आगमनकाळाची तयारी
प्रेषित संत आंद्रेय यांचा सण, 30 नोव्हेंबर
येशू गालील समुद्राच्या किनाऱ्याने चालत असताना त्याने दोन भावांना, पेत्र म्हणत त्या शिमोनाला व त्याचा भाऊ आंद्रिया यांना, समुद्रात जाळे टाकताना पाहिले. ते कोळी होते. येशू त्यांना म्हणाला, “माझ्यामागे या, आणि मी तुम्हाला माणसे पकडणारे कोळी करीन.” त्यांनी लगेच आपली जाळी सोडली आणि ते त्याच्यामागे गेले. मत्तय 4:18-20
आगमनकाळाच्या सुरुवातीला आज आपण किती सुंदर सण साजरा करत आहोत! आज आपण संत आंद्रिया प्रेषिताचा सन्मान करतो. आगमनकाळाची सुरुवात कशी करावी, याचा तो आपल्याला उत्तम आदर्श देतो.
वरील उताऱ्यात मनन करण्यासारखे बरेच काही आहे. आंद्रिया आणि त्याचा भाऊ पेत्र हे दोघेही कोळी होते. दोघेही आपल्या कामात मग्न असताना अचानक येशू नावाचा एक अनोळखी माणूस त्यांच्या जवळून जातो आणि त्यांना हाक मारतो. ते लगेच आपला उदरनिर्वाहाचा व्यवसाय सोडून येशूच्या मागे जातात.
इथे काय घडले, याकडे नीट लक्ष द्या. विशेषतः दोन गोष्टी घडल्या: 1) येशू त्या दोन कोळ्यांच्या जवळून जात असताना त्यांना म्हणाला, “माझ्यामागे या.” 2) त्याला प्रतिसाद देत त्या दोघांनी लगेच “आपली जाळी सोडली आणि ते त्याच्यामागे गेले.”
संत आंद्रियाला मिळालेल्या पाचारणाची ही कथा आगमनकाळाच्या सुरुवातीला अगदी समर्पक आहे. कारण आगमनकाळात आपण येशूची हाक नव्याने ऐकली पाहिजे. हा काळ आपल्यासाठी नवी सुरुवात करण्याचा आणि नव्याने देवाकडे वळण्याचा असला पाहिजे. आगमनकाळ सुरू होताना “माझ्यामागे या!” ही येशूची हाक आपण ऐकली पाहिजे. त्याच्या दैवी योजनेसाठी आणि हेतूसाठी स्वतःला पूर्णपणे अर्पण करण्याचे त्याचे आमंत्रण आपण ऐकले पाहिजे. त्याचे ऐका. त्याची हाक तुम्हाला ऐकू येते का?
आगमनकाळाच्या सुरुवातीला आपला प्रतिसाद संत आंद्रियासारखाच असला पाहिजे. क्षणाचाही संकोच न करता आपण सर्व काही सोडून येशूच्या मागे गेले पाहिजे. याचा नेमका अर्थ काय? ख्रिस्ताला प्रतिसाद देण्याच्या आड येणारी प्रत्येक गोष्ट आपण सोडून दिली पाहिजे. येशू आपल्याला जे काही करायला सांगेल, ते करण्याची आपली इच्छा आणि तयारी असली पाहिजे. आणि त्याने सांगितल्याक्षणी ते करण्यास आपण तयार असले पाहिजे.
आगमनकाळ ही नव्याने सुरुवात करण्याची वेळ आहे, यावर आज मनन करा. ख्रिस्ताची हाक स्वीकारण्याचा हा काळ आहे. तो तुम्हाला हाक मारत आहे; त्याचे ऐका आणि त्याला मनापासून प्रतिसाद द्या.
हे प्रभू, सर्व गोष्टींपेक्षा माझे तुझ्यावर अधिक प्रेम आहे. तुझ्या मागे चालण्यास बोलावणारी तुझी सौम्य पण ठाम वाणी मला ऐकू येऊ दे. तुझ्या सौम्य आमंत्रणाला पूर्ण आत्मसमर्पणाने प्रतिसाद देण्यासाठी लागणारे धैर्य मला दे. हा आगमनकाळ नव्या सुरुवातींचा आणि तुझ्या मागे चालण्याचा माझा निर्धार अधिक दृढ होण्याचा काळ ठरो. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.
आपली धन्य माता: विनामूल्य मिळालेली देणगी
धन्य कुमारी मरियेच्या निष्कलंक गर्भधारणेचा महोत्सव, ८ डिसेंबर
मरिया म्हणाली, “पाहा, मी प्रभूची दासी आहे. तुझ्या वचनाप्रमाणे माझ्या बाबतीत घडो.” लूक 1:38
महोत्सवाच्या हार्दिक शुभेच्छा! आज आनंद साजरा करण्याचा दिवस आहे! आज आपण आपल्या धन्य मातेच्या गौरवशाली आणि चमत्कारमय निष्कलंक गर्भधारणेचा सन्मान करतो. हे देवाच्या अगाध दयेचे कृत्य आहे.
मरियेची निष्कलंक गर्भधारणा हे देवाच्या अगाध दयेचे कृत्य आहे, असे मानणे योग्यच आहे. पण असे का? या महोत्सवाचा दयेशी इतका जवळचा संबंध कशामुळे आहे?
दया ही देवाने निरपेक्षपणे दिलेली देणगी आहे. ‘निरपेक्षपणे’ म्हणजे ती आपण आपल्या पात्रतेने किंवा कर्तृत्वाने मिळवलेली नाही. देवाने आपल्याला दया दाखवलीच पाहिजे असे नाही. तसे असते तर ती दया ठरली नसती; तो आपला हक्क ठरला असता. पण दयेवर आपला हक्क नाही. देव ती स्वतःहून आणि विपुल प्रमाणात देतो.
निष्कलंक गर्भधारणेच्या या गौरवशाली महोत्सवात आपण साजरी करत असलेली निरपेक्ष देणगी दोन दृष्टींनी पाहणे महत्त्वाचे आहे. पहिली गोष्ट अशी की, ‘निष्कलंक गर्भधारणा’ म्हणजे देवाने धन्य कुमारी मरियेला तिच्या गर्भधारणेच्या पहिल्या क्षणापासूनच मूळ पापापासून मुक्त ठेवले. हे देवाच्या पूर्वगामी कृपेने घडले. तिला दिलेली ही कृपा देवाच्या परिपूर्ण आणि निरपेक्ष दयेचे कृत्य आहे. तिने ती मिळवली नव्हती, किंवा स्वतःच्या कर्तृत्वाने ती मिळण्याची पात्रताही कमावली नव्हती. उलट, आपला पुत्र जगात येण्यासाठी योग्य माध्यम असावे म्हणून देवाने आपल्या चांगुलपणाने तिला मूळ पापाविना निर्माण करण्याचे ठरवले. मरियेने ही देणगी मनापासून स्वीकारली आणि आयुष्यभर आपल्या स्वतंत्र इच्छेने पापापासून दूर राहण्याची निवड सातत्याने केली.
दुसरी गोष्ट अशी की, आपल्या धन्य मातेला निष्कलंक निर्माण करून देवाने तिला केवळ स्वतःपुरती ठेवले नाही. तिच्या बाबतीत त्याने स्वार्थीपणा केला नाही. उलट, आपल्या सृष्टीतील या परिपूर्ण स्त्रीला त्याने आपलीही माता केले. देवाच्या कृपेच्या आणि दयेच्या व्यवस्थेत निष्कलंक माता मरिया आता आपली आध्यात्मिक माता आहे. हेही आपल्या प्रेमळ देवाच्या परिपूर्ण आणि निरपेक्ष दयेचे कृत्य आहे. अशी आध्यात्मिक माता आणि रक्षणकर्ती लाभण्यास आपण पात्र नाही. तरीही ती आपल्याला लाभली आहे. एका आदर्श मातेप्रमाणे ती सदैव आपल्यासाठी देवाकडे मध्यस्थी करते आणि त्याच्याकडून अनेक कृपादाने आपल्याला मिळवून देते.
देवाच्या दयेतून निरपेक्षपणे मिळालेल्या या दुहेरी देणगीवर आज मनन करा: 1) देवाने दयेपोटी मरियेला निष्कलंक निर्माण केले आणि 2) त्याने तिला आपली माता आणि राणी म्हणून आपल्याला दिले. आज आणि वर्षभर तिच्या मातृमायेचा आश्रय घ्या!
हे माझ्या परमप्रिय माते, माझ्या राणी, तू देवाची एक सृष्टी असलीस तरी सर्व बाबतींत परिपूर्ण आहेस. तुझे सौंदर्य आणि पावित्र्य मी निरखून पाहतो. देवाने तुला ही अनन्य कृपा विनामूल्य दिली आणि तू त्या कृपेला पूर्णपणे सहकार्य केलेस. तुझ्या मायेवर आणि काळजीवर मी सदैव विसंबून राहावे, आणि पित्याच्या योजनेनुसार तू मला देवाची कृपा प्रदान करावी म्हणून मी सदैव मन खुले ठेवावे. हे प्रिय माते, तू आम्हा सर्वांना दयेतून मिळालेली विनामूल्य देणगी आहेस! हे मरिया माते, माझे तुझ्यावर प्रेम आहे. माझ्यासाठी प्रार्थना कर. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.
उत्तर व दक्षिण अमेरिकेची मरिया माता
ग्वादालुपेच्या मरिया मातेचा सण, १२ डिसेंबर
“हे कृपापूर्ण माते, तुला अभिवादन! प्रभू तुझ्याबरोबर आहे.” लूक 1:28
आज मेक्सिको, संयुक्त राज्ये आणि संपूर्ण उत्तर व दक्षिण अमेरिकेत आपण ग्वादालुपेच्या मरिया मातेचा सन्मान करतो.
९ डिसेंबर १५३१ रोजी, ख्रिस्ती श्रद्धेचा स्वीकार केलेला स्थानिक आदिवासी हुआन दिएगो मिस्साबलिदानात सहभागी होण्यासाठी जवळच्या गावाकडे पायी जात होता. वाटेत स्वर्गीय संगीत ऐकू येत असताना एका स्त्रीने त्याला दर्शन दिले. ती त्याला म्हणाली:
मी तुझी दयाळू माता आहे. जे माझ्यावर प्रेम करतात, माझ्यावर विश्वास ठेवतात आणि माझी मदत मागतात, अशा सर्व मानवांचीही मी दयाळू माता आहे. म्हणून मेक्सिको सिटीतील बिशपांच्या निवासस्थानी जा आणि त्यांना सांग की कुमारी मरियेने तिची उत्कट इच्छा त्यांना कळवण्यासाठी तुला पाठवले आहे.
पहिल्या प्रयत्नात हुआन दिएगोला हे काम साधले नाही. पण नंतरच्या दर्शनांत ग्वादालुपेच्या कुमारी मातेने दिलेल्या सूचनेप्रमाणे त्याने डोंगरमाथ्यावरून ताजी गुलाबाची फुले आणून बिशपांना दिली. त्या ठिकाणी तीर्थमंदिर बांधावे, अशी कुमारी मातेची इच्छा असल्याची ती खूण होती. वर्षाच्या त्या काळात सहसा गुलाब फुलत नसत, त्यामुळे ही स्पष्टपणे एक चमत्कारिक खूण होती. बिशपांच्या निवासस्थानी पोहोचल्यावर हुआन दिएगोने फुले आणलेले आपले अंगवस्त्र (तिल्मा) उघडले, जेणेकरून ती फुले बिशपांसमोर जमिनीवर पडतील. त्याने तसे करताच त्या अंगवस्त्राच्या धाग्यांवर ग्वादालुपेच्या कुमारी मातेची प्रतिमा चमत्काराने उमटली. ते अंगवस्त्र आजही मेक्सिको सिटीतील तीर्थमंदिरात पाहू इच्छिणाऱ्या सर्वांना पाहता येते. वैज्ञानिक दृष्टीने आश्चर्याची गोष्ट अशी की ही प्रतिमा रंगवलेली नाही; उलट, प्रत्येक धाग्याचा रंग बदलून ही पवित्र प्रतिमा तयार झाली आहे. शिवाय, ते अंगवस्त्र निवडुंगाच्या तंतूंपासून बनवलेले आहे. अशा तंतूंचे वस्त्र साधारणपणे दहा वर्षांच्या आत विघटित होते. आज त्या अंगवस्त्राला जवळजवळ पाचशे वर्षे झाली आहेत, तरीही ते पूर्वीइतकेच ताजेतवाने आणि तेजस्वी दिसते.
हुआन दिएगोच्या तिल्म्याच्या चमत्काराचा विचार करणे कितीही मनोवेधक असले, तरी आपल्या धन्य मातेने हुआनला दर्शन देताना दिलेला संदेश त्याहून कितीतरी महत्त्वाचा आहे. ती म्हणाली, “मी तुझी दयाळू माता आहे…” जेव्हा आपण तिच्यावर विश्वास ठेवतो आणि तिची मदत मागतो, तेव्हा ती आपली माता असते.
म्हणून मरिया मातेच्या या सणाकडे केवळ सांस्कृतिक, ऐतिहासिक किंवा चमत्कारिक घटना म्हणून पाहू नये. उलट, स्वर्गाच्या राणीने तिला आपली माता म्हणून स्वीकारण्यासाठी दिलेले हे गौरवशाली आमंत्रण आहे, असे आपण समजले पाहिजे.
आज आपल्या स्वर्गीय मातेशी तुमचे नाते कसे आहे, यावर चिंतन करा. तिच्या मध्यस्थीवर आणि मदतीवर तुमचा विश्वास आहे का? येशूने तुम्हाला तिच्या काळजीत सोपवले आहे, हे तुम्हाला ठाऊक आहे का? तुम्ही आपले जीवन तिच्या संरक्षणाखाली समर्पित केले आहे का? आपल्या धन्य मातेचा सन्मान करण्याचा एक उत्तम मार्ग म्हणजे जपमाळ म्हणणे. आज जपमाळेचे किमान एक दशक म्हणा. आणि ते म्हणताना, आपल्याला तिचा पुत्र येशू याच्याकडे मायेने घेऊन जावे, अशी तिला विनंती करा.
हे परमप्रिय माते, ग्वादालुपेच्या कुमारी माते, मी स्वतःला तुझ्या मायेच्या काळजीत समर्पित करतो. तू माझी ज्या परिपूर्णतेने काळजी घेतेस, मला मदत करतेस आणि माझ्यावर दया करतेस, त्याबद्दल मी तुझे आभार मानतो. मी तुझ्यावर विश्वास ठेवतो; कृपया माझ्यासाठी मध्यस्थी कर. तुझ्या सुंदर हृदयाने मी त्याच्यावर प्रेम करावे म्हणून मला तुझा पुत्र येशू याच्याकडे घेऊन जा. हे मरिया माते, आमच्यासाठी प्रार्थना कर. हे संत हुआन दिएगो, आमच्यासाठी प्रार्थना कर. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.
“कॅथलिक दैनंदिन चिंतनमाला” या मालिकेचे चारही खंड
मऊ बांधणीच्या पुस्तकाच्या स्वरूपात & ई-पुस्तक म्हणूनही उपलब्ध
ॲमेझॉन.कॉम – गुगल प्ले – आयट्यून्स – बार्न्स अँड नोबल

