Kinsa ang Diyos? Nakapamalandong ka na ba gayod sa Iyang paglungtadโdili isip usa ka abstraktong ideya, kondili isip ang Usa nga naglalang kanimo, nagpatunhay kanimo, ug nahigugma kanimo nga walay sukod? Kining sukaranang mga pangutana naghulma sa atong pagkatawo, sa atong katuyoan, ug sa atong walay kataposang dangatan. Kon buot kitang mosulod sa usa ka mahigugmaon ug nagkalawom nga relasyon uban sa atong Diyos nga Tulo ka PersonaโAmahan, Anak, ug Espiritu Santoโmagsugod kita pinaagi sa pagtinguha nga mailhan Siya kon kinsa gayod Siya.
Daghan kitag nahibaloan mahitungod sa Diyos gikan sa Balaang Kasulatan ug sa Tradisyon sa Simbahan. Daghang mga santos ang nagpuyo sa balaang kinabuhi, nga nagsaksi sa gahom sa usa ka lawom, personal, ug mahigugmaong relasyon uban sa Diyos sa pag-usab sa kinabuhi. Ang mga leksiyon nga atong makat-onan gikan niining bililhong mga tinubdan mahimong pundasyon sa usa ka bag-o, mas matuod, ug mas himsog nga relasyon uban sa Diyos.
Paningkamotan nato nga masabtan Kon Kinsa ang Diyos ug Kon Unsa ang Gibuhat sa Diyos aron atong masulod ang pag-ampo nga Amahan Namo, nga gihatag kanato sa atong Balaang Ginoo. Aron mahimo kana, magsugod kita sa sinugdananโsa kinaunhang sinugdanan, aron ang pundasyon nga atong tukoron makahimo kanatong motugkad sa kahitas-an sa langitnong himaya ug sa pakighiusa sa Diyos.
Kinsa ang Diyos Alang Kanimo?
Kinsa ang Diyos alang kanimo? Tingali daw talagsaon kini nga pangutana. Magsugod kita sa pagpamalandong kon kinsa ang Diyos alang kanimo kay kasagaran kinahanglan natong susihon pag-usab ug gani biyaan ang pipila ka bahin sa atong pagtan-aw sa Diyos.
Sa tibuok kasaysayan, ang nagkalainlaing kultura adunay nagkadaiyang mga hulagway sa pagkadiyosโmga diyos sa mga sibilisasyon sama sa Gresya ug Roma, paganong mga idolo, mga espiritu sa kinaiyahan, o mapungtanong mga diyos. Bisan tuod ang mga Kristohanon kasagarang dili mosagop niining mga pagtuoha, ang atong pagsabot sa Diyos sagad mahulma sa dili dayong mamatikdang mga pagtuis nga naggikan niining mga pagtuoha.
Ang uban nagtan-aw sa Diyos isip usa ka halayong Maglalalang nga dili moapil sa atong adlaw-adlaw nga kinabuhi. Ang uban naghanduraw Kaniya ilabina isip usa ka estriktong maghuhukom, nga kanunayng andam mosilot. Ang uban nagpaubos sa Diyos ngadto sa usa ka buotan apan walay gahom nga personahe, nga nagtanyag og paghupay apan dili mohagit o mousab sa kinabuhi. Ang uban usab nagtan-aw sa Diyos isip usa ka maluluy-on ug maabiabihong Diyos nga kanunayng mohatag kanato sa bisan unsa nga atong pangayoon kon mag-ampo lamang kita nga matinguhaon kaayo.
Kining mga pagtuis, nga nahulma sa personal nga kasinatian, sa mga pagsaysay nga nagkaylap sa katilingban, ug sa sayop nga mga paghubad sa teolohiya, mahimong makatabon sa tinuod nga kinaiya sa Diyos ingon sa gipadayag diha kang Kristo. Pinaagi sa pag-ila ug pagbiya niining bakak nga mga hulagway, atong matugotan ang Kasulatan, tradisyon, ug pag-ampo nga mopadayag kon kinsa gayod ang Diyos aron motubo kita sa matuod nga pagtuo.
Ang laing hinungdan nga tingali natuis ang atong pagtan-aw sa Diyos naggikan sa atong personal nga mga kasinatian ug sa mga kasinatian sulod sa pamilya. Tungod kay gitudloan kita ni Jesus sa pagtawag sa Diyos og โAmahan,โ natural lamang nga atong ipahinungod sa Diyos ang atong mga kasinatian sa tawhanong pagkaamahan. Bisan tuod ang matag yutan-ong amahan gituyo nga mosalamin sa hingpit nga Pagkaamahan sa Diyosโnga naglakip usab sa inahanong mga hiyas nga gipakita sa atong mga inahanโang tawhanong mga ginikanan dili gayod hingpit nga makakab-ot niining sulondana. Bisan tuod gitawag kita sa pagpakita og kalooy ug kaluoy ngadto sa tawhanong kahuyang ug mga kapakyasan, angay natong ilhon sa matinud-anon nga paagi kon sa unsang paagi kining mga kasinatiana tingali nakahulma o nakatuis sa atong pagtan-aw sa Diyos.
Paggahin og panahon sa paghunong ug pagpamalandong sa imong pagtan-aw sa Diyos. Giunsa nimo pagtan-aw ang Diyos? Unsa ang imong gituohan mahitungod sa Diyos? Tin-aw ba ang imong pagsabot kon kinsa ang Diyos, o naglibog ka ug wala makasiguro bisan sa mismong konsepto sa Diyos? Niining pagsusi sa kaugalingon, walay husto o sayop nga mga tubag. Ang tumong mao ang pagkamatinud-anon sa imong kaugalingon aron imong mailhan ang mga hulagway nga imong gihuptan mahitungod Kaniya.
Bisan tuod bag-o pa lamang nagsugod kining libroha, tingali makatabang nga ibutang una kini sa dili pa mopadayon aron matubag nimo alang sa imong kaugalingon kadtong sukaranang mga pangutana. Mahimo ka pa gani nga mosulat gamit ang lapis og pipila ka mubo nga mga nota sa kilid sa panid mahitungod sa imong pagtan-aw sa Diyos. Ang pagbuhat niini sa mapaubsanon ug bukas nga paagi maghatag kanimo og higayon sa pagtandi sa imong mga hulagway ug mga ideya mahitungod sa Diyos ngadto sa Diyos nga atong mailhan sa mosunod nga mga kapitulo, sumala sa gipadayag kanato sa Diyos Mismo diha sa Daang Tugon, ug sa Diyos nga nahimong tawo, diha sa Persona ni Jesus.
Kon Kinsa ang Diyos
Tungod kay ang Dios Hingpit, dili gayod Siya mausab. Ang duha ka managlahing dagway sa Dios dili mahimong pulos hingpit. Ang kausaban, sumala sa mismong kahulogan niini, nagpasabot og pagkadili-hingpit. Busa, ang Dios, nga Hingpit, dili gayod mausab. Makita kining pagkadili-mausab sa dihang gipadayag sa Dios ang Iyang kaugalingon diha sa Daang Tugon ingong โAKO MAO ANG AKOโ (Exodus 3:14). Bisan tuod kining pahayag wala magpadayag sa mga detalye kon KINSA ANG DIOS, nagsulti kini kanato nga ang Dios dili gayod mausab.
Ang hagit ug pagdapit alang sa matag usa kanato mao ang pagsugod sa usa ka panaw sa pag-ila. Kinsa kining walay kataposan ug dili gayod mausab nga Dios nga DIHA NA KANIADTO, ANIA KARON, ug MAGPADAYON SA KAHANGTORAN? Nakaila ka ba Kaniya, nahigugma ba ka Kaniya, ug nag-alagad ba ka Kaniya?
Sa dili pa kita makahigugma ug makaalagad sa Dios, kinahanglan una kitang makaila Kaniya, dili pinaagi sa lantawan sa atong dili-hingpit nga mga kasinatian isip tawo, kondili pinaagi sa usa ka lantawan nga tin-aw ug kasaligan. Kana nga โlantawanโ nagsugod sa atong tawhanong pangatarongan, nga pinaagi niini makab-ot nato ang pipila ka mga kamatuoran bahin sa Dios nga siguradoโbisan tuod sukaranan lamang. Gikan niana, mailhan nato ang Dios pinaagi lamang sa gasa sa Iyang pagpadayag sa Kaugalingon. Ang Dios lamang ang makasulti kanato kon Kinsa Siya. Ang mosunod nga mga bahin nagtuki sa Dios sumala niining duha ka paagi: ang natural nga tawhanong pangatarongan ug ang pagpadayag.
Usa ka Lohikal nga Sinugdanan
Daghang bantogang pilosopo sa tibuok kasaysayan ang misulay sa paghatag og kahulogan sa Dios pinaagi lamang sa ilang hunahuna, nga wala modangop sa Balaang Kasulatan o sa ubang tinubdan. Mao kini ang pilosopikal nga tradisyon. Sa pagkatinuod, pipila sa labing bantogang mga santos nakahatag og dakong amot niining pilosopikal nga panaghisgot.
Pananglitan, nailhan si San Anselmo sa iyang gisugyot nga ontolohikal nga argumentoโusa ka pagsulay sa pagpamatuod sa pagkaanaa sa Dios pinasukad lamang sa konsepto o kahulogan sa Dios. Nangatarongan siya, aliquid quo nihil maius cogitari possit. Bisan tuod kining pilosopikal nga pormulasyon daw dili natural paminawon sa Iningles, gihubad kini nga: โAng Dios mao ang dili mahunahunaan nga adunay mas labaw pa Kaniyaโ o โAng Dios mao ang labing labaw nga binuhat nga posibleng mahunahunaan.โ
Sa mas yano nga pagkasulti, ang buot ipasabot ni Anselmo mao nga ang Dios mao ang labing labaw nga mahimong anaaโhingpit ug bug-os kaayo nga dili gani mahunahuna ang bisan unsang mas labaw pa Kaniya. Nangatarongan siya nga ang tinuod nga anaa mas labaw kay sa anaa lamang sa hunahuna. Busa, kon ang Dios mao gayod ang labing labaw nga mahunahunaan, kinahanglan nga tinuod Siyang anaa ug dili lamang usa ka ideyaโkay kon dili, dili Siya ang labing labaw.
Bisan tuod ang detalyadong pagtuki sa pilosopikal nga pangatarongan ni Anselmo lapas na sa atong tuyo dinhi, makatabang ang pag-ila nga natural kitang adunay pipila ka mga ideya bahin sa Dios nga diha-diha natong masabtan pinaagi lamang sa pangatarongan. Tungod kay gihatagan kita sa Dios og salabotan ug gibuhat kita sumala sa Iyang dagway, makahimo kita, bisan walay tin-aw nga balaang pagpadayag, sa pagsabot sa sukaranang mga kamatuoran bahin sa Iyang pagkaanaa ug pagkahingpit.
Ang laing pananglitan niini naggikan kang Santo Tomas de Aquino, nga makita sa sinugdanan sa iyang dakog impluwensiyang sinulat, Summa Theologiae, diin iyang gipresentar ang lima ka pamatuod pinaagi sa pangatarongan alang sa pagkaanaa sa Dios (cf. Summa I, q. 2, a. 3). Sa โpinaagi sa pangatarongan,โ ang atong buot ipasabot mao nga iyang gigamit ang sukaranang lohika sa pipila ka mga prinsipyo nga dayag nang tinuod, ug gikan niini iyang nakuha ang lima ka pamatuod sa pagkaanaa sa Dios. Ang iyang mga pangatarongan wala gayod makaabot sa kahingpitan sa kon Kinsa ang Diosโsama sa Trinidad sa Tulo ka Diyosnong Personaโkondili nakaabot kini sa mas sukaranang mga konklusyon: Kinahanglan nga adunay usa ka Tigpalihok nga Dili Palihokon, ang Unang Hinungdan, ang Kinahanglanong Anaa, ang Kinatas-ang Kahingpitan, ug ang Maalamong Tigdisenyo nga nagdumala sa tanang binuhat. Kining sukaranang mga konklusyon naghatag og pundasyon sa pangatarongan nga mahimong tukoran sa mas lawom nga mga kamatuoran sa balaang pagpadayag.
Pananglitan, sa paghulagway sa Dios ingong Maalamong Tigdisenyo, nangatarongan si Tomas nga ang tanan sa kinaiyahan naglihok nga adunay katuyoan, paingon sa usa ka piho nga direksiyon. Adunay kahusay sa Uniberso, diin ang mga butang nga walay salabotanโmga mananap, tanom, mga elementoโnagkahiusa sa paglihok ngadto sa usa ka piho nga tumong. Nagpasabot kini nga gigiyahan sila sa usa nga adunay salabotanโang Dios. Susama niini ang laing upat ka pangatarongan ni Tomas, nga nagsunod sa samang mga lagda sa deduktibong pangatarongan.
Bisan daghang mga basahon sa pilosopiya ang gisulat pabor ug batok niining mga proposisyon nga gibase sa pangatarongan, mao kini ang mahinungdanong punto alang sa atong tuyo: Sugod sa pangatarongan sa tawo, ang atong panaw sa pagdiskobre kon Kinsa ang Dios nagsugod sa yano apan lawom nga mga kamatuoran. Gikan niining pundasyona, makasaka kita ngadto sa mas lawom nga mga misteryo sa Iyang balaang pagpadayag.
Labaw pa sa mga Pangatarongang Pilosopikal
Sa pagdawat sa mga konklusyon nga tin-aw sa ilang kaugalingon ug makataronganon nga kinahanglan adunay Diosโusa ka Tigpalihok nga Dili Gipalihok, Unang Hinungdan, ug Kinahanglang Naglungtad nga Hingpit ug Maalamonโmakapangutana kita: Kinsa ang Dios? Unsaon nako pag-ila sa Dios? Bisan nagtuo ako nga anaa ang Dios, posible ba nga adunay bisan unsa nga akong mahibaloan mahitungod Kaniya?
Sa dihang motuo kita nga anaa ang Dios, mopadayon kita ngadto sa sunod nga ang-ang, ang ang-ang sa pagtuo. Ang pagtuo dili lamang pagtuo sa usa ka butang; kini mao ang pagkahibalo sa usa ka butang nga dili makita apan tinuod. Pananglitan, mahimo kitang motuo nga adunay mga binuhat gikan sa laing planeta, apan dili kita makabaton og pagtuo nga anaa sila gawas kon tinuod silang naglungtad ug ang Dios mismo nagpadayag kanila kanato. Ang espirituhanong gasa sa pagtuo nanginahanglan una nga ang Dios magpadayag sa kamatuoran kanato ug dayon nag-awhag kanato sa pagtuo nianang kamatuorana. Tungod sa labaw-sa-kinaiyahan nga gasa sa balaang pagpadayagโang Dios nga nagpadayag sa Iyang Kaugalingon kanatoโdili lamang kita makatuo sa Dios, kondili makaila usab kita Kaniya sa lawom nga paagi. Ang gasa sa pagtuo sama sa ikaunom nga pagbatiโusa ka espirituhanong pagbatiโdiin ang Dios nagpahibalo kanato kon Kinsa Siya ug unsa ang Iyang relasyon kanato, ug mouyon kita nianang pagpadayaga pinaagi sa pagtuoโang birtud sa pagtuo.
Gawas kon ang sinugdanan sa personal nga pagtuo mao ang pagpadayagโang Dios nga nagpadayag sa Iyang Kaugalingon kanatoโdili kita makaila Kaniya labaw pa sa sukaranang mga proposisyong pilosopikal. Ang โBalaang Pagpadayagโ mao ang tanan nga gipadayag sa Dios kanato. Gitawag nato kini og Deposito sa Pagtuo. Moabot kini kanato diha sa Balaang Kasulatan ug pinaagi sa mga Apostoles. Ang Deposito sa Pagtuo nag-abli sa pultahan dili lamang ngadto sa kahibalo mahitungod sa Dios, kondili, labaw sa tanan, ngadto sa pag-ila sa Dios. Ang Dios wala lamang magpadayag og mga kamatuoran mahitungod sa Iyang Kaugalingon; Iyang gipadayag ang Iyang Kaugalingon sa tinuod ug personal nga paagi.
Ang pagpadayag sa Dios sa Iyang Kaugalingon mahitabo sa duha ka sukaranang paagi: Iyang gipadayag ang Iyang esensya ug ang Iyang mga buhat. Sa dihang makaila kita kon Kinsa ang Dios sa Iyang esensya, mahibaloan usab nato kon Unsa ang Iyang Gibuhat. Busa, magsugod kita sa esensya sa Dios.
Gipadayag sa Dios ang Iyang Esensya
Hinumdomi nga sa Daang Tugon gipadayag sa Dios kanato ang Iyang ngalan nga โAKO MAO ANG AKOโ (Exodus 3:14). Kon kuhaon nato ang unang letra sa matag Hebreohanong pulong, makuha nato ang โYHWH.โ Kini nga ngalan nagpasabot nga ang Dios mao ang putli nga paglungtad mismoโhingpit ug dili mosalig kang bisan kinsa o sa bisan unsa aron maglungtadโug nga si YHWH dili nagsalig sa tibuok kabuhatan, ang Hinungdan nga Walay Hinungdan sa tanang naglungtad.
Tungod kay kini mao ang unang sukaranang pagpadayag sa Dios sa Iyang Kaugalingon kanato, magsugod kita nianang konseptoha ug tugotan kini nga inanayng molabaw ug magbag-o sa tanang uban natong ideya mahitungod sa Dios. Hunahunaa ang paggahin og panahon niining semanaha sa pagpamalandong niining misteryoso ug lawom nga pagpadayag nga gihatag sa Dios kanato mahitungod sa Iyang Kaugalingonโang Iyang Balaang Ngalan: YHWH.
Pinasikad niining misteryosong pagpadayag sa esensya sa Dios, gipalambo ni Santo Tomas de Aquino ang walo ka lohikal nga konklusyon nga atong makab-ot mahitungod sa Dios. Bisan teolohikal ug akademiko ang kinaiya sa iyang pamaagi, daghan kitang makat-onan gikan sa iyang mga pagsabot nga makatabang sa pagpalambo sa atong pag-ampo ug pakighiusa sa Dios. Atong hisgotan ang pipila sa iyang mga pagsabot sa kinatibuk-an ug sa mapamalandongong paagi.
Gisugdan ni Santo Tomas pinaagi sa pagpahayag nga ang Kayano maoy sukaranan sa esensiya sa Dios. Pamalandongi kini: Sa Iyang Diyosnong Kayano, walay kalainan tali sa Kon Kinsa ang Dios ug sa kamatuoran nga Siya naglungtad. Dili sama sa mga tawo, nga gilangkoban sa daghang bahinโhunahuna, kabubut-on, lawas, mga pagbatiโang Dios mao lamang ang Dios. Wala Siyay mga bahin, walay mausab, Siya Walay Kataposan. Bisan tuod ang mga tawo mahimong motubo sa kaalam, ang Dios mao ang Kaalam Mismo. Ang Dios MAO ang Gugma, Kahingpitan, ug Kaayo. Siya WALAY Kinutoban ug Anaa sa Tanang Dapit. Tungod sa Iyang Diyosnong Kayano ug Kahingpitan, Siya Dili Gayod Mausab, Walay Kataposan, ug Dili Mabahin.
Bisan tuod daghan kitag makat-onan gikan niining mga pagpadayag, usa ka mapuslanon kaayong bahin niini mao ang dili mausab nga kalig-on sa Dios. Dili gayod usbon sa Dios ang Iyang hunahuna bahin kanato. Kon unsay Iyang gihunahuna, mao gayod kana ang Iyang gihunahuna. Kon unsay Iyang gibuhat, mao usab kana ang Iyang gibuhat sukad pa. Ang atong mga pag-ampo dili makapausab sa Dios; ang atong mga pag-ampo maoy makapausab kanato ug makatabang nga mahiuyon kita sa dili mausab ug hingpit nga kabubut-on sa Dios.
Kini gayong mga hiyas maoy naghimo sa Dios nga labing personal nga naglungtad nga atong mahanduraw. Dili kini makapalayo Kaniya gikan kanato; hinuon, kini maoy nagtukod sa mismong sukaranan sa Iyang suod ug makapausab nga relasyon uban kanato. Tungod kay ang Dios MAO ang Kahingpitan ug Kaayo, Walay Kinutoban ug Dili Mausab, masaligon kitang makasalig sa Iyang dili matarog nga gugma ug probidensiya. Ang esensiya sa Dios naghatag og kalig-on sa atong kinabuhi kon mosulod kita sa usa ka relasyon uban Kaniya nga mao Mismo ang Dili Mausab nga Kalig-on.
Kining mubo nga pagpamalandong sa esensiya sa DiosโKon Kinsa Siyaโnag-andam kanato alang sa mas personal nga pagsabot sa Dios: Kon Unsa ang Gibuhat sa Dios. Ang matag buhat sa Dios niining kalibotana ug sa atong kinabuhi nagagikan sa Iyang Walay Kataposan, Hingpit, ug Dili Mausab nga esensiya. Bisan tuod walay obligasyon ang Dios sa pagbuhat og bisan unsa alang kanato, ang Iyang Diyosnong Kinaiya ingon niana nga kini moawas ngadto sa atong kinabuhi. Atong palandongon karon kon unsay kahulogan niini alang kanato aron tukma natong masabtan ug mapahayag ang atong pagtuo sa mas lawom nga pagpadayag sa Dios.
Kon Unsa ang Gibuhat sa Dios
Bisan tuod ang Dios mao ang Hinungdan nga Walay Nagpahinungdan ug Naglungtad sa Walay Kataposan, Siya usab ang bugtong hinungdan sa tanan nga naglungtad ug sa tanan nga padayon Niyang gipadayon sa paglungtad. Una sa tanan, ang Dios mao ang Magbubuhat. Apan, human Siya magbuhat, dili lamang Niya pasagdan ang Iyang kabuhatan sa kaugalingon niini. Padayon Niyang gipalahutay, gidumala, ug gigiyahan ang tanang butang pinaagi sa Iyang hingpit nga Prob idensiya. Atong palandongon kon sa unsang paagi kini makaapekto sa atong kinabuhi.
Ang mga Buhat sa Dios sa Paglalang ug Pagpadayon sa Paglungtad
Isip Magbubuhat, ang Dios dili usa ka gahom nga walay personalidad. Ang matag buhat sa paglalang direktang nagagikan sa kahingpitan sa Iyang Gugma. Sa paglalang kanimo, gipahayag sa Dios ang Iyang Diyosnon ug Hingpit nga Gugma. Dili ka usa ka sayop, ni usa lamang ka sulagma sa kinabuhi. Direkta ug tinuyo kang gilalang sa Makagagahom sa Tanan ug Mahigugmaon sa Tanan nga Dios. Ang pagsabot niining kamatuorana adunay gahom sa pag-usab sa imong kinabuhi, kay dinhi niining buhat sa paglalang una natong makaplagan ang atong dignidad, bili, ug pagkatawo.
Pamalandongi ang mahukmanon ug mahigugmaong pagpili sa Dios sa paglalang kanimo. Bisan unsa pay imong buhaton, bisan unsa ka pa ka makasasala, dili gayod magbasol ang Dios nga Iya kang gilalang. Kini tungod kay ang โpagbasolโ supak sa Iyang mismong kinaiya. Ang Dios dili makabasol sa Iyang gibuhat; dili Siya makabasol sa Kon Kinsa Siya. Ang pagsabot, pagtuo, ug pagdawat niining labing sukaranang kamatuoran sa paglalang mao ang una ug labing personal nga kamatuoran nga kinahanglan natong huptan pag-ayo, aron mahimo kining sukaranan sa atong mahigugmaong relasyon uban sa Dios.
Palandongi usab nga ang Dios lamang ang nagpadayon sa tanang butang sa paglungtad. Kon, bisan sa makadiyot lamang, makalimot ang Dios kanimo, mohunong ka sa paglungtad. Ang kamatuoran nga padayon kang naglungtad niining mismong higayona nagpasabot nga ang Dios wala gayod mohunong sa hingpit nga pagkaila ug paghigugma kanimo, sumala sa Iyang mismong kinaiya. Ang Dios walay laing mahimo gawas sa pagkaila kanimo, pagpadayon kanimo sa paglungtad, ug paghigugma kanimo tungod kay mao kana Kon Kinsa Siya.
Tungod kay ang Dios maoy nagpadayon sa atong pagkaanaa, giniyahan usab Niya kita pinaagi sa Iyang hingpit nga Providensya ngadto sa atong kataposang katuyoan: ang pakighiusa Kaniya. Gitahod sa Dios ang atong gawasnong pagbuot tungod kay gibuhat Niya kita sumala sa Iyang dagway, nga adunay katakos sa paghigugma ug pagpili nga gawasnon. Kon walay gawasnong pagbuot, dili kita makapili sa paghigugma sa Dios isip tubag sa Iyang gugma. Apan bisan kon makasala kita, ang Providensya sa Dios nagtawag kanato sa pagbalik ngadto Kaniya, nga nagdani kanato ngadto sa kahingpitan sa atong pagkaanaa diha Kaniya.
Kini nga Providensya nakaabot sa kahingpitan niini diha sa buhat sa Katubsanan. Ang Dios dili lamang ang Magbubuhat, Siya usab ang Manunubos. Sukad sa kahangturanโdiha sa Walay Kataposang Paglungtad sa Diosโgibuot na Niya ang pagtawag kanimo ngadto Kaniya pinaagi sa gasa sa Anak nga sama Kaniya anaa sa kahangturan, nga nahimong tawo alang sa atong kaluwasan. Ang Dios wala magbasol niini nga desisyonโdili Siya makabasol niini. Busa, ang pagpahayag sa atong pagtuo kon Kinsa ang Dios natural nga modala kanato sa pag-ila kon Unsa ang Gibuhat sa Dios. Sa kasingkasing sa Iyang Balaang Providensya anaa ang atong Katubsananโang walay kataposang plano sa kaluwasan nga natuman diha kang Cristo Jesus, ang Walay Kataposang Anak sa Dios.
Ang Hingpit nga mga Kinaiya sa Dios
Tungod kay ang tanang buhat sa Dios nagagikan sa Iyang Pagka-Dios, mahinungdanon nga molawom pa kita sa pagsabot sa mga kinaiya sa Dios nga anaa sa tanan Niyang buhat. Bisan dili gayod nato malista kining tanan sa hingpit, mahimo natong palandongon ang pipila sa Iyang mga kahingpitan nga makatabang kanato sa mas maayong pagsabot, pagtuo, ug pagdawat kon nganong nagabuhat ang Dios sa ingon niana.
Sanglit ang Dios mao ang putli nga pagkaanaa, walay kinutoban ug walay mga limitasyon, nahibalo Siya sa tanang butangโsa nangagi, sa karon, ug sa umaabotโdiha sa usa lamang ka walay kataposang higayon. Kini usa ka kamatuoran nga naghatag og lawom nga paghupay. Walay bisan unsa sa imong kinabuhi nga wala pa mahibaloi sa Diosโwala gayod! Nahibalo Siya sa tanan nimong nabuhat, sa tanan nimong umaabot nga pagkatawo, ug hingpit Niyang nahibaloan ang matag panginahanglan nimo. Sanglit ang Walay Kataposang Paglungtad sa Dios labaw sa kalibotanong panahon, ang Iyang kahibalo bahin kanimo labaw usab sa panahon. Busa, ang pag-ampo dili una sa tanan mahitungod sa pagsulti sa Dios kon kinsa kita ug unsay atong gikinahanglanโmas nahibalo pa Siya niana kay kanato. Hinuon, ang pag-ampo mahitungod sa pagtugot sa Dios nga ipadayag kanato kon kinsa kita, unsay atong gikinahanglan, ug unsa ang Iyang gitinguha nga mahimo kita, aron makasalig kita Kaniya ug makasandig sa Iyang Providensya. Ang tinuod nga pag-ampo nagtinguha sa Iyang Balaang Kahibalo labaw sa atong kaugalingong limitado nga pagsabot, ug sa grasya sa paglihok sumala sa mga kamatuoran nga gipahibalo sa Dios.
Kining Dios nga suod kanato ug Nahibalo sa Tanan mao usab ang Makagagahom sa Tanan. Walay bisan unsang Tinuod nga dili maabot sa Iyang Gahom. Sa โTinuod,โ atong gipasabot nga ang Gahom sa Dios gigamit lamang alang sa katumanan sa Balaang Kamatuoran. Bisan unsa pa kadako ang atong pagpangamuyo alang sa usa ka butang nga gawas sa Iyang Kamatuoran, dili Siya molihok nga supak sa Iyang hingpit nga Kaalam. Apan kon mangita kita sa Kamatuoranโsa Walay Kataposang Kaalamโang Dios madagayaong nagpanalangin kanato pinaagi sa paggamit sa Iyang Gahom. Gihatag Niya ang matag tinuod nga Maayong gasa ngadto sa mga nangayo tungod kay Siya ang Makagagahom sa Tanan nga Tinubdan sa Kaayo. Busa, ang Gahom sa Dios dili gayod patakaโkanunay kining gitumong ngadto sa Iyang Hingpit nga Kaayo. Kini nga Kaayo ug kini lamang nga Kaayo ang kinahanglan natong pangitaon, nga isalikway ang matag mas ubos nga kaayohan ug ang matag butang nga giisip lamang nga maayo.
Bisan tuod ang mga buhat sa Dios nagagikan sa Iyang Balaang Esensya, Siya dili obligado nga mobuhat og bisan unsa alang kanato. Gawasnon ang Iyang mga buhat. Ang Dios wala magbuhat tungod sa pamugos, nga daw ginapos Siya sa mga gahom nga gawas Kaniya. Hinuon, Iyang gibuot ang tanan nga Iyang Pagka-Dios, ug busa, ang tanan Niyang gibuhat. Ang Iyang Balaang Kagawasan nagsiguro nga ang tanan Niyang gibuhat maoy pagpahayag sa Iyang hingpit nga Gugma.
Diha sa Dios anaa ang kahingpitan sa Hustisya ug sa Kaluoy. Kini dili supak sa usag usa kondili lainlaing mga pagpadayag sa mao rang Balaang Kaayo. Diha sa Balaang Kaluoy, ang Dios madagayaong naghatag sa Iyang Kaugalingon ngadto sa matag kalag nga nangita Kaniya. Wala Siyay gipugngan. Apan kon gawasnon natong isalikway ang Iyang Balaang Kaluoy, ang Iyang Balaang Hustisya motugot nga masinati nato ang mga sangpotanan nianang pagsalikwayโdili isip usa ka matang sa pagpanimalos, kondili isip paagi sa pagtul-id. Ang kasakit sa Iyang Hustisya wala gituyo aron laglagon kita kondili aron pukawon kita sa atong panginahanglan Kaniya, nga magdala kanato pagbalik ngadto sa Iyang Kaluoy. Busa, ang Hustisya ug Kaluoy sa Dios dili magkasumpaki; silang duha hingpit nga mga pagpahayag sa Iyang hingpit nga Gugma, nga gitumong ngadto sa kaluwasan sa atong mga kalag, nga naglihok nga magkauyon sa hingpit.
Pagpahiuyon sa Atong mga Tinguha
Sa dili pa kita magsugod sa pagpamalandong sa Amahan Namo, hunahunaa kon sa unsang paagi ang pagsabot sa sukaranang mga kamatuoran bahin sa esensiya sa Dios, sa Iyang buhat sa paglalang, ug sa Iyang diosnong mga kinaiya nag-umolโo wala mag-umolโsa imong kalag. Susiha ang imong mga pagtuo bahin sa Dios:
- Kinsa ang Dios alang kanimo?
- Unsa nga daan nang mga pangagpas ang imong gihuptan bahin Kaniya?
- Unsa nga mga personal nga kasinatian ang nakaumol sa imong pagtuo ug sa imong paagi sa pagpakigrelasyon sa Dios?
- Gitan-aw ba nimo ang Dios ingong usa ka Halayong Binuhat nga diyutay rag pagtagad sa matag adlawng mga detalye sa imong kinabuhi?
- Nangutana ka ba usahay kon tinuod ba gayong nagpakabana ang Dios kanimo?
- Gitan-aw ba nimo ang Dios ingong Usa nga mahimo nimong mausab pinaagi sa pagpakiluoy nga matuman ang imong kaugalingong kabubut-on, nga wala magtagad sa Iyang hingpit nga kabubut-on?ย
- Nakatuis ba ang imong personal nga mga kasinatian sa imong pagtan-aw sa Dios? Hunahunaa ilabina ang mga samad sa sala, sa imong kaugalingong mga sala man o sa mga sala nga nakapasakit kanimo.
Paningkamoti nga mapapas ang matag sayop nga hulagway nga imong gihuptan bahin sa Dios. Kining mga hulagway makababag sa atong katakos sa pagpakigrelasyon Kaniya diha sa kahayag sa Iyang Walay Kataposang Kamatuoran, kay ang Dios mao ang Kaalam Mismo. Paningkamoti nga mailhan Siya diha sa Iyang Kaalam, ug biyaa ang tanang ubang sayop nga pagsabot.
Sukaranang Pagtuo sa Dios nga Gibase sa Pangatarongan
Sugdi pinaagi sa pagpahayag sa imong pagtuo sa Dios. Pinaagi sa pangatarongan, ilha ang labing sukaranang kamatuoran nga kinahanglan gayod nga adunay Diosโusa ka Makagagahom sa Tanan ug Walay Kataposang Binuhat, Kinsa anaa gawas sa panahon ug wanang ug mao ang Paglungtad Mismo. Kini nga Dios mao ang Tigpalihok nga Dili Mapalihok, ang Unang Hinungdan, ang Kinahanglang Anaa, ang Kinatas-ang Kahingpitan, ug ang Maalamong Tiglaraw nga nagdumala sa tanang binuhat. Dili kay mga ideya lamang kini bahin sa Dios nga walay personal nga kalabotan; kining mahinungdanong mga kinaiya maoy pundasyon sa atong pagsulod sa usa ka suod ug mahigugmaong relasyon uban Kaniya.
Uban sa pagpaubos, mahimo natong maamgohan nga daghan kitag mga ideya ug mga hulagway bahin sa Dios nga dili uyon sa Walay Kataposang Kamatuoran. Ang pag-ila niini nagkinahanglan og panahon ug pag-ampo, inubanan sa pagkaandam sa pagdawat sa Dios sumala sa Iyang tinuod nga esensiya. Uban sa bukas nga hunahuna ug kasingkasing, susiha ang imong personal nga mga pagtuo ug ang imong paagi sa pagpakigrelasyon sa Dios. Pag-andam sa pag-usab sa imong hunahuna ug sa imong paagi sa pagduol Kaniya. Pangitaa dili lamang ang dayag ug ang maliputon nga mga pagtuis sa imong pagsabot sa Dios nga nakaimpluwensiya sa imong mga lihok. Kon tugotan lamang nato ang pagtuo ug pag-ampo sa paghinlo kanato hangtod sa kinahiladman sa atong pagkatawo, maandam kita alang sa mas lawom ug makapausab nga pakighiusa sa atong mahigugmaong Dios.
Giusab Pinaagi sa Pagtuo sa Pagpadayag sa Dios sa Iyang Kaugalingon
Samtang imong gisusi ang imong pagtuo sa Dios nga gibase sa pangatarongan, palaloma pa kini. Sulod sa natad sa pagtuo. Gamita kanang โikaunom nga pagbati,โ kanang espirituhanong pagbati, kanang โtinagong santuwaryoโ sa imong konsensiya diin ikaw ra ug ang Dios, Kansang Tingog molanog sa kahiladman sa imong kalag. Samtang naminaw ka Kaniya:
- Ipahayag ang imong pagtuo Kaniya.
- Sultihi Siya nga nagtuo ka Kaniya ug buot nimong higugmaon Siya pag-ayo, sa putli ug balaang paagi nga Iyang paghigugma kanimo.
- Pamalandongi ang Diosnong Ngalan: โAKO MAO ANG AKO.โ
- Ilha diha nianang ngalan ang Usa nga mao ang Paglungtad Mismo, Kahingpitan, Kaayo, Kaalam, Walay Kataposan, Walay Kinutoban, Dili Mausab, Makagagahom sa Tanan, Hingpit nga Mahigugmaon, Maluluy-on, ug Matarong.ย
Kini nga Dios mao usab ang imong Magbubuhat ug Manunubos, ang Usa nga nagtanyag kanimo og pagpakig-ambit sa Iyang kinabuhing walay kataposan, kabalaan, ug pagbag-o. Kini nga Dios nagdapit kanimo sa pagpakig-ambit sa Iyang diosnong kinabuhi, nga nagbayaw kanimo pinaagi sa grasya aron makaambit ka sa Iyang gugma, kabalaan, ug himayang walay kataposan.
Mao Kini ang Dios ug Mao Kini ang Iyang Gibuhat. Gidapit ka sa Dios nga himoon Siya nga Sinugdanan ug Kataposan sa pagkatawo nga imo ug sa mga buhat nga imong gihimo. Gilalang ka Niya tungod sa Iyang Gugmang Walay Kinutoban,ย gipadayon Niya ang imong paglungtad pinaagi sa Iyang Hingpit nga Providensiya, ug gitubos ka Niya diha kang Jesus, ang Iyang Anak nga kauban Niyang walay sinugdanan ug walay kataposan, nga diha Kaniya nahimo kang anak nga lalaki o babaye sa Dios.
Ang Tunghaan sa Tinguha
Pamalandongi ang sukaranang baruganan niining libroha gikan kang Santo Tomas de Aquino:
โSanglit ang pag-ampo mao ang pagpahayag sa atong mga tinguha atubangan sa Diyos, angay lamang natong pangayoon ang mga butang nga angay natong tinguhaon. Ang Amahan Namo dili lamang naglangkob sa tanan nga angay natong tinguhaon, kondili naghan-ay usab niini sa hustong pagkasunod-sunodโbusa nag-umol dili lamang sa atong mga pangamuyo kondili usab sa atong mga kasingkasing.โ (Summa Theologiae II-II, q. 83, a. 9)
Sa pagsunod sa pamaagi ni Santo Tomas:
- Hunahuna: Tugoti kining Walay Kataposang mga Kamatuoran nga motuhop sa imong hunahuna, aron motuo ka niini dili lamang pinaagi sa tawhanong pangatarongan kondili uban sa kasigurohan sa pagtuo.
- Kabubut-on: Pasagdi nga magbalikbalik kini sa imong hunahuna, nga magtugot sa imong kabubut-on nga mahiuyon niini.
- Mga Tinguha: Samtang ang Walay Kataposang Kamatuoran kon Kinsa ang Diyos ug Unsa ang Iyang Gibuhat motuhop sa imong hunahuna ug kabubut-on, tugoti kini nga mosangpot sa pagbag-o sa matag tinguha nimo, nga nagtumong niini ngadto nianang mahimayaong kataposang tumong nga mao ang Walay Kataposang Kabulahanan.
Handurawa ang hinay nga ulan nga inanay ug padayong motuhop sa uga nga yuta. Kini nga proseso mogiya kanimo sa pagtinguha lamang sa gusto sa Diyos nga imong tinguhaon, nga maghimo sa imong pag-ampo nga usa ka buhat diin mangayo ka lamang sa imong hustong gitinguha tungod kay gitugotan nimo ang Diyos sa paghan-ay sa imong mga tinguha. Niining gamhanan ug makapausab nga buhat, tumanon sa Diyos kadtong hustong nahan-ay nga mga tinguha, ug maandam kita sa pagtugot sa atong Ginoo nga โTudloi kami sa pag-ampo.โ
Kining mubo nga pagpamalandong karon nagdala kanato ngadto sa labing dakong pagpadayag sa tanan: nga ang Diyos sa Walay Kinutobang Kaalam ug Gahom nagdapit kanato sa pagtawag Kaniya nga Amahan. Ang Amahan Namo, nga gihatag kanato ni Jesus mismo, labaw pa sa usa ka hugpong sa mga pulongโkini mao ang dalan ngadto sa kasingkasing mismo sa Amahan. Ang matag hugpong sa mga pulong nagpadayag dili lamang kon unsaon nato pag-ampo, kondili kon kinsa kita diha sa atong relasyon sa Diyos. Ang pagsabot niining hingpit nga pag-ampo makapahimo kanato sa pagdawat sa lawom niining mensahe, nga magtugot niini sa pagpahiuyon sa atong tibuok pagkatawoโhunahuna, kabubut-on, lawas, kalag, mga pagbati, ug mga tinguhaโsa mas hingpit nga paagi ngadto sa Diyos.
Mag-ampo Kita:
Walay Kataposan ug Makagagahom sa Tanan nga Diyos, nga nagpadayag sa Imong kaugalingon ingon nga โAKO MAO ANG AKO,โ miduol ako sa Imong atubangan sa mapainubsanong pagsimba. Ikaw ang Nagpalihok nga Wala Mapalihok, ang Unang Hinungdan, ang Kinahanglang Naglungtad, ang Kinalabwang Kahingpitan, ug ang Maalamong Tigdisenyo sa tanang binuhat. Diha sa Imong Balaang Pagkawalay mga Bahin, wala Ka gilangkob sa mga bahin kondili Ikaw ang putli nga Paglungtad mismoโDili Mausab, Walay Kataposan, ug Dili Mabahin.
Giila ko nga dili Ka usa ka konsepto o ideya, kondili ang Buhi nga Diyos nga nagbuhat kanamo tungod sa gugma. Ikaw ang Paglungtad, Kaayo, Kamatuoran, ug Katahom mismo. Diha sa Imong hingpit nga esensiya, anaa ang tanang kahingpitan nga walay kinutoban o sukod.
Nahingangha ako sa Imong gahom sa paglalang, nga pinaagi niini Imong gipatungha ang tanang butang gikan sa wala. Labaw pang kahibulongan nga Imo kaming gipadayon sa paglungtad sa matag gutlo. Kon makalimot Ka kanamo bisan sa usa lamang ka gutlo, mohunong kami sa paglungtad. Ang Imong Providensiya naggiya sa tanang butang sumala sa Imong hingpit nga kaalam, nga nagtahod sa among kagawasan samtang nagdani kanamo ngadto sa among kataposang tumong: ang paghiusa Kanimo.
Sa Imong Pagkahibalo sa Tanan, mas nakaila Ka kanamo kay sa among pagkaila sa among kaugalingon. Sa Imong Pagkamakagagahom sa Tanan, kanunay Kang naglihok uyon sa Imong hingpit nga Kamatuoran ug Kaayo. Sa Imong Balaang Kagawasan, gipili Nimo ang paghigugma kanamo dili tungod sa panginahanglan kondili gikan sa kabuhong sa Imong pagkamao. Sa Imong Hustisya ug Kalooy, Imo kaming gitul-id ug gidani balik Kanimo.
Ginoo, putlia ang akong hunahuna gikan sa matag bakak nga hulagway Kanimo nga nagtuis sa akong relasyon Kanimo. Lingkawasa ako gikan sa pagpahinungod sa akong limitado nga tawhanong mga kasinatian ngadto sa Imong Balaang Kahingpitan. Hinaot mailhan ko Ikaw sumala sa Imong tinuod nga pagkamao, dili sumala sa akong paghanduraw Kanimo.
Usba ang akong mga tinguha, O Diyos, aron pangitaon ko lamang ang Tinuod, Maayo, ug Matahom. Patuhopa ang Imong balaang Kamatuoran sa akong kalag sama sa hinay nga ulan sa uga nga yuta, nga magpahiuyon sa akong tibuok pagkatawoโhunahuna, kabubut-on, mga pagbati, ug mga tinguhaโngadto sa Imong Balaang Kinabuhi.
Gihalad ko kini nga pag-ampo uban sa pagsalig, nga nasayod nga Ikaw dili lamang ang Diyos sa Walay Kinutobang Kahalangdon kondili usab ang mahigugmaong Amahan nga nagtawag kanamo ngadto Kanimo pinaagi kang Kristo nga among Ginoo. Amen.
Kapitulo Duha: “Amahan Namo, Nga Anaa sa Langit”

Librong Humok og Hapin โย Kindle eBook โ Audible โ Google Play โ Apple Books โ ug uban pa!
