Makao ya Saba
Ndoa ya Kiroho
Somo la Sitini na Tisa: Mbingu ya Pili
Mbinguni kutakuwaje? Wengi hudhani kwamba swali hili linaweza kujibiwa tu tutakapoingia, kwa huruma ya Mungu, katika Maono ya Heri ya kumwona Mungu uso kwa uso baada ya kifo na toharani. Lakini je, inawezekana kujua mbinguni kulivyo wakati bado tupo duniani? Kwa mujibu wa Mtakatifu Teresa, nafsi inapoingia katika makao ya saba, inaingia katika โmbingu ya pili.โ
Bwana wetu anapopenda kuyahurumia mateso ya zamani na ya sasa ambayo nafsi hii, aliyoichukua kiroho kuwa bibi arusi Wake, imeyavumilia kwa sababu ya shauku yake Kwake, kabla ya kuitimiliza ndoa hiyo ya mbinguni, huiingiza katika makao Yake haya, yaani chumba cha uwepo Wake. Haya ndiyo Makao ya saba [Mahali pa Kukaa], kwa maana kama alivyo na makao mbinguni, vivyo hivyo anayo ndani ya nafsi, ambamo hakuna awezaye kukaa isipokuwa Yeye, na ambayo yanaweza kuitwa mbingu ya pili (VII.I #3).
Mbinguni ndiko makao ya Mungu. Ndiko ulipo utimilifu wa umungu Wake, na ndiko nafsi zilizotakaswa kikamilifu zinapofurahia Maono ya Heri ya kumwona Mungu uso kwa uso. Hata hivyo, makao ya saba ni chumba kimoja tu ambamo Mungu anakaa katika utimilifu Wake, ndani kabisa ya kila nafsi. Nafsi inapoingia humo, inaingia katika mbingu ya pili kwa sababu utimilifu wa Mungu unakaa humo. Ingawa si sawa na Maono ya Heri ambayo mtu atayafurahia milele baada ya kifo, ni mbingu ya pili kwa maana kwamba nafsi imeungana na Mungu kikamilifu kadiri inavyowezekana hapa duniani.
Tafakari: Je, wakati mwingine unatamani ungeweza kutembelea mbinguni na kugundua kutakuwaje? Ukweli ni kwamba unaweza kufanya hivyo kwa namna fulani. Unapoingia katika makao ya saba, unaingia katika utimilifu wa uwepo wa Mungu anayekaa ndani yako.
Yaelekea bado hujaingia katika mbingu hii ya pili iliyo ndani ya nafsi yako. Yaelekea bado uko safarini. Lakini kujua kwamba mahali kama hapo papo hapa duniani kunapaswa kutujaza si matumaini tu, bali pia uhakika kwamba kuufikia muungano huu na Mungu kunawezekana. Mungu anataka kila mtu aingie katika makao haya katika maisha haya. Anatamani sisi sote tuingie humo, tuishi humo, na tudumu humo mpaka atakapotuchukua kwenda katika mbingu ya โkwanzaโ ya Maono ya Heri.
Una uhakika kiasi gani kwamba unaweza kuingia katika mbingu hii iliyo ndani yako? Je, una shaka kuhusu uwezo wako wa kufanya hivyo? Je, unaona kama haiwezekani kuifikia? Ikiwa haya ndiyo mawazo yako, yapinge kwa nguvu nyingi. Ingawa hatuwezi kuingia kwa juhudi zetu wenyewe, Mungu anataka tuwe humo, naye atatukaribisha tutakapoitikia kikamilifu mwaliko Wake, baada ya nafsi zetu kutakaswa kikamilifu. Sala nyingi, matendo ya toba ya daima, matendo ya upendo, na kukua katika fadhila vitatuongoza hadi mlangoni. Tukiwa mlangoni, tunaweza kuwa na hakika kwamba Bwana wetu ataufungua na kutukaribisha ndani.
Bwana wa Mbingu na Dunia, Wewe unakaa katika utimilifu Wako katika makao ya milele ya mbinguni. Pia unakaa, katika utimilifu Wako, ndani kabisa ya nafsi yangu mwenyewe. Tafadhali nivute niingie ndani zaidi katika makao haya yaliyo katikati ya nafsi yangu, na unifungulie mlango ili niweze kuingia katika mbingu hii ya pili iliyo ndani yangu na kukaa humo mpaka siku nitakapokufa.
Utatu Mtakatifu unayekaa ndani yangu, nakupenda, nakutumainia, nayakabidhi maisha yangu Kwako.
Somo la Sabini: Chumba cha Uwepo
Katika makao yaliyotangulia, nafsi ilipata kuonja sala ya muungano na hali ya kunyakuliwa kiroho. Katika nyakati hizo za muungano, akili na uwezo wa kuwaza picha vilipofushwa. Roho pekee ndiyo iliyoingia katika muungano na Mungu. Lakini katika makao haya, nafsi huingizwa katika โChumba cha Uwepo,โ na uzuri wa Mungu hufunuliwa kwa nafsi, ambayo huendelea kutumia kikamilifu uwezo wake wote. Roho humwona, kwa maono ya kiakili, Mungu wa Utatu katika utukufu Wake wote na dhati Yake.
Kwa ufunuo fulani wa fumbo wa ukweli, Nafsi tatu za Utatu Mtakatifu zinajifunua, zikitanguliwa na mwangaza unaoiangazia roho kama wingu la nuru yenye kungโaa kupita kiasi. Nafsi hizo tatu ni tofauti kila moja na nyingine; ujuzi wa hali ya juu humiminwa ndani ya nafsi, na kuijaza uhakika wa ukweli kwamba hizo Tatu zina dhati moja, uwezo mmoja na ujuzi mmoja, nazo ni Mungu mmoja. Hivyo, kile tunachokishikilia kuwa fundisho la imani, sasa nafsi, kwa kusema hivyo, hukielewa kwa kukiona, ingawa haiutazami Utatu Mtakatifu kwa macho ya mwili wala ya nafsi, kwa kuwa haya si maono ya picha katika mawazo. Hapa Nafsi zote Tatu zinajitoa zenyewe kwa nafsi, zinasema nayo na kuifanya ielewe maneno ya Bwana wetu katika Injili kwamba Yeye na Baba na Roho Mtakatifu watakuja na kufanya makao Yao ndani ya nafsi inayompenda na kushika amri Zake (VII.I #9).
Ni zawadi iliyo tukufu namna gani! Katika maisha yetu yote tunasali Kanuni ya Imani, tunakiri imani yetu katika Mungu wa Utatu, na tunamwamini Mungu kwa njia ya zawadi nyingi za neema tunazopewa katika sala. Lakini hadi kufikia wakati huu wa Ndoa ya Kiroho, tunakiri tu imani yetu katika Mungu ambaye hatujamwona. Kisha, baada ya Mungu kufunua Uwepo Wake wa Utatu moja kwa moja kwa dhati ya roho, roho humwona Mungu alivyo. Ingawa Maono ya Heri katika ukamilifu wake yataonekana tu baada ya kifo, maono haya ni maono halisi ya Mungu alivyo. Kujitoa huku kwa Mungu moja kwa moja kwa roho, kunakofurika katika kila uwezo wa mwili na nafsi, kuna nguvu kubwa kiasi kwamba inatia shaka kama mtu huyu atawahi tena kumwacha Mungu.
Katika hali hii ya Ndoa ya Kiroho, nafsi inaweza kuendelea kuteseka sana mwilini au hata katika uwezo mbalimbali wa nafsi, lakini haitakuwa na wasiwasi kuhusu mateso hayo yoyote. Itatamani kila aina ya mateso na ya kujinyima iwezekanayo kwa sababu ya upendo wake kwa Mungu na hamu yake ya kujifananisha na ubinadamu wa Kristo.
Katika makao haya, Sala ya Bwana akiwa Kuhani Mkuuโkwamba kila nafsi iunganishwe na Utatu Mtakatifuโinatimizwa. โSiwaombei hao tu, bali pia wale watakaoniamini kwa neno lao, ili wote wawe mmoja, kama Wewe, Baba, ulivyo ndani Yangu na Mimi ndani Yako, ili wao pia wawe ndani Yetu, ili ulimwengu uamini kwamba Wewe ulinitumaโ (Yohane 17:21โ22).
Tafakari: Je, unaamini katika Utatu Mtakatifu kabisa? Bila shaka unaamini. Lakini imani unayokiri ni imani uliyofikishiwa kwa namna iliyofichika na isiyo wazi. Unajua kwamba Mungu yupo kweli, lakini humjui wala humwelewi kikamilifu.
Katika zawadi ya Ndoa ya Kiroho, ufahamu wako wa Utatu Mtakatifu kabisa hubadilika. Sasa unakiri imani katika Mungu ambaye umemwona na kukutana naye ndani kabisa ya nafsi yako mwenyewe. Je, unatamani zawadi hii?
Zawadi ya Ndoa ya Kiroho inaweza kupatikana kikamilifu katika maisha haya. Sali ili uipate zawadi hiyo. Itafakari. Itumainie. Jitahidi kwa bidii kwa kila namna uwezayo kujitayarisha ili uwe tayari kuipokea Mungu atakapochagua kukujalia.
Unaitwa kuwa mmoja na Mungu, kuunganishwa na Baba, Mwana, na Roho Mtakatifu. Tenga muda wa kutafakari umoja huu unaoitwa kuuingia. Ichunguze nafsi yako na ugundue hamu uliyo nayo ndani yako ya muungano huu. Ichochee hamu hiyo. Mruhusu Mungu aiongeze hamu hiyo, na uwe tayari na mwenye hiari ya kukubali chochote kinachotakiwa kwako ili kuufikia.
Mungu wangu, uliye Utatu Mtakatifu, ninatamani kukuona, kukujua, na kukupenda kwa akili yangu yote, moyo wangu wote, roho yangu yote, nguvu zangu zote, na utu wangu wote. Ninatamani kuwa mmoja nawe na kuingia katika makao yaliyo katikati ya nafsi yangu ambamo unakaa. Tafadhali nivute niingie katika uwepo Wako wa kimungu. Jifunue kwangu, na unibadilishe ili niweze kuwa mmoja nawe.
Utatu Mtakatifu unayekaa ndani yangu, nakupenda, nakutumainia, nayakabidhi maisha yangu Kwako.
Somo la Sabini na Moja: Uwepo wa Mungu Unadumu
Baada ya kukutana kwa mara ya kwanza na Utatu Mtakatifu katika makao haya, nafsi huendelea daima kutambua uwepo wa Mungu ndani yake. Hata hivyo, nyakati fulani uwepo Wake huwa wazi zaidi kuliko nyakati nyingine.
Uwepo huu hautambuliwi daima kwa ukamilifu kiasi hicho, yaani, haujidhihirishi wazi sana kama hapo mwanzoni, au kama nyakati ambazo Mungu huifanya upya fadhila hii; la sivyo, anayeipokea asingeweza kabisa kushughulikia jambo jingine lolote wala kuishi katika jamii. Ingawa hauonekani daima kwa mwanga ulio wazi hivyo, kila anapoutafakari anahisi kuwa pamoja na Utatu Mtakatifu (VII.I #12).
Kwa kuwa tunaishi ulimwenguni na lazima tuishi maisha ya Marta na ya Maria, Mungu huiruhusu nafsi kuwa makini kwa uwepo Wake wa kimungu ambao nyakati fulani hujidhihirisha kwa uwazi mdogo, ili iweze kuendelea na wajibu wake maishani. Kama Utatu Mtakatifu ungejidhihirisha kikamilifu bila kukoma, nafsi isingeweza kufanya lolote isipokuwa kutafakari uwepo wa Mungu. Hata hivyo, kadiri Mungu anavyojifunua mara nyingi zaidi kwa nafsi katika chumba hiki cha katikati, ndivyo nafsi inavyozidi kumzoea Mungu na ndivyo kujifunua huku kunavyozidi kuwa endelevu.
Mtakatifu Teresa analinganisha utambuzi wa nafsi wa uwepo wa Mungu na mtu aliye chumbani pamoja na watu wengine. Kama taa za chumba hicho zingezimika ghafla, mtu huyo bado angetambua kuwa wale wengine wapo. Kutoweza kuona kusingeifanya nafsi ifikiri kwamba wale wengine wametoweka. Vivyo hivyo, wakati Utatu haujidhihirishi kikamilifu kwa nafsi kwa njia ya maono haya ya kiakili, nafsi bado inajua kwamba Mungu yupo hapo, pamoja nayo katika chochote inachofanya.
Tafakari: Je, unajua kwamba Mungu yu pamoja nawe daima? Je, unajua kwamba yu pamoja nawe hata wakati ambapo huhisi uwepo Wake, au huutambui sana? Mungu yupo nasi daima kwa dhati Yake. Kama asingekuwapo, tungekoma kuwapo. Maadamu tunabaki bila dhambi ya mauti, Mungu pia yupo nasi kwa neema Yake ya wokovu. Neema hii hutuwezesha kufika Mbinguni, kukua katika fadhila, na kuishi maisha ya Kristo. Pia, nyakati fulani Mungu hujifunua kwetu kwa njia ya sala. Haya ndiyo maisha ya sala ya kutafakari tunayoitiwa. Ni mara ngapi unahisi uwepo wa Mungu unaojidhihirisha kwa namna hii ya tatu?
Kumbuka mafundisho mbalimbali yaliyotolewa hadi sasa kuhusu jinsi Mungu anavyojifunua kwetu polepole kwa ukamilifu zaidi kwa namna hii ya tatu. Anakuja kwa njia ya sala ya kujikusanya ndani kwa kupokea tu, sala ya muungano, sala ya kunyakuliwa kiroho, na hatimaye kwa njia ya sala ya Ndoa ya Kiroho. Tazama nyuma katika maisha yako, na ufikirie nyakati ulipohisi Mungu akijifunua kwako kwa namna hizi mbalimbali.
Ingawa kila uzoefu wa sala utakuwa tofauti na wa pekee, tenga muda wa kushukuru kwa nyakati za faraja iliyo wazi ambapo ulijua kwamba Mungu alikuwa pamoja nawe. Tafakari pia nyakati zile ambazo Mungu alionekana kutokuwapo. Hizo pia ni nyakati za neema zinazokusaidia kukua katika unyenyekevu, matumaini kwa Mungu, na nguvu ya kiroho. Dumisha fadhila, hasa katika nyakati zile ambazo Mungu anaonekana kutokuwapo, nawe utaona maisha yako yakizaa matunda mengi mema.
Bwana wangu uliyejificha, ninaamini kwamba Wewe yu pamoja nami daima na hutanitupa kamwe. Ninakushukuru kwa nyakati zile unapoonekana kutokuwapo na ninapokosa kuhisi uwepo Wako ulio wazi katika maisha yangu. Katika nyakati hizo, nipe ujasiri na matumaini. Nyakati hizo na zizae unyenyekevu mkubwa zaidi katika maisha yangu ninapotambua jinsi ninavyokutegemea katika mambo yote.
Utatu Mtakatifu unayekaa ndani yangu, nakupenda, nakutumainia, nayakabidhi maisha yangu Kwako.
Somo la Sabini na Mbili: Kama Mvua Inayonyesha Ndani ya Kijito
Katika makao yaliyotangulia, nafsi ilipata kuungana na Mungu. Lakini muungano katika makao hayo haukuwa wa kudumu. Ulikuwa kama mishumaa miwili iliyowekwa pamoja, miali yake ikawaka kama mwali mmoja. Ingawa miali iliungana, mishumaa ingeweza kutenganishwa kwa urahisi ili kila mmoja uwake peke yake. Sivyo ilivyo katika Ndoa ya Kiroho. Muungano unaofanyika humo hauwezi kuvunjwa.
Lakini ndoa ya kiroho ni kama mvua inayonyesha kutoka mbinguni na kuingia mtoni au kwenye kijito, maji yake yakawa kitu kimoja kabisa na maji ya mto, kiasi kwamba maji ya mto na ya mvua hayawezi kutenganishwa; au inafanana na kijito kinachoingia baharini, ambacho baadaye hakiwezi tena kutenganishwa nayo (VII.II #5).
Mtakatifu Yohane wa Msalaba aliamini kwamba mtu akiisha kuingia katika kina hiki cha sala ambacho Mtakatifu Teresa anakieleza katika makao ya saba, hangeweza kamwe kurudia dhambi ya mauti. Mtakatifu Teresa anaonekana kukubaliana naye, lakini anaionya nafsi iendelee kuwa macho daima. Hata hivyo, Ndoa hii ya Kiroho ina athari kubwa sana kwa nafsi kiasi kwamba huenda isiwezekane kamwe kwa nafsi hiyo kumwacha Mungu kabisa na kurudia dhambi ya mauti.
Tafakari: Je, unatamani uthabiti katika maisha yako? Ikiwa ndivyo, hakuna kilicho thabiti zaidi kuliko kuingia katika Ndoa ya Kiroho. Katika hali hii ya sala, nafsi imeungana na Mungu kwa namna ambayo haitamwacha kamwe. Ni zawadi iliyoje! Omba upewe zawadi hiyo.
Watu wengi hupambana na dhambi nzito katika maisha yao yote. Mapambano haya huwaletea maumivu makali sana wanapopoteza neema ya utakaso katika maisha yao. Mungu hataki kamwe kukuacha kwa namna hii, naye ataondoka tu pale dhambi ya mauti inapomfukuza.
Omba zawadi ya Ndoa ya Kiroho ili usiwahi kumpoteza Mungu kwa namna hii. Ingawa nyakati fulani anaweza kuonekana hayupo kwa ajili ya mema yako mwenyewe, hatakuacha kamwe baada ya kujiunganisha nawe katika Ndoa ya Kiroho. Hii ni hali ya kudumuโisiyoweza kuvunjwa wala kuwa na mwisho. Tafakari faraja na furaha ambayo ungekuwa nayo kwa kupokea zawadi hii takatifu. Itamani, iwekee matumaini, na uitafute kwa nguvu zote za nafsi yako.
Bwana wa umoja wa kweli, ninatamani kuungana Nawe kikamilifu kiasi kwamba hatutatengana kamwe. Ninaomba zawadi ya Ndoa ya Kiroho ili Wewe nami tuwe wamoja hapa duniani na milele Mbinguni. Ninajitoa Kwako, Mungu wangu na Mwenzi wangu wa ndoa, na ninaomba uniingize katika chumba Chako cha ndani cha upendo na muungano.
Utatu Mtakatifu unayekaa ndani yangu, nakupenda, nakutumainia, nayakabidhi maisha yangu Kwako.
Somo la Sabini na Tatu: Kujisahau
Kumbuka kwamba katika makao ya awali, nafsi ilijitahidi kushinda hali yote ya kujihangaikia, hata kwa kiwango kidogo kabisa. Katika makao haya ya katikati, hali ya kujihangaikia inaondolewa kabisa.
Hivyo nafsi haijishughulishi na chochote [haihangaikii chochote], lolote litakalotokea, bali inaishi katika hali ya ajabu ya kujisahau kiasi kwamba, kama nilivyosema, inaonekana kana kwamba haipo tena, wala haitamani kuwa na umuhimu wowote katika jambo loloteโlolote kabisa! isipokuwa ikiona kwamba inaweza kuongeza, hata kidogo, heshima na utukufu wa Mungu, ambao kwa ajili yake ingekubali kufa kwa hiari kabisa (VII.III #2).
Athari hii ya kwanza ya Ndoa ya Kiroho ni kwamba kuna โhali ya kujisahau iliyo kamili kiasi kwamba nafsi inaonekana kweli kana kwamba haipo.โ Nafsi haijitambui tena kwa sababu mageuzi hayo ni makubwa sana. Katika makao ya awali, mtu bado alikuwa akijihangaikia sana. Aliwaza sana juu yake mwenyewe, bado alikuwa na wasiwasi, na bado alikuwa na mahangaiko. Katika Ndoa ya Kiroho, mtu humtazama Mungu pekee na hutamani tu kumpa utukufu mwingi kadiri awezavyo. Hasiti kufanya yote anayohitaji kufanya ili kuongeza utukufu wa Mungu hata kidogo tu. Hakuna hofu ya kifo, mateso, kazi ngumuโhakuna chochote. Nafsi imeelekeza fikira zake mbali sana na yenyewe kiasi kwamba ni kana kwamba hata haipo.
Kwa kuwa nafsi imeelekeza fikira zake mbali sana na yenyewe, yaani, imemwelekea Mungu kabisa na kumpa utukufu, mateso pekee ya ndani inayoyavumilia yanatokana na kujua kwamba haiwezi kamwe kufanya vya kutosha kumtumikia Bwana wake. Ni dhaifu mno kuweza kumpa Mungu utukufu wote anaostahili.
Pia nafsi haijihangaikii kwa sababu inajua, bila shaka yoyote, kwamba Mungu inayempenda na kumtumikia ataitunza vizuri zaidi kuliko kama ingekuwa ikijihangaikia yenyewe. Kuna tumaini kubwa sana katika uangalizi wenye upendo na maongozi ya Mungu. Thawabu ya tumaini hilo na kujisahau huko ni kwamba Mungu huitunza nafsi, akiimiminia neema tele kupita kiasi.
Tafakari: Je, unatamani kuwa huru kutokana na kujihangaikia kote, wasiwasi na mahangaiko yote maishani? Kwa watu wengi, haya ni mizigo mizito. Njia pekee ya kufikia uhuru huu ni Ndoa ya Kiroho.
Tafakari jinsi ingekuwa kuupata uhuru wa namna hiyo. Wazia jinsi ambavyo kuwa huru kiasi hicho kungeleta hali tofauti sana, na hata ya ajabu, kwa maana nzuri. Mungu anatamani kukujalia uhuru huu. Hataki ubebe mzigo wa kujifikiria mwenyewe daima. Anataka macho yako yamwelekee Yeye kwa uthabiti kiasi kwamba hujihangaikii hata kidogo, ukiyakabidhi mahangaiko hayo yote kwa Mungu kabisa.
Tafakari pia ukweli kwamba Mungu atakutunza vizuri zaidi kuliko unavyoweza kujitunza mwenyewe. Mwachie Mungu kazi ya โkuhangaika.โ Jikabidhi kwa maongozi Yake. Mtumainie kabisa na ufurahie hali mpya inayoletwa na kiwango hiki cha kujikabidhi.
Bwana wangu unayenijali sana, Wewe unajali kila sehemu ya maisha yangu. Unanijua kikamilifu na umeniahidi kwamba utashughulikia mambo yote. Tafadhali nijalie neema ninayohitaji ili nijikabidhi Kwako kikamilifu kiasi kwamba kila jambo linalonihangaisha na kunitia wasiwasi nikukabidhi Wewe. Nijisahau kabisa na kuelekeza fikira zangu Kwako pekee kwa tumaini kamili na kujikabidhi kabisa, nikijua kwamba utaitunza nafsi yangu vizuri zaidi kuliko ambavyo ningeweza kamwe kufanya kwa uwezo wangu mwenyewe.
Utatu Mtakatifu unayekaa ndani yangu, nakupenda, nakutumainia, nayakabidhi maisha yangu Kwako.
Somo la Sabini na Nne: Hamu Kubwa ya Kuteseka
Mbali na kujisahau, nafsi pia hukua katika hamu kubwa ya kuteseka kwa ajili ya utukufu wa Mungu, lakini hutamani mateso hayo tu ikiwa ni mapenzi ya Mungu na yanampa utukufu mkubwa zaidi.
Tunda la pili ni hamu kubwa ya kuteseka, ingawa hamu hiyo haivurugi amani ya nafsi kama hapo awali, kwa sababu shauku kubwa ya nafsi kama hizi ya kutimizwa kwa mapenzi ya Mungu ndani yao huzifanya zikubaliane na yote anayofanya. Akitaka nafsi hiyo iteseke, inaridhika; asipotaka, haijitesi kupita kiasi kwa jambo hilo kama ilivyokuwa ikifanya zamani. (VII.III #4).
Kumbuka kwamba mateso ni sehemu kuu ya safari ya kwenda Mbinguni, kwa sababu Mwana wa Mungu aliingia katika ulimwengu huu wa dhambi, akakubali matokeo ya dhambi ambayo ni mateso na kifo, akayabadili mateso na kifo, na kuyafanya kuwa njia ya uzima wa milele. Kwa hiyo, mateso na kifo sasa vimejazwa nguvu kuu kabisa ya kiroho. Mateso na kifo vinapokubaliwa kwa hiari na kutolewa kwa Mungu kama sadaka, tendo hilo huiunganisha nafsi na Kristo mwenyewe. Mateso haya yanayotolewa kama sadaka huibadili nafsi inapopokea neema ya kuishi maisha ya kibinadamu ya Kristo anayeteseka.
Kukubali mateso kwa hiari kwa namna hii kulikuwa muhimu katika makao yaliyotangulia, nafsi ilipokuwa ikiendelea na safari. Katika makao ya katikati, Ndoa ya Kiroho inapofanyika, nafsi huendelea kutamani kushiriki katika mateso ya Kristo, lakini pia haiyashikilii mateso hayo moyoni. Ikiteseka, inaridhika. Isipoteseka, inaridhika pia. Haipendelei hali mojawapo, wala haifikirii sana kuhusu mateso au kutokuwapo kwake. Hamu yake pekee ni utukufu wa Mungu katika mambo yote.
Tafakari: Je, mateso ya wanadamu yanakutatanisha? Kwa wengi, ni mojawapo ya mafumbo makubwa zaidi maishani. Kwa nini Mungu aliye mwema anaruhusu mateso? Kwa nini asiyaondoe tu mateso yote? Ingawa wengi wametafakari maswali haya kwa mtazamo wa kiakili na kifalsafa, jibu pekee la kweli linapatikana katika makao ya saba.
Ikiwa bado unaona ugumu kuelewa mateso na kuyakubali kwa hiari, omba neema ya Ndoa ya Kiroho. Jua kwamba katika makao haya, si tu kwamba utaelewa mateso kikamilifu, bali pia hayatakuwa na athari yoyote mbaya kwako. Ukiteseka kwa namna fulani, hilo halitakusumbua hata kidogo. Badala yake, litakujaza tu hamu ya kuyaunganisha mateso hayo na mateso ya Kristo kwa ajili ya utukufu Wake.
Tafakari fumbo la mateso. Tafakari ukweli kwamba jibu la Mungu kwa mateso ya wanadamu lilikuwa kuingia katika mateso hayo, kuyabadili, na kuyajalia nguvu takatifu. Ni Mungu Mwenyezi pekee ambaye angeweza kutumia yaliyo mabaya kabisa kuleta yaliyo mema kabisa. Ni Mungu wetu mwenye upendo pekee ambaye angeweza kutumia mateso kuleta utakatifu na ukamilifu wa amani na furaha. Tafakari fumbo hili, na ikiwa hulielewi kikamilifu, kiri imani yako katika fumbo hili hata hivyo, ukiitarajia siku utakayolielewa lote kikamilifu utakapoingia katika Ndoa ya Kiroho.
Bwana wangu unayeteseka, ulipowatazama wanadamu walioanguka dhambini na kuona mateso tuliyovumilia kwa sababu ya uchaguzi wetu wa hiari wa kukuacha Wewe, hukutupa kisogo. Badala yake, ulichagua kuingia katika ulimwengu wetu, kutwaa asili ya kibinadamu, kupitia mateso yaliyosababishwa na dhambi, kuyakomboa mateso hayo, na kuyainua hadi kiwango cha neema Yako ya wokovu. Tafadhali nijalie neema ya kuingia katika Mateso na kifo Chako vitakatifu sana, ili niweze kubadilishwa na kushiriki kikamilifu katika Ufufuko Wako.
Utatu Mtakatifu unayekaa ndani yangu, nakupenda, nakutumainia, nayakabidhi maisha yangu Kwako.
Somo la Sabini na Tano: Kuwapenda Maadui
Kwa kuwa, kupitia zawadi ya Ndoa ya Kiroho, kubadilishwa na kufanana na Kristo kunafikia ukamilifu wote unaowezekana katika ulimwengu huu, nafsi huwa na Moyo wa Kristo katika mambo yote, yakiwemo mapendo yanayoijaza nafsi nzima kwa ajili ya maadui zake.
Nafsi huhisi furaha kubwa ya ndani inapoteswa, na huwa na amani kubwa zaidi kuliko ilivyokuwa nayo katika hali ya awali chini ya mazingira kama hayo: haina kinyongo dhidi ya maadui zake, wala haiwatakii baya lolote. Kwa kweli, ina upendo wa pekee kwao, huhuzunika sana inapowaona katika taabu, na hufanya yote iwezayo kuwasaidia, ikiwaombea kwa bidii mbele ya Mungu. Ingefurahi kuziacha fadhili inazoonyeshwa na Mungu Mtukufu, ikiwa badala yake zingeweza kupewa maadui zake, ili kuwazuia wasimkosee Bwana wetu (VII.III #4).
Kwa kweli hii ni neema ya ajabu. Hapo awali, mtu alipoteswa kwa namna fulani au kutendewa dhambi, kulikuwa na kishawishi kikubwa cha kukasirika, na wakati mwingine hata hamu ya kulipiza kisasi, hasa mateso yalipokuwa makali. Ilikuwa vigumu kuwapenda wale walioidhuru nafsi kwa namna fulani. Katika makao yaliyotangulia, kupenda wakati wa kuteswa kulikuwa zaidi uamuzi wa makusudi uliohitaji jitihada kubwa, huku nafsi ikijilazimisha kufanya yaliyo sawa, kuchagua kusamehe, na kusali ili hisia mbaya zitoweke.
Sasa kwa kuwa nafsi imebadilishwa kikamilifu namna hii katika Kristo, mara inapopatwa na mateso ya aina fulani, haipotezi kamwe amani yake. Badala yake, kila sehemu ya nafsi hujaa upendo kwa mtu huyo. Akili, utashi, mawazo, na hata mihemko na hisia zote hujaa upendo, na hangaiko lake pekee ni kwa ajili ya yule anayeisababishia mateso. Nafsi haijijali yenyewe, haijishughulishi na fedheha au mateso yoyote inayopata, na humwelekea kabisa huyo mwingine, ikiwa tayari na yenye nia ya kufanya lolote linalohitajika ili kusamehe, na hata ikiwa tayari kufikia hatua ya kuutoa uhai wake yenyewe kwa ajili ya yule anayeitendea dhambi.
Mfano bora zaidi wa upendo wa namna hii ni wakati Bwana wetu alipotundikwa Msalabani, akimlilia Baba: โBaba, uwasamehe, kwa maana hawajui wanalofanya.โ Tokeo jingine la upendo wa namna hii ni kwamba mtu huwekwa huru kweli na upendo. Huwekwa huru kutoka katika hasira na chuki. Haumizwi na chochote ambacho wengine wanamtendea. Ana amani na amejazwa tu na huruma ya Mungu.
Tafakari: Je, unapambana na hasira? Je, hasira hiyo inakaa ndani yako, ikitawala mawazo yako, ikivuruga amani yako na kuchochea hisia zako? Ikiwa ndivyo, Mungu anataka uwe huru. Lakini uhuru huu ni zawadi. Huwezi kuupata kwa kujidai kuwa una haki nao, wala huwezi kuupata kwa nguvu ya utashi wako mwenyewe. Unapatikana tu katika makao haya ya saba, ambamo uhuru hupatikana.
Tafakari uchungu wowote, kinyongo au hasira unayopambana nayo. Fikiria jinsi hali hizi zinavyokulemea na jinsi ingekuwa vizuri kuwa huru kabisa kutoka kwazo. Nyakati nyingine tunashindwa kuingia katika makao ya saba kwa sababu hatuko tayari kuachilia uchungu huu. Lazima utakaswe na kuondolewa. Lazima uondolewe kabisa na kuangamizwa ndani yetu. Ni Mungu pekee anayeweza kufanya hivi, tukimruhusu.
Wakumbuke wale waliokuumiza, na uwatendee matendo ya upendo kwa makusudi. Chagua kusamehe. Sali kwa maneno ya Yesu Msalabani alipokuwa ametundikwa huko katika uchungu mkuu namna ile. Kufanya hivyo kutasaidia kuutayarisha moyo wako kikamilifu zaidi kwa ajili ya zawadi hii ya Ndoa ya Kiroho.
Bwana mwenye huruma kuu, ulipokuwa Msalabani, baada ya kutendewa kwa ukatili mkubwa hivyo, moyo Wako uliguswa na huruma na maonevu makubwa kwa watesi Wako hata ukalia kutoka katika kilindi cha nafsi Yako: โBaba, uwasamehe, kwa maana hawajui wanalofanya.โ Tafadhali ujaze moyo wangu huruma na maonevu ya kina hicho hicho. Uunganishe moyo wangu na Wako ili useme maneno hayo ndani yangu na kwa njia yangu daima. Ninampenda na kumsamehe kila mtu aliyenikosea, Bwana mpendwa. Unisaidie niwapende kwa moyo wangu wote.
Utatu Mtakatifu unayekaa ndani yangu, nakupenda, nakutumainia, nayakabidhi maisha yangu Kwako.
Somo la Sabini na Sita: Hamu ya Kumtumikia Mungu
Kumbuka kwamba katika makao ya sita, baada ya kupokea sala ya unyakuo wa kiroho, nafsi iliguswa na Mungu kwa kina sana kiasi kwamba ilichotaka tu kilikuwa kufa na kukaa na Mungu milele Mbinguni. Hamu hii ilisababisha mateso ya ndani yenye amani na furaha kwa sababu nafsi ilijua kwamba bado haingeweza kukaa kikamilifu mbele ya Mungu. Katika makao haya ya saba, mambo yanabadilika.
Jambo linalonishangaza zaidi ni kwamba huzuni na dhiki ambazo nafsi za namna hii zilihisi kwa sababu hazikuweza kufa na kufurahia uwepo wa Bwana wetu sasa zimebadilika na kuwa hamu yenye ari ileile ya kumtumikia, ya kufanya asifiwe, na ya kuwasaidia wengine kwa uwezo wao wote. Si kwamba zimeacha tu kutamani kifo, bali pia zinatamani maisha marefu na misalaba mizito sana, ikiwa hayo yangemletea Bwana wetu heshima hata kidogo sana (VII.III #5).
Kwa kiasi fulani, mateso ya ndani yaliyohisiwa katika makao ya sita yalisababishwa na kujitafutia masilahi ambayo hayangeweza kutimizwa. Sasa, hali hiyo ya kujitafutia masilahi inabadilishwa kuwa upendo peke yake. Kwa sababu hiyo, nafsi inajisahau kabisa na inatawaliwa tu na upendo wa Mungu. Mungu akitaka nafsi ibaki duniani kwa muda wa maisha elfu moja, inakubali kwa hiari. Ikiwa Mungu angetukuzwa zaidi kwa kifo cha nafsi hiyo duniani, basi inachagua hilo. Kile pekee ambacho nafsi inataka kufanya ni kutumikia mapenzi ya Mungu bila kujifikiria yenyewe hata kidogo. Mungu na mapenzi Yake matakatifu huwa ndiyo mambo pekee yanayoishughulisha nafsi na kuipa furaha. Mara nyingi sana, nafsi huvutwa kwa nguvu kuelekea misalaba mizito sana kwa sababu inaiona misalaba hiyo kuwa fursa bora zaidi za kumpa Mungu utukufu mkuu zaidi.
Tafakari: Kusudi la maisha yako ni nini? Tamaa yako kuu ni nini? Malengo na matarajio yako ni yapi? Mara nyingi mno tunafuatilia malengo ya kidunia ambayo hayawezi kamwe kuturidhisha kikamilifu. Katika Ndoa ya Kiroho, kila kitu kinabadilika. Sasa tuna lengo moja kuu. Tunatamani, kwa tamaa inayotawala nafsi yetu yote, kufanya yote tuwezayo ili kumtumikia Mungu na kumpa utukufu mkamilifu.
Unapofikiria mambo unayoyapa kipaumbele maishani, je, utukufu wa Mungu na utimilifu wa mapenzi Yake ndilo lengo lako moja na la pekee? Lazima liwe hivyo. Hakuna jambo jingine lenye umuhimu maishani. Hakuna. Mpango wa Mungu kwa maisha yako uko juu sana kuliko chochote unachoweza kujiwazia mwenyewe. Njia Zake ziko juu ya njia zako kupita kipimo. Mapenzi Yake ndiyo jambo pekee linalostahili kujitahidi kulitimiza maishani.
Leo, tafakari malengo yako mwenyewe. Sali ili upendo wako kwa Mungu uwe wenye nguvu sana kiasi kwamba mapenzi Yake yatawale tamaa na matarajio yako yote maishani. Je, unamtumainia Mungu? Je, unamtumainia vya kutosha hata kuchagua mapenzi Yake kuwa utume wako wa pekee? Sali uombe zawadi ya Ndoa ya Kiroho ili kila kitu kieleweke na utambue ubatili wa kufanya kazi kwa kusudi jingine lolote isipokuwa utukufu wa Mungu na utimilifu wa mapenzi Yake makamilifu.
Mungu mwenye ukuu usio na kikomo, mapenzi Yako ni makuu kupita kipimo kuliko chochote ninachoweza kuwazia. Wewe, na Wewe peke Yako, unastahili sifa na utukufu wangu wote. Niliumbwa ili nikupe utukufu, na kukupa utukufu lazima kuwe kusudi pekee la maisha yangu, kwa maana Wewe ndiwe yote katika yote, na ndani Yako umo utimilifu wa uzima. Tafadhali univute karibu zaidi Nawe, na uufungue mlango wa chumba cha ndani cha nafsi yangu ili nibadilishwe Nawe na niishi milele kwa ajili ya utukufu Wako wa milele.
Utatu Mtakatifu unayekaa ndani yangu, nakupenda, nakutumainia, nayakabidhi maisha yangu Kwako.
Somo la Sabini na Saba: Msukumo wa Ndani
Katika makao yaliyotangulia, roho ilipopata sala ya muungano na ekstasi, mara nyingi ilipokea faraja zenye nguvu na za kuibadilisha, zilizoifanya iwake kwa upendo wa Mungu. Lakini katika hali hii ya mwisho ya Ndoa ya Kiroho, roho sasa imeuzoea muungano huu kamili wa kiroho. Kwa hiyo, muungano inaoufurahia hauleti faraja zenye nguvu za kiroho. Badala yake, inapata kutoka kwa Mungu โmisukumoโ mingi ya upole inayoitegemeza. Hakuna ukavu katika sala wala mahangaiko. Kuna tu matamanio matamu yanayoendelea kuwaka ndani yake. Misukumo hii hutiririka kutoka kiini cha roho na kuinuka ndani yake kama moto mkali unaowaka kuelekea juu kutoka kiini cha roho, kwa uthabiti, ukiiteketeza bila kukoma.
Unapopewa misukumo hii, kumbuka kwamba inatoka katika makao ya ndani kabisa, ambamo Mungu anakaa katika roho zetu. Msifu kwa bidii, kwa maana ni Yeye anayekutumia ujumbe huu, au barua ya upendo, iliyoandikwa kwa wororo mkuu, na kwa fumbo ambalo ni wewe tu unayeweza kulielewa na kujua anachokuomba. Usikose kamwe kumjibu Mwenye Enzi, hata kama kwa nje unashughulika na mambo mengine na unazungumza na watu. Mara nyingi Bwana wetu anaweza kupendezwa kukujalia fadhila hii ya siri ukiwa mbele ya watu; lakini kwa kuwa jibu linapaswa kuwa la ndani kabisa, ni rahisi sana kuitikia kwa tendo la upendo au kuuliza pamoja na Mtakatifu Paulo: โBwana, wataka nifanye nini?โ Yesu atakuonyesha kwa njia nyingi jinsi ya kumpendeza. Huo ni wakati mwafaka, kwa maana anaonekana kutusikiliza, na karibu kila mara mguso huu mwororo huiweka roho tayari kuitikia kwa azimio la kujitoa kwa ukarimu (VII.III #8).
Misukumo hii ya upendo wa Mungu, iliyo ya upole, mitamu, inayoteketeza na isiyokoma, huijaza roho โazimio la kujitoa kwa ukarimuโ lililo thabiti sana, ili itimize daima mapenzi ya Mungu bila kusita hata kidogo. Ni dhahiri sana kwamba neema hii inatoka kwa Mungu, hata roho inajua kwamba shetani hawezi kamwe kuisababisha. Roho hupanuliwa sana na upendo wa Mungu kiasi kwamba hali ya kumilikiwa kabisa na Mungu huwa ya kawaida kwake. Mara chache tu ndipo inapopata tena ekstasi za kina au kupaa kwa roho, kwa kuwa mambo hayo hayahitajiki tena. Kwa kuwa Mungu anaimiliki roho kikamilifu, roho huendelea kwa uthabiti, kwa amani na kwa utulivu wa ndani, ikitimiza mapenzi ya Mungu, wakati mwingine kwa shughuli nyingi, na nyakati nyingine katika upweke na pumziko.
Tafakari: Je, unaona badiliko linaloletwa na sala hii? Hapo awali, roho ilipokuwa bado ikiendelea na kubadilishwa, Mungu alitenda kwa njia zinazoonekana kuwa kali zaidi. Kulikuwa na hali za kuzama katika tafakari hadi kutotambua mazingira, kupaa kwa roho, mateso ya ndani, na hata hali zilizoonekana kama kifo cha mwili wakati roho iliponyakuliwa ndani ya Mungu. Lakini sasa, kwa kuwa Mungu anaimiliki roho kikamilifu, hufuata utulivu wa kina na fadhila kamilifu.
Ingawa huenda bado hujafurahia kina hiki cha Ndoa ya Kiroho, jaribu kukielewa kama mtu aliye nje anayetazama ndani. Ni hali iliyobarikiwa. Tafakari jinsi ingekuwa ajabu kupokea misukumo hii ya upendo isiyokoma, inayotiririka kutoka kiini cha roho yako na kuteketeza kila sehemu ya nafsi yako.
Ikiwa maelezo haya yanaonekana kuwa ya ulimwengu mwingine, ujue kwamba ndivyo yalivyo. Lakini Mungu anataka kuyafanya yawe sehemu ya maisha yako hapa na sasa, wakati bado unaishi ulimwenguni humu. Anataka kuijalia roho yako zawadi hii ya upendo Wake unaojidhihirisha, zawadi inayoendelea kwa uthabiti. Anataka uendelee kuzama ndani Yake na kuishi kwa neema Yake ya kimungu.
Bwana mpole na mwororo kuliko wote, sistahili hata kidogo upendo Wako mkamilifu, lakini bado unatamani sana kunimiminia upendo huo kwa wingi. Tafadhali nisaidie kujua jinsi ninavyoweza kukutumikia vizuri zaidi katika maisha haya, na uniweke huru kutokana na yote yanayonizuia kukufikia. Ninaifungua roho yangu kwa ukamilifu kadiri niwezavyo ili nipokee misukumo Yako miwororo ya upendo, barua Zako tamu za upendo, na ujumbe Wako unaotiririka kwa upole kutoka ndani.
Utatu Mtakatifu unayekaa ndani yangu, nakupenda, nakutumainia, nayakabidhi maisha yangu Kwako.
Somo la Sabini na Nane: Uhodari kwa Njia ya โKuondokaโ kwa Mungu
Maadamu tunaishi katika ulimwengu huu, lazima tukumbuke daima kwamba tuko hatua moja tu kutoka kwenye dhambi ya mauti. Kwa hiyo, roho inapokaa katika makao ya sabaโChumba cha Uwepo pamoja na Bwana wakeโmara chache Yeye ataondoka katika roho kwa namna hii ya sala na kuviruhusu viumbe vingi vyenye sumu viishambulie. Lakini hili hufanywa kwa faida ya roho, ili kuisaidia kukua katika uhodari, kudumu katika unyenyekevu, na kutosahau kamwe kwamba inamtegemea Mungu kabisa.
Akina dada, msidhani kwamba matokeo niliyoyataja huwa daima katika kiwango kilekile katika roho hizi, kwa maana kadiri ninavyokumbuka, niliwaambia kwamba katika hali nyingi Bwana wetu mara kwa mara huwaacha watu wa namna hii katika udhaifu wa asili yao. Viumbe vyenye sumu kutoka katika handaki linalozunguka ngome na kutoka katika makao mengine huungana mara moja ili kulipiza kisasi kwa wakati ule viliponyangโanywa nguvu zao. (VII.IV #1).
Mtakatifu Teresa aliamini kwamba wale walio katika makao ya saba hawangetenda kamwe dhambi ya mauti, wala hata dhambi nyepesi kwa makusudi. Lakini mara kwa mara watakumbuka dhambi zao za zamani na pia watatambua kwa kina uwezekano wao wa kutenda dhambi. Hata Yesu alipitia hali hii Msalabani alipolia kwa sauti, โMungu wangu, Mungu wangu, mbona umeniacha?โ (Mathayo 27:46).
Nafsi hizi zinatambua jinsi zinavyomhitaji Mungu, na jambo hili litaendelea kuzisababishia mateso matakatifu ya ndani. Huenda hata zikajikuta hazina hakika kama ziko katika hali ya dhambi. Lakini hali hii ya kutokuwa na uhakika haiziletei kukata tamaa, bali inaziongezea kipaji cha Kumcha Bwana. Ingawa nyakati fulani Mungu anaweza kuruhusu viumbe wenye sumu kuishambulia nafsi, hata baada ya kuingia katika makao ya saba, nafsi hiyo haitajisalimisha kwa viumbe hao wala haitamwacha Mungu. Mashambulizi haya yataitia nafsi nguvu tu na kuimarisha azimio lake la kudumu ndani ya Kristo.
Tafakari: Fikiria wakati fulani maishani ulipokuwa karibu sana na Mungu kwa muda mrefu, lakini ghafla ukapatwa na shambulio kali kutoka kwa yule mwovu. Hali hiyo ilikuathirije? Kwa wale walio katika makao ya saba, shambulio kama hilo litawaimarisha tu katika uhodari na upendo kwa Mungu. Pia litawafanya wanyenyekevu tena, likiwasaidia wasisahau kamwe jinsi wanavyomtegemea Mungu.
Je, unaelewa jinsi unavyomtegemea Mungu kwa kila kitu? Mungu angekusahau kwa muda mfupi tu, ungekoma kuwapo. Zaidi ya hayo, huwezi kufanya jambo lolote jema isipokuwa Mungu ndiye anayetenda kazi ndani yako. Usiusahau kamwe ukweli huu unaotufundisha unyenyekevu.
Je, kuna wakati ulipohisi kana kwamba Mungu hakuwa pamoja nawe? Ikiwa ndivyo, hali hiyo ni matokeo ya dhambi yako au ya fadhila ya pekee kutoka kwa Mungu. Ikiwa dhambi ndiyo sababu, tubu. Lakini ikiwa ni fadhila kutoka kwa Mungu, usiwe na wasiwasi. Fanya tendo la imani kwa Mungu. Mshukuru kwa kuhisi kutokuwapo kwa Mungu kama Yeye alivyokuhisi, na ufanye upya azimio lako la kulitumikia mapenzi Yake matakatifu. Jua kwamba hali hii ya kuhisi kana kwamba Bwana wetu ameondoka ni fursa hasa ya kukua katika kipaji cha uhodari.
Bwana mwenye nguvu kamilifu, Wewe unajua yote. Unajua ninachohitaji na wakati ninapokihitaji. Katika nyakati zile unapoonekana kuwa mbali nami, tafadhali niongezee imani yangu Kwako. Nijue daima kwamba uko karibu nami, wala nisikuache kamwe. Tafadhali ongeza kila fadhila ndani yangu, hasa uhodari ninaohitaji ili kudumu hadi mwisho, nitakapoalikwa kuwa pamoja Nawe milele.
Utatu Mtakatifu unayekaa ndani yangu, nakupenda, nakutumainia, nayakabidhi maisha yangu Kwako.
Somo la Sabini na Tisa: Misalaba Mizito Zaidi
Kwa kuwa Bwana wetu aliteseka sana katika hali ya kibinadamu, nasi tusitarajie kuteseka kidogo kuliko Yeye. Wale walio katika makao ya saba mara nyingi hupewa misalaba mizito zaidi. Lakini misalaba hii haiwafanyi kamwe wakate tamaa. Huleta tu utukufu wa Mungu. Kwa kweli, kadiri msalaba ambao nafsi hizi takatifu zinabeba kwa ajili ya Mungu unavyokuwa mzito zaidi, ndivyo Mungu anavyotukuzwa zaidi kupitia hizo, na ndivyo zinavyojazwa zaidi amani na furaha.
Daima tunaona kwamba wale walio karibu zaidi na Kristo Bwana wetu hubeba msalaba mzito zaidi: fikiria yale ambayo Mama Yake mtukufu na Mitume waliyabeba. Unafikiri Mtakatifu Paulo aliwezaje kuvumilia taabu kubwa namna hiyo? Kutokana na mwenendo wake tunajifunza matunda ya maono ya kweli na sala ya kutafakari kwa kina vinavyotoka kwa Bwana wetu, wala si katika mawazo yetu wenyewe au udanganyifu wa ibilisi. Je, unadhani Mtakatifu Paulo alijificha ili afurahie faraja hizi za kiroho bila haraka, asifanye jambo jingine lolote? Unajua kwamba, kadiri tunavyoweza kufahamu, hakupumzika hata siku moja; wala hangeweza kulala sana, kwa kuwa alifanya kazi usiku kucha ili kujipatia riziki (VII.IV #7).
Nafsi inapoingia katika Ndoa ya Kiroho, inafanana zaidi na Kristo. Kama Mtakatifu Paulo alivyosema, โSi mimi tena ninayeishi, bali ni Kristo anayeishi ndani yanguโ (Wagalatia 2:20). Kwa sababu hiyo, nafsi iliyo katika makao ya saba itafuata kwa kina sana mfano wa mateso ambayo Kristo alivumilia katika ulimwengu huu. Misalaba hii haiepukwi wala haikimbiwi, bali inakumbatiwa kikamilifu kwa furaha, kama vile Yesu alivyokumbatia Msalaba Wake kwa nafsi Yake yote. Inakuwa dhabihu za upendo, na nguvu ya mateso yaliyokombolewa inadhihirika katika maisha yao.
Wakati mwingine majaribu yatakuwa ya nje, yakiwapata kutoka nje yao, kama vile ugonjwa mkali. Nyakati nyingine, mateso yatakuwa ya ndani, yanayojulikana na nafsi yenyewe na Mungu pekee. Mateso haya ya ndani na yaliyofichika yalikuwa alama ya pekee katika maisha ya Mtakatifu Teresa wa Kalkuta na Mtakatifu Teresia wa Mtoto Yesu wa Lisieux. Kwa nje, watakatifu hao walipendwa na kuvutiwa na watu wengi wakati wa uhai wao. Lakini ndani yao, walibeba msalaba mzito sana kwa azimio thabiti kabisa na upendo, wakifuata ndani yao mfano wa mateso ya Bwana wao.
Tafakari: Je, uko tayari kuikumbatia misalaba mizito kuliko yote kwa ajili ya Bwana wetu, ukifuata mfano Wake? Ikiwa sivyo, basi jua kwamba tamaa ya kuikumbatia misalaba hiyo bado inakungoja.
Nafsi inapoingia katika Ndoa ya Kiroho, hakuna msalaba wowote inaopewa ulio mzito kupita uwezo wake, kwa maana ni Kristo anayeubeba msalaba ndani yake. Tafakari jinsi unavyoitazama misalaba katika maisha yako. Ikiwa unaikimbia, ukitafuta njia za kuiondoa, basi jua kwamba Mungu ana mengi zaidi anayotaka kufanya ndani yako. Anataka kukugeuza kwa kina kiasi kwamba kila msalaba uwe mtamu.
Fikiria misalaba ambayo zamani uliikwepa, ukailalamikia, na hata ukakata tamaa kwa sababu yake. Onyesha majuto kwa kuitikia kwa namna hiyo, na uombe kipaji cha kuweza kuikimbilia misalaba hiyo siku zijazo kwa moyo uliojaa upendo.
Bwana wangu unayejitoa sadaka, uliazimia kwa uthabiti kukumbatia kila mateso uliyovumilia kwa upendo mkamilifu. Msalaba Wako ukawa kiti Chako cha enzi cha neema na utukufu, Naye uliukumbatia kwa nguvu zote za Nafsi Yako Takatifu. Tafadhali unijalie neema hii isiyowazika ya kuvumilia kila msalaba kama Wewe. Uniweke huru kutoka katika kila hofu ya mateso, na unipe macho Yako niione misalaba yangu kuwa fursa za neema tele. Unipe ujasiri Wako wa kuikumbatia misalaba hiyo kwa upendo mwingi sana na amani.
Utatu Mtakatifu unayekaa ndani yangu, nakupenda, nakutumainia, nayakabidhi maisha yangu Kwako.
Somo la Themanini: Kilele cha Matendo Mema
Ili masista wenzake wasije wakafikiri kwamba safari hii ya ndani kuelekea Ndoa ya Kiroho ilikuwa ya kujitafutia manufaa binafsi, kwa maana ya kujishughulisha tu na muungano wa ndani wa mtu na Mungu, Mtakatifu Teresa anahitimisha kazi yake bora kwa kueleza wazi kwamba kusudi kuu la safari hii ya kumwelekea Mungu ni kuzaa matunda kwa ajili ya Ufalme kupitia matendo yanayomtukuza Mungu na kuokoa roho. Ingawa hili hutokea kwanza kwa kugeuzwa kwa nafsi ya mtu, mabadiliko hayo hayana budi kufurika na kuonekana katika matendo ya upendo.
Hili ndilo lengo na kusudi la sala, binti zangu; hili ndilo kusudi la ndoa ya kiroho, ambayo watoto wake daima ni matendo mema. Matendo ndiyo ishara isiyoweza kukosewa inayoonyesha kwamba fadhila hizi zinatoka kwa Mungu, kama nilivyowaambia (VII.IV #10).
Baadhi ya watu, baada ya kupokea fadhila kama hizi kutoka kwa Mungu, huogopa kutoka na kuwashirikisha wengine yale waliyopokea kwa kuishi maisha ya huduma isiyo na ubinafsi. Lengo la safari hii ya kiroho si manufaa ya nafsi pekee. Ni manufaa ya Kanisa zima. Katika utume Wake, Yesu alitafuta kumtukuza Baba Yake kwa kuokoa roho. Huu lazima uwe utume wetu pia. Ndiyo, tunasali ili tuwe watakatifu na kuwa wamoja na Mungu. Lakini ikiwa umoja huo hauzai fadhila tunazohitaji ili kwenda kuwahudumia wengine, basi huo si muungano wa kweli na Mungu.
Hata katika monasteri ya masista wa klauzura, upendo ulikuwa tunda kuu la sala hii. Masista waliitwa kutenda tendo la upendo la kuuombea ulimwengu, lakini pia waliitwa kuwapenda masista wenzao waliokutana nao kila siku. Upendo huo ulipoongezeka na masista walipokuwa wakipata baraka kupitia kwa wenzao, hiyo ilikuwa ishara iliyo wazi zaidi kwamba Ndoa ya Kiroho inayomgeuza mtu ilikuwa imetokea.
Upendo huanzia nyumbani. Kwanza kabisa, Mungu anataka kuigusa familia yako na marafiki zako wa karibu kupitia kwako. Huenda usiitwe kuwa mmisionari mashuhuri au mwinjilishaji wa hadharani, lakini hakika utaitwa kuwajalia kwa wingi upendo wa Mungu wale unaokutana nao katika shughuli zako za kila siku, bila ubinafsi hata kidogo.
Katika makao haya, mtu mzima anazama ndani ya Mungu. Roho, nafsi, akili, utashi, misukumo ya ndani, hisia, milango ya fahamu, mwili na kila sehemu nyingine ya mtu vinaunganishwa na Mungu. Kwa hiyo, nafsi haipendi kwa upendo wa kiroho tu, bali pia kwa upendo wa kibinadamu ulioinuliwa katika hali ya kimungu, unaoonyeshwa kwa mwili, kwa misukumo ya ndani, kwa roho, kwa akili na kwa nguvu zote za utashi wake. Mtu huyu anapowaona wengine wakiishi maisha ya dhambi, anawahurumia kwa kina na kuhuzunika kwa huzuni takatifu. Anapomwona mtu aliyechanganyikiwa au aliyekata tamaa, anakubali kusukumwa kumfikia na kumsaidia. Anapowaona watu wake wa karibu zaidi wakikua katika fadhila, anajitahidi kuunga mkono ukuaji huo na kumsifu Mungu. Kwa ufupi, mtu anapoingia katika Ndoa ya Kiroho, atayatoa maisha yake kwa ajili ya wengine, akiishi kwa kujitolea sadaka kwa ajili yao na akitenda kama mtumwa mtakatifu wa wote.
Tafakari: Unawapenda kwa ari kiasi gani wale wanaokuzunguka? Je, unawapenda si tu kwa maamuzi unayofanya, bali pia kwa kila sehemu ya nafsi yako? Je, akili yako imejaa upendo kwa wengine? Je, unauhisi upendo huo? Je, misukumo yako ya ndani inauchochea upendo huo? Je, unatafuta nafasi za kuyatoa maisha yako kwa ajili ya wengine kwa kujitolea sadaka? Ikiwa ndivyo, hii ni ishara kwamba Mungu anakubadilisha kupitia Ndoa ya Kiroho.
Safari ya kufikia ukamilifu wa Ndoa ya Kiroho inaweza kuonekana ndefu na yenye taabu, na nyakati nyingine hata kuonekana haiwezekani. Lakini sivyo ilivyo. Inawezekana kabisa kuufikia ukamilifu huo, na Mungu anataka hilo katika maisha yetu sote. Kitu pekee kinachotuzuia ni sisi wenyewe.
Tunapohitimisha tafakari hizi juu ya kazi hii bora ya kiroho ya Mtakatifu Teresa wa Avila, imarisha azimio lako la kusonga mbele katika safari hii. Yarudie makao mbalimbali na mangโamuzi ya sala yaliyofundishwa na Teresa. Tumia mafundisho, tafakari na sala hizi kama msingi wa kukua kwako katika utakatifu. Mungu anataka uwe mtakatifu. Uwe mtakatifu. Usisite kujitoa kikamilifu kwa mapenzi matakatifu ya Mungu kwa ajili ya maisha yako.
Bwana wa upendo mkamilifu, maisha Yako yalizaa matunda mema kwa kiwango kisicho na kikomo. Upendo mkamilifu ulitiririka daima kutoka katika Moyo Wako Mtakatifu sana. Upendo huo ulidhihirika katika kila neno ulilosema, kila tendo la maisha Yako na kila wazo ulilokuwa nalo. Tafadhali unitawale kikamilifu kiasi kwamba kila sehemu ya nafsi yangu izame katika upendo Wako mkamilifu. Unitumie kwa kila namna utakayochagua, ili niwe chombo kikamilifu zaidi cha upendo ulio ndani ya Moyo Wako.
Utatu Mtakatifu unayekaa ndani yangu, nakupenda, nakutumainia, nayakabidhi maisha yangu Kwako.
Hitimisho
Mtakatifu Teresa anahitimisha kitabu chake Ngome ya Ndani kwa ujumbe ufuatao kwa masista wenzake, ambao umewekwa hapa chini kwa ukamilifu:
IHS
INGAWA, kama nilivyowaambia, nilisita kuanza kazi hii, sasa kwa kuwa imekamilika ninafurahi sana kuwa nimeiandika, na nadhani taabu yangu haikuwa ya bure, ingawa nakiri kuwa haikunigharimu sana. Ninapofikiria maisha yenu ya kujitenga kabisa na ulimwengu, muda wenu mchache wa mapumziko, dada zangu, na jinsi baadhi ya monasteri zenu zinavyokosa vitu vingi vya kurahisisha maisha, nadhani mnaweza kupata faraja kwa kufurahia ngome hii ya ndani, ambayo mnaweza kuingia na kutembea ndani yake kwa hiari, saa yoyote mtakayo, bila kuomba ruhusa kwa wakuu wenu. Ni kweli kwamba hamwezi kuingia katika makao yote kwa nguvu zenu wenyewe, hata zionekane kubwa kiasi gani kwenu, isipokuwa Bwana wa ngome Mwenyewe awaruhusu kuingia. Kwa hiyo nawashauri msijaribu kupenya kwa nguvu mkikutana na kizuizi chochote, kwa maana hilo lingemchukiza sana hata asingewaruhusu kamwe kuingia humo. Anaupenda sana unyenyekevu: mkijiona kuwa hamstahili kuingia katika makao ya tatu, atawajalia upesi zaidi fadhila ya kuingia katika makao ya tano. Kisha, mkimtumikia vema humo na kurudi humo mara kwa mara, atawavuta kuingia katika makao ambamo Yeye Mwenyewe anakaa, ambamo hamhitaji kuondoka kamwe isipokuwa mkiitwa na priorisa, ambaye Bwana huyu mwenye enzi anataka mzitii amri zake kana kwamba ni Zake Mwenyewe. Ikiwa kwa maagizo yake mnakuwa mbali mara nyingi na chumba cha uwepo Wake, kila mtakaporudi atawawekea mlango wazi. Mkiisha kujifunza jinsi ya kuifurahia ngome hii, mtapata pumziko daima, hata majaribu yenu yawe machungu kiasi gani, katika tumaini la kurudi kwa Bwana wenu, jambo ambalo hakuna mtu anayeweza kulizuia. Ingawa nimetaja makao saba tu, kila moja lina vyumba vingine vingi juu yake, chini yake na kulizunguka, pamoja na bustani nzuri, chemchemi na njia zenye mizunguko ya kutatanisha, mbali na vitu vingine vinavyopendeza sana, hivi kwamba mtatamani kujitolea nafsi zenu zote katika kumsifu, kwa shukrani, Mungu mkuu aliyeiumba nafsi kwa sura na mfano Wake mwenyewe. Mkiona chochote katika mpangilio wa maandishi haya kinachowasaidia kumjua vizuri zaidi, muwe na hakika kwamba kimetumwa na Yeye mwenye enzi ili kuwatia moyo, na kwamba chochote mtakachokiona kina kasoro ndani yake ni changu mwenyewe. Kwa kuitikia hamu yangu kubwa ya kuwasaidia kumtumikia Yeye, Mungu wangu na Bwana wangu, nawasihi, kila mtakaposoma haya, mumsifu Yeye mwenye enzi kwa moyo wote kwa niaba yangu na kumsihi alifanikishe Kanisa Lake, awape nuru Walutheri, anisamehe dhambi zangu na anitoe toharani, ambako huenda nitakuwa, kwa huruma ya Mungu, mtakapokiona kitabu hiki (ikiwa mtapewa baada ya kuchunguzwa na wanateolojia). Ikiwa maandishi haya yana kosa lolote, ni kwa sababu ya ujinga wangu; ninajitiisha katika mambo yote kwa mafundisho ya Kanisa takatifu Katoliki la Roma, ambalo sasa mimi ni mshiriki wake, nami natangaza na kuahidi kuwa nitaendelea kuwa mshiriki wake katika uzima na katika kifo. Bwana Mungu wetu asifiwe na kutukuzwa milele! Amina, Amina.
Nilimaliza kuandika kitabu hiki katika monasteri ya Mtakatifu Yosefu wa Avila, 1577, katika Mkesha wa Mtakatifu Andrea, kwa utukufu wa Mungu, anayeishi na kutawala milele na milele! Amina.
