चारही खंड मऊ मुखपृष्ठाच्या छापील पुस्तकांच्या & ई-पुस्तकांच्या स्वरूपात उपलब्ध आहेत!

ॲमेझॉन – गूगल प्ले – आयट्यून्स – बार्न्स अँड नोबल – आणि इतरही!
नियमशास्त्र आणि संदेष्टे
सामान्य liturgical काळातील सहावा रविवार (वर्ष अ)
येशू आपल्या शिष्यांना म्हणाला: “नियमशास्त्र किंवा संदेष्ट्यांचे लिखाण रद्द करायला मी आलो आहे, असे समजू नका. मी रद्द करायला नव्हे, तर पूर्णत्वास नेण्यासाठी आलो आहे. आमेन, मी तुम्हाला सांगतो: आकाश आणि पृथ्वी नाहीशी होईपर्यंत, सर्व काही घडून येईपर्यंत, नियमशास्त्रातील सर्वांत लहान अक्षर किंवा अक्षराचा अगदी लहानसा भागही नाहीसा होणार नाही.” मत्तय 5:17–18
जुन्या करारातील अनेक नियम, विधी आणि भविष्यवाण्या यांचा नव्या कराराशी संबंध जोडणे कठीण वाटू शकते. त्यामुळे अनेकांना जुना करार समजून घेणे अवघड जाते. तरीही, येशूचे शब्द आपल्याला आठवण करून देतात की जुना करार हा केवळ भूतकाळाचा अवशेष नाही, तर देवाच्या दैवी योजनेचा एक आवश्यक भाग आहे. शिवाय, प्रत्येक नियम, प्रत्येक भविष्यवाणी आणि प्रत्येक तपशील, अगदी “सर्वांत लहान अक्षर किंवा अक्षराचा सर्वांत लहान भाग” यांनाही ख्रिस्तामध्ये त्यांचा सखोल अर्थ आणि परिपूर्ती लाभते.
सोप्या शब्दांत सांगायचे तर, जुन्या करारातील “नियमशास्त्र आणि संदेष्टे” यांचे सार नैतिक नियम, उपासनेचे विधिनियम आणि संदेष्ट्यांची शिकवण असे मांडता येईल. काय योग्य आणि काय अयोग्य याविषयीचे देवाचे शाश्वत सत्य नैतिक नियमांतून दिसून येते. विधिनियम इस्राएलच्या उपासनेला आणि धार्मिक विधींना दिशा देतात. संदेष्ट्यांची शिकवण लोकांना पश्चात्ताप करून देवाकडे वळण्याचे आवाहन करते आणि येणाऱ्या मशीहाकडे त्यांचे लक्ष वेधते. या सर्वांवर जुन्या कराराचा पाया उभा आहे. नवा आणि शाश्वत करार प्रस्थापित करणाऱ्या ख्रिस्तामध्ये जुन्या कराराची परिपूर्ती होते. याशिवाय, स्तोत्रे आणि ज्ञानसाहित्य नियमशास्त्र व संदेष्ट्यांची शिकवण समृद्ध करतात. त्यांत देवप्रेरित प्रार्थना, देवाच्या विश्वासूपणावरील चिंतन आणि सद्गुणी जीवनासाठी व्यावहारिक मार्गदर्शन मिळते.
संपूर्ण जुना करार वाचून काढणे कष्टाचे वाटू शकते. पण जे तो समजून घेऊन वाचतात, त्यांना हे सत्य उमगते की सर्व गोष्टींची परिपूर्ती ख्रिस्तामध्ये होते. “परिपूर्ती” याचा अर्थ येशूने जुना करार बदलला किंवा बाजूला सारला असा नाही. उलट, त्याने त्याचा खरा आणि दडलेला अर्थ उलगडून दाखवला आणि त्याला पूर्णत्व दिले. जुन्या करारातून ज्याची केवळ पूर्वसूचना मिळत होती, ते येशूने प्रत्यक्षात घडवून देवाची योजना पूर्णत्वास नेली.
हे समजून घेण्यासाठी एखाद्या चित्रकाराने काढलेले सुंदर पर्वतरांगेचे आणि सूर्यास्ताचे रेखाचित्र डोळ्यांसमोर आणा. जुना करार त्या रेखाचित्रासारखा आहे. तो पुढे साकार होणाऱ्या अधिक महान गोष्टीची रूपरेषा आणि तपशील देतो व तिची चाहूल लावतो. ख्रिस्तामध्ये त्या रेखाचित्राला जिवंतपणा येतो आणि देवाच्या सर्जनशील कृतीने ते प्रत्यक्षात उतरते. रेखाचित्रात आणि प्रत्यक्ष पर्वतरांगेत दिसणारे दृश्य एकच असले, तरी रेखाचित्राने ज्याची झलक दाखवली, त्याचे परिपूर्ण आणि संपूर्ण रूप प्रत्यक्ष दृश्यात दिसते. दैवी चित्रकार असलेल्या देवाने प्रथम नियमशास्त्र, संदेष्टे आणि ज्ञानसाहित्य यांतून पुढे जे घडणार होते त्याचे “रेखाचित्र” काढले. मग येशूच्या देहधारणेद्वारे, जीवनाद्वारे, मृत्यूद्वारे आणि पुनरुत्थानाद्वारे त्याने ते पूर्णत्वास नेले.
आजच्या शुभवर्तमानात, आपण नियमशास्त्र आणि संदेष्ट्यांची शिकवण पूर्णत्वास नेण्यासाठी आलो आहोत, असे घोषित केल्यानंतर येशूने जुन्या करारातील नैतिक नियम तो कसे पूर्णत्वास नेतो याची तीन उदाहरणे दिली. “तू खून करू नकोस” या आज्ञेचा अर्थ अधिक खोलवर नेऊन येशू मनातल्या रागाचे पापही तिच्या कक्षेत आणतो. “तू व्यभिचार करू नकोस” या आज्ञेत तो हृदयातील कामवासनाही समाविष्ट करतो. आणि “खोटी शपथ घेऊ नकोस” या आज्ञेद्वारे तो आपल्या सर्व बोलण्यात आणि वागण्यात मनापासून खरेपणा, प्रामाणिकपणा आणि सचोटी राखण्याचे आवाहन करतो. मग मशीहा आपली कृपा विपुलपणे देतो, जेणेकरून श्रद्धावंतांना या उदात्त पाचारणाला अनुरूप जीवन जगता येईल.
आजच्या शुभवर्तमानात याचा उल्लेख नसला, तरी देवाचा कोकरा होऊन येशू उपासनेचे विधिनियमही पूर्णत्वास नेतो. अंतिम आणि परिपूर्ण महायाजक म्हणून तो क्रूसाच्या नव्या वेदीवर स्वतःचे अर्पण करतो. याशिवाय, आपला प्रभू स्वतःच्या रक्तात नवा करार प्रस्थापित करून संदेष्ट्यांच्या वचनांची परिपूर्ती करतो. अनेकांची पापे स्वतःवर घेणाऱ्या दुःखसहन करणाऱ्या सेवकाचे यशयाला झालेले दर्शन (यशया 53), हृदयांवर लिहिल्या जाणाऱ्या नव्या कराराचे यिर्मयाने दिलेले वचन (यिर्मया 31:31–34) आणि बेथलेहेममध्ये जन्म घेणाऱ्या शासकाविषयी मीखाने केलेली भविष्यवाणी (मीखा 5:2) यांतून हे दिसून येते.
जगाचा पाया घातला जाण्यापूर्वीच प्रस्थापित झालेल्या आणि ख्रिस्तामध्ये पूर्णत्वास पोहोचलेल्या देवाच्या शाश्वत नियमाचे आज चिंतन करा. देवपुत्राचे मानवी जीवन हे काळाचे आणि अनंतकाळाचे केंद्र आहे. सर्व काही त्याच्यामध्ये एकवटते आणि त्याच्यापासून नवे जीवन प्रवाहित होते. आपला प्रभू जसा जुना करार पूर्णत्वास नेतो, तसाच तो आपल्या जीवनातील खऱ्या परिपूर्तीचाही एकमेव स्रोत आहे. त्याच्या कार्याचे मनन करा आणि त्याच्या कृपेने तुमच्या हृदयावर लिहिलेला त्याचा नवा करार स्वीकारण्याचा निर्णय पुन्हा दृढ करा. असे करणे म्हणजे दैवी ज्ञानानुसार वागणे. त्यामुळे त्याच्या रक्ताने शक्य झालेल्या कृपेच्या नव्या जीवनात तुम्हाला सहभागी होता येते.
हे गौरवशाली नियमदाता आणि मशीहा, तुझे ज्ञान परिपूर्ण, शाश्वत आणि परिवर्तन घडवणारे आहे. सर्व काही तुझ्याद्वारे अस्तित्वात आले आणि तुझ्यामध्येच सर्व काही पूर्णत्वास पोहोचते. तुझ्या शाश्वत नियमाच्या देणगीबद्दल मी तुझे आभार मानतो. तुझ्या तारणदायी कृपेच्या साहाय्याने तो नियम माझ्या जीवनात पूर्णपणे पाळण्याची कृपा मला दे, अशी मी प्रार्थना करतो. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.
आध्यात्मिक वाटचालीत प्रगती
सामान्य काळातील सहावा रविवार (वर्ष ब)
एक कुष्ठरोगी येशूकडे आला. त्याच्यासमोर गुडघे टेकून तो विनवणी करू लागला, “तुझी इच्छा असेल, तर तू मला शुद्ध करू शकतोस.” त्याला पाहून येशूला दया आली. त्याने हात पुढे करून त्याला स्पर्श केला आणि म्हटले, “हो, माझी इच्छा आहे. शुद्ध हो.” मार्क 1:40–41
चार शुभवर्तमानांपैकी सर्वांत लहान असलेले मार्कचे शुभवर्तमान येशूचे जीवन आणि सेवाकार्य इतक्या वेगाने उलगडते की जणू श्वास घ्यायलाही उसंत मिळत नाही. त्यातून येशूचा दैवी अधिकार आणि त्याच्या कार्याची निकड ठळकपणे दिसून येते. पहिल्या अध्यायाची सुरुवात येशूच्या बाप्तिस्म्याने आणि त्याने वाळवंटात घालवलेल्या चाळीस दिवसांच्या वर्णनाने होते. आपल्या सार्वजनिक सेवाकार्याला सुरुवात करताना येशू घोषित करतो: “परिपूर्तीची वेळ आली आहे. देवाचे राज्य जवळ आले आहे. पश्चात्ताप करा आणि शुभवर्तमानावर विश्वास ठेवा” (मार्क 1:15). त्याच दिवशी येशू शिमोन, आंद्रेया, याकोब आणि योहान यांना पाचारण करतो आणि कफर्णहूमच्या सभास्थानात शिकवतो. तिथे तो एका अशुद्ध आत्म्याला घालवून देतो (मार्क 1:21-28). त्याच दिवशी नंतर तो शिमोन पेत्राच्या सासूला बरे करतो. संध्याकाळी आजारांतून आणि भुतांच्या तावडीतून मुक्ती मिळावी म्हणून त्याच्याकडे आलेल्या इतर अनेकांनाही तो बरे करतो (मार्क 1:29-34).
दुसऱ्या दिवशी सकाळी येशू प्रार्थना करण्यासाठी एका निर्जन ठिकाणी जातो. पण त्याचे शिष्य त्याच्या शोधात तिथे येतात. त्यामुळे येशू आपले कार्य गालीलातील इतर नगरांत आणि गावांतही नेतो. तो सभास्थानांत उपदेश करू लागतो आणि दुष्ट आत्म्यांना घालवू लागतो. अशा प्रकारे या प्रदेशातील लोकांमध्ये त्याच्या सेवाकार्याला सुरुवात होते (मार्क 1:35-39).
या पार्श्वभूमीवर आजचे शुभवर्तमान एका कुष्ठरोग्याच्या आरोग्यदानाची घटना सांगते. अनेक कारणांनी या घटनेत येशूच्या सेवाकार्याचा पाया दिसून येतो. पहिले म्हणजे, त्याची करुणा किती खोल आहे हे यातून दिसते. कुष्ठरोग्यांना धार्मिक विधींच्या दृष्टीने अशुद्ध मानले जाई; समाज त्यांना वाळीत टाकत असे आणि त्यांना इतरांपासून वेगळे ठेवले जाई. येशू त्या माणसाला केवळ बरे करत नाही, तर त्याला स्पर्शही करतो. अशा रीतीने तो सामाजिक आणि धार्मिक मर्यादा ओलांडतो आणि आपले कार्य सर्वांना सामावून घेणारे व जीवन बदलणारे आहे हे दाखवतो.
दुसरे म्हणजे, या चमत्कारात एक भविष्यसूचक अर्थ आहे: ख्रिस्त संपूर्ण मानवजातीला देऊ करतो त्या आध्यात्मिक शुद्धीकरणाची ही पूर्वझलक आहे. कुष्ठरोग्याला त्याच्या शारीरिक व्याधीतून बरे करताना येशू आपले कार्यही प्रकट करतो: पापाच्या त्याहून कितीतरी गंभीर व्याधीपासून आत्म्यांना शुद्ध करणे. पाप हे एक प्रकारचे ‘आध्यात्मिक कुष्ठ’ आहे, जे आपल्याला देवापासून दूर करते.
शेवटी, हा चमत्कार येशूचा दैवी अधिकार अधोरेखित करतो. ‘माझी इच्छा आहे’ या त्याच्या इच्छेने आणि ‘शुद्ध हो’ या त्याच्या शब्दांनी तो माणूस तत्काळ बरा होतो. आपल्या सार्वजनिक सेवाकार्याच्या आरंभीच हा चमत्कार करून येशू दाखवतो की दैवी करुणा हा त्याच्या कार्याचा आणि त्याच्या ओळखीचा पाया आहे. आपल्या करुणेने आपल्यापैकी प्रत्येकाला भरभरून आरोग्यदान द्यावे, अशी त्याची इच्छा आहे, हेही तो प्रकट करतो.
अनेक बाबतींत, आपल्यापैकी प्रत्येकाच्या जीवनात येशूचे सेवाकार्य नुकतेच सुरू होत आहे. आपण अनेक वर्षे त्याच्याशी निष्ठावान राहिलो असलो, तरी आपल्यापैकी बहुतेक जण आध्यात्मिक प्रवासाच्या सुरुवातीलाच आहोत. क्रूसाचे संत योहान, संत बोनाव्हेंतूर आणि आविलाची संत तेरेसा यांच्यासारख्या महान गूढानुभवी लेखकांनी, ज्या आध्यात्मिक वाटेवर चालण्याचे आवाहन आपल्या सर्वांना आहे, तिचे वर्णन केले आहे. त्यांच्या लेखनात एक समान सूत्र दिसते: ख्रिस्तामध्ये अंतःकरणाचा आमूलाग्र बदल घडण्यासाठी सखोल शुद्धीकरण आणि मनपरिवर्तन आवश्यक आहे. कारण देवाची परिपूर्णता आपल्या आवाक्याच्या कितीतरी पलीकडे आहे; तरीही तो आपल्याला त्या परिपूर्णतेकडे बोलावतो. त्या आवाहनाला प्रतिसाद देत आध्यात्मिक प्रगती करायची असेल, तर येशूची प्रत्येक शिकवण आणि त्याच्या चमत्कारांतून दिलेले भविष्यसूचक संदेश आपण मनावर घेतले पाहिजेत. त्याच्या संपूर्ण सार्वजनिक सेवाकार्यात आपण त्याच्यासोबत वाटचाल केली पाहिजे आणि अखेरीस त्याच्या बलिदानमय मृत्यूशी एकरूप झाले पाहिजे, जेणेकरून त्याच्या पुनरुत्थानात आपण पूर्णपणे सहभागी होऊ शकू. या प्रवासासाठी त्याच्या कृपेला पूर्ण सहकार्य देणे आणि त्याच्या प्रत्येक शिकवणीकडे लक्ष देणे आवश्यक आहे.
आज येशूच्या सार्वजनिक सेवाकार्याच्या आरंभाचे चिंतन करा आणि त्यात आपल्या आध्यात्मिक प्रवासाचे प्रतिबिंब पाहा. आपल्याला अजून किती लांबचा, पण किती गौरवशाली मार्ग चालायचा आहे, हे आपण नम्रपणे मान्य केले पाहिजे. सुरुवातीपासून वाटचाल केली नाही, तर आपण कधीच पुढे जाणार नाही. कुष्ठरोग्याला मिळालेल्या आरोग्यदानातून जो संदेश मिळतो तो मनावर घेऊन आज नव्याने सुरुवात करा. तुमचे पाप तुम्हाला कसे एकटे पाडते, हे पाहा. देवासमोर गुडघे टेकून त्याला विनवा: ‘तुझी इच्छा असेल, तर तू मला शुद्ध करू शकतोस.’ त्याच्या दयाळू हृदयाकडे पाहा आणि तो तुम्हाला काय म्हणतो ते ऐका: ‘माझी इच्छा आहे. शुद्ध हो.’ मग बरा झालेल्या त्या कुष्ठरोग्याप्रमाणे ‘ही सारी गोष्ट सर्वांना सांगा.’ इतरांसमोर आपले मन मोकळे करा आणि देवाने तुमच्यामध्ये जे घडवले आहे आणि अजूनही घडवत आहे, ते त्यांना मोकळेपणाने सांगा.
हे माझ्या चमत्कार करणाऱ्या प्रभू, तू कुष्ठरोग्याला त्याच्या व्याधीपासून शुद्ध केलेस आणि माझ्या आत्म्यालाही पापाच्या आध्यात्मिक व्याधीपासून शुद्ध करण्याची तुझी इच्छा आहे. तुझे ऐकणारे कान मला दे आणि तुझ्यासमोर गुडघे टेकून दयेची याचना करण्याची नम्रता मला दे. तू मला जी दया बहाल करशील, तिच्याबद्दल मी आधीच तुझे आभार मानतो. कृपेत आणि पवित्रतेत वाढत पुढची वाट चालत राहण्याचा मी निश्चय करतो. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.
खडतर प्रवास
सामान्य काळातील सहावा रविवार (वर्ष क)
येशू बारा प्रेषितांसोबत खाली उतरला आणि एका सपाट जागी उभा राहिला. तिथे त्याच्या शिष्यांचा मोठा जमाव होता. संपूर्ण यहुदिया, यरुशलेम आणि सोर व सिदोन यांच्या समुद्रकिनाऱ्याच्या प्रदेशातूनही पुष्कळ लोक आले होते. लूक 6:17
लूकच्या शुभवर्तमानात, विविध ठिकाणांहून आलेल्या मोठ्या जनसमुदायाला उद्देशून येशूने केलेला सपाट भूमीवरील उपदेश हा त्याचा पहिला प्रमुख सार्वजनिक उपदेश आहे. या उपदेशात, विशेषतः धन्यवचनांतून, येशू देवाच्या राज्याचे असे चित्र मांडतो की ते प्रचलित मूल्यांना आव्हान देते. गरीब, भुकेले आणि दुःखी लोकांना मिळणारे आशीर्वाद तो सांगतो; श्रीमंत, तृप्त आणि आत्मसंतुष्ट लोकांना ‘धिक्कार असो’ असे म्हणतो; आणि कोणताही हातचा न राखता प्रेम करण्याचे, क्षमा करण्याचे आणि दया दाखवण्याचे आवाहन करतो.
लूकने नेमके ठिकाण सांगितले नसले, तरी येशूने हा उपदेश बहुधा गालीलात, कफर्णहूमजवळ केला असावा. हा उपदेश येशूच्या सेवाकार्याच्या सुरुवातीच्या काळात झाला. त्या वेळी जमलेले लोक वेगवेगळ्या भागांतून आले होते. काही जण गालीलापासून सुमारे ८५–९० मैल दूर असलेल्या दक्षिण यहुदियातून आले होते; तर काही जण आजच्या लेबनानमधील सोर व सिदोन या सुमारे ३५–५० मैल दूर असलेल्या समुद्रकिनाऱ्यावरील नगरांतून आले होते.
यहुदियातून आलेले लोक मुख्यतः यहुदी होते, तर सोर व सिदोन येथून आलेल्यांमध्ये इतर देवदेवतांची उपासना करणारे गैरयहुदीही बहुधा होते. जमावातील ही विविधता आणि लोकांनी पार केलेले अंतर यांवरून येशूच्या सेवाकार्याची वार्ता किती वेगाने पसरली होती, हे दिसते. त्याच्या चमत्कारांनी अनेकांचे लक्ष वेधले; पण तो ज्या अधिकाराने बोलत होता, त्यानेही लोकांचे लक्ष वेधले.
येशूचे बोलणे ऐकायला आलेल्या बहुतेक लोकांना कदाचित हे नीट सांगता आले नसते की त्यांना त्याच्याकडे इतकी ओढ का वाटत होती. एका उपदेशकाचे बोलणे ऐकण्यासाठी एवढा लांबचा आणि खडतर प्रवास करण्यात काय शहाणपण आहे, असा प्रश्न कदाचित त्यांच्या कुटुंबीयांनी आणि मित्रांनी विचारला असेल. तरीही त्यांच्या अंतःकरणात एक खोल, शब्दांत न सांगता येणारी ओढ जागी झाली होती. तिच्याकडे दुर्लक्ष करणे त्यांना शक्य नव्हते. त्यांच्या अंतःकरणात पेटलेली श्रद्धेची ज्योत हळूहळू अधिक तेजस्वी होत गेली आणि तिनेच त्यांना प्रवासाला निघण्याची प्रेरणा दिली. ज्यांच्या चमत्कारांची आणि शिकवणीची सर्वत्र कीर्ती पसरली होती, त्या येशूकडून आपल्या आत्म्याला ज्यांची इतकी आस लागली होती, ते सत्य आणि आरोग्य लाभेल, या आशेने ते आले.
येशूच्या उपदेशाने त्यांची निराशा झाली नाही; त्याच्या अनेक चमत्कारांनीही त्यांची निराशा केली नाही. त्याने शिकवले की गरीब, भुकेले, रडणारे आणि ज्यांचा छळ होतो ते सर्व धन्य आहेत. त्यांना देवाचे राज्य वारशाने मिळेल, ते तृप्त होतील, हसतील आणि स्वर्गात त्यांना मोठे प्रतिफळ मिळेल. याउलट, श्रीमंत असण्यात, पोट भरलेले असण्यात, वरवरच्या आनंदात हसण्यात आणि लोकांकडून मान मिळवण्यात कोणते धोके आहेत, याविषयीही येशू बोलला.
यापूर्वी कोणीही अशा प्रकारे शिकवले नव्हते. नेहमीचा व्यवहारबुद्धीचा विचार तर नेमके उलट सांगत असल्यासारखे वाटत होते. आत्ताच श्रीमंत व्हावे, सांसारिक सुखांनी भरलेले जीवन जगावे, आनंदात राहावे आणि लोकांनी आपल्याला मोठा मान द्यावा, असे कोणाला वाटणार नाही? तरीही येशूचे शब्द रूढ समजुतींना आव्हान देत असले, तरी त्याच्या सहवासासाठी दूरदूरहून आलेल्या लोकांच्या अंतःकरणाला ते खोलवर भिडले. कितीही अडचणींना तोंड दिले असले, तरी आध्यात्मिक संपन्नता, तृप्ती, आनंद आणि धैर्य यांचा अधिक खोल अनुभव त्यांना अचानक येऊ लागला—कदाचित आयुष्यात पहिल्यांदाच. काहीतरी नवे घडत होते. ते त्यांना जाणवले, त्यांनी त्याला प्रतिसाद दिला आणि त्याचे फळ म्हणून त्यांना कृपा लाभली.
अंतःकरणातील श्रद्धेच्या ज्योतीने प्रेरित होऊन येशूच्या सान्निध्यासाठी दूरदूरहून आलेल्या त्या विविध लोकांप्रमाणेच आपल्यालाही एका प्रवासाचे आमंत्रण आहे. फिरत्या उपदेशकाचे बोलणे ऐकण्यासाठी दूरच्या ठिकाणी पायी जाण्याचा हा प्रवास नाही; पण तो तितकाच खडतर आहे. ख्रिस्ताच्या सहवासाकडे नेणाऱ्या या आध्यात्मिक प्रवासात आपल्याला आपले सर्वस्व पणाला लावावे लागेल. जे काही आपले लक्ष विचलित करते आणि देवाच्या इच्छेप्रमाणे वागण्यापासून आपल्याला रोखते, ते सर्व आपण मागे सोडले पाहिजे—मग ते कितीही परिचयाचे, सोयीचे आणि समाधान देणारे असो. दारिद्र्य आणि साधेपणा, देवाच्या वचनाची भूक, पापाबद्दलचा खेद आणि प्रत्येक क्रूस धीराने सहन करणे, यातूनच आपल्याला चालायची वाट तयार होईल.
कफर्णहूमजवळच्या एका सपाट मैदानावर येशूने मोठ्या जनसमुदायाला दिलेला पहिला आणि सर्वांत मोठा उपदेश ऐकण्यासाठी कितीतरी लोक दूरदूरहून आले होते. आज त्या लोकांचे चिंतन करा. तुमच्या अंतःकरणात पेटलेल्या श्रद्धेच्या ठिणगीच्या प्रेरणेने त्यांच्यासोबत प्रवास करा. तुमच्या मार्गात अडथळा ठरणाऱ्या गोष्टी मागे सोडायला भिऊ नका. आज आणि दररोज नव्याने सुरुवात करा. तुम्ही निश्चयाने हाती घेतलेला हा खडतर प्रवास तुमच्या जीवनात आणि अनंतकाळातही विपुल फळ देईल, असा विश्वास ठेवा.
हे माझ्या प्रभू, तू मला तुझ्याकडे बोलावतोस. यहूदा, गालील आणि लेबनान या प्रदेशांतील विविध लोकांची मने आणि अंतःकरणे तुझ्या कृपेने भरून गेली, तेव्हा त्यांनी तुझ्या हाकेला प्रतिसाद दिला आणि त्यांचे जीवन कायमचे बदलले. कृतज्ञतेने भरून जाऊन, आपण हा प्रवास केला याचा त्यांनी आनंद मानला. मला तुझ्याकडे ओढून घे आणि जे काही मला अडवते ते सर्व मागे सोडण्याचे धैर्य दे, म्हणजे तुझ्या सान्निध्यात मला पूर्ण तृप्ती लाभेल. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.
पवित्र दुःखातून प्रकटणारी दया
सामान्य काळातील सहाव्या आठवड्याचा सोमवार
परुशी पुढे आले आणि येशूशी वाद घालू लागले. त्याची परीक्षा घेण्यासाठी त्यांनी त्याच्याकडे आकाशातून एखादी खूण दाखवण्याची मागणी केली. त्याने अंतःकरणाच्या गाभ्यातून एक खोल उसासा टाकला आणि म्हटले, “ही पिढी खूण का मागते? आमेन, मी तुम्हाला सांगतो, या पिढीला कोणतीही खूण दिली जाणार नाही.” मार्क 8:11–12
परुश्यांच्या साशंक वृत्तीतून, विरोधातून आणि कपटातून एक दुःखद वास्तव दिसून आले: त्यांची अंतःकरणे कृपेसाठी बंद होती. मशीहाच्या आगमनाने खरे तर सर्वप्रथम त्यांनी आनंद मानायला हवा होता; पण तेच येशूचे सर्वांत कट्टर टीकाकार बनले आणि त्याचा छळ करू लागले. त्यांनी येशूला नाकारले, यावरून दिसते की गर्व आणि अंतःकरणाचा कठोरपणा यांमुळे नियमशास्त्र आणि संदेष्ट्यांची शिकवण सर्वाधिक परिचयाची असलेल्यांचीही दृष्टी झाकोळू शकते. धार्मिक नेते म्हणून त्यांना लाभलेल्या विशेष स्थानामुळे मशीहाला ओळखण्याची आणि इतरांना त्याच्याकडे नेण्याची मोठी जबाबदारी त्यांच्यावर होती. त्यामुळे त्यांनी त्याला नाकारले, ही गोष्ट अधिकच दुःखद ठरते.
आपली अंतःकरणे कृपेसाठी खुली आहेत, हे दाखवण्याऐवजी त्यांनी आणखी एका खुणेची मागणी केली. येशूने तर आधीच असंख्य खुणा दाखवल्या होत्या: त्याने आजाऱ्यांना बरे केले, दुष्ट आत्म्यांना हाकलून दिले, अधिकारवाणीने शिकवले आणि चमत्काराने जनसमुदायाला अन्न दिले. या कृत्यांमधून दैवी सामर्थ्य प्रकट झाले, मशीहाविषयीच्या भविष्यवाण्या पूर्ण झाल्या आणि येशू हाच वचन दिलेला तारणारा आहे हे उघड झाले.
येशूची अधिकारपूर्ण शिकवण श्रद्धावानांच्या अंतःकरणाला खोलवर भिडली. त्याच्या शब्दांनी आणि कृत्यांनी त्यांची अंतःकरणे उजळली आणि त्यांना त्याच्या दैवी स्वरूपाची खात्री पटली. परुश्यांनी आणखी एक खूण मागितली, ही श्रद्धेची कृती नव्हती; उलट, त्यांच्या समोर उभ्या असलेल्या सत्याला त्यांनी जो हट्टाचा विरोध केला, तो त्यातून दिसून आला.
येशूने परुश्यांना कसा प्रतिसाद दिला? “त्याने अंतःकरणाच्या तळातून उसासा टाकला…” हा एक पवित्र प्रतिसाद आहे. त्याचा खोल उसासा रागातून किंवा गर्वातून नव्हे, तर प्रेमातून उमटला. ‘उसासा टाकणे’ म्हणजे पवित्र दुःख व्यक्त करणे: “जे शोक करतात ते धन्य…” (मत्तय 5:4 RSVCE). आपल्या स्वतःच्या आणि इतरांच्या प्रत्येक पापाबद्दल आपल्याला पवित्र दुःख वाटले पाहिजे; पण हट्टाने केलेल्या पापाबद्दल आपल्याला सर्वांत खोल दुःख वाटले पाहिजे. हट्टीपणामुळे आपल्याला आपली पापे दिसेनाशी होतात. मग आपण आपल्या वागण्याचे समर्थन करतो किंवा सबबी सांगतो, आणि आपल्याला पश्चात्ताप करण्याची गरज आहे हेच आपल्या लक्षात येत नाही. हट्टाने केलेले पाप गंभीर असेल, तर त्या जिवाची अवस्था अत्यंत दयनीय होते.
पवित्र दुःख कसे व्यक्त करावे हे स्वतःच्या उदाहरणाने दाखवून, येशू आपल्याला शिकवतो की ज्यांचे अंतःकरण असेच कठीण झाले आहे, त्यांना आपण कसा प्रतिसाद द्यावा. त्यांचे वागणे आपण मनाला लावून घेऊ नये. उलट, त्यांच्या पापाची वेदना आपण सहानुभूतीने जाणली पाहिजे. हाच आपण देऊ शकणारा सर्वांत प्रेमळ प्रतिसाद आहे. कारण आपले पवित्र दुःख त्यांना स्वतःच्या आत्म्याची अवस्था दाखवणारा आरसा ठरते. त्यातून त्यांना आपली आध्यात्मिक गरज ओळखण्याचे आणि दयेसाठी देवाकडे वळण्याचे आमंत्रण मिळते.
पवित्र दुःख अनुभवून ते व्यक्त करण्याबरोबरच येशू असेही जाहीर करतो की, “या पिढीला कोणतेही चिन्ह दिले जाणार नाही.” येशू इथे हट्ट करत नाही, किंवा परुश्यांना मनपरिवर्तन करून त्याच्यावर श्रद्धा ठेवण्यासाठी आवश्यक असलेले प्रकटीकरण देण्यास नकार देत नाही. उलट, तो नेमके याच्या विरुद्ध करत आहे. येशूवर श्रद्धा ठेवण्यासाठी परुश्यांना जे काही आवश्यक होते, ते सर्व त्यांना आधीच मिळाले होते. आणखी चिन्हे देण्यास नकार देऊन येशूने त्यांना त्यांच्या अंतःकरणातील कठोरपणाची जाणीव करून दिली आणि त्याने त्यांच्यामध्ये आधीच केलेल्या सेवाकार्याच्या आधारे त्याच्यावर श्रद्धा ठेवण्याचे आमंत्रण दिले. खरी श्रद्धा कृपेचा स्वीकार करण्यास तयार असलेल्या अंतःकरणात जन्म घेते.
येशू “त्यांना सोडून गेला” (मार्क 8:13), हीसुद्धा दयेचीच एक कृती होती. त्यांना सोडून जाऊन येशूने त्यांच्या आत्म्यांची खरी अवस्था दाखवली: त्यांच्या अंतःकरणाच्या कठोरपणामुळे देव त्यांच्यात नव्हता. येशू निघून गेल्यामुळे परुश्यांना आपण त्याला का नाकारले याचा विचार करण्याची संधीही मिळाली. कदाचित त्यातून त्यांच्या भावी पश्चात्तापाचे बी पेरले गेले असेल. त्यांना सोडून जाताना, त्यांच्या नकारामुळे आपल्या दयाळू हृदयाला दुःख होत असले तरी, येशूने त्याला नाकारण्याच्या त्यांच्या स्वातंत्र्याचा आदर केला. न्याय करतानाही देवाची दया सतत कार्यरत असते; ती पाप्यांना त्याच्याकडे परत येण्याचे आमंत्रण देते.
आज येशूच्या दयाळू हृदयावर मनन करा. आपल्या गरजांनुसार देवाची दया वेगवेगळ्या प्रकारे प्रकट होते. कधी ती कोमलपणे धीर देते, विशेषतः जेव्हा अंतःकरण नम्र आणि पश्चात्तापी असते. तर कधी ती आपल्या आणि इतरांच्या पापांबद्दल सहानुभूतीने शोक करते. आपल्या जीवनात देवाची दया मागा. मग इतरांना ज्या प्रकारे त्या दयेची गरज आहे, त्या प्रकारे ती त्यांच्यापर्यंत पोहोचवण्याचे साधन होण्याचा निश्चय करा आणि त्यांना पश्चात्ताप करण्याचे व श्रद्धेकडे वळण्याचे आवाहन करा.
हे येशूच्या परमदयाळू हृदया, तुझी करुणा अपार आहे आणि तुला आमच्या वेदनांची खोल जाणीव आहे. मला ज्या प्रकारे तुझ्या दयेची गरज आहे, त्या प्रकारे ती माझ्यावर वर्षव आणि इतरांपर्यंत तुझी दया पोहोचवण्यासाठी माझा साधन म्हणून उपयोग कर. सर्वांना आपली पापे दिसू देत आणि त्यांनी शुद्ध अंतःकरणाने पश्चात्ताप करून तुझ्यावर श्रद्धा ठेवावी. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.
“सावध राहा!”
सामान्य काळातील सहाव्या आठवड्याचा मंगळवार
शिष्य भाकर आणायला विसरले होते आणि नावेत त्यांच्याजवळ फक्त एकच भाकर होती. येशूने त्यांना बजावले, “सावध राहा; परुश्यांच्या खमिरापासून आणि हेरोदाच्या खमिरापासून जपा.” मार्क 8:14–15
येशू आणि त्याचे शिष्य अनेकदा नावेतून प्रवास करत आणि गालील सरोवराच्या काठावरील अनेक नगरांना व गावांना भेट देत. यहुदीतर लोकांच्या देकापलीस प्रदेशातील फलदायी भेटीनंतर येशू आणि त्याचे शिष्य सरोवर ओलांडून दल्मनुथा येथे पोहोचले. ते नावेतून उतरल्यावर काही परुश्यांनी येशूकडे चिन्हाची मागणी केली. त्याने चमत्काराने ४,००० लोकांना अन्न दिल्याचे त्यांनी बहुधा ऐकले होते. त्यांच्या श्रद्धेच्या अभावाने येशूला फार दुःख झाले. त्याने अंतःकरणाच्या तळातून उसासा टाकला, त्यांची मागणी नाकारली आणि तो पुन्हा नावेतून निघून गेला. आजच्या शुभवर्तमानातील प्रसंग याच नावप्रवासात घडला.
परुश्यांच्या अंतःकरणाच्या कठोरपणामुळे येशूला झालेले पवित्र दुःख त्याच्या जिव्हारी लागले. त्यांनी त्याला नाकारले म्हणून त्याला स्वतःची कीव आली नव्हती; त्याचे दुःख त्याच्या दैवी करुणेतून आले होते. त्यांच्यातील श्रद्धेचा अभाव आणि देवाच्या प्रेमाचे सत्य स्वीकारण्यास त्यांनी दिलेला नकार यांचे ओझे त्याला जाणवले. याच गहिऱ्या दुःखातून येशूने आपल्या शिष्यांना बजावले, “सावध राहा; परुश्यांच्या खमिरापासून आणि हेरोदाच्या खमिरापासून जपा.”
या संदर्भात ‘खमीर’ हे अशा प्रभावाचे प्रतीक आहे, जो उघडपणे दिसत नसला तरी परुशी आणि हेरोद या दोघांच्याही वागण्यावर त्याची पकड होती. जसे थोडेसे खमीर मळलेल्या पिठात सगळीकडे पसरते आणि पीठ फुगवते, तसाच परुशी आणि हेरोद यांचा घातक प्रभाव त्यांच्या कृतींतून आणि शिकवणीतून पसरत होता आणि इतरांना बिघडवत होता. परुश्यांबरोबरचा तो दुःखद प्रसंग अजून मनात ताजा असतानाच, येशूने या क्षणाचा उपयोग करून आपल्या शिष्यांना सावध केले की त्यांनी अशा विघातक प्रभावांना स्वतःच्या अंतःकरणात मुळ धरू देऊ नये.
परुश्यांचा छुपा, सर्वत्र भिनणारा आणि घातक प्रभाव यामागे देवाच्या नियमशास्त्रातील बाह्य आचारांचे आणि त्यातून रूढ झालेल्या परंपरांचे पालन करण्यावर त्यांनी दिलेला अवाजवी भर होता. नियमांच्या कठोर पालनाच्या आग्रहामुळे त्यांना देवाच्या नियमशास्त्राचा खरा अर्थ—दया आणि अंतःकरणाची वृत्ती—उमगला नाही. त्यामुळे त्यांचा स्वतःचा आध्यात्मिक अधःपात झाला आणि इतरांचीही दिशाभूल झाली.
हेरोदाचे ‘खमीर’ म्हणजे बहुधा सत्ता, संपत्ती आणि सुखोपभोग यांच्या अखंड मागे लागणारी सांसारिक वृत्ती. देवाच्या शाश्वत सत्यांपेक्षा हेरोदाने सांसारिक गोष्टींच्या क्षणभंगुर मोहाला प्राधान्य दिले. त्याचा गर्व आणि घातक वर्तन यातून ही वृत्ती ठळकपणे दिसते. अखेरीस याच वृत्तीमुळे त्याने बाप्तिस्मा देणाऱ्या योहानाला ठार मारण्याचा हुकूम दिला. कारण हेरोदाचे त्याच्या भावाची पत्नी हेरोदिया हिच्याशी असलेले व्यभिचारी संबंध योहानाने धैर्याने उघड केले होते.
नावेत येशूने शिष्यांना दिलेला इशारा हा केवळ परुशी आणि हेरोद यांच्या पापांचा निषेध नव्हता; सर्वत्र भिनणाऱ्या अशा पापांचा शिष्यांवरही प्रभाव पडू शकतो, याची ती जाणीव होती. येशूने आपल्या शिष्यांना जसे सावध केले, तसेच आज तो आपल्यालाही सांगतो: देवाच्या तारणदायी सत्यातून न येणाऱ्या प्रभावांबाबत ‘सावध राहा’ आणि ‘त्यांपासून स्वतःला जपा.’ समाजात खोलवर रुजलेल्या विचारसरणी आणि नीतीविषयक धारणा नकळत आपल्या विचारांना आणि कृतींना कसे वळण देतात, हे ओळखणे आवश्यक आहे. जागरूक राहून आणि ख्रिस्तामध्ये दृढपणे रुजून आपण सांसारिक वृत्तीचे, ढोंगीपणाचे आणि गर्वाचे खमीर ओळखून नाकारले पाहिजे आणि देवाच्या दिव्य प्रकाशाला आपल्या जीवनाला दिशा देऊ दिली पाहिजे.
आज तुमच्या जीवनाला आकार देणाऱ्या प्रभावांवर मनन करा. समाजमाध्यमांवर, इंटरनेटवर वेगवेगळ्या गोष्टी पाहण्यात किंवा दूरदर्शन पाहण्यात तुम्ही तासन्तास घालवता का? तसे असेल, तर तुम्ही जे पाहता, वाचता किंवा ऐकता, त्याचे सहज लक्षात न येणारे पण खोलवर भिनणारे परिणाम काय आहेत, याचा क्षणभर विचार करा. ते तुम्हाला नकळत चुकीच्या वाटेवर नेत आहे का, हे विवेकाने तपासा. अशा सांसारिक प्रभावांवर प्रार्थना आणि देवाचे वचन हाच खरा उपाय आहे. शुभवर्तमान आपल्या मनात आणि अंतःकरणात भिनले पाहिजे, जेणेकरून खमिराप्रमाणे ते आपल्याला आतून बदलून टाकील. प्रार्थना, पवित्र संस्कार आणि शुभवर्तमानाशी सातत्याने निष्ठावान राहणे यांतून या दैवी खमिराला पोषण मिळते. येशूने आपल्या शिष्यांना दिलेला इशारा प्रत्येक पिढीसाठी आहे. तो मनावर घ्या: जागरूक राहा. आपले अंतःकरण आणि मन जपा; ती दोन्ही देवाच्या तारणदायी कृपेत दृढपणे रुजलेली राहू द्या.
हे माझ्या दुःखित प्रभू, परुशी आणि हेरोद यांच्या पापांमुळे तुझे हृदय पवित्र दुःखाने भरून आले होते, विशेषतः त्यांचा इतरांवर होणारा घातक परिणाम तू पाहिलास तेव्हा. माझ्या विचारांना आणि कृतींना आकार देणारे प्रभाव मला ओळखता यावेत म्हणून मला आध्यात्मिक विवेकाची देणगी दे. केवळ तुझे वचन आणि तुझे सत्य मला मार्ग दाखवोत. मला त्या सत्याची साक्ष देता येवो आणि माझ्या साक्षीतून इतरांनाही पवित्रतेची प्रेरणा मिळो. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.
दुहेरी मनपरिवर्तन
सामान्य liturgical काळातील सहाव्या आठवड्याचा बुधवार
येशूने त्या आंधळ्या माणसाचा हात धरून त्याला गावाबाहेर नेले. त्याच्या डोळ्यांवर थुंकी लावून आणि त्याच्यावर हात ठेवून येशूने विचारले, “तुला काही दिसते का?” वर पाहून तो म्हणाला, “मला माणसे दिसत आहेत. ती झाडांसारखी दिसतात आणि चालत आहेत.” मग येशूने पुन्हा त्याच्या डोळ्यांवर हात ठेवले. तेव्हा त्याला स्पष्ट दिसू लागले. त्याची दृष्टी परत आली आणि त्याला सर्व काही नीट दिसू लागले. मार्क 8:23–25
गहन गूढ धर्मचिंतनासाठी प्रसिद्ध असलेले आणि ख्रिस्तसभेचे धर्माचार्य म्हणून गौरवलेले क्रूसाचे संत योहान सांगतात की ख्रिस्ती परिपूर्णतेकडे वाटचाल करताना दोन शुद्धीकरणांतून जावे लागते: ‘इंद्रियांची अंधारी रात्र’ आणि ‘आत्म्याची अंधारी रात्र.’ शुद्धीकरणाचा मार्ग, प्रकाशप्राप्तीचा मार्ग आणि देवाशी ऐक्याचा मार्ग या आध्यात्मिक प्रगतीच्या तीन पारंपरिक टप्प्यांवर त्यांची शिकवण आधारलेली आहे. मात्र, एका टप्प्यातून पुढच्या टप्प्यात जाण्यावर त्यांचा विशेष भर आहे. इंद्रियांची अंधारी रात्र हा पहिल्या टप्प्यातून दुसऱ्या टप्प्यात जाण्याचा काळ आहे, तर आत्म्याची अंधारी रात्र हा दुसऱ्या टप्प्यातून तिसऱ्या टप्प्यात जाण्याचा काळ आहे. त्यांचे गूढ धर्मचिंतन समजून घेणे सोपे नसले, तरी त्यातून हे स्पष्ट होते की मनपरिवर्तनासाठी सतत आणि अधिकाधिक खोलवर शुद्धीकरण होणे आवश्यक आहे. आजचे शुभवर्तमान या दोन शुद्धीकरणांचे, म्हणजेच आपण ज्याला ‘दुहेरी मनपरिवर्तन’ म्हणू शकतो त्याचे, भविष्यसूचक चित्र आपल्यासमोर ठेवते.
सतत मनपरिवर्तनाची ही गरज येशूच्या शिष्यांच्या वाटचालीत स्पष्ट दिसते. त्यांचा विश्वास झपाट्याने वाढत होता, तरीही ते आध्यात्मिक अंधत्वाशी झुंजत होते. आजच्या शुभवर्तमानातील प्रसंगापूर्वी त्यांनी येशूला अनेक चमत्कार करताना पाहिले होते: त्याने एका माणसातून भूत घालवले, एका बहिऱ्या आणि मुक्या माणसाला बरे केले आणि केवळ सात भाकरी व काही मासे यांतून 4,000 लोकांना जेवू घातले. या घटनांतून येशूचे दैवी सामर्थ्य आणि यहुदी व परराष्ट्रीय या दोघांबद्दलची त्याची करुणा प्रकट झाली.
आजच्या शुभवर्तमानात बेथसैदा येथे एका आंधळ्या माणसाला टप्प्याटप्प्याने दृष्टी मिळाल्याचे वर्णन आहे. त्याआधी, नावेतून प्रवास करताना येशूने लोकसमुदायाला चमत्काराने जेवू घालण्यामागचा सखोल आध्यात्मिक अर्थ शिष्यांना समजावून सांगितला होता. येशूने प्रयत्न केले, तरी त्याच्या कृतींतून प्रकट होणारी सखोल आध्यात्मिक सत्ये शिष्यांना उमगत नव्हती. आंधळ्या माणसाला दृष्टी देणे ही येशूच्या अपार करुणेची कृती होती आणि त्यातून तो दैवी आहे हेही प्रकट झाले. त्याचबरोबर या कृतीतून येशूने आपल्या शिष्यांना एक अत्यंत महत्त्वाचा धडाही दिला.
येशू आणि त्याचे शिष्य बेथसैदा येथे पोहोचले तेव्हा लोकांनी एका आंधळ्या माणसाला त्याच्याकडे आणले आणि त्याला स्पर्श करून बरे करावे, अशी विनंती केली. येशूने “त्या आंधळ्या माणसाचा हात धरला आणि त्याला गावाबाहेर नेले.” या पहिल्या शारीरिक स्पर्शाने तो बरा झाला नाही; त्याच्या आत्म्याला आध्यात्मिक स्पर्शाची गरज होती. यातून आध्यात्मिक शुद्धीकरणाचे भविष्यसूचक संकेत मिळतात. त्या माणसाला गावाबाहेर, जिथे ते दोघे एकांतात राहू शकतील अशा ठिकाणी नेऊन, येशू दाखवतो की आपल्या जीवनात तो जे कार्य करतो ते किती वैयक्तिक असते आणि आपल्याला आतून कसे बदलते. तो आपल्याला “स्पर्श करतो” तेव्हा तो दिखाव्यासाठी नव्हे, तर प्रेमापोटी करतो. यावरून “गावाबाहेर” जाण्याचे महत्त्व आपल्याला कळते: लक्ष विचलित करणाऱ्या गोष्टींपासून दूर जाऊन, एकांतात आपल्या प्रभूच्या सहवासात प्रार्थना करावी, म्हणजे त्या माणसाप्रमाणे आपल्यालाही प्रभूचा स्पर्श लाभेल.
येशूने प्रथम त्या माणसाच्या डोळ्यांना थुंकी लावली आणि त्याच्यावर हात ठेवले. त्यामुळे त्याला काही प्रमाणात दृष्टी आली. त्याला “माणसे झाडांसारखी दिसत होती आणि ती चालत होती.” मग येशूने “त्या माणसाच्या डोळ्यांवर दुसऱ्यांदा हात ठेवले आणि त्याला स्पष्ट दिसू लागले; त्याची दृष्टी परत आली आणि त्याला सर्व काही नीट दिसू लागले.” येशूच्या दैवी सामर्थ्याला काही मर्यादा होती म्हणून त्याने त्याला दोन टप्प्यांत बरे केले असे नाही. त्याने हे हेतुपूर्वक केले, जेणेकरून देवाला अधिक स्पष्टपणे पाहण्यासाठी आणि त्याची इच्छा अधिक नेमकेपणाने जाणून घेण्यासाठी आपल्या अंतःकरणाचे परिवर्तन अधिक खोलवर होण्याची गरज आपल्याला समजावी. त्या माणसाला टप्प्याटप्प्याने दृष्टी मिळण्यात शिष्यांच्या स्वतःच्या आध्यात्मिक वाटचालीचेही प्रतिबिंब दिसते. सुरुवातीला त्यांना थोडेच समजत होते; पण येशूबरोबर वाटचाल करत राहिल्याने अखेर त्यांना स्पष्ट समज प्राप्त झाली.
आज येशूच्या सर्वांत जवळच्या शिष्यांवर चिंतन करा. येशूने त्यांना प्रेमळपणे आणि जाणीवपूर्वक श्रद्धेत घडवले. त्यांनी असे अद्भुत चमत्कार अनुभवले, ज्यांत गहन भविष्यसूचक अर्थ दडलेला होता. त्यांच्याप्रमाणे आपणही आपल्या प्रभूच्या पावलांवर चालण्याचा निश्चय करतो, तेव्हा आपल्याला अजून बरेच काही शिकायचे असते आणि श्रद्धेत खूप पुढे जायचे असते. त्या आंधळ्या माणसाप्रमाणे आपल्यालाही श्रद्धेत पुढे जाण्यासाठी वारंवार देवाच्या कृपेचा अनुभव घेण्याची गरज आहे. आपल्या इंद्रियांचे आणि आत्म्याचे शुद्धीकरण होत असताना देवाला आपले मार्गदर्शन करू द्या. त्याचे परिवर्तन घडवणारे सामर्थ्य आपल्याला त्याच्या अधिक जवळ नेईल आणि त्याच्याशी एकरूप होण्याच्या सर्वोच्च अवस्थेपर्यंत पोहोचवेल, असा विश्वास ठेवा.
हे माझे शुद्धीकरण करणाऱ्या प्रभू, तू मला जे काही प्रकट करू इच्छितोस ते कधी कधी माझ्या आध्यात्मिक अंधत्वामुळे मला मुळीच दिसत नाही, तर कधी ते मला अंशतःच दिसते. कृपा करून माझी इंद्रिये आणि माझा आत्मा पूर्णपणे शुद्ध कर, म्हणजे तुझे मार्ग मला समजतील आणि मी मनापासून त्या मार्गांनी चालेन. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.
ख्रिस्ताचे कार्य आपल्या जीवनातून पुढे नेणे
सामान्य काळातील सहाव्या आठवड्याचा गुरुवार
येशू आणि त्याचे शिष्य फिलिप्पाच्या कैसरिया परिसरातील गावांकडे निघाले. वाटेत त्याने आपल्या शिष्यांना विचारले, “मी कोण आहे, असे लोक म्हणतात?” त्यांनी उत्तर दिले, “काही जण म्हणतात, बाप्तिस्मा देणारा योहान; काही जण म्हणतात, एलिया; तर काही जण म्हणतात, संदेष्ट्यांपैकी एक.” मग त्याने त्यांना विचारले, “पण तुम्ही मला कोण म्हणता?” पेत्राने त्याला उत्तर दिले, “तू ख्रिस्त आहेस.” मार्क 8:27–29
येशू कोण आहे, हे तुम्हाला माहीत आहे का? हा प्रश्न सोपा वाटेल. लोकांना येशूच्या पवित्र कार्याची काही प्रमाणात जाणीव होती, पण त्याचे दैवी स्वरूप आणि त्याच्या कार्याचा उद्देश यांचा पूर्ण अर्थ त्यांना उमगला नाही. आज आपल्याला वाटेल की या प्रश्नाचे उत्तर देणे सहज शक्य आहे. पेत्राप्रमाणे आपणही ‘तो ख्रिस्त आहे’ असे अचूक उत्तर देऊ शकतो. पण याचा अर्थ तुम्हाला खरोखर समजतो का? येशू कोण आहे आणि त्याने तुमच्यासाठी काय केले आहे, हे तुम्हाला उमगले आहे का?
येशू हाच ख्रिस्त आहे, असे पेत्राने बरोबर उत्तर दिले. तरी आजच्या शुभवर्तमानात त्यानंतर येशू आणि पेत्र यांच्यात झालेल्या संवादावरून दिसते की येशू मशीहा आहे याचा अर्थ आणि त्याचे कार्य काय आहे, हे पेत्राला स्पष्टपणे समजले नव्हते. ख्रिस्त, म्हणजे देवाचा अभिषिक्त, या नात्याने देवाचे कोकरू होणे आणि पापासाठी एकमेव शाश्वत यज्ञ म्हणून स्वतःचे अर्पण करणे हे येशूचे कार्य होते. म्हणून पेत्राने येशू हाच ख्रिस्त आहे असा विश्वास व्यक्त केल्यावर, येशू “शिकवू लागला की मानवपुत्राला पुष्कळ दुःख सोसावे लागेल, वडीलधारे, मुख्य याजक आणि शास्त्री त्याला नाकारतील, त्याला ठार मारले जाईल आणि तीन दिवसांनंतर तो पुन्हा उठेल” (मार्क 8:31). हे स्वीकारणे पेत्राला फार कठीण गेले. म्हणून त्याने येशूला एकांतात बाजूला नेले. दुःख सोसून मानवजातीचे तारण करण्याच्या आपल्या कार्याविषयी प्रभूने जे प्रकट केले होते, त्याला पेत्राने आक्षेप घेतला. त्यावर येशूने शुभवर्तमानात नोंदलेले एक अत्यंत गहन वचन उच्चारले: “सैताना, माझ्या मागे हो. तू देवाच्या दृष्टीने नाही, तर माणसांच्या दृष्टीने विचार करतोस” (मार्क 8:33).
आपण पुन्हा मूळ प्रश्नाकडे वळूया: येशू कोण आहे, हे तुम्हाला माहीत आहे का? त्याने क्रूसावर केलेले निःस्वार्थ आत्मार्पण का आवश्यक होते, हे तुम्हाला समजते का? केवळ याच यज्ञार्पणाने आपली पापे धुतली जातात आणि या यज्ञार्पणाची कृपा आपल्याला संस्कारांद्वारे प्राप्त होते, याची तुम्हाला जाणीव आहे का? येशूच्या यज्ञार्पणाशिवाय तुमचे तारण होऊ शकत नाही, हे तुम्हाला माहीत आहे का?
या प्रश्नांना तुमचे उत्तर ठाम “होय!” असे असेल, अशी आशा आहे. तरीही आपण नम्रपणे मान्य केले पाहिजे की येशूची दैवी ओळख आणि त्याचे कार्य हेच सर्वांत महान मिस्तेरियम फिदेई—म्हणजेच “श्रद्धेचे रहस्य”—आहे. आपल्या प्रभूबद्दल आपल्याला कितीही माहिती असली, तरी त्याला अधिक खोलवर जाणून घेण्याला अंत नाही. स्वर्गातही, देवाच्या प्रत्यक्ष दर्शनाचा परम आनंद अनुभवताना, येशू कोण आहे या गौरवशाली रहस्यात आपण अधिकाधिक खोलवर ओढले जाऊ. कारण तोच तो महान “मी आहे!”
येशूला जाणून घेणे म्हणजे आपल्या जीवनातील त्याचे कार्यही समजून घेणे. येशूने पेत्राला आपले कार्य उलगडून सांगितले, तेव्हा पेत्राला ते स्वीकारता आले नाही. त्याचप्रमाणे, येशूचे दुःखसहन आणि मरण हे आपल्या तारणाचे अत्यावश्यक साधन आहे, हे आपल्याला बुद्धीने पटले तरी, त्याच्या बलिदानात आपणही सहभागी व्हावे लागते तेव्हा त्याचे कार्य पूर्णपणे स्वीकारणे अधिक कठीण जाते. आपल्या प्रभूवर श्रद्धा ठेवणे म्हणजे केवळ बुद्धीने मान्यता देणे नव्हे. त्यासाठी त्याच्या जीवनात आणि कार्यात सहभागी व्हावे लागते आणि इतरांसाठी निःस्वार्थपणे व त्यागभावनेने आपले जीवन अर्पण करण्यास तो आपल्याला बोलावतो, हे स्वीकारावे लागते. याचा अर्थ दुःख स्वीकारून ते क्रुसाशी जोडणे आणि प्रेम, निष्ठा व उदारतेच्या कृतींतून त्याचे बलिदान आपल्या जीवनातही निरंतर घडत राहू देणे. या आव्हानाला सामोरे जाताना पेत्राप्रमाणे आपल्यालाही त्यागाचे हे आवाहन नाकारण्याचा मोह होऊ शकतो.
येशूची ओळख आणि त्याचे कार्य त्यांच्या पूर्ण अर्थाने स्वीकारण्यास पेत्र सुरुवातीला कसा कचरला, यावर आज चिंतन करा. हे करताना, आपल्या बलिदानात सहभागी होण्यासाठी प्रभू तुम्हाला कोणकोणत्या मार्गांनी बोलावत आहे, याचा विचार करा. देवाच्या इच्छेनुसार आपले जीवन अर्पण करण्याच्या आणि क्रूस स्वीकारण्याच्या संधी तुम्ही स्वेच्छेने स्वीकारता का? कुठे तुमच्या मनात विरोध आहे किंवा कुठे तुम्ही कचरता, हे ओळखा. येशूने तुमच्याकडे काहीही मागितले तरी त्याचे कार्य तुमच्या जीवनात पुढे चालू ठेवण्याची कृपा मागा. सर्वस्व देण्याची ही तयारी रोजच्या छोट्या निःस्वार्थ आणि प्रेमळ कृतींपासून सुरू होते. अखेरीस पेत्राची श्रद्धा इतकी दृढ झाली की त्याने ख्रिस्तासाठी हौतात्म्य स्वीकारले. आपणही सुवार्तेसाठी सर्वस्व अर्पण करण्यास, अगदी प्राण देण्यासही, तयार असले पाहिजे.
हे स्वतःचे बलिदान देणाऱ्या माझ्या प्रभू, तू देवाचे कोकरू आहेस, जगाच्या पापांसाठी अर्पण केलेले परिपूर्ण बलिदान आहेस. हीच तुझ्या ओळखीची आणि कार्याची मध्यवर्ती गोष्ट आहे. तुझ्या कार्यावर माझा विश्वास आहे. इतरांसाठी निःस्वार्थपणे आणि त्यागभावनेने माझे जीवन अर्पण करून तुझ्या कार्यात सहभागी होण्याची कृपा मी नम्रपणे मागतो. माझे त्याग तुझ्या बलिदानाशी जोडण्यासाठी मला आवश्यक ती कृपा देऊन बळ दे, जेणेकरून माझ्या प्रत्येक कृतीतून तुझे प्रेम आणि दया प्रकट होत राहतील. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.
क्रुसाचा विरोधाभास
सामान्य काळातील सहाव्या आठवड्याचा शुक्रवार
येशूने आपल्या शिष्यांसह लोकसमुदायाला जवळ बोलावले आणि त्यांना म्हटले, “ज्याला माझ्यामागे यायचे आहे, त्याने स्वतःचा त्याग करावा, आपला क्रूस उचलावा आणि माझ्यामागे यावे. कारण जो आपला जीव वाचवू पाहतो तो तो गमावील; पण जो माझ्यासाठी आणि सुवार्तेसाठी आपला जीव गमावील, तो तो वाचवील.” मार्क 8:34–35
कधी कधी जीवनाचा अर्थ आपल्याला उलगडत नाही. कारण केवळ आपल्या नैसर्गिक मानवी बुद्धीच्या बळावर देवाची दैवी योजना पूर्णपणे समजून घेणे आपल्याला शक्य नाही. देवाच्या दृष्टीने जीवन समजून घेण्यासाठी आपल्याला दैवी प्रकटीकरणाची गरज आहे. हे प्रकटीकरण पवित्र शास्त्रात आढळते आणि कृपेमुळे ते आपल्या अंतःकरणात रुजते. ही कृपा आपल्या नैसर्गिक मानवी बुद्धीला अलौकिक पातळीवर उन्नत करते. कृपेने लाभलेल्या या दृष्टीतूनच जीवनाच्या प्रत्येक पैलूचा अर्थ उलगडू लागतो.
आजची सुवार्ता एक गहन दैवी विरोधाभास आपल्यासमोर ठेवते: आपण आपला जीव वाचवू पाहिलो, तर तो गमावतो; आणि तो गमावला, तर वाचवतो. हे सत्य आपल्याला एका मूलभूत प्रश्नाला सामोरे जायला लावते: आपल्याला खरोखरच आपले जीवन वाचवायचे आहे की आपण त्याहून कमी मोलाच्या एखाद्या गोष्टीला धरून बसलो आहोत? आपला जीव गमावणे ही कल्पना सुरुवातीला आपल्या सहजप्रवृत्तीच्या विरुद्ध वाटते. स्वतःचा जीव जपण्याकडे आपला नैसर्गिक कल असतो. उदाहरणार्थ, आपण रस्त्यावर पाऊल टाकले आणि एखादी गाडी आपल्या दिशेने येताना दिसली, तर जीव वाचवण्याच्या सहजप्रेरणेने आपण पटकन बाजूला उडी मारू. स्वतःचे रक्षण करण्याची ही प्रवृत्ती नैसर्गिक आणि चांगली आहे; देवाने आपल्याला घडवले आहे, त्याचाच ती एक भाग आहे.
परंतु ख्रिस्ताचे शिष्य होण्याच्या रहस्याचा विचार केला, तर एक उच्चतर सत्य आपल्या नैसर्गिक प्रवृत्तींच्या पलीकडे जाते आणि त्यांना उन्नत करते. हे उच्चतर सत्य म्हणजे क्रूस. केवळ नैसर्गिक बुद्धीने पाहता क्रूस अनाकलनीय, इतकेच नव्हे तर मूर्खपणाचाही वाटू शकतो. संत पौल करिंथकरांना लिहिलेल्या पत्रात हे मान्य करतो: “यहुदी चिन्हे मागतात आणि ग्रीक ज्ञानाचा शोध घेतात; पण आम्ही क्रुसावर खिळलेल्या ख्रिस्ताची घोषणा करतो. तो यहुद्यांसाठी अडखळण ठरतो आणि परराष्ट्रीयांना मूर्खपणाचा वाटतो. पण ज्यांना पाचारण झाले आहे, मग ते यहुदी असोत वा ग्रीक, त्यांच्यासाठी ख्रिस्त हा देवाचे सामर्थ्य आणि देवाचे ज्ञान आहे” (1 करिंथकरांस 1:22–24). दैवी सत्याच्या कृपेनेच अलौकिक ज्ञान आपल्या नैसर्गिक बुद्धीचे रूपांतर करू शकते.
आपली शिकवण स्वीकारणे अनेकांना, अगदी आपल्या स्वतःच्या शिष्यांनाही, कठीण जाईल, हे येशूला माहीत होते. बारा प्रेषितांनाही ती पूर्णपणे समजून घेणे कठीण गेले. पेंटेकॉस्टच्या दिवशी त्यांच्यावर पवित्र आत्म्याचा वर्षाव झाला, तेव्हाच त्यांना क्रुसातील ज्ञान उमजू लागले आणि त्यांनी धैर्याने क्रूस स्वीकारला. तेव्हापासून ते आपली दुःखे ख्रिस्ताच्या सर्वोच्च बलिदानाशी जोडून आपले जीवन बलिदान म्हणून अर्पण करू लागले.
येशूचे शब्द आपल्या अंतःकरणाच्या मुळाशी जाऊन आपल्याला आव्हान देतात, तेव्हा आपणही आश्चर्य मानू नये. त्याच्या शिकवणीने आपण अस्वस्थ होत नसू, तर आपण ती खऱ्या अर्थाने ऐकलेली नाही. स्वतःचा त्याग करण्याची त्याची आज्ञा म्हणजे स्वार्थी इच्छांचा आणि देवाशिवाय आपण स्वतःच्या बळावर जगू शकतो या भ्रमाचा त्याग करण्याचे आवाहन आहे. क्रूसाचा स्वीकार करणे म्हणजे आपल्या संपूर्ण जीवनाची दिशा आमूलाग्र बदलून ती देवाच्या इच्छेकडे वळवणे. म्हणजेच, स्वतःसाठी नव्हे, तर ख्रिस्तासाठी आणि सुवार्तेसाठी जगणे.
येशूची आज्ञा पाळण्यासाठी आपल्या स्वार्थी वृत्तीचा दैवी ज्ञानाशी संघर्ष होतो तेव्हा निर्माण होणाऱ्या प्रत्येक ‘अडखळणाऱ्या दगडाला’ आपल्याला सामोरे जावे लागेल. स्वार्थाचा मूर्खपणा ओळखायला आणि निःस्वार्थीपणात लाभणारे खरेखुरे स्वातंत्र्य अनुभवायला आपण शिकले पाहिजे. याची सुरुवात येशूचे शब्द ऐकण्याने, समजून घेण्याने आणि त्यांच्यावर विश्वास ठेवण्याने होते. पण एवढ्यावरच थांबून चालत नाही. दैवी सत्याने आपल्या इच्छाशक्तीला दिशा दिली पाहिजे आणि आपल्या कृती शुद्ध केल्या पाहिजेत.
हेच कठीण आहे; पण यातून आपल्याला पुढे नेण्यासाठी देवाची कृपा नेहमीच पुरेशी असते. आपल्या अव्यवस्थित प्रवृत्ती अनेकदा देवाच्या कृपेला विरोध करतात. तरीही चिकाटी, प्रार्थना आणि समर्पण यांद्वारे देवाचे सत्य आपल्याला बदलून टाकेल. आपण त्याच्या कृपेला सहकार्य करू तसतशा आपल्या कृती त्याच्या इच्छेशी अधिक सुसंगत होतील. कालांतराने या सहकार्यातून सद्गुण आचरणात आणण्याच्या सवयी लागतील. त्या आपल्या जीवनाला आकार देतील, त्याला आधार देतील आणि ख्रिस्ताचे खरे शिष्य म्हणून जगण्यास आपल्याला समर्थ करतील.
जे दैवी विरोधाभास तुमच्या मार्गात अडथळा ठरतात, त्यांवर आज चिंतन करा. तुम्ही वाहत असलेले काही क्रूस असे आहेत का, ज्यांमुळे तुम्हाला राग येतो, तुम्ही गोंधळून जाता किंवा निराश होता? त्या क्रूसांकडे देवाच्या दृष्टीने पाहण्याची कृपा मागा, म्हणजे त्याच्या योजनेचा भाग म्हणून त्यांचा स्वीकार करण्याचे ज्ञान तुम्हाला लाभेल. मग क्रूसाचे दैवी ज्ञान निवडण्याचे आणि संकटांतही टिकून राहण्याचे बळ मागा, जेणेकरून देवाचे सत्य तुमच्यात असे सद्गुण घडवेल, जे तुम्हाला ज्या जीवनासाठी पाचारण करण्यात आले आहे ते जगण्यासाठी आवश्यक आहेत.
हे सर्व सत्याच्या प्रभू, कधीकधी माझे क्रूस मला निरर्थक वाटतात आणि माझ्या मार्गात अडथळा ठरतात. मी अडखळतो तेव्हा मला पुन्हा तुझ्याकडे ओढून घे. तुझ्यासाठी आणि सुवार्तेसाठी माझे जीवन गमावण्याचा दैवी विरोधाभास स्वीकारायला मला शिकव. माझे हृदय आणि मन पुन्हा तुझ्या इच्छेकडे वळव. त्यासाठी कितीही किंमत मोजावी लागली तरी तुझ्या मार्गांवर निष्ठेने चालण्यासाठी मला जे सद्गुण आवश्यक आहेत ते माझ्यात घडव. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.
देवाच्या गौरवाचा ‘दरारा’
सामान्य काळातील सहाव्या आठवड्याचा शनिवार
येशू पेत्र, याकोब आणि योहान यांना घेऊन एका उंच डोंगरावर गेला. तेथे ते इतरांपासून दूर, एकांतात होते. त्यांच्यासमोर त्याचे रूपांतर झाले आणि त्याची वस्त्रे इतकी झगमगती शुभ्र झाली की पृथ्वीवरचा कोणताही परीट ती तितकी शुभ्र करू शकला नसता. तेव्हा मोशेसह एलिया त्यांना दिसला आणि ते दोघे येशूशी बोलत होते. मार्क 9:2–4
बारा प्रेषितांपैकी पेत्र, याकोब आणि योहान यांच्याकडे येशूने विशेष लक्ष दिले. त्याचे सर्वांवर सारखेच प्रेम होते; तरी या तिघांना त्यांच्या विशिष्ट कार्यांसाठी तयार करण्याकरिता कदाचित अधिक लक्ष देण्याची गरज होती. ख्रिस्तसभेचे नेतृत्व पेत्राकडे सोपवण्यात आले आणि ज्या ‘खडकावर’ ती उभारण्यात आली तो खडक तो झाला. आपल्या रक्ताने येशूची साक्ष देणारा याकोब हा बारा प्रेषितांपैकी पहिला होता. इ.स. 44 च्या सुमारास हेरोदाने त्याला ठार मारले आणि त्याला हौतात्म्य आले. ‘येशूचा प्रिय शिष्य’ म्हणून ओळखला जाणारा योहान हा गूढानुभवी झाला. त्याने गहन आशयाची पत्रे आणि एक वैशिष्ट्यपूर्ण सुवार्ता तर लिहिलीच, शिवाय प्रकटीकरणाचे पुस्तकही लिहिले. हे पुस्तक पृथ्वीवरील संघर्षांमागील स्वर्गीय वास्तव उलगडते, पाप आणि मरण यांवर विजय मिळवणारा कोकरा म्हणून ख्रिस्ताचे चित्र उभे करते आणि शेवटपर्यंत त्याच्याशी निष्ठावान राहणाऱ्या सर्वांना आशा देते.
येशूच्या शाश्वत गौरवाची झलक पाहण्याचा विशेष आशीर्वाद या तिघांना कसा लाभला, हे आजची सुवार्ता सांगते. पृथ्वीवर असताना येशूचे देवत्व पडद्याआड होते; तरीही तो सनातन त्रैक्याची दुसरी व्यक्ती होता. कृपा स्वीकारण्यास तयार असलेल्या हृदयांना आणि मनांना श्रद्धेचा अंतःप्रकाश देऊन येशूने मुख्यतः आपली दैवी ओळख प्रकट केली. पण आज त्याचे देवत्व प्रत्यक्ष, डोळ्यांना दिसेल अशा रीतीने प्रकट झाले.
देव मोशेशी बोलला तेव्हा मोशेने केलेली विनंती आठवा: “कृपा करून मला तुझा गौरव पाहू दे!” (निर्गम 33:18). देवाने मोशेला आपली पाठ पाहू दिली; पण तो म्हणाला, “पण तुला माझा चेहरा पाहता येणार नाही, कारण मला पाहून कोणीही जिवंत राहू शकत नाही” (निर्गम 33:20). येशूच्या रूपांतरातही असेच काहीसे घडले. पडदा किंचित बाजूला झाला आणि पेत्र, याकोब आणि योहान यांना क्षणभर येशूच्या दैवी गौरवाचे दर्शन घडले. “ते इतके घाबरले होते की पेत्राला काय बोलावे हेच सुचेना” (मार्क 9:6). देवाच्या उपस्थितीच्या भारावून टाकणाऱ्या भव्यतेपुढे अशी ‘भीती’ वाटणे ही स्वाभाविक आणि पवित्र प्रतिक्रिया होती.
देवाच्या गौरवापुढे असा दरारा वाटणे योग्य का आहे? कारण देवाचे पावित्र्य आपल्या आकलनाच्या अनंत पटीने पलीकडे आहे आणि आपल्या पापमय आसक्ती त्याच्या दैवी स्वरूपाशी विसंगत आहेत. प्रेषितांना वाटलेली भीती ही नेहमीच्या अर्थाने भीती नव्हती; ती विस्मय आणि आदराने भरलेली होती. देवाची उपस्थिती जेव्हा जेव्हा प्रकट होते, तेव्हा ती मळलेल्या जमिनीवर पडणाऱ्या प्रकाशासारखी असते: ती आपल्याला स्वच्छतेची आणि शुद्धीकरणाची गरज दाखवून देते.
जागृत राहण्याच्या येशूच्या आवाहनातही हेच सत्य उमटते. त्याच्या दुसऱ्या आगमनाच्या तयारीसाठी पाप टाळण्याचा तो आपल्याला आग्रह करतो, कारण त्या वेळी सर्व मानवजातीला देवाचे समोरासमोर दर्शन होईल: “सावध राहा, म्हणजे ऐषआराम, मद्यधुंदी आणि दैनंदिन जीवनाच्या चिंता यांमुळे तुमची अंतःकरणे सुस्त होणार नाहीत आणि तो दिवस सापळ्यासारखा तुमच्यावर अचानक येणार नाही. कारण तो दिवस पृथ्वीवरील प्रत्येक रहिवाशावर घाला घालील” (लूक 21:34–35). जे पापाला चिकटून राहतात, त्यांच्यासमोर देव आपले दैवी स्वरूप प्रकट करील तेव्हा ते प्रकटीकरण त्यांच्यावर ‘घाला घालील’ आणि त्यांना ‘भीतीने ग्रासून टाकील.’ याचा हेतू आपल्याला घाबरवण्याचा नाही, तर एक गहन आध्यात्मिक धडा शिकवण्याचा आहे: पापावर आणि पापमय सवयींच्या आसक्तीवर मात करण्यासाठी आपण प्रयत्न केले पाहिजेत. देवाच्या कृपेने आपल्याला शुद्ध करू दिले, तरच त्याच्या गौरवाची परिपूर्णता भीतीने नव्हे, तर आनंदाने अनुभवण्यास आपण तयार असू.
आपल्या प्रत्येकाच्या जीवनात असे काही क्षण येतात, जेव्हा देव आपल्याकडे विशेष लक्ष देतो आणि आपल्या शाश्वत गौरवाची झलक आपल्याला दाखवतो. प्रार्थनेत सांत्वन लाभताना, एखाद्या प्रेरणादायी प्रवचनातून किंवा समेटाच्या संस्कारात पापांचे ओझे उतरल्याचा दिलासा अनुभवताना असे क्षण येऊ शकतात. देवाच्या भेटीचे हे क्षण पवित्र देणग्या आहेत. आपल्यावर सोपवलेल्या कार्यासाठी आपल्याला तयार करण्यासाठी आणि आपल्या आध्यात्मिक वाटचालीत अधिक खोलवर नेण्यासाठी त्या आपल्याला दिल्या जातात.
आज तुमच्या जीवनात परिवर्तन घडवणाऱ्या क्षणांचे चिंतन करा. त्या वेळी देवाच्या कृपेने तुमचे जीवन उजळून टाकले, त्याच्या उपस्थितीने तुमचे अंतःकरण विस्मयाने आणि आदरयुक्त आश्चर्याने भरून गेले आणि जीवनात कुठे बदल आवश्यक आहे हे तुम्हाला दिसले. पेत्र, याकोब आणि योहान यांनी प्रभूच्या रूपांतराची आठवण मनात जपून तिचे चिंतन केले असेल, त्यातून मिळालेली शिकवण मनात घोळवली असेल आणि त्या घटनेच्या अर्थाने त्यांना बळ दिले असेल. त्याचप्रमाणे, आपल्या जीवनात देवाची कृपा अंतःकरणात ज्या प्रकारे प्रकट होते, ते अनुभव आपण जपले पाहिजेत आणि त्यांतून शिकले पाहिजे.
हे माझ्या रूपांतरित प्रभू, तुझा गौरव इतका महान आणि विस्मयकारक आहे की पापापासून पूर्णपणे शुद्ध झाल्याशिवाय कोणीही तुझे समोरासमोर दर्शन घेऊन जिवंत राहू शकत नाही. तुझ्या दयेने माझा आत्मा शुद्ध कर आणि मला तुझ्यापासून दूर ठेवणाऱ्या प्रत्येक आसक्तीतून मला मुक्त कर. या जीवनात माझ्यात परिवर्तन घडवणारे जे क्षण तू मला देतोस, ते ओळखायला आणि त्यांतून शिकायला मला मदत कर, म्हणजे मी पवित्रतेत वाढत जाईन आणि तुझ्यासमोर उभे राहण्याच्या दिवसासाठी तयार होईन. परमानंदमय दर्शनात तुझा गौरव मला अनंतकाळ पाहता येवो. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.
चारही खंड पेपरबॅक & ई-पुस्तक स्वरूपात उपलब्ध आहेत!

ॲमेझॉन – गूगल प्ले – आयट्यून्स – बार्न्स अँड नोबल – आणि इतरही!
