Tiếng Việt

Thánh Tôma Aquinô

Hình ảnh từ Adobe Stock: ảnh đại diện – ảnh chính

Ngày 28 tháng 1: Thánh Tôma Aquinô, Linh mục và Tiến sĩ Hội Thánh—Lễ nhớ

1225–1274
Thánh bổn mạng của học sinh, sinh viên, các trường Công giáo, những người hộ giáo, người bán sách, đức khiết tịnh, các triết gia, nhà xuất bản, học giả, nhà thần học
Được khẩn cầu để chống lại bão tố
Được Đức Giáo hoàng Gioan XXII tuyên thánh ngày 18 tháng 7 năm 1323
Được Đức Giáo hoàng Piô V tuyên phong Tiến sĩ Hội Thánh năm 1567
Màu phụng vụ: Trắng
Phiên bản: Đầy đủ – Ngắn gọn

Các kênh podcast:
Apple – Spotify – iHeart – Audible

Trích dẫn:
Để ơn cứu độ của con người được thực hiện cách thích hợp hơn và chắc chắn hơn, điều cần thiết là họ phải được dạy những chân lý thần linh nhờ mặc khải của Thiên Chúa. Vì thế, bên cạnh tri thức triết học được xây dựng bằng lý trí, cần phải có một khoa học thánh được học biết nhờ mặc khải. ~Tổng luận Thần học, của Thánh Tôma

Suy niệm: Trong số những bậc trí thức vĩ đại nhất trong lịch sử Hội Thánh, Thánh Tôma vượt trội hơn hẳn những vị khác. Ngài không chỉ là một Tiến sĩ Hội Thánh mà còn được trao các danh hiệu Tiến sĩ Thiên Thần, Tiến sĩ Chung và Tiến sĩ Hoàn vũ. Thật khó có thể đánh giá thấp tầm ảnh hưởng của Thánh Tôma đối với giáo lý của Hội Thánh và sự hiểu biết đức tin bằng trí tuệ.

Tôma sinh ra trong một lâu đài nguy nga ở miền trung nước Ý, gần thị trấn Aquino. Thân phụ ngài là một nhà quý tộc, một hiệp sĩ trong quân đội của Hoàng đế Friedrich II. Tôma bắt đầu việc học khi mới lên năm tại đan viện Biển Đức danh tiếng Monte Cassino, nơi một người chú bác của ngài làm viện phụ. Cha mẹ Tôma hy vọng một ngày kia chính ngài sẽ trở thành viện phụ. Khi ngài được mười bốn tuổi, do những cuộc xung đột quân sự, Tôma rời Monte Cassino đến Đại học Napoli mới được thành lập để tiếp tục việc học. Chính tại đây, ngài đã tiếp xúc với các tu sĩ Đa Minh, những người có ảnh hưởng sâu đậm đến ngài và đã dự tính cho ngài gia nhập hội dòng mới thành lập của họ. Trí tuệ của Tôma tỏa sáng vào thời gian ấy khi ngài công khai tham gia các cuộc thảo luận, và tiếng tăm về sự thông tuệ của ngài được nhiều người biết đến.

Năm mười chín tuổi, một năm sau khi thân phụ qua đời, Tôma gia nhập Dòng Đa Minh. Tin này khiến gia đình ngài tức giận, vì họ chịu ảnh hưởng sâu đậm của hệ thống xã hội phong kiến đương thời, vốn coi trọng quyền sở hữu đất đai và việc phục vụ trong quân ngũ. Dòng Biển Đức nằm trong số các dòng tu được trọng vọng trong hệ thống phong kiến, còn Dòng Đa Minh thì không, vì họ là những nhà giảng thuyết khất sĩ nghèo khó. Gia đình Tôma muốn ngài trở thành Viện phụ Monte Cassino, vì chức vị ấy phù hợp hơn với dòng dõi quý tộc. Để xoay chuyển tình thế, mẹ ngài cho người bắt cóc Tôma và nhốt ngài trong một lâu đài của gia đình, nơi ngài bị giam giữ khoảng một năm. Trong thời gian ấy, mẹ, các anh chị em và nhiều người khác đã làm mọi cách để thuyết phục Tôma trở thành tu sĩ Biển Đức, nhưng ngài từ chối. Một ngày kia, gia đình thậm chí còn đưa một gái điếm vào phòng giam để cám dỗ ngài, nhưng ngài đã dùng một thanh củi đang cháy đuổi cô ta đi. Cuối cùng, mẹ ngài cho phép ngài trốn khỏi lâu đài vào ban đêm, như một cách để gia đình khỏi phải chịu thêm ô nhục.

Bấy giờ đã hai mươi tuổi, Tôma trở lại Dòng Đa Minh và được gửi đến Paris, nơi thầy trở thành học trò của một bậc trí thức lỗi lạc là thầy Albertô, ngày nay được biết đến với danh hiệu Thánh Albertô Cả. Thầy Tôma đặc biệt yêu thích triết học của Aristôtê, vốn sẽ trở thành nền tảng cho phần lớn các tác phẩm sau này của thầy, một điều chưa từng có trong lịch sử Giáo hội. Thầy tiếp tục theo học với thầy Albertô trong nhiều năm. Khi ngày càng lớn lên trong nhân đức khiêm nhường, Tôma cũng trở nên trầm lặng hơn nhiều trong lớp, hiếm khi lên tiếng, tranh luận hay bộc lộ trí tuệ sắc bén của mình. Tính trầm lặng ấy khiến nhiều học viên kết luận rằng thầy kém thông minh, và họ đặt cho thầy biệt danh “Bò Câm”. Tuy nhiên, một ngày nọ, thầy Albertô, người dạy thầy, quyết định rằng đã đến lúc mọi người phải nhận ra thầy Tôma thông tuệ đến mức nào. Vì thế, thầy đưa ra một câu hỏi khó và yêu cầu Tôma hôm sau trở lại trình bày câu trả lời trước lớp. Sau khi Tôma trình bày, các bạn đồng môn đều thán phục, và thầy Albertô nói về thầy: “Anh em gọi thầy ấy là Bò Câm, nhưng một ngày kia, qua lời giảng dạy của mình, thầy ấy sẽ cất tiếng rống vang dội đến nỗi cả thế giới đều nghe thấy.”

Năm 1252, ở tuổi hai mươi sáu, thầy Tôma được Đức Giáo hoàng ban tước hiệu “Thạc sĩ Thần học”. Trong hai mươi hai năm tiếp theo, thầy Tôma đã viết nhiều sách, bài giảng, các bản chú giải Kinh Thánh, và thậm chí còn sáng tác một số bài thánh thi đẹp nhất của Giáo hội chúng ta, trong đó có Pange Lingua. Thầy tiếp tục đảm nhận vai trò giảng sư, nhà giảng thuyết và thần học gia của Đức Giáo hoàng tại Paris, Naples, Orvieto và Rôma.

Trong số nhiều tác phẩm của mình, Thánh Tôma được biết đến nhiều nhất qua bộ Summa Theologica, hay “Tổng luận Thần học”, mà ngài chưa bao giờ hoàn thành. Theo một truyền thống, khi đang cử hành Thánh lễ vào năm 1273, ngài đã được một thị kiến. Sau đó, ngài nói với người thư ký của mình là Thầy Reginald rằng ngài không thể viết tiếp được nữa. Khi Thầy Reginald hỏi tại sao, ngài đáp: “Reginald, tôi không thể viết tiếp, vì đối với tôi, tất cả những gì tôi đã viết đều có vẻ như rơm rạ.” Thầy Tôma qua đời vào năm sau, sau một loạt những cơn bệnh.

Thánh Tôma không chỉ có trí tuệ lỗi lạc, mà còn là một người có đức tin sâu xa, yêu mến Thiên Chúa, không ngừng chiêm niệm các chân lý đức tin và can đảm đưa ra những phương pháp mới giúp người ta nhận biết và hiểu biết Thiên Chúa hơn. Đời sống cầu nguyện của ngài đã làm tuôn trào một nguồn mạch chân lý siêu nhiên, rồi được trí tuệ của ngài sắp xếp có hệ thống và diễn đạt theo những cách chưa từng thấy trước đó. Đức khiêm nhường và lòng chân thành của Thánh Tôma được thể hiện qua một câu chuyện do một người viết tiểu sử thời kỳ đầu kể lại: một buổi sáng, khi Thầy Tôma đang cầu nguyện trước tượng Chúa chịu nạn, thầy khắc khoải khẩn cầu Chúa cho biết những điều mình viết có đúng hay không. Chúa Giêsu nói với thầy: “Tôma, con đã viết rất hay về Cha, vậy con muốn được phần thưởng nào?” Thầy Tôma đáp: “Lạy Chúa, con không muốn gì khác ngoài chính Chúa.”

Dù anh chị em có thể không được mời gọi sống một cuộc đời lỗi lạc về trí tuệ, hãy biết rằng Thiên Chúa muốn ngỏ lời với tâm trí anh chị em, mặc khải nhiều chân lý ẩn giấu và giúp anh chị em áp dụng những chân lý ấy vào cuộc sống hằng ngày. Hãy suy ngẫm xem anh chị em có thể vận dụng tâm trí mình cách trọn vẹn hơn như thế nào để tìm hiểu các chân lý đức tin, hầu những chân lý ấy trở thành nền tảng cho sứ mạng của anh chị em trong cuộc sống.

Lời nguyện: Lạy Thánh Tôma, ngay từ thuở nhỏ, Thiên Chúa đã mặc khải chính mình Người cho ngài qua đời sống cầu nguyện nội tâm. Ngài đã lắng nghe tiếng Người, suy gẫm tất cả những gì Người mặc khải và dùng các tài năng tự nhiên của mình để chia sẻ những chân lý ấy với Hội Thánh. Xin cầu cho con, để con cũng biết mở lòng trí đón nhận muôn chân lý mà Thiên Chúa muốn ngỏ cùng con, hầu chính Đấng là Chân Lý trở thành trung tâm sứ mạng của con trong cuộc sống. Lạy Thánh Tôma, xin cầu cho con. Lạy Chúa Giêsu, con tín thác vào Chúa.

Bài suy niệm trích từ:

Các Thánh và các ngày lễ trong Năm Phụng vụ
Tập Một–Bốn


Đọc thêm:

Phần riêng các Thánh

Trung tâm Thánh Phaolô

Đức Giáo hoàng Bênêđictô XVI – phần một, phần hai, phần ba

Các Thánh & các ngày lễ Công giáo

CatholicSaints.info

Franciscan Media

Wikipedia

Tất cả các Thánh được kính nhớ hôm nay

Tất cả các Thánh trong Năm Phụng vụ