प्रायश्चित्तकाळातील तिसऱ्या आठवड्याचा गुरुवार
वाळवंटात येशूला झालेल्या दुसऱ्या मोहावर प्रार्थनापूर्वक चिंतन करताना, सैतान नेहमी वापरतो त्या डावपेचांपैकी एक पाहूया. आठवा, या दुसऱ्या मोहाच्या वेळी सैतानाने येशूला मंदिराच्या शिखरावर नेले आणि त्याला म्हटले, “तू देवाचा पुत्र असशील तर खाली उडी मार. कारण असे लिहिले आहे: ‘तो तुझ्याविषयी आपल्या देवदूतांना आज्ञा देईल’ आणि ‘तुझा पाय दगडावर आपटू नये म्हणून ते तुला आपल्या हातांवर झेलतील.’”
जे आपली श्रद्धा आचरणात आणण्याचा आणि देवाच्या इच्छेशी एकनिष्ठ राहण्याचा प्रयत्न करतात, त्यांच्यासाठी सैतान बहुधा वेगळे डावपेच वापरतो. गंभीर पापाशी झुंजणाऱ्यांना तो ज्या प्रकारे मोहात पाडतो, त्यापेक्षा हे डावपेच वेगळे असतात. गंभीर पापाच्या दुष्टचक्रात अडकलेल्यांना तो अनेकदा थेट मोहात पाडतो. तो त्यांना पटवून देण्याचा प्रयत्न करतो की तो सुचवत असलेले गंभीर पाप करणे हीच त्यांची नेमकी गरज आहे. पण जे देवाच्या इच्छेप्रमाणे जगण्याचा प्रयत्न करतात, त्यांच्याबाबतीत सैतान अधिक कपटाने वागतो. या पवित्र जीवांना गंभीर पापाचा मोह दाखवूनही बहुधा काही साधणार नाही, हे त्याला ठाऊक असते. म्हणून तो अनेकदा एखाद्या सत्यापासून सुरुवात करतो आणि मग त्याचा किंचित विपर्यास करून गोंधळ निर्माण करतो.
या दुसऱ्या मोहाच्या वेळी सैतान स्तोत्र 91:11–12 चा दाखला देतो. त्यात असे म्हटले आहे: “कारण तू जिथे जाशील तिथे तुझे रक्षण करावे म्हणून तो आपल्या देवदूतांना तुझ्याविषयी आज्ञा देतो. तुझा पाय दगडावर आपटू नये म्हणून ते तुला आपल्या हातांवर झेलतील.” या स्तोत्रातील वचन चुकीच्या संदर्भात लावण्यातच सैतानाचे सूक्ष्म असत्य दडलेले आहे. संत जेरोम सांगतात त्याप्रमाणे, हा उतारा श्रद्धेच्या मार्गाने चालणाऱ्यांविषयी आहे; तो थेट खुद्द ख्रिस्ताविषयी नाही. आपल्या अमर आत्म्यांची काळजी घेण्यासाठी देवाने आपल्याला देवदूत दिले आहेत. पापापासून आणि सैतानापासून आपले रक्षण करणे हे त्यांचे कर्तव्य आहे. पण सैतान या वचनाचा कपटाने वापर करतो. येशूने मंदिराच्या शिखरावरून उडी मारली, तर त्याचा पाय खरोखरच दगडावर आपटू नये म्हणून देवदूत त्याला झेलतील, असे तो सुचवतो. विपर्यास असा आहे की स्तोत्रात प्रतीकात्मक भाषा वापरली आहे; पण सैतान तिच्या आध्यात्मिक अर्थाकडे दुर्लक्ष करून तिचा शब्दशः अर्थ लावण्याचा प्रयत्न करतो.
आपल्या जीवनातही सैतान अनेकदा असेच करण्याचा प्रयत्न करतो. तो आपल्याला पवित्र शास्त्रातील एखादा उतारा सुचवतो, पण त्यातील सत्य चुकीच्या संदर्भात लावतो किंवा त्याचा विपर्यास करतो. त्याने विपर्यस्त केलेली गोष्ट आपण खरी मानली, तर देवाच्या इच्छेप्रमाणे वागण्यातून मिळणारी खोल शांती आणि आनंद आपल्याला लाभणार नाहीत. उलट, आपण स्वतःचे समर्थन करू लागतो, गोंधळात पडतो, रागावतो, खोट्या करुणेला बळी पडतो, वगैरे. उदाहरणार्थ, एखादी व्यक्ती गर्भपात करून घेण्याचा विचार करत आहे, असे समजा. “इतरांचा न्याय करण्याचे सोडून द्या, म्हणजे तुमचाही न्याय केला जाणार नाही” (मत्तय 7:1), या वचनाच्या आधारे आपण त्या व्यक्तीचा “न्याय” न करण्याचे ठरवतो. त्याऐवजी, खोट्या करुणेपोटी आपण त्या व्यक्तीला म्हणतो, “मी तुमचा न्याय करत नाही. तुम्ही कोणताही निर्णय घेतला, तरी मी तुम्हाला पाठिंबा देईन.” हा पवित्र शास्त्रातील वचनाचा चुकीचा उपयोग आहे, हे उघड आहे. जी कृती अनैतिक आहे ती चुकीची आहे, हे आपण नेहमी ओळखले पाहिजे. हे एखाद्या व्यक्तीच्या अंतःकरणाचा न्याय करण्यापेक्षा वेगळे आहे. योग्य प्रतिसाद असा असेल की गर्भपात करून घेण्याचा निर्णय कोणत्याही परिस्थितीत चुकीचाच आहे, हे त्या व्यक्तीला समजावे म्हणून आपण शक्य ते सर्व करावे.
आज या महत्त्वाच्या सत्यावर चिंतन करा: सैतान आणि त्याचे पतित देवदूत तुम्हाला गोंधळात टाकण्याचा सतत प्रयत्न करतात. गंभीर पापाचा मोह दाखवून तुम्हाला वश करता आले नाही, तर ते सत्याचा विपर्यास करून पावलोपावली तुमची दिशाभूल करण्याचा प्रयत्न करतील. अशा रीतीने हळूहळू पण खात्रीने तुम्हाला तारणाच्या मार्गावरून दूर नेण्याचा त्यांचा डाव असतो. असे घडू लागले की मनात गोंधळ निर्माण होतो आणि शांती हरवते. दररोज ज्या असत्यांची भुरळ तुम्हाला पडते, त्यांपैकी प्रत्येक असत्य ओळखून नाकारता यावे म्हणून तुम्हाला वरून ज्ञान लाभावे, अशी प्रार्थना करा.
हे सर्व सत्याच्या प्रभू, तुझे वचन मुक्त करते, परिवर्तन घडवते आणि जीवनाला परिपूर्णता देते. तुझे पवित्र वचन समजून घेण्यास मला मदत कर. सैतानाला त्या वचनाचा विपर्यास करून मला गोंधळात टाकू देऊ नकोस. तुझ्या मुखातून येणारे प्रत्येक वचन मी दृढपणे धरून ठेवावे आणि पूर्ण अंतःकरणाने त्याप्रमाणे चालावे. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.
हेही पाहा: विसावा दिवस: क्रूसाच्या पायथ्याशी 40 दिवस
प्रायश्चित्तकाळासाठी आणखी साहित्य
