मराठी

सण आणि महासण

चारही खंड मऊ मुखपृष्ठाच्या छापील पुस्तकांच्या & ई-पुस्तकांच्या स्वरूपात उपलब्ध आहेत!

अनुक्रमणिका

रूपांतराचे वैभव

प्रभूच्या रूपांतराचा सण, 6 ऑगस्ट

तेव्हा पेत्र येशूला म्हणाला, “गुरुजी, आपण इथे आहोत हे किती चांगले आहे! आपण तीन तंबू उभारूया: एक तुमच्यासाठी, एक मोशेसाठी आणि एक एलियासाठी.” ते इतके घाबरले होते की पेत्राला काय बोलावे तेच सुचत नव्हते. मग एक ढग आला आणि त्याची सावली त्यांच्यावर पडली. त्या ढगातून एक वाणी ऐकू आली, “हा माझा प्रिय पुत्र आहे. त्याचे ऐका.” मार्क 9:5–7

रूपांतराच्या अगदी आधी येशू आपल्या शिष्यांना सांगू लागला की त्याला पुष्कळ दुःख सोसावे लागेल, वडीलजन त्याचा धिक्कार करतील, त्याला ठार मारले जाईल आणि तिसऱ्या दिवशी तो पुन्हा उठेल. आपल्या प्रभूने उघड केलेले हे अस्वस्थ करणारे सत्य समजून घेताना शिष्य फार घाबरले. येशू आपल्या म्हणण्यावर ठाम राहिला, आणि पेत्राच्या भीतीबद्दल त्याने त्याला फटकारलेही. तरीही, त्याने आपल्या तीन शिष्यांना एक अतिशय मौल्यवान देणगी दिली.

बराच प्रवास केल्यानंतर, उपदेश केल्यानंतर, चमत्कार केल्यानंतर आणि आपल्या दुःखसहनाविषयी बारा शिष्यांशी एकांतात बोलल्यानंतर, येशूने पेत्र, याकोब आणि योहान यांना आपल्याबरोबर एका उंच डोंगरावर प्रार्थना करायला बोलावले. थोड्याच वेळात आपण काय पाहणार आहोत, याची त्या शिष्यांना बहुधा कल्पनाही नव्हती. ती अवघड आणि दमछाक करणारी चढण चढताना, गेल्या काही महिन्यांत येशूने केलेल्या सामर्थ्यशाली कृत्यांचाच नव्हे, तर त्याला पुढे सोसाव्या लागणाऱ्या दुःखाविषयी त्याने सांगितलेल्या गोष्टींचाही ते विचार करत असतील. हे सारे समजून घेणे त्यांना कठीण जात असतानाच, त्यांना थक्क करणारी एक घटना घडली: येशूचे “त्यांच्यासमोर रूपांतर झाले आणि त्याची वस्त्रे लखलखीत पांढरी झाली.” अचानक मोशे आणि एलिया त्यांच्यासमोर प्रकट झाले. ते अनुक्रमे नियमशास्त्र आणि संदेष्टे यांचे प्रतिनिधी होते. जुन्या करारातील या दोघांचे प्रकट होणे जणू शिष्यांना हेच सांगत होते: येशू जे काही त्यांना सांगत होता, ते सर्व घडणार होते, जेणेकरून प्राचीन काळापासून त्याच्याविषयी जे भाकीत केले गेले होते ते पूर्ण व्हावे. कदाचित येशूला वाटले असेल की शिष्य त्याचे म्हणणे पूर्णपणे ऐकून घेत नसतील, तर मोशे आणि एलिया यांना पाहिल्याने त्यांना ते समजून घ्यायला मदत होईल. पण येशू त्याहीपुढे गेला. स्वतः पित्याची वाणी मेघगर्जनेसारखी घुमली, “हा माझा प्रिय पुत्र आहे. त्याचे ऐका.” येशूच्या शब्दांवरूनच शिष्य त्याचे ऐकणार नसतील किंवा मोशे आणि एलिया यांनाही त्यांची खात्री पटवता येणार नसेल, तर शेवटची आशा स्वतः पिताच होता. आणि येशूने त्यांना ही कृपा दिली.

येशूचे रूपांतर हे खरोखरच दयेचे कृत्य होते. या शिष्यांनी यापूर्वी असे काहीही पाहिले नव्हते. येशू आपल्याला पुढे सोसावे लागणारे दुःख आणि मरण यांविषयी जे कठीण सत्य त्यांना शिकवू पाहत होता, ते अखेरीस स्वीकारायला बहुधा याच दयेच्या कृत्याने त्यांना मदत केली. स्वर्गातील पित्याने स्वतः येशूविषयी साक्ष दिली, तर येशूने जे काही सांगितले होते ते सर्व विश्वास ठेवण्याजोगे होते.

शुभवर्तमाने आणि देवाने चर्चमार्फत आपल्याला दिलेल्या अनेक शिकवणी वाचताना विचार करा: त्यांपैकी काही शिकवणी स्वीकारणे तुम्हाला कठीण जाते का? किंवा तुमच्या स्वतःच्या जीवनात देव तुमच्याकडून काय अपेक्षा करतो हे तुम्हाला माहीत असूनही, त्यातील काही गोष्टी स्वीकारणे तुम्हाला कठीण वाटते का? जेव्हा आपला गोंधळ उडतो, तेव्हा त्याचा अर्थ असा की आपण ऐकत नाही, देव आपल्याला जे सांगत आहे ते पूर्णपणे ऐकून घेत नाही किंवा ते आपल्याला समजत नाही. त्या तीन शिष्यांप्रमाणे रूपांतरित प्रभूला आपण आपल्या डोळ्यांनी पाहणार नाही, आणि पित्याची वाणी आपल्या कानांनी ऐकणार नाही. तरीही देवाने जे काही सांगितले आहे त्यावर विश्वास ठेवण्याचा निर्णय आपण घेतला पाहिजे, जणू मोशे आणि एलिया यांच्यासह रूपांतरित प्रभू आणि स्वतः पिता आपल्याशी स्पष्टपणे आणि थेट बोलत आहेत. “हा माझा प्रिय पुत्र आहे. त्याचे ऐका.” हे शब्द केवळ त्या शिष्यांच्या भल्यासाठी उच्चारले गेले नाहीत; ते आपल्यालाही उद्देशून उच्चारले आहेत.

आपल्या प्रभूने त्या शिष्यांना दिलेल्या या विलक्षण अनुभवावर आज चिंतन करा. आपणही त्या प्रसंगी तिथे आहोत अशी कल्पना करा: येशूचे परम तेजस्वी रूपांतर पाहा, त्याच्यासोबत मोशे आणि एलिया यांना पाहा आणि पित्याची मेघगर्जनेसारखी घुमणारी वाणी ऐका. पवित्र शास्त्रातून, चर्चच्या माध्यमातून आणि तुमच्या सदसद्विवेकबुद्धीतून पित्याने जे काही सांगितले आहे ते सर्व खरे आहे, हे त्याला तुमच्याशीही बोलून सांगू द्या. देवाने प्रकट केलेल्या या सत्याने तुमच्या अंतःकरणात अशी खोल खात्री निर्माण होऊ द्या की तुम्ही येशूचे देवत्व मान्य कराल आणि प्रत्येक बाबतीत “त्याचे ऐका” हा आदेशही पाळाल.

हे रूपांतरित प्रभू, तुझे वैभव कल्पनेपलीकडचे आहे. तुझ्या शिष्यांनी तुझ्यावर अधिक पूर्णपणे भरवसा ठेवावा म्हणून तू त्यांना या वैभवाची एक छोटीशी झलक दाखवलीस. तू मला सांगितलेले सर्व खरे आहे, या जाणिवेने मलाही तुझ्यावर अधिक पूर्णपणे भरवसा ठेवता येवो. माझ्या जीवनातील सर्व शंका आणि भीती दूर कर, म्हणजे तुझ्या पवित्र इच्छेचा स्वीकार करण्यात मला कसलाही अडथळा येणार नाही. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.


सर्वस्व गमावून त्याहून अधिक मिळवणे

संत लॉरेन्स, उपयाजक व रक्तसाक्षी, यांचा सण, 10 ऑगस्ट

जो आपल्या जिवावर प्रेम करतो, तो तो गमावतो; पण जो या जगात आपल्या जिवाचा द्वेष करतो, तो तो अनंत जीवनासाठी राखून ठेवील. योहान 12:25

येशूंच्या अनेक प्रभावी, अगदी धक्कादायक वाटणाऱ्या विधानांपैकी हे एक आहे. येशूंचे यासारखे विधान चारही शुभवर्तमानांत आढळते. योहानाच्या शुभवर्तमानातील या विधानात ‘प्रेम करणे’ आणि ‘द्वेष करणे’ हे शब्द वापरले आहेत. आपण आपल्या जीवनावर प्रेम केले तर ते गमावतो; पण आपल्या जीवनाचा द्वेष केला तर ते जतन करतो. पहिल्यांदा वाचताना असे वाटू शकते की ‘प्रेम’ आणि ‘द्वेष’ या शब्दांची चुकून अदलाबदल झाली असावी. येशूंना असे म्हणायचे होते, असा एखादा निष्कर्ष काढू शकतो: “जो आपल्या जीवनाचा द्वेष करतो, तो ते गमावतो” आणि “जो आपल्या जीवनावर प्रेम करतो, तो ते जतन करतो.” पण येशूंनी असे म्हटले नाही. त्यांनी खरे तर याच्या उलटच म्हटले.

इथे ‘प्रेम’ आणि ‘द्वेष’ हे शब्द आपण नेहमी ज्या अर्थाने वापरतो, त्या अर्थाने वापरलेले नाहीत, हे समजून घेतले पाहिजे. या उताऱ्यात ‘प्रेम’ या शब्दाने येशू स्वार्थ किंवा आत्मकेंद्री वृत्ती सूचित करतात. तर ‘द्वेष’ या शब्दाने ते निःस्वार्थ वृत्ती किंवा त्यागपूर्वक स्वतःला अर्पण करण्याची वृत्ती सूचित करतात. दुसऱ्या शब्दांत सांगायचे तर, जो जीवनात स्वार्थीपणे वागतो तो शेवटी सर्व काही गमावतो; पण जो खरोखर निःस्वार्थपणे जगतो आणि स्वतःला इतरांसाठी अर्पण करतो, त्याला अखेरीस सर्व काही मिळते.

कृपेच्या देणगीशिवाय आपल्या प्रभूची ही गहन शिकवण समजून घेणे कठीण आहे. केवळ मानवी बुद्धीच्या बळावर निःस्वार्थपणे जगणे चांगले आहे, हे आपल्याला पटणे कठीण जाऊ शकते. सर्वांच्या नजरेत स्वतःचे महत्त्व वाढवणेच अधिक चांगले, असा निष्कर्ष तर्काच्या आधारे सहज काढता येतो. संपत्ती, प्रतिष्ठा, सत्ता आणि सर्वांचा आदर मिळवण्यातच सुख आणि ‘चांगले जीवन’ आहे, असे बुद्धीला वाटू शकते. पण केवळ मानवी दृष्टिकोनातून स्वार्थी आणि आत्मकेंद्री जीवन कितीही मोहक वाटले, तरी खरोखर चांगले असलेले सर्व काही गमावण्याचा तो मार्ग आहे. याउलट, देवाच्या कृपेला आपण आपल्या बुद्धीला दिशा देऊ दिली, तरच स्वार्थीपणे जगण्यापेक्षा निःस्वार्थपणे जगणे अधिक चांगले आहे, या निष्कर्षापर्यंत आपण पोहोचतो. निःस्वार्थ असणे म्हणजे आपले लक्ष नेहमी दुसऱ्याच्या भल्याकडे असणे. म्हणजे सतत स्वतःचाच विचार करत न बसणे. त्यासाठी आपल्याला कितीही किंमत मोजावी लागली, तरी देवाच्या आणि आपल्या शेजाऱ्याच्या सेवेसाठी पूर्णपणे वाहून घेणे. देवावरील प्रेमापोटी आणि त्याच्या सेवेसाठी आपण आपले सर्वस्व दिले पाहिजे. हाच एक मार्ग आहे, ज्याने देव आपल्याला आपल्या आशेपलीकडे कितीतरी अधिक देतो.

आज आपण ज्या संत लॉरेन्स यांचा सन्मान करतो, ते तिसऱ्या शतकातील उपयाजक आणि रक्तसाक्षी होते. देवाला ‘हो’ म्हणण्यासाठी या महान संताने खरोखरच सर्वस्वाचा, अगदी आपल्या प्राणाचाही त्याग केला. रोमच्या कॅथेड्रलमध्ये उपयाजक म्हणून सेवा करताना गरजू निराधारांना दान वाटण्याची जबाबदारी त्यांच्यावर सोपवण्यात आली होती. इ.स. 258 च्या ऑगस्ट महिन्यात सम्राटाने सर्व धर्मगुरूंना ठार मारण्याचा हुकूम काढला. पोप यांना ठार मारल्यानंतर अधिकारी लॉरेन्स यांना पकडायला आले. त्यांना ठार मारण्यापूर्वी त्यांनी त्यांच्याकडे चर्चची सर्व संपत्ती सुपूर्द करण्याची मागणी केली. ती संपत्ती गोळा करण्यासाठी लॉरेन्स यांनी तीन दिवस मागितले. त्या तीन दिवसांत त्यांना शक्य होते तेवढे सर्व त्यांनी गरिबांना वाटून टाकले. तिसऱ्या दिवशी ते नगराधिकाऱ्यासमोर हजर झाले. त्यांनी सोबत आणली ती चर्चची भौतिक संपत्ती नव्हे, तर तिची खरी संपत्ती. त्यांनी गरीब, दिव्यांग, अंध आणि दुःख सोसणाऱ्या लोकांना सोबत आणले आणि जाहीर केले की चर्च खरोखरच श्रीमंत आहे आणि आपल्यासोबत आलेले हे लोकच चर्चची खरी संपत्ती आहेत. संतापलेल्या नगराधिकाऱ्याने लॉरेन्स यांना अग्निदंड देऊन ठार मारण्याची शिक्षा सुनावली. लॉरेन्स यांनी ती स्वेच्छेने स्वीकारली.

पूर्णपणे निःस्वार्थपणे जगण्याचे आणि प्रत्येक बाबतीत स्वतःला इतरांसाठी अर्पण करण्याचे उदात्त ख्रिस्ती पाचारण तुम्हाला लाभले आहे. आज त्यावर चिंतन करा. बहुतेक वेळा तुम्ही स्वतःच्याच विचारांत गुंतून राहता, असे लक्षात आले, तर ती सवय बदलण्याचा प्रयत्न करा. देवाकडे आणि इतरांच्या सेवेकडे आपले लक्ष वळवा. स्वतःच्या चिंतांपेक्षा आपल्या सभोवतालच्या लोकांच्या गरजांकडे अधिक लक्ष देण्याचा प्रयत्न करा. असे करा, कारण येशू आपल्याला हेच करण्यास बोलावतात. आणि जर ते आपल्याला अशा निःस्वार्थ जीवनासाठी बोलावत असतील, तर असे जगणे शेवटी सार्थ ठरते, हे आपण जाणले पाहिजे आणि त्यावर विश्वास ठेवला पाहिजे.

हे माझ्या बलिदानी प्रभू, तू प्रेमापोटी सर्वांसाठी आपले अमूल्य जीवन अर्पण केलेस. तू स्वतःला पूर्णपणे अर्पण केल्यामुळे ही गौरवशाली देणगी स्वीकारणाऱ्यांना तारण लाभते. तू विनामूल्य दिलेली ही देणगी स्वीकारण्यासाठी मला माझे अंतःकरण उघडू दे. तसेच तुझ्या निःस्वार्थ जीवनाचे अनुकरण करून तुझ्या आणि इतरांच्या सेवेसाठी स्वतःला अर्पण करण्यास मला मदत कर. संत लॉरेन्स, उपयाजक आणि रक्तसाक्षी, आमच्यासाठी प्रार्थना करा. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.


देवमातेचे सदेह स्वर्गग्रहण

धन्य कुमारी मरियेला स्वर्गात घेतल्याचा महोत्सव, 15 ऑगस्ट

“माझा आत्मा प्रभूची थोरवी गातो; माझा जीव माझ्या तारणाऱ्या देवामध्ये आनंदित होतो, कारण त्याने आपल्या दीन सेविकेकडे कृपादृष्टीने पाहिले आहे. आजपासून सर्व पिढ्या मला धन्य म्हणतील. सर्वसमर्थ देवाने माझ्यासाठी महान कृत्ये केली आहेत, आणि त्याचे नाव पवित्र आहे.” लूक 1:46–49

धन्य कुमारी मरियेच्या सन्मानार्थ रोमन उपासना दिनदर्शिकेत सतरा वेगवेगळे स्मृतिदिन, सण आणि महापर्वे आहेत. त्यांपैकी एक आपण आज साजरा करतो. आपल्या धन्य मातेचा सन्मान करण्यासाठी साजऱ्या होणाऱ्या चार प्रमुख महापर्वांपैकी हे एक आहे. आपल्या प्रभूव्यतिरिक्त इतर कोणाचाही सन्मान देवमातेइतक्या मोठ्या सोहळ्याने केला जात नाही, हे स्पष्ट आहे.

धन्य कुमारी मरियेच्या स्वर्गारोहणाच्या महापर्वात आपण या सत्याचा सन्मान करतो: मरियेचे पृथ्वीवरील जीवन पूर्ण झाल्यावर तिला शरीर व आत्म्यासह स्वर्गात घेण्यात आले, जेणेकरून ती आपल्या पुनरुत्थित पुत्रासोबत राहून परमपवित्र त्रित्वाची सदैव आराधना करील. स्वर्गात तिचे शरीर आणि आत्मा एकरूप आहेत, ही किती विस्मयकारक गोष्ट आहे! ज्या गौरवशाली दिवशी नवे आकाश आणि नवी पृथ्वी निर्माण केली जातील आणि सर्व श्रद्धावंत नव्या देहाने देवासोबत सदैव जगण्यासाठी उठतील, त्या दिवसाची ही जणू पूर्वझलक आहे.

आपल्या श्रद्धेचे हे सत्य चर्चच्या आरंभापासूनच श्रद्धावंतांनी मान्य केले होते आणि त्यावर विश्वास ठेवला होता, विशेषतः कारण आपल्या धन्य मातेच्या गौरवशाली स्वर्गारोहणाच्या वेळी तिच्या सर्वांत जवळचे लोक त्याचे साक्षीदार होते. मात्र 1 नोव्हेंबर 1950 रोजीच पोप पायस बारावे यांनी हे सत्य विधिपूर्वक घोषित केले आणि आपल्या श्रद्धेतील या शिकवणीला श्रद्धासिद्धांताचा दर्जा दिला. याचा अर्थ सर्वांनी तो मान्य करून त्यावर विश्वास ठेवला पाहिजे. परमपवित्र पित्याच्या घोषणेतील एक भाग असा आहे: “…आम्ही असे प्रतिपादन करतो, घोषित करतो आणि निश्चित करतो की हा देवाने प्रकट केलेला श्रद्धासिद्धांत आहे: देवाची निष्कलंक माता, सदाकुमारी मरिया, हिच्या पृथ्वीवरील जीवनाचा प्रवास पूर्ण झाल्यावर तिला शरीर व आत्म्यासह स्वर्गीय गौरवात घेण्यात आले.”

वर उद्धृत केलेला शुभवर्तमानातील उतारा मरियेच्या मॅग्निफिकात या स्तुतिगीताच्या सुरुवातीचा आहे. या स्तुतिगीतातून ती देवाचा सर्वोच्च गौरव करते आणि त्याचबरोबर ती कोण आहे हेही प्रकट करते. “सर्व पिढ्या” जिला “धन्य” म्हणतील, ती हीच. “सर्वसमर्थाने जिच्यासाठी महान गोष्टी केल्या आहेत,” ती हीच. ती सदैव “प्रभूची महानता” घोषित करील आणि तिचा आत्मा तिच्या तारणाऱ्या देवामध्ये सदैव आनंद मानील. सर्व सेवकांमध्ये ती सर्वांत दीन होती, तरी देवाने तिलाच सर्वोच्च गौरवापर्यंत उंचावले.

आज संपूर्ण चर्चसोबत परमगौरवशाली सदाकुमारी मरियेचे चिंतन करा. गर्भधारणेच्या क्षणापासून ती पापरहित होती आणि आयुष्यभर पापरहित राहिली. तिला शरीर व आत्म्यासह स्वर्गात घेण्यात आले. तेथे ती आता परमपवित्र त्रित्वाची आराधना करते आणि तुमच्यासाठी व संपूर्ण चर्चसाठी मध्यस्थी करते. हे मोठ्या आनंदाचे महापर्व आहे! संपूर्ण चर्चसोबत आणि स्वर्गातील सर्व संतांसोबत या आनंदात सहभागी व्हा!

हे परम गौरवशाली, सदैव कुमारी मरिये, देवाने तुझ्यासाठी केलेल्या परम गौरवशाली कृतींबद्दल आज मी तुझ्याबरोबर आणि संपूर्ण ख्रिस्तसभेबरोबर आनंद मानतो. तुझे सौंदर्य सर्व सौंदर्यांपलीकडचे आहे. तू सर्वार्थाने निष्कलंक आहेस आणि आमच्या अंतःकरणातील सर्वांत गाढ प्रेमास पात्र आहेस. आता तू देहासह आणि आत्म्यासह स्वर्गीय गौरवात सहभागी झाली आहेस; माझ्यासाठी आणि पृथ्वीवरील तुझ्या सर्व प्रिय लेकरांसाठी विनंती कर. तुझ्या प्रेमाच्या पांघरुणाखाली आम्हाला घे आणि देवाच्या दयेचा वर्षाव आमच्यावर सदैव होऊ दे. हे स्वर्गात उचलून घेतलेल्या मरियमाते, तुझ्या आश्रयाला येणाऱ्या आम्हांसाठी विनंती कर. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.


बार्थोलोम्यूची श्रद्धा

संत बार्थोलोमय प्रेषिताचा सण, 24 ऑगस्ट

फिलिपला नथनेल भेटला तेव्हा तो त्याला म्हणाला, “मोशेने नियमशास्त्रात आणि संदेष्ट्यांनीही ज्याच्याविषयी लिहिले आहे, तो आम्हाला सापडला आहे. तो नाझरेथचा येशू, योसेफाचा पुत्र आहे.” पण नथनेल त्याला म्हणाला, “नाझरेथहून काही चांगले येऊ शकते का?” फिलिप त्याला म्हणाला, “ये आणि पाहा.” योहान 1:45–46

बार्थोलोम्यू या नावानेही ओळखल्या जाणाऱ्या नथनेलला त्याचा मित्र फिलिप याच्याकडून, वचन दिलेला मशीहा आपल्याला सापडला आहे, ही बातमी कळली. त्यावर नथनेलने तीव्र प्रतिक्रिया दिली. तो असा का बोलला? बहुधा याचे कारण असे की, वचन दिलेला मशीहा नाझरेथहून नव्हे, तर बेथलेहेमहून येईल, हे यहुदी लोकांना सर्वसाधारणपणे माहीत होते. म्हणून येशू नाझरेथचा आहे असे ऐकताच नथनेलने शंका उपस्थित केली. खरे तर येशूचा जन्म बेथलेहेममध्ये झाला होता आणि तो नंतर नाझरेथला राहायला गेला होता. पण हे नथनेलच्या लगेच लक्षात आले नाही.

आज चिंतन करण्यासारखा पहिला धडा असा आहे: नथनेलप्रमाणेच, श्रद्धेच्या गोष्टी आपल्याला पूर्णपणे समजत नाहीत तेव्हा आपणही सहज शंका घेऊ शकतो. येशूचा जन्म बेथलेहेममध्ये झाला, पण तो नाझरेथमध्ये लहानाचा मोठा झाला, असे फिलिपने येऊन सांगितले असते, तर कदाचित नथनेल त्याचे म्हणणे अधिक मोकळेपणाने ऐकायला तयार झाला असता. पण पवित्र शास्त्रातील हा वृत्तांत पवित्र आत्म्याच्या प्रेरणेने लिहिला गेला. नथनेलने सुरुवातीलाच शंका व्यक्त केली आणि ही भेट अशा प्रकारे घडली, यामागे बहुधा पवित्र आत्म्याचा हेतू असा होता की आपण एक महत्त्वाचा धडा शिकावा. तो धडा हा: एखादी गोष्ट आपल्याला लगेच समजत नाही, एवढ्याच कारणाने आपण सत्यासाठी आपले मन बंद करू नये. शंका कधीही देवाकडून येत नाहीत. या शुभवर्तमानातील दिलासादायक गोष्ट अशी की, नथनेलने लगेच शंका व्यक्त केली, तरी फिलिपचे म्हणणे ऐकण्याची त्याची तयारी होती. त्या शंकेला उत्तर देताना फिलिपने जे सर्वांत योग्य होते तेच म्हटले: “ये आणि पाहा.”

तुमच्या स्वतःच्या जीवनाविषयी किंवा आपल्या श्रद्धेतील अनेक सत्यांविषयी विचार करताना कोणती गोष्ट तुम्हाला गोंधळात टाकते? अशी एखादी गोष्ट समजून घेण्यासाठी तुमची धडपड चालू असेल, तर फिलिपचे शब्द ऐका आणि तो जणू तुम्हालाच म्हणत आहे असे समजा: “ये आणि पाहा.”

फिलिपने नथनेलला येशूकडे आणले, तेव्हा नथनेलने लगेच येशू हा “देवाचा पुत्र” आणि “इस्राएलचा राजा” आहे असा आपला पूर्ण विश्वास व्यक्त केला. ही सत्ये नथनेलला पटवून देण्यासाठी येशूला फारसे बोलावे लागले नाही. आपण त्याला अंजिराच्या झाडाखाली बसलेले पाहिले होते आणि त्याच्यात कपट नाही हे आपल्याला ठाऊक आहे, एवढेच येशूने त्याला सांगितले. कपट नसणे म्हणजे दुटप्पीपणाने न वागता अगदी प्रामाणिक आणि सरळ असणे. येशूची महानता नथनेलला इतक्या लवकर उमगली, ती केवळ त्याच्या आत्म्यात कार्य करणाऱ्या कृपादानामुळेच. तो येशूला भेटायला आला आणि त्याला अंतःकरणात मिळालेल्या श्रद्धेच्या देणगीमुळे त्याने येशूवर विश्वास ठेवला.

नथानाएलच्या उदाहरणातून आपल्याला हा बोध मिळतो: आपण विश्वासाने आणि मोकळ्या मनाने आपला गोंधळ प्रभूसमोर मांडला, तर सर्व काही स्पष्ट होईल. शंका घेण्याचा मोह दूर होईल आणि केवळ मानवी तर्काच्या पलीकडे जाणारी श्रद्धा आपल्याला लाभेल.

आज नथानाएलच्या मनातील प्रामाणिकपणा आणि खुलेपणा यांवर चिंतन करा. तुमच्या मनात असलेला प्रत्येक प्रश्न प्रभूसमोर मांडा आणि तुम्हाला ज्याची गरज आहे ते मिळेल, अशी अपेक्षा ठेवा. पटणाऱ्या युक्तिवादांनी किंवा टप्प्याटप्प्याने केलेल्या सविस्तर तर्काने सहसा श्रद्धा प्राप्त होत नाही. आपल्या अंतरात्म्यात बोलणारा देवाचा आवाज निर्मळ, निरागस आणि खुल्या मनाने ऐकल्याने ती सहसा प्राप्त होते. पण श्रद्धेची देणगी मिळते, तेव्हा तिच्यासोबत अशी पवित्र खात्री लाभते की तिच्याविषयी शंका घेता येत नाही.

हे माझ्या प्रेमळ प्रभू, तू आम्हा सर्वांना तुझ्याकडे येण्यास, तुला पाहण्यास आणि तुझ्यावर श्रद्धा ठेवण्यास बोलावतोस. तू खरोखर देवाचा पुत्र आणि सर्वांचा राजा आहेस. तुला मला जे काही सांगायचे आहे ते ग्रहण करण्यासाठी माझे मन उघड, म्हणजे मला माझ्या शंका सोडून देता येतील आणि जीवनाच्या सर्व बाबतींत माझे परिवर्तन घडवणारी श्रद्धा मला लाभेल. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.


दुःखातही निष्ठा

संत योहान बाप्तिस्ताच्या दुःखमरणाचे स्मरण, 29 ऑगस्ट

हेरोदाने आपला भाऊ फिलिप याची पत्नी हेरोदिया हिच्याशी विवाह केला होता. तिच्यामुळेच त्याने बाप्तिस्मा देणाऱ्या योहानाला अटक करवून त्याला बेड्या घालून तुरुंगात टाकले होते. योहानाने हेरोदाला सांगितले होते, “आपल्या भावाच्या पत्नीला स्वतःची पत्नी करून घेणे तुला नियमशास्त्रानुसार योग्य नाही.” हेरोदियाने योहानाविरुद्ध मनात आकस धरला होता आणि तिला त्याचा जीव घ्यायचा होता, पण तिला ते शक्य झाले नाही. मार्क 6:17–19

संत योहान बाप्तिस्ता यांचे दुःखभोग आणि मृत्यू यांत येशूंच्या दुःखभोगांशी आणि मृत्यूशी खूप साम्य आहे. ते दोघे नात्याने भाऊ होते. मरिया एलिझाबेथला भेटायला आली तेव्हा योहानाने आपल्या आईच्या गर्भात आनंदाने उडी मारली. अशा रीतीने आपल्या प्रभूची दैवी उपस्थिती ओळखणाऱ्यांपैकी तो एक होता. प्रभूसाठी मार्ग तयार करण्याचे आपले कार्य स्वीकारून योहान पवित्र आणि साधे जीवन जगला. जुन्या करारातील संदेष्ट्यांपैकी तो शेवटचा आणि सर्वश्रेष्ठ होता. त्याच्याविषयी येशूंनी म्हटले की, स्त्रीपासून जन्मलेल्यांमध्ये योहानाहून श्रेष्ठ कोणीही नाही. म्हणूनच योहानाच्या दुःखभोगांत आणि मृत्यूत जगाच्या तारणाऱ्याच्या मृत्यूशी साम्य दिसते आणि त्याची पूर्वसूचना मिळते, याचे आपल्याला मुळीच आश्चर्य वाटायला नको.

योहान हा देवाचा पवित्र सेवक आहे, असे हेरोदाला वाटत होते आणि म्हणून त्याला योहानाची भीती वाटत होती. योहान निर्दोष आहे हे माहीत असल्यामुळे त्याला तुरुंगात टाकताना हेरोदाला काहीसे वाईट वाटले. त्याचप्रमाणे, येशूंना मृत्युदंड सुनावण्यापूर्वी पिलाताला त्यांच्यात कोणताही अपराध आढळला नाही. येशू निर्दोष आहेत हे पिलाताला माहीत होते, पण त्याने भीतीच्या आहारी जाऊन आपल्या प्रभूला मृत्युदंड सुनावला.

हेरोदाची नियमशास्त्रानुसार वैध पत्नी नसलेल्या हेरोदियाच्या द्वेषामुळे आणि कारस्थानामुळे अखेर योहानाचा जीव घेण्यात आला. हेरोदियाचा संताप हेच तिचे शस्त्र बनले आणि त्यापुढे झुकून हेरोदाने योहानाला ठार मारले. त्याचप्रमाणे, त्या काळच्या धार्मिक नेत्यांचा मत्सर आणि संताप यांमुळे येशूंना जिवे मारण्याची चिथावणी मिळाली आणि अखेर त्यांना मृत्युदंड देण्यात आला. हेरोदाप्रमाणेच पिलातही सुरुवातीला आपल्या प्रभूला मृत्युदंड सुनावण्यास तयार नव्हता. पण शास्त्री आणि परुशी यांच्या न थांबणाऱ्या द्वेषामुळे पिलाताला येशूंना मृत्युदंड सुनावणे भाग पडले, जसे हेरोदियाच्या द्वेषामुळे हेरोदाला योहानाचा जीव घेणे भाग पडले होते.

योहानाच्या मृत्यूनंतर त्याचे काही शिष्य त्याचा मृतदेह दफनासाठी घेऊन जाण्यास आले. हेरोदाने त्यांना परवानगी दिली, कदाचित त्याला स्वतःच्या कृत्याची खंत वाटत असावी. आपल्या प्रभूच्या बाबतीतही तसेच झाले. पिलाताने काही शिष्यांना आणि त्या पवित्र स्त्रियांना येशूंचा मृतदेह दफनासाठी कबरीत नेण्याची परवानगी दिली.

अखेरीस, येशूंच्या मृत्यूतून लाभलेले चांगले फळ त्यांच्याविरुद्ध केलेल्या अपराधापेक्षा अनंत पटींनी मोठे ठरले. योहानाच्या बाबतीतही तसेच झाले. ख्रिस्ताची साक्ष देताना योहानाने हुतात्मा म्हणून जे रक्त सांडले, त्यातून मिळालेले आध्यात्मिक फळ त्याच्या सर्व सार्वजनिक सेवाकार्यातून मिळालेल्या फळापेक्षा श्रेष्ठ होते, याची आपण खात्री बाळगू शकतो.

आपल्या प्रभूचे अनुकरण करण्याचे आवाहन आपल्यापैकी प्रत्येकाला आहे. म्हणून आपण संत योहान बाप्तिस्ता यांच्याकडूनही प्रेरणा घ्यावी. दोघेही निर्दोष होते, तरीही दोघांनीही खूप दुःख सोसले. काही लोकांनी त्यांचा द्वेष केला, तरीही दोघांनी सत्य सांगितले. पित्याच्या योजनेनुसार दोघांनीही आपले प्राण अर्पण केले. येशू हे योहानाचे तारणारे होते; योहान तर आपल्या प्रभूचा अग्रदूत आणि सेवक होता.

योहान बाप्तिस्ता याच्या प्रभूशी एकरूप होऊन त्याच्या जीवनाचे अनुकरण करण्यासाठी देवाने तुम्हाला दिलेल्या आमंत्रणावर आज चिंतन करा. तुम्हाला सोपवलेल्या कार्यानुसार सत्याची घोषणा करण्यास तुम्ही स्वतःला वाहून घ्याल, तेव्हा या अनुकरणाची सुरुवात होईल. देवाने तुम्हाला कोणते कार्य सोपवले आहे? धैर्याने, सामर्थ्याने आणि दृढनिश्चयाने तसेच शेवटपर्यंत निष्ठावंत राहून शुभवर्तमानाची घोषणा करण्यासाठी तो तुम्हाला कशा प्रकारे बोलावत आहे? प्रथम योहानावर आणि नंतर आपल्या प्रभूवर झालेल्या अन्यायाचाही विचार करा. असे करताना, तुमच्या जीवनात तुम्हाला सोसाव्या लागलेल्या अन्यायाकडे योहान आणि येशू यांच्या जीवनांच्या प्रकाशात पाहण्याचा प्रयत्न करा. अन्यायाला सामोरे जाण्याचे त्यांनी टाळले नाही. त्यांनी तो बलिदान म्हणून स्वीकारला आणि स्वर्गातील पित्याला अर्पण केला. येशूंच्या बलिदानातून जगाचे तारण साधले; योहानाचे बलिदान हे त्या गौरवशाली अर्पणातील सहभाग होता. त्यांच्यासोबत तुमचेही अर्पण करा आणि पित्याच्या योजनेवर गाढ विश्वास ठेवून, अंतःकरणपूर्वक प्रेमाने ते करण्यास संकोच करू नका.

हे परम वैभवशाली प्रभू, तुझ्या आगमनासाठी आणि तुझ्या मृत्यूसाठी मार्ग तयार करण्यास तू संत योहान बाप्तिस्ताला बोलावलेस. त्याने हौतात्म्य पत्करून आपले प्राण अर्पण केले आणि त्या बलिदानाला भरपूर चांगली फळे आली. माझ्या जीवनातील सोपवलेले कार्य धैर्याने, सामर्थ्याने आणि निष्ठेने पूर्ण करत त्याच्या पावलांवर पाऊल ठेवण्याची कृपा मला दे. अन्यायाला सामोरे जाताना मी कधीही डगमगू नये, तर तो धैर्याने स्वीकारून तुला आध्यात्मिक अर्पण म्हणून वाहावा. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.


देवमातेचा जन्म

धन्य कुमारी मरियेच्या जन्माचा सण, 8 सप्टेंबर

“दाविदपुत्र योसेफ, तुझी पत्नी मरिया हिला आपल्या घरी आणण्यास भिऊ नकोस. कारण तिच्या उदरी गर्भ राहिला आहे तो पवित्र आत्म्याच्या सामर्थ्याने. ती एका पुत्राला जन्म देईल आणि तू त्याचे नाव येशू ठेव, कारण तो आपल्या लोकांना त्यांच्या पापांपासून वाचवील.” मत्तय 1:20–21

आज आपण जगाच्या इतिहासातील सर्वांत महत्त्वाच्या जन्मदिवसांपैकी एक साजरा करतो! याहून अधिक महत्त्वाचा जन्मदिवस अर्थातच एकच आहे—तो म्हणजे स्वतः आपल्या दिव्य प्रभूचा. पण आज आपण त्याच्या आईचा गौरव करतो, जी आपलीही आई आहे.

धन्य कुमारी मरिया मूळ पापाचा कोणताही डाग नसताना या जगात जन्माला आली. निष्कलंक गर्भधारणेच्या देणगीमुळे, स्वतःच्या गर्भधारणेच्या क्षणापासूनच ती पतित मानवी स्वभावाच्या अवस्थेपासून जपली गेली. अशा रीतीने, मानवाच्या पतनानंतर मानवी स्वभावाच्या परिपूर्ण अवस्थेत जन्माला आलेली ती पहिली व्यक्ती होती. आयुष्यभर तिला ही कृपा लाभत राहिली आणि प्रत्येक पावलावर तिने आपल्या स्वतंत्र इच्छेने देवाला प्रतिसाद दिला.

आपल्या सर्वांनाच आपला वाढदिवस साजरा करायला आवडतो. मुलांना तर त्याची विशेष हौस असते. पण जवळजवळ सगळेच दरवर्षी त्या खास दिवसाची वाट पाहतात, जेव्हा कुटुंबीय आणि मित्र आपला मान राखतात आणि आपल्यासाठी तो दिवस खास रीतीने साजरा करतात. म्हणूनच आपण खात्रीने म्हणू शकतो की, आपली धन्य माताही पृथ्वीवर असताना आपल्या वाढदिवशी आनंदित होत असे आणि स्वर्गातही या विशेष सोहळ्याचा आनंद घेत आहे. अर्थात, आपले लाड व्हावेत किंवा आपल्याकडे खास लक्ष दिले जावे, म्हणून तिला वाढदिवस आवडत नव्हता. देवाने तिच्या जीवनात जे काही केले, त्याबद्दल तिच्या अंतःकरणात खोल आध्यात्मिक कृतज्ञता होती. म्हणूनच आपल्या दिव्य पुत्रानंतर कदाचित इतर कोणाहीपेक्षा अधिक आनंद ती आपल्या वाढदिवशी अनुभवत असे.

आपल्या धन्य मातेचे हृदय आणि आत्मा तिच्याच दृष्टीने समजून घेण्याचा प्रयत्न करा. आयुष्यभर ती परमपवित्र त्रित्वातील प्रत्येक व्यक्तीशी अत्यंत निकटतेने एकरूप असणार. आपल्या आत्म्यात वास करणाऱ्या देवाला ती ओळखत असणार आणि देवाने तिच्या जीवनात जे घडवले, ते पाहून ती विस्मयाने भरून गेली असणार. अत्यंत नम्रतेने आणि विलक्षण कृतज्ञतेने तिने या कृपादानांचे चिंतन केले असणार. देवाने आपल्यासाठी जे काही केले, त्याची तिला खोल जाणीव होती. त्यामुळे तिने स्वतःच्या आत्म्याकडे आणि तिला सोपवलेल्या कार्याकडे देवाच्या दृष्टीने पाहिले असणार.

आपल्या धन्य मातेचा जन्मदिवस साजरा करताना, देवाने आपल्यापैकी प्रत्येकाला दिलेल्या अद्भुत आशीर्वादांचे चिंतन करण्याचीही ही एक महत्त्वाची संधी आहे. आपण माता मरियेप्रमाणे निष्कलंक नाही. आपण प्रत्येक जण मूळ पापाच्या अवस्थेत जन्माला आलो आणि आयुष्यभर आपण पापे केली आहेत. तरीही आपल्यापैकी प्रत्येकाला लाभलेले कृपेचे आशीर्वाद खरोखरच आपल्या जीवनात आहेत. ते ओळखण्याची दृष्टी मिळवण्यासाठी आपण प्रयत्न करायला हवा. उदाहरणार्थ, बाप्तिस्म्यामुळे आत्म्याचे शाश्वत रूपांतर होते. आपल्या पापांमुळे हे रूपांतर कधीकधी झाकोळले गेले, तरी ते शाश्वत आहे. आपल्या आत्म्यांत बदल घडतो. आपण नवे होतो. आपल्या अंतःकरणात कृपा ओतली जाते आणि आपण देवाची मुले होतो. देव इतरही असंख्य मार्गांनी आशीर्वाद देतो, हे ज्या आत्म्याला दिसते, त्याच्यासाठी कृतज्ञता हाच योग्य प्रतिसाद आहे.

आज देवमाता धन्य कुमारी मरिया हिच्या जन्मदिवसाच्या गौरवशाली सोहळ्याचे चिंतन करा. प्रथम तिच्या जीवनाकडे तिच्याच नजरेतून पाहा आणि त्यात आनंद मानण्याचा प्रयत्न करा. कृपेने भरलेल्या आपल्या आत्म्याकडे पाहताना तिला काय दिसले असेल, याची कल्पना करा. मग आपल्या स्वतःच्या आत्म्याकडे पाहूनही आनंद मानण्याचा प्रयत्न करा. देवाने तुमच्यासाठी जे काही केले आहे, त्याबद्दल कृतज्ञ राहा. ही असंख्य कृपादाने ओळखण्याची दृष्टी मिळवण्याचा प्रयत्न करा आणि आपल्या धन्य मातेसोबत देवाच्या आशीर्वादांचा आनंद अनुभवा. 

हे माझ्या परमप्रिय माते, तुझ्या जन्मदिनाच्या हार्दिक शुभेच्छा! तुझ्या गर्भधारणेच्या पहिल्या क्षणापासून तुला मूळ पापापासून मुक्त ठेवून आणि तुला या जगात जन्म देऊन देवाने तुला जी अद्भुत देणगी दिली, तिचा आज मला आनंद आहे. आज तुझा यथोचित सन्मान करता यावा आणि विशेषतः देवाच्या कृपेने भरलेल्या तुझ्या आत्म्याचे सौंदर्य मला अधिक स्पष्टपणे उमगावे, अशी मी प्रार्थना करतो. आपल्या दयाळू देवाने मला दिलेल्या असंख्य कृपादानांचाही मला आनंद घेता यावा म्हणून माझ्यासाठी प्रार्थना कर. हे प्रिय माते, माझे तुझ्यावर प्रेम आहे. हे प्रिय येशू, धन्य कुमारी मरियेच्या हृदयाद्वारे मी तुझ्यावर विश्वास ठेवतो!


क्रुसाचे परिवर्तन घडवणारे सामर्थ्य

पवित्र क्रूसाच्या वैभवाचा सण, 14 सप्टेंबर

देवाने जगावर इतके प्रेम केले की त्याने आपला एकुलता एक पुत्र दिला, यासाठी की त्याच्यावर विश्वास ठेवणाऱ्या कोणाचाही नाश होऊ नये, तर त्याला शाश्वत जीवन मिळावे. कारण देवाने आपल्या पुत्राला जगाचा दोष ठरवण्यासाठी जगात पाठवले नाही, तर त्याच्याद्वारे जगाचे तारण व्हावे म्हणून पाठवले.  योहान 3:16–17

जगाच्या तारणासाठी येशूने क्रुसावर आपले प्राण अर्पण केले नसते, तर क्रुसाचा ‘गौरव’ कधीच झाला नसता. क्रूस मुळात मृत्यू घडवून आणण्याचे साधन आहे—तोही भयंकर आणि हिंसक मृत्यू. तो अपमान आणि छळ करण्याचेही साधन आहे. तरीही आज क्रुसाकडे पवित्र आणि आशीर्वादित वस्तू म्हणून पाहिले जाते. आपण घरात क्रूस लावतो, गळ्यात घालतो, जपमाळेच्या टोकाला असलेला क्रूस खिशात ठेवतो आणि क्रुसासमोर प्रार्थनेत वेळ घालवतो. क्रूस आता एक गौरवशाली प्रतिमा आहे, जिच्या माध्यमातून आपण प्रार्थना आणि आत्मसमर्पणाने देवाकडे वळतो. पण हे केवळ यामुळेच शक्य झाले की क्रुसावरच आपले तारण झाले आणि आपल्याला शाश्वत जीवन मिळाले.

क्षणभर थांबून या विलक्षण सत्याचा विचार करा: छळ आणि मृत्यू घडवून आणण्याच्या सर्वांत भयानक साधनांपैकी एकाला आज पृथ्वीवरील सर्वांत पवित्र प्रतिमांपैकी एक मानले जाते. ही गोष्ट आपल्याला विस्मयाने भरून टाकणारी आहे. हे सत्य उमगले की देवाला काहीही आणि सर्व काही शक्य आहे, याची जाणीव आपल्याला व्हायला हवी. देव सर्वांत वाईट गोष्टीचाही उपयोग करून तिचे रूपांतर सर्वांत उत्तम गोष्टीत करू शकतो. तो मृत्यूतूनही जीवन निर्माण करू शकतो.

आजच्या ‘पवित्र क्रुसाच्या गौरवाच्या सणा’त आपण सर्वप्रथम पित्याने आपल्या दैवी पुत्राच्या द्वारे जे केले त्याबद्दल त्याचा गौरव करतो. पण या सणाच्या निमित्ताने आपण हेही नम्रपणे समजून घेतले पाहिजे की जीवनात आपण जो प्रत्येक क्रूस सोसतो, त्याचा देव ‘गौरव’ करू शकतो आणि त्याद्वारे विपुल कृपा देऊ शकतो.

तुमच्या जीवनातला सर्वांत जड क्रूस कोणता आहे? तुमच्या सर्वांत मोठ्या दुःखाचे कारण काय आहे? बहुधा त्याची आठवण झाली तरी तुम्हाला वेदना होत असतील. बहुतेकदा आपले क्रूस आणि दुःखे यांतून सुटका करून घेण्याचा आपण प्रयत्न करतो. आपल्या जीवनात आनंद नाही, यासाठी आपण सहजपणे आपल्या क्रुसांना दोष देतो. अमुक एक गोष्ट बदलली किंवा नाहीशी झाली, तर आपले जीवन अधिक चांगले होईल, असेही आपल्याला सहज वाटते. तर मग, तुमच्या जीवनातला तो क्रूस कोणता?

सत्य हे आहे की तुमचा सर्वांत जड क्रूस कोणताही असो, तो तुमच्या जीवनात आणि जगात खरोखरच कृपेचा स्रोत बनू शकतो; त्याच्यात अशी विलक्षण शक्यता आहे. पण हे तेव्हाच शक्य आहे, जेव्हा तुम्ही तो क्रूस श्रद्धेने आणि आशेने स्वीकारता. मग आपला प्रभू तो आपल्या क्रुसाशी जोडू शकतो आणि तुमचे क्रूसही ख्रिस्ताच्या क्रुसाच्या गौरवात सहभागी होऊ शकतात. हे श्रद्धेचे अत्यंत गहन रहस्य आहे, तसेच ते आपल्या श्रद्धेचे अत्यंत गहन सत्यही आहे.

आज तुमच्या स्वतःच्या क्रुसांवर मनन करा. मनन करताना त्यांच्याकडे ओझे म्हणून पाहू नका. त्याऐवजी, त्या क्रुसांमध्ये दडलेली शक्यता ओळखा. प्रार्थनापूर्वक त्यांच्याकडे पाहा: ते तुम्हाला ख्रिस्ताच्या क्रुसात सहभागी होण्याचे आमंत्रण देत आहेत. तुमच्या क्रुसांना ‘हो’ म्हणा. स्वेच्छेने त्यांचा स्वीकार करा. ते ख्रिस्ताच्या क्रुसाशी जोडा. तुम्ही ते स्वेच्छेने स्वीकारल्याने देवाचा गौरव तुमच्या जीवनात आणि जगात प्रकट होईल, अशी आशा बाळगा. देवाच्या परिवर्तन घडवणाऱ्या सामर्थ्याने या ‘ओझ्यांचे’ रूपांतर होईल आणि ती तुमच्या जीवनात गौरवाचा स्रोत बनतील, हे लक्षात ठेवा.

हे माझ्या परम गौरवशाली प्रभू, माझ्या गरजेच्या वेळी तारण करण्याच्या तुझ्या दैवी सामर्थ्यावर पूर्ण श्रद्धा ठेवून मी तुझ्याकडे वळतो. माझ्या जीवनातील प्रत्येक क्रूस तुझ्यावर आशा आणि श्रद्धा ठेवून पूर्णपणे स्वीकारण्यासाठी मला आवश्यक ती कृपा दे. माझ्या क्रूसांचे असे रूपांतर कर की त्यांच्याद्वारे तुझा गौरव होईल आणि ते तुझ्या गौरवाचे व कृपेचे साधन बनतील. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.


मरिया मातेचे दुःखित हृदय

दुःखी मातेचा स्मृतिदिन, 15 सप्टेंबर

येशूच्या क्रुसाजवळ त्याची आई, त्याच्या आईची बहीण, क्लोपाची पत्नी मरिया आणि मरिया माग्दालेना उभ्या होत्या. योहान 19:25

आपल्या धन्य मातेने, देवपुत्राच्या मातेने, आपल्या पुत्रावर परिपूर्ण प्रेम केले. प्रत्येक सद्गुण तिच्या जीवनात परिपूर्ण रीतीने साकार झाला होता. तिचे आपल्या पुत्रावरचे प्रेम आपल्या कल्पनेपलीकडचे होते. चमत्काराने ती गर्भवती झाली. तिने त्याला आपल्या उदरात वाढवले, त्याला जन्म दिला, त्याला स्तनपान केले, त्याचे संगोपन केले आणि त्याच्या संपूर्ण आयुष्यभर त्याच्यावर प्रेम केले. तिच्या येशूवरील प्रेमाची खोली आणि सौंदर्य यांची कल्पना करणेही कठीण आहे. आईचे प्रेम मुळातच सामर्थ्यवान, अढळ, गहिरे आणि ममतेने भरलेले असते. मरिया मातेच्या निष्कलंक हृदयाचे आणि त्या हृदयात ओतप्रोत भरलेल्या विलक्षण गहिऱ्या प्रेमाचे चित्र मनात उभे करण्याचा प्रयत्न करा.

वर उद्धृत केलेल्या शुभवर्तमानातील प्रसंगही डोळ्यांसमोर आणा. ही प्रेमळ माता क्रुसाच्या पायथ्याशी उभी होती. क्रुसावर खिळलेल्या आपल्या पुत्राकडे ती पाहत होती. त्या क्षणीही तिच्यात आईचे सारे सद्गुण दिसून येत होते. आपल्या पुत्रावर तिचे किती गहिरे प्रेम होते, याचा थांग लावणे कठीण आहे. म्हणूनच येशूवर होणारा क्रूर अत्याचार पाहताना तिने किती खोल दुःख आणि अंतरीच्या वेदना सोसल्या, याची कल्पना करणेही फार कठीण आहे. त्या असह्य वेदनेच्या क्षणी त्याच्याजवळ उभे राहणे आणि त्याला साथ देणे एवढेच ती करू शकत होती. त्या क्षणी त्याच्याशी अढळ निष्ठा राखून तिने आपले प्रेम व्यक्त केले.

तिच्या निष्कलंक हृदयात प्रेम, दुःख, करुणा आणि वेदना एकरूप झाल्या होत्या, हे जाणणे किती सुंदर आहे! तिच्या सुंदर हृदयात सर्व मानवी भावना होत्या. देवाच्या कृपेने त्या भावनांना बळ मिळाले आणि त्यामुळे तिच्याजवळची सर्वांत मोठी देणगी ती आपल्या पुत्राला देऊ शकली: तिचे मातृत्व. आयुष्यभर ती खऱ्या अर्थाने आई होती. तिचा पुत्र क्रुसावर लटकत असताना त्या क्षणी तिचे मातृत्व मानवी जीवनात ज्या परिपूर्णतेने व्यक्त होऊ शकते, त्या परिपूर्णतेने व्यक्त झाले.

कुणीतरी आपल्यावर प्रेम करावे, अशी ओढ आपल्या सगळ्यांनाच असते. प्रेम ही आपण एकमेकांना देऊ शकतो आणि एकमेकांकडून घेऊ शकतो अशी सर्वांत मोठी देणगी आहे. प्रेमासाठीच आपली निर्मिती झाली आहे आणि प्रेमातच आपल्या जीवनाला पूर्णत्व लाभते. मरिया माता क्रुसाच्या पायथ्याशी उभी असताना तिच्या मानवी हृदयाने आजवर कुणीही अनुभवले नसेल इतके पूर्णत्व अनुभवले, याची आपण खात्री बाळगू शकतो. तिने आपल्या मातेचे प्रेम परिपूर्ण रीतीने आचरणात आणले, म्हणून तिच्या हृदयाला हे पूर्णत्व लाभले.

आज देवमातेच्या प्रतिमेकडे श्रद्धेने पाहा. विशेषतः, तिच्या मानवी हृदयाने काय काय अनुभवले असेल, याचा विचार करा. धर्मशास्त्रज्ञ या चिंतनावर अनेक ग्रंथ लिहू शकतील; पण तिचे प्रेमळ हृदय समजून घेण्याचा सर्वोत्तम मार्ग म्हणजे प्रार्थनापूर्वक चिंतन करणे. आपल्या धन्य मातेला आज तिचे हृदय तुमच्यासमोर उलगडण्याची विनंती करा. परिपूर्ण मातृप्रेमाच्या या पवित्र प्रतिमेसमोर शांतपणे बसून आदरभावाने चिंतन करण्यासाठी थोडा वेळ काढा. असे करताना दोन गोष्टी लक्षात ठेवा. पहिली, मरिया माता तुमच्यावरही तितकेच गहिरे प्रेम करते. याबद्दल शंका बाळगू नका. तुम्ही पापात असतानाही ती तुमच्याकडे पाहते, तेव्हा तिचे हृदय करुणेने तळमळते. दुसरी, आपल्या धन्य मातेच्या प्रेमाने तुमचेही हृदय भरून गेले पाहिजे आणि ते प्रेम ओसंडून इतरांच्या जीवनात पोहोचले पाहिजे. तिची करुणा, काळजी, निष्ठा आणि दया आपल्या हृदयातून इतरांपर्यंत वाहू दिली पाहिजे. आपल्या धन्य मातेच्या हृदयाने प्रेम करण्याची गरज तुमच्या जीवनात कोणाच्या बाबतीत आहे? देवमातेच्या हृदयातील प्रेम स्वीकारण्याचा आणि तेच प्रेम इतरांना देण्याचा प्रयत्न करा. ते हृदयात सामावून घ्या आणि मग ते इतरांपर्यंत वाहू द्या. या प्रेमाच्या पवित्र प्रतिमेपेक्षा अधिक सुंदर आणि विस्मयाने भरून टाकणारे असे या जगात खरोखर काहीही नाही.

हे माझ्या निष्कलंक आणि दुःखित माते, मातेच्या परिपूर्ण प्रेमाने तू आपल्या पुत्राच्या क्रूसाच्या पायथ्याशी उभी राहिलीस. तुझे हृदय दुःखाने भरले होते, आणि त्या दुःखात सर्व पवित्र सद्गुण सामावले होते. तुझे हे प्रेम मला अधिक खोलवर समजावे आणि त्या प्रेमासाठी माझेही हृदय खुले करता यावे म्हणून माझ्यासाठी प्रार्थना कर. माझ्या जीवनात जे दुःख भोगत आहेत आणि ज्यांना मायेच्या करुणेची व दयेची सर्वाधिक गरज आहे, त्यांच्यापर्यंत तुझ्या हृदयातील प्रेम पोहोचवण्याचे साधन मला होता यावे, अशी मी प्रार्थना करतो. हे मरियेच्या दुःखित हृदया, आमच्यासाठी प्रार्थना कर. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.


खऱ्या समाधानाचा शोध

प्रेषित आणि शुभवर्तमानकार संत मत्तय यांचा सण, 21 सप्टेंबर

“तुमचे गुरू कर वसूल करणाऱ्यांबरोबर आणि पापी लोकांबरोबर का जेवतात?” हे ऐकून येशू म्हणाला, “निरोगी लोकांना वैद्याची गरज नसते; आजाऱ्यांना असते. जा आणि या शब्दांचा अर्थ समजून घ्या: मला दया हवी आहे, बलिदान नव्हे. मी नीतिमानांना नव्हे, तर पापी लोकांना बोलावण्यासाठी आलो आहे.” मत्तय 9:11–13

वर उद्धृत केलेल्या उताऱ्याच्या अगोदर येशूने मत्तय नावाच्या एका कर वसूल करणाऱ्याला त्याच्या करचौकीवर बसून कर वसूल करताना पाहिले. येशू त्याच्याजवळ गेला आणि अगदी साध्या शब्दांत म्हणाला, “माझ्यामागे ये.” मत्तयने काय केले? तो उठला, येशूच्या मागे गेला आणि त्याला आपल्या घरी जेवायला बोलावले. हे पाहून परुश्यांनी कठोरपणे दोष काढला. ते म्हणाले, “तुमचे गुरू कर वसूल करणाऱ्यांबरोबर आणि पापी लोकांबरोबर का जेवतात?” त्यांची प्रतिक्रिया आणि त्यावर येशूने दिलेले उत्तर यांतून आपल्या प्रभूचा चांगुलपणा किती मोठा आहे, हे दिसून येते.

“मी नीतिमानांना नव्हे, तर पापी लोकांना बोलावण्यासाठी आलो आहे,” असे येशू म्हणाला, तेव्हा तो खरोखर नीतिमान असलेल्यांविषयी बोलत नव्हता. उदाहरणार्थ, त्या काळी येशूला सोडून सर्वांत नीतिमान व्यक्ती होती ती त्याची प्रिय माता. येशूने तिला बोलावले होते आणि तिने त्याच्या बोलावण्याला नेहमीच मनापासून प्रतिसाद दिला, याची आपल्याला खात्री आहे. पण येशू बोलत होता तो स्वतःलाच नीतिमान समजणाऱ्यांविषयी. अशी व्यक्ती स्वतःला फार मोठे समजते. ती देवाच्या सत्याकडे दुर्लक्ष करते आणि त्याऐवजी स्वतःच्या व इतरांच्या नजरेत आपली प्रतिमा उंचावण्याचा प्रयत्न करते. सोप्या शब्दांत सांगायचे तर, स्वतःलाच नीतिमान समजणे म्हणजे एका असत्यावर विश्वास ठेवणे, आणि तेही सर्वांत घातक असत्यावर. ते सर्वांत घातक अशासाठी की या पापामुळे माणूस हट्टी बनून आपल्या पापातच अडकून राहतो. अशा व्यक्तीला पश्चात्ताप करण्याची किंवा आपले जीवन बदलण्याची गरज वाटत नाही. त्यामुळे ती देवाचे वचन स्वीकारण्यास आणि त्या वचनाला आपले जीवन बदलू देण्यास तयार नसते.

आज आपण ज्यांचा सन्मान करतो ते संत मत्तय मात्र वेगळे होते. ते खरोखरच पापी होते. बहुधा ते लोभी होते आणि पैशांशी त्यांची अतिशय आसक्ती होती. त्या काळी कर वसूल करणाऱ्यांना समाजात फारसा मान नव्हता. ते यहुदी असूनही रोमन सत्तेसाठी काम करत असल्याने त्यांना आपल्याच लोकांशी द्रोह करणारे समजले जाई. शिवाय, त्यांना चोरही समजले जाई, कारण ते अनेकदा ठरलेल्या करापेक्षा जास्त रक्कम बळजबरीने वसूल करत, जेणेकरून त्यातले काही पैसे स्वतःच्या खिशात घालता येतील. याच कारणाने अनेक यहुदी त्यांना घाबरतही असत, कारण या बेकायदेशीर कामात त्यांना रोमन सत्तेचा पाठिंबा होता, हे त्यांना माहीत होते.

आश्चर्याची गोष्ट अशी की येशू स्वतः मत्तयकडे गेला आणि तो पापी व कर वसूल करणारा असूनही त्याने त्याला निःसंकोचपणे आपला शिष्य होण्यासाठी बोलावले. बहुधा येशूला मत्तयच्या अंतःकरणात काय चालले होते, ते दिसत होते. मत्तय आपल्या जीवनात समाधानी नव्हता आणि त्याहून अधिक काहीतरी शोधत होता, हे येशूला माहीत होते. म्हणून येशूने त्याला आपल्यामागे येण्यास सांगताच मत्तयच्या अंतरात्म्यात काहीतरी घडले, हे स्पष्ट आहे. तो उठून आपल्या प्रभूच्या मागे गेला, यावरून दिसते की ऐहिक संपत्तीच्या इच्छेपेक्षा येशूकडे त्याला वाटणारी आध्यात्मिक ओढ कितीतरी प्रबळ होती.

हेच सत्य आपल्यापैकी प्रत्येकालाही लागू होते. आपल्याला कशाचीही ओढ वाटो किंवा जीवनात आपण कोणत्याही मार्गाने समाधान शोधत असो, आपल्याला खरे समाधान देणारी एकच गोष्ट आहे, हे अलौकिक सत्य आहे. जगातला सगळा पैसा, सारी सत्ता आणि कीर्ती आपल्याकडे असली, तरी आपण येशूकडे वळून त्याच्या मागे जात नाही, तोपर्यंत आपल्या अंतरात्म्यात आपल्याला शांती लाभणार नाही. काहींना हे सत्य आयुष्याच्या सुरुवातीलाच उमजते, काहींना ते पुढे कधीतरी उमजते, तर काहींना ते कधीच उमगत नाही.

आज तुम्ही आपल्या जीवनात किती समाधानी आहात, यावर चिंतन करा. काहीतरी उणे आहे असे तुम्हाला वाटते का? तसे असेल, तर तुमची जीवनातील ध्येये कोणती आहेत आणि तुम्ही कशाला प्राधान्य देता, याचा विचार करा. तुमचा बहुतेक वेळ कशाचा विचार करण्यात, कशाबद्दल बोलण्यात आणि कशाची स्वप्ने रंगवण्यात जातो? जर तुमचे मन, हृदय आणि प्रत्येक इच्छा यांचे केंद्र आपला प्रभू नसेल, तर जीवनात असमाधान जाणवणे साहजिक आहे. अशा वेळी संत मत्तय यांच्या जीवनाची साक्ष लक्षात घ्या. पाप आणि लोभाचे जीवन सोडून दारिद्र्यात आपल्या मागे येण्याचे आमंत्रण येशूने त्यांना दिले. त्या आमंत्रणाला त्यांनी प्रतिसाद दिला, म्हणून आज ते संत आहेत. पण हे ऐहिक दारिद्र्य स्वीकारून आणि सांसारिक गोष्टींचा त्याग करून संत मत्तय खऱ्या अर्थाने धनवान झाले आणि स्वर्गात ते सदैव तसेच राहतील.

हे खऱ्या समाधानाचा स्रोत असलेल्या प्रभू, तू तुझ्या सर्व लोकांना तुझ्यामागे येण्यास बोलावतोस. तुझ्या या हाकेला माझे मन आणि हृदय खुले कर, म्हणजे तुझी हाक केवळ ऐकणेच नव्हे, तर तिला मनापासून प्रतिसाद देणेही मला शक्य होईल. या जगात ज्या गोष्टी मला तुझ्यापासून दूर ठेवतात, त्यांची आसक्ती सोडण्यास मला मदत कर, म्हणजे तू जिथे नेशील तिथे मला तुझ्यामागे जाता येईल. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.


स्वर्गातील देवदूतांचे समुदाय

संत मिखाएल, गाब्रिएल आणि राफाएल या प्रधान देवदूतांचा सण, 29 सप्टेंबर

“आमेन, आमेन, मी तुम्हांला सांगतो, तुम्ही स्वर्ग उघडलेला पाहाल आणि देवदूतांना मानवपुत्रावर चढताना व उतरताना पाहाल.” योहान 1:51

स्वर्गात देव जसा सर्व गोष्टी पाहतो, तशाच त्या आपल्यालाही दिसतील. ती परिपूर्ण दृष्टी किती वैभवशाली असेल, याची आपण कल्पनाही करू शकत नाही. स्वर्गातून पाहताना ज्या अनेक गोष्टींनी आपण थक्क होऊ, त्यांपैकी एक म्हणजे देवाचे राज्य साकार करण्यात स्वर्गीय दूत किती विलक्षण सामर्थ्याने सहभागी होतात. सेराफिम, केरुबिम, सिंहासनदूत, अधिपत्यदूत, सद्गुणदूत, शक्तिदूत, अधिकारदूत, प्रधान देवदूत आणि संरक्षक देवदूत हे सर्व देवाच्या कृपेला सहकार्य करतात. एखादी सुंदर संगीतरचना सादर करण्यासाठी वाद्यवृंदातील सर्व वादक जसे एकत्र काम करतात, तसेच हे आहे. देव त्या वाद्यवृंदाचा संचालक आहे, आणि हे स्वर्गीय दूत त्याच्या दैवी कृपेची जिवंत साधने बनून देवाच्या इच्छेच्या भव्य पूर्ततेत सहभागी होतात.

आजच्या सणात आपण पवित्र शास्त्रात उल्लेख केलेल्या तीन महान प्रधान देवदूतांचा सन्मान करतो: मिखाएल, गाब्रिएल आणि राफाएल. जुन्या करारातील दानिएलच्या ग्रंथात प्रधान देवदूत मिखाएलचे वर्णन संरक्षक म्हणून केले आहे, तर प्रकटीकरणाच्या ग्रंथात आणि यहूदाच्या पत्रात तो सैतानाशी लढणारा म्हणून दिसतो. प्रकटीकरणाच्या ग्रंथात मिखाएल सैतानाला इतर पतित देवदूतांसह स्वर्गातून हाकलून देतो. दानिएलच्या ग्रंथात प्रधान देवदूत गाब्रिएलचाही उल्लेख आहे. तो दानिएलला त्याच्या दर्शनाचा अर्थ उलगडून सांगतो. नव्या करारात, जखऱ्या हा महायाजक मंदिरात यज्ञ अर्पण करत असताना त्याला दर्शन देणारा देवदूत गाब्रिएलच होता. त्या भेटीत गाब्रिएलने जखऱ्याला सांगितले की, त्याच्या पत्नीचे वय झाले असले तरी तिला मूल होईल. गाब्रिएलची सर्वांत परिचित ओळख बहुधा हीच आहे: धन्य कुमारी मरियेला ती जगाच्या तारणाऱ्याची माता होणार आहे, हे सांगण्यासाठी त्याला पाठवण्यात आले. शेवटी, जुन्या करारातील तोबीतच्या ग्रंथात प्रधान देवदूत राफाएलचा उल्लेख आहे. तोबीतचे डोळे बरे करण्यासाठी त्याला पाठवण्यात आले होते, असे त्या ग्रंथात सांगितले आहे.

या तीन प्रधान देवदूतांचा सन्मान करताना आपण खात्री बाळगू शकतो की, ते देवाला सहकार्य करणाऱ्या असंख्य देवदूतांपैकी तीन आहेत. हे देवदूत आपल्या जगात देवाची कृपा पोहोचवतात आणि त्याची इच्छा साकार होण्यास हातभार लावतात. या गहन सत्याची कल्पना करून पाहा. काही देवदूत देवाच्या सिंहासनासमोर अखंड आराधना करण्यात आपले संपूर्ण अस्तित्व समर्पित करून त्याचे राज्य उभारतात. त्यांपैकी सर्वोच्च सेराफिम आहेत. इतर देवदूत देवाची कृपा आणि सत्य आपल्यापर्यंत पोहोचवून आणि देवाच्या इच्छेनुसार आपल्या जीवनात हस्तक्षेप करून त्याचे राज्य उभारतात. विशेषतः संरक्षक देवदूत हे कार्य करतात. आज आपण ज्या तिघांचा सन्मान करतो, त्या प्रधान देवदूतांवर देवाकडून येणारे सर्वांत महत्त्वाचे संदेश आणि कृपादाने आपल्यापर्यंत पोहोचवण्याची विशेष जबाबदारी आहे.

आज स्वर्गीय दूतांच्या संपूर्ण समुदायाच्या गौरवशाली वास्तवावर चिंतन करा. विशेषतः, ज्यांची नावे आपल्याला माहीत आहेत अशा मिखाएल, गॅब्रिएल आणि राफाएल या तीन स्वर्गदूतांकडे, तसेच आपल्या रक्षक देवदूतांकडे आणि इतर सर्व स्वर्गीय दूतांकडे मध्यस्थीची विनंती करा. असे केल्याने आपण स्वतःला त्यांच्या प्रेमळ सांभाळावर सोपवतो. त्याचबरोबर, आपले राज्य प्रस्थापित करण्यासाठी देवाने या स्वर्गीय दूतांना निवडले आहे, हा आपला विश्वास व्यक्त करून आपण देवावरील श्रद्धाही प्रकट करतो. देवदूत स्वतःच्या बळावर काहीही करू शकत नाहीत. पण ते नेहमी देवाच्या इच्छेनुसारच कार्य करतात. म्हणून त्यांची मध्यस्थी देवाच्या कृपेइतकीच सामर्थ्यशाली आहे, कारण त्यांच्याद्वारे स्वतः देवच कार्य करतो. आज त्यांचे स्थान मान्य करा, त्यांच्याकडे मध्यस्थीची विनंती करा आणि देवाचे राज्य उभारण्यासाठी ते करत असलेल्या गौरवशाली कार्यावरील आपली श्रद्धा प्रकट करा.

हे परम वैभवशाली प्रधान देवदूत मिखाएल, गाब्रिएल आणि राफाएल, कृपया माझ्या मदतीला या. मी स्वतःला, माझ्या कुटुंबाला, आपल्या ख्रिस्तसभेला आणि संपूर्ण जगाला तुमच्या प्रेमळ मध्यस्थीकडे सोपवतो. देवाची कृपा आमच्या जीवनात आणा, देवाचे वचन आणि त्याची पवित्र इच्छा आम्हाला कळवा, सर्व अनिष्टांपासून आमचे रक्षण करा आणि ज्यांना आरोग्यलाभाची गरज आहे त्यांना आरोग्य मिळवून द्या. हे देवदूतांनो, आमच्यासाठी प्रार्थना करा. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.


तुमचा रक्षणकर्ता आणि मार्गदर्शक

पवित्र संरक्षक देवदूतांचा स्मृतिदिन, 2 ऑक्टोबर

“या लहानग्यांपैकी एकालाही तुच्छ लेखू नका, याची काळजी घ्या. कारण मी तुम्हाला सांगतो की स्वर्गातील त्यांचे देवदूत माझ्या स्वर्गीय पित्याचे मुख सदैव पाहतात.” मत्तय 18:10

देवदूत खरोखर अस्तित्वात आहेत, ही गोष्ट बहुतेकांना, विशेषतः लहान मुलांना, विलक्षण वाटते. पवित्र चित्रांमध्ये विशेषतः पालक देवदूत मुलांचा हात धरून चालताना अनेकदा दिसतात. हे खरे आहे; पण ते आपल्यापैकी प्रत्येकाचाही हात धरून आयुष्यभर आपल्याबरोबर चालतात. देवाने त्यांच्यावर सोपवलेले हे पवित्र कर्तव्य आहे. संत बासिल यांचे शब्द उद्धृत करून कॅथलिक चर्चची धर्मशिक्षणसंहिता पालक देवदूतांच्या अस्तित्वाविषयी असे सांगते: “मानवी जीवनाच्या आरंभापासून मृत्यूपर्यंत देवदूत त्याची जागरूकपणे काळजी घेतात आणि त्याच्यासाठी मध्यस्थी करतात. ‘प्रत्येक श्रद्धावंताच्या बाजूला एक देवदूत रक्षक आणि मेंढपाळ म्हणून उभा असतो आणि त्याला जीवनाकडे नेतो’” (#336).

कल्पना करा की या जगात आयुष्यभर रात्रंदिवस तुमची काळजी घेण्यासाठी तुमचा स्वतःचा एक अंगरक्षक आहे. या कल्पनेने कदाचित तुमच्या मनात दोन वेगवेगळ्या भावना निर्माण होतील. पहिली म्हणजे, एखादा धोका अगदी जवळ आला असेल, तेव्हा तुम्हाला नक्कीच धीर मिळेल. आपण एकटे नाही आणि आपल्याला शारीरिक इजा होऊ नये म्हणून कोणीतरी आपले रक्षण करील, हे तुम्हाला ठाऊक असेल. दुसरी भावना अशी की आपले खाजगीपण नाहीसे होईल. कोणी रात्रंदिवस तुमच्यावर लक्ष ठेवत असेल, तर त्याची नजर आपल्यावर आहे याची तुम्हाला सतत जाणीव राहील. तुमचा प्रत्येक शब्द आणि प्रत्येक कृती त्याच्या नजरेत भरेल. काहींना हे नेहमीच आवडेल असे नाही. का? कारण तुम्ही जे काही करता ते सर्व, अगदी तुमची पापेसुद्धा, त्याला दिसतील. तो आपल्याला दोष देईल ही भीती, खाजगीपणा गमावणे आणि अशा इतर गोष्टी स्वीकारणे कठीण जाऊ शकते.

पण आता कल्पना करा की हा “अंगरक्षक” तुम्हाला दोष देत नाही, तुमच्याशी परिपूर्ण प्रेमाने वागतो, तुमच्या खाजगी गोष्टी पूर्णपणे गुप्त ठेवतो आणि केवळ तुमच्या कल्याणाची काळजी घेतो. अशी व्यक्ती खरोखर असू शकते, याची कल्पना करणे कठीण वाटेल; पण तुमचा पालक देवदूत हीच ती व्यक्ती आहे.

तुमचा पालक देवदूत खरोखर अस्तित्वात आहे. त्याची बुद्धी तीक्ष्ण आणि सामर्थ्यवान आहे, त्याची इच्छा देवाच्या इच्छेशी पूर्णपणे एकरूप आहे, आणि तुमचे रक्षण करण्यासाठी व देवाची इच्छा पूर्ण करण्याच्या मार्गावर तुम्हाला नेण्यासाठीच त्याला निर्माण करण्यात आले आहे. तुम्ही पाप करून भरकटता, तेव्हा तुम्हाला पुन्हा देवाकडे नेण्याचीच त्याला काळजी असते. तुम्ही घाबरलेले असता किंवा संकटात सापडता, तेव्हा तुमचे रक्षण करणे आणि तुमचे अंतःकरण देवाच्या शांतीने व धैर्याने भरणे, एवढीच त्याला काळजी असते. देवदूताच्या मध्यस्थीशिवाय देव तुम्हाला या सर्व कृपा थेट देऊ शकला असता; पण त्याने त्या तुमच्या स्वतःच्या पालक देवदूताच्या मध्यस्थीने देण्याचे निवडले. हे देवदूत किती गहिरे प्रेम करतात आणि किती मायेने आपली काळजी घेतात व आपले रक्षण करतात, हे आपल्याला स्वर्गातच पूर्णपणे उमगेल.

तुमचा पालक देवदूत तुम्हाला किती जवळून ओळखतो, यावर आज चिंतन करा. या सत्याचा विचार करताना आनंद माना की तुम्हाला इतके चांगले ओळखणारे आणि तुमच्यावर परिपूर्ण प्रेम करणारे कोणी आहे. तुमचा हा देवदूत तुमच्यावर परिपूर्ण प्रेम करतोच; शिवाय तुमचे रक्षण करण्यासाठी आणि तुमच्या जीवनाचे ध्येय पूर्ण करण्याच्या वाटेवर मेंढपाळाप्रमाणे तुम्हाला नेण्यासाठी देवाने त्याला मोठे सामर्थ्य दिले आहे. तुमचा पालक देवदूत ही तुम्हाला मिळालेली किती मोठी देणगी आहे, याची प्रार्थनेत जाणीव ठेवा आणि त्याच्या मध्यस्थीवर अधिक पूर्णपणे विसंबून स्वतःला त्याच्या हाती सोपवा.

हे देवाच्या दूत, माझ्या प्रिय संरक्षका, देवाने प्रेमाने मला या जगात तुझ्या स्वाधीन केले आहे. आज दिवसभर माझ्या पाठीशी राहा; मला प्रकाश दे, माझे रक्षण कर, माझ्या आचरणावर लक्ष ठेव आणि मला योग्य मार्ग दाखव. आमेन. हे माझ्या संरक्षक देवदूता, माझ्यासाठी प्रार्थना कर. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.


जगभर शुभवर्तमानाचा प्रसार

सुवार्तालेखक संत लूक यांचा सण, 18 ऑक्टोबर

प्रभू येशूने बहात्तर शिष्यांची नेमणूक केली आणि ज्या ज्या नगरांत व ठिकाणी तो स्वतः जाणार होता, तिथे त्याने त्यांना दोघादोघांनी आपल्या आधी पाठवले. तो त्यांना म्हणाला, “पीक भरपूर आहे, पण मजूर थोडे आहेत; म्हणून पिकाच्या मालकाला विनंती करा की त्याने आपल्या पिकाची कापणी करण्यासाठी मजूर पाठवावेत.” लूक 10:1–2

आज आपण ज्यांचा सन्मान करतो ते संत लूक खरे शुभवर्तमानप्रचारक होते. शुभवर्तमानप्रचारक म्हणून त्यांनी आपल्या प्रभूच्या प्रेरणेचे अनुसरण केले आणि देवाने त्यांच्याद्वारे आपला तारणाचा संदेश पृथ्वीच्या टोकापर्यंत पोहोचवला. जगाच्या अंतापर्यंत त्यांच्या सेवाकार्यामुळे अनेकांच्या जीवनात परिवर्तन घडत राहील, यात फारशी शंका नाही. परंपरेनुसार, संत लूक यांना जैतुनाच्या झाडाला टांगून मारण्यात आले आणि अशा रीतीने त्यांनी हौतात्म्य पत्करले. नव्या करारात त्यांचा उल्लेख वैद्य आणि संत पौल यांचे शिष्य असा केला आहे. लूकचे शुभवर्तमान आणि प्रेषितांची कृत्ये हे दोन्ही ग्रंथ त्यांनी लिहिले, असे मानले जाते.

संत लूक यांचा उल्लेख अनेकदा परराष्ट्रीयांसाठी शुभवर्तमानाचा प्रचार करणारे म्हणून केला जातो. वाचकांना यहुदी धर्मश्रद्धा आणि रीतिरिवाज यांची पूर्ण माहिती आहे, असे गृहीत न धरता त्यांनी आपले शुभवर्तमान लिहिले. म्हणून ते मुख्यतः यहुदी वंशाचे नसलेल्या लोकांसाठी लिहिले गेले, असे मानले जाते. संत लूक यांचे जीवन आणि त्यांना सोपवलेले कार्य आपल्याला आठवण करून देतात की शुभवर्तमान सर्वांपर्यंत पोहोचवणे आवश्यक आहे, विशेषतः अशा लोकांपर्यंत, ज्यांचे देवाशी जीवनाला आधार देणारे दृढ नाते नाही.

आज संत लूक यांच्या शुभवर्तमानात आपण वाचतो की येशूने बहात्तर शिष्यांना “ज्या ज्या नगरांत व ठिकाणी तो स्वतः जाणार होता, तिथे” पाठवले. इतक्या मोठ्या संख्येने, म्हणजे बहात्तर शिष्यांना पाठवल्याचा उल्लेख फक्त लूक करतात. इतर शुभवर्तमानांत फक्त बारा प्रेषितांना पाठवल्याचा उल्लेख आहे. या बहात्तरांपैकी अनेक जण यहुदी प्रदेशात गेले असतील, तरी काही जण यहुदीतर प्रदेशात गेले असणार, यात शंका नाही. ज्यांची भेट होईल त्या प्रत्येकाला येशूची शिकवण ऐकण्यासाठी आणि देवाच्या राज्याच्या स्थापनेसाठी तयार करणे, हे या बहात्तर शिष्यांचे कार्य होते.

आज संत लूक यांचा सन्मान करताना आणि त्यांच्या शुभवर्तमानातील हा उतारा वाचताना आपल्याला आठवते की आपल्या प्रभूने आपल्या सर्वांनाच पाठवले आहे. आपल्या कुटुंबातील सदस्य, मित्र आणि आपल्या धर्मपरिक्षेत्रातील इतर श्रद्धावंत अशा आपल्यासारखीच श्रद्धा असलेल्या लोकांकडे त्याने आपल्याला पाठवले आहे. त्यांच्यावर प्रेम करावे आणि त्यांची श्रद्धा व देवावरील प्रेम अधिक दृढ व्हावे म्हणून शक्य ते सर्व करावे, यासाठी त्याने आपल्याला पाठवले आहे. पण जे अजून येशूला आपला तारणारा म्हणून ओळखत नाहीत, त्यांच्यापर्यंतही शुभवर्तमान पोहोचवण्यासाठी आपल्याला बोलावले आहे. दररोज आपल्याला भेटणाऱ्या कितीतरी लोकांची आपल्या प्रभूशी अजून खऱ्या अर्थाने भेट झालेली नाही. तुमच्या जीवनात अशी काही माणसे आहेत का, ज्यांच्याशी संपर्क साधण्यास देव तुम्हाला बोलावत आहे? तुमच्या ओळखीच्या कोणत्या व्यक्तीपर्यंत शुभवर्तमान पोहोचवण्यास देव तुम्हाला बोलावत असेल?

शुभवर्तमान सर्वांसाठी आहे, या सत्यावर आज मनन करा. आपल्या प्रभूशी बोला आणि त्याला सांगा की त्याचा तारणाचा संदेश इतरांपर्यंत पोहोचवण्यासाठी त्याने तुमचा उपयोग करावा, अशी तुमची इच्छा आणि तयारी आहे. असे करताना प्रभूची वाट पाहा, त्याची प्रेरणा ऐका आणि तो बोलावेल तेव्हा त्याला प्रतिसाद द्या. एखादी व्यक्ती तुमच्या मनात आली आणि तिच्यापर्यंत शुभवर्तमान पोहोचवण्यास देव तुम्हाला बोलावत आहे असे जाणवले, तर त्या व्यक्तीसाठी प्रार्थना करायला सुरुवात करा. त्या व्यक्तीसाठी रोज प्रार्थना करा. देवाचे प्रेम आणि त्याचा तारणाचा संदेश त्या व्यक्तीपर्यंत पोहोचवण्यासाठी देव तुम्हाला जी काही प्रेरणा देईल, तिच्याकडे लक्ष द्या. संत लूक यांच्यासारखे शुभवर्तमानप्रचारक होण्यास घाबरू नका. त्यामुळे एखाद्याच्या जीवनात असा बदल घडू शकतो, ज्याचे फळ अनंतकाळ टिकेल.

हे माझ्या तारणाऱ्या प्रभू, तुझा तारणाचा संदेश सर्वांपर्यंत पोहोचवण्याच्या कार्यासाठी तू आपल्या शिष्यांना पाठवलेस. आज संत लूकच्या जीवनाबद्दल आणि त्याच्या सेवाकार्याबद्दल मी विशेषतः तुझे आभार मानतो. हे प्रिय प्रभू, त्याच्या उत्तम उदाहरणाचे अनुकरण करण्यासाठी आणि इतरांना तुझ्या गौरवशाली जीवनात सहभागी करून घेण्यासाठी माझा उपयोग कर. विशेषतः तू ज्यांना माझ्या जीवनात आणले आहेस, त्यांच्यापर्यंत पोहोचण्यासाठी मला मार्गदर्शन कर आणि प्रेरणा दे. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.


ख्रिस्ताने पाठवलेले

संत सायमन आणि ज्यूड या प्रेषितांचा सण, 28 ऑक्टोबर

येशू प्रार्थना करण्यासाठी डोंगरावर गेला आणि त्याने देवाची प्रार्थना करण्यात रात्र घालवली. दिवस उजाडल्यावर त्याने आपल्या शिष्यांना जवळ बोलावले आणि त्यांच्यातून बाराजणांची निवड केली. त्यांना त्याने प्रेषित असेही नाव दिले…  लूक 6:12

येशूने स्वतः आपले प्रेषित म्हणून ज्यांची निवड केली, त्या मोजक्या जणांमध्ये शिमोन आणि यूद यांचा समावेश होता. आज आपण ज्यांचे स्मरण करतो ते शिमोन म्हणजे शिमोन पेत्र नव्हेत आणि ते यूद म्हणजे यहूदा इस्कार्योत नव्हेत. या दोन्ही प्रेषितांविषयी फार थोडी माहिती आहे. शुभवर्तमानांमध्ये शिमोन यांचा उल्लेख ‘झीलोत’ असा केला आहे. याचा अर्थ कदाचित ते यहुदी धर्मातील एका अधिक कट्टर पंथाचे सदस्य होते. ज्या गोष्टींची आशा उरलेली नाही, अशा गोष्टींसाठीचे आश्रयदाता संत म्हणून यूद लोकांमध्ये ओळखले जातात. काहींच्या मते, याचे कारण असे असावे की सुरुवातीच्या ख्रिस्ती श्रद्धावंतांना प्रार्थनेत यूद यांचा धावा करण्याचे बहुधा सर्वांत शेवटी सुचत असे. त्यांचे नाव यहूदा इस्कार्योतच्या नावासारखेच असल्याने, त्यांचा धावा करताना लोकांना त्या विश्वासघातक्याची आठवण होत असे. जर असे असेल, तर देवाच्या योजनेत, ज्या प्रेषिताचा धावा लोक सर्वांत शेवटी करत, तेच यूद अनेकांची शेवटची आशा ठरले. अशा रीतीने, ज्यांच्या परिस्थितीत खरोखरच आशा उरलेली नाही, त्यांचे ते आश्रयदाता संत झाले.

एका परंपरेनुसार, संत शिमोन आणि संत यूद यांचा रोमन कॅननमध्ये एकत्र उल्लेख केला जातो आणि त्यांचा सणही एकाच दिवशी साजरा केला जातो, कारण दोघांनाही एकाच दिवशी एकत्र हौतात्म्य आले. हे कदाचित सिरिया, लेबनॉन किंवा पर्शिया येथे घडले असावे. मात्र त्यांच्या धर्मप्रसाराच्या प्रवासांचा आणि हौतात्म्याचा नेमका तपशील स्पष्ट नाही. पण एक गोष्ट निश्चित आहे: ते प्रेषित होते. आपल्या प्रभूने त्यांची निवड केली, आपल्या धर्मसभेच्या पहिल्या बिशपांपैकी दोघे म्हणून त्यांची नेमणूक केली आणि पृथ्वीच्या टोकापर्यंत शुभवर्तमान पोहोचवण्याची आज्ञा त्यांना दिली.

आज आपल्या दृष्टीने, निवडलेल्या त्या बाराजणांपैकी एक असणे हा विलक्षण बहुमान होता. त्यांनी आपल्या सेवाकार्यातून पहिले ख्रिस्ती समुदाय स्थापन केले. त्यातूनच आज जगभर पसरलेली आपली सार्वत्रिक कॅथलिक धर्मसभा घडली. आपल्या निष्ठावान सेवेचा जगावर किती मोठा परिणाम होईल, याची त्या प्रेषितांना बहुधा कल्पनाही नव्हती.

या दोन्ही प्रेषितांचा सन्मान करताना आपण हेही लक्षात ठेवूया की पृथ्वीच्या टोकापर्यंत शुभवर्तमानाची घोषणा करण्यासाठी पुढे जाण्याचे आवाहन आपल्यापैकी प्रत्येकाला आहे. ख्रिस्ताने आपल्यापैकी प्रत्येकाला दिलेल्या पाचारणानुसार आणि त्याने आपल्यावर सोपवलेल्या कार्यानुसार आपण हे करतो. आपण ज्यांची सेवा करतो, त्यांच्या जीवनात अनंतकाळ टिकणारा बदल घडवण्याचे पाचारण आपल्यापैकी प्रत्येकाला आहे. आपण आपल्यावर सोपवलेल्या कार्याशी निष्ठावान राहिलो, तर आपल्या प्रेषितीय सेवेचा परिणाम जगाच्या अंतापर्यंत असंख्य लोकांच्या जीवनात जाणवत राहील, याची आपण खात्री बाळगू शकतो.

आज येशूने या दोघांची निवड करून त्यांना प्रेषित म्हणून नेमले, यावर चिंतन करा. चिंतन करताना देव तुमच्याशीही बोलत आहे; त्याचा आवाज ऐका. येशू तुमच्यावर जे कार्य सोपवतो, ते स्वीकारणे किती महत्त्वाचे आहे, हे कमी लेखू नका. या दोन्ही प्रेषितांचे अनुकरण करून त्याला “हो” म्हणा. लक्षात ठेवा की अशा रीतीने आपल्या प्रभूची सेवा करण्याच्या तुमच्या निर्णयाचा तुमच्या स्वतःच्या जीवनावर मोठा परिणाम होईलच, पण इतर अनेकांच्या जीवनावरही त्याचा परिणाम अनंतकाळ टिकेल. 

हे माझ्या गौरवशाली प्रभू, शिमोन आणि यहूदा या दोन साध्या माणसांना तू आपले प्रेषित होण्यासाठी बोलावलेस. तू त्यांना आपल्या कृपेने भरलेस, आपल्या वचनाने शिकवलेस आणि पृथ्वीच्या कानाकोपऱ्यापर्यंत सुवार्तेचा प्रचार करण्यासाठी पाठवलेस. हे प्रिय प्रभू, तू निवडशील त्या लोकांकडे मलाही पाठव. तुझे साधन म्हणून माझा उपयोग कर. सदैव निष्ठावान आणि उत्साही राहण्यास आणि गरजूंपर्यंत, विशेषतः ज्यांच्या जीवनात श्रद्धा आणि आशा नाही अशांपर्यंत, पोहोचण्यास मला मदत कर. हे संत शिमोन आणि संत यहूदा, आमच्यासाठी प्रार्थना करा. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.


सर्व संतांचा सन्मान

सर्व संतांचा महोत्सव, 1 नोव्हेंबर

लोकसमुदाय पाहून येशू डोंगरावर गेला. तो बसल्यावर त्याचे शिष्य त्याच्याजवळ आले. तो त्यांना शिकवू लागला: “आत्म्याने दरिद्री असलेले धन्य, कारण स्वर्गाचे राज्य त्यांचे आहे.” मत्तय 5: 1–3

आज आपण आपल्या धर्मसभेतील सर्वांत गौरवशाली महाउत्सवांपैकी एक साजरा करतो! आज सर्व संतांचा सन्मान केला जातो, मग त्यांना अधिकृतपणे संत घोषित केलेले असो वा नसो. आजच्या शुभवर्तमानातील उतारा हे संत कोणत्या मार्गाने स्वर्गात पोहोचले ते दाखवतो. पृथ्वीवरील जीवनात हे थोर स्त्री-पुरुष आत्म्याने दरिद्री होते. त्यांच्या जीवनात पवित्र शोक, नम्रता, नीतिमत्त्वाची भूक व तहान, दया, शांती आणि अंतःकरणाची शुद्धता होती; त्यांनी छळही सोसला. या प्रत्येक धन्यवचनाच्या शेवटी असे जीवन जगणाऱ्यांना कोणते प्रतिफळ मिळते, हे सांगितले आहे: स्वर्ग, सांत्वन, तृप्ती, दया, देवाचे दर्शन, देवाची मुले होण्याचा मान आणि देवाच्या राज्यात आपल्या कल्पनेपलीकडचे प्रतिफळ.

धन्यवचने आपल्याला पावित्र्याची उंची गाठण्याचे आमंत्रण देतात. ती मनाने कच खाणाऱ्यांसाठी किंवा आध्यात्मिक जीवनात कोमटपणे वागणाऱ्यांसाठी नाहीत. ही धन्यवचने पवित्र जीवनाचे सर्वोच्च शिखर आपल्यासमोर ठेवतात आणि आपल्या अंतरंगालाच आव्हान देतात. पण त्यांनुसार जगण्यासाठी केलेला प्रत्येक प्रयत्न सार्थ ठरतो—इथे पृथ्वीवरही आणि शेवटी स्वर्गातही. यांपैकी दोन धन्यवचनांचा थोडक्यात विचार करूया.

दुसरे धन्यवचन सांगते की, जे “शोक करतात … त्यांचे सांत्वन केले जाईल.” हे धन्यवचन विचार करायला लावते. शोक करण्यात पावित्र्य कसे असू शकते? सोप्या शब्दांत सांगायचे तर, पवित्र शोक म्हणजे केवळ स्वतःच्या पापांबद्दल पवित्र दुःख वाटणे नव्हे; आपल्या जगातील अनेक अनिष्ट गोष्टी पाहूनही असे दुःख वाटणे. आज हे फार महत्त्वाचे आहे. सर्वप्रथम, आपल्या स्वतःच्या पापांबद्दल आपल्याला पवित्र दुःख वाटले पाहिजे, हे अगदी स्पष्ट आहे. असे दुःख वाटणे हे आपली सदसद्विवेकबुद्धी कार्यरत असल्याचे लक्षण आहे. ती कार्यरत असेल, तर हे पवित्र दुःख आपल्याला देवाविरुद्ध केलेले अपराध मान्य करण्यास आणि स्वतःमध्ये बदल घडवण्यासाठी मनापासून प्रयत्न करण्यास प्रवृत्त करेल. पण आपल्या जगातील अनेक अनिष्ट गोष्टी पाहूनही आपल्याला पवित्र दुःख वाटले पाहिजे. आजकाल सर्वच गोष्टी स्वीकारणे हे चांगले आहे, असे दाखवून या धन्यवचनाचे महत्त्व कमी करण्याची प्रवृत्ती अनेकदा दिसते. ‘इतरांचा न्याय करू नका,’ असे आपल्याला सांगितले जाते. दुसऱ्याच्या अंतःकरणाचा न्याय करण्याच्या बाबतीत हे खरे आहे; पण या लौकिक “सद्गुणाची” जग ज्या प्रकारे मांडणी करते, त्यामुळे एखादी कृती वस्तुनिष्ठपणे पाप आहे, या सत्याचे महत्त्व कमी लेखण्याकडे आपला कल होतो. ज्या वस्तुनिष्ठ नैतिक सत्यांच्या आधारे देव आपल्याला संपूर्ण सत्याकडे नेतो, त्यांपैकी अनेकांकडे दुर्लक्ष करण्याचा मोह आपल्याला हे लौकिक जग पाडते. पण ख्रिस्ती म्हणून, आपल्या प्रभूने जे काही वस्तुनिष्ठपणे नैतिकदृष्ट्या वाईट असल्याचे शिकवले आहे, त्याचा आपण सर्वप्रथम धिक्कार केला पाहिजे. आणि अनैतिक जीवनपद्धती आपल्या प्रत्यक्ष नजरेस पडतात तेव्हा आपली योग्य प्रतिक्रिया पवित्र दुःख हीच असली पाहिजे, गंभीर पापाचा स्वीकार नव्हे. दुसऱ्याच्या चुकीच्या निवडींबद्दल दुःख वाटणे, ही त्या व्यक्तीवरील खऱ्या प्रेमाची कृती आहे.

चौथे धन्यवचन आपल्याला “नीतिमत्त्वाची भूक व तहान बाळगण्यास” बोलावते. याचा अर्थ असा की केवळ आपल्या पापांबद्दल आणि जगातील वस्तुनिष्ठ अनिष्ट गोष्टींबद्दल आपल्याला पवित्र दुःख वाटावे असे नव्हे, तर सत्याची आणि पवित्र जीवनाची भूक व तहान आपल्या अंतःकरणात भरून राहू द्यावी. ही ओढ आपल्या अंतःकरणात अशी प्रखर प्रेरणा बनली पाहिजे की देवाच्या राज्याचा सर्वत्र विस्तार व्हावा म्हणून आपल्या परीने शक्य ते सर्व आपण करू. हे धन्यवचन आपल्याला उदासीनतेवर मात करण्याचे बळ देते आणि कितीही विरोध झाला तरी बदल घडवून आणण्याची प्रेरणा देते. या प्रेरणेला देवावरील व शेजाऱ्यावरील प्रेमातून आणि त्यासोबत असलेल्या इतर सर्व सद्गुणांतून बळ मिळते.

देव तुम्हाला संत होण्यासाठी बोलावत आहे, या सुंदर सत्यावर आज चिंतन करा. संतत्वाकडे नेणारा सर्वांत खात्रीचा मार्ग म्हणजे धन्यवचनांनुसार जगणे. ती काळजीपूर्वक वाचा. त्यांवर मनन करा आणि तुम्ही कसे जगावे, याविषयी देवाचे आवाहन ती तुम्हाला उलगडून दाखवतात, हे जाणून घ्या. एखादे धन्यवचन तुम्हाला विशेष भावले, तर त्यावर लक्ष केंद्रित करण्यासाठी वेळ द्या. ही कृपादाने अंतःकरणात रुजवण्याचा प्रयत्न करा. देव तुमच्या जीवनात अद्भुत कार्य करील आणि एक दिवस आपल्या ख्रिस्तसभेतील हा महोत्सव तुमच्या सुफळ जीवनाचा खरा उत्सव ठरेल.

हे माझ्या परमपवित्र प्रभू, तू आता स्वर्गात राज्य करतोस आणि तुझे गौरवशाली राज्य पृथ्वीवर दृढपणे प्रस्थापित व्हावे, अशी तुझी इच्छा आहे. पूर्ण अंतःकरणाने पवित्रतेचा ध्यास घेण्यासाठी आणि विशेषतः तू प्रकट केलेल्या धन्यवचनांनी दाखवलेल्या मार्गाने चालण्यासाठी मला आवश्यक ती कृपा दे. या जगात मला खरा संत होता यावे आणि आताही व अनंतकाळासाठीही तुझे राज्य वाढवण्यास तू माझा उपयोग करावा, अशी मी प्रार्थना करतो. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.


सर्व मृत विश्वासूंचे स्मरण

सर्व दिवंगत श्रद्धावंतांचे स्मरण (सर्व आत्म्यांचा दिवस), 2 नोव्हेंबर

“कारण माझ्या पित्याची इच्छा ही आहे की, जो कोणी पुत्राला पाहतो आणि त्याच्यावर विश्वास ठेवतो, त्याला शाश्वत जीवन लाभावे; आणि शेवटच्या दिवशी मी त्याला पुन्हा उठवीन.” योहान 6:40

कालच्या सर्व संतांच्या महोत्सवात आपल्याआधी या जगातून गेलेले असंख्य जण आता स्वर्गाचे वैभव अनुभवत आहेत, या सत्याचा उत्सव साजरा करण्याची आणि आनंद मानण्याची संधी आपल्याला मिळाली. या विश्वासू आत्म्यांचे जीवन देवाच्या कृपेवर आधारलेले होते आणि आता ते सर्व पापांपासून पूर्णपणे शुद्ध झाले आहेत. ते आता आपल्या प्रेमळ देवाचे समोरासमोर दर्शन घेत आहेत.

आज आपण या सत्याचे स्मरण करतो की, देवाच्या कृपेच्या अवस्थेत मरण पावलेले अनेक जण देवाच्या तेजोमय सिंहासनासमोर उभे राहण्यास आणि त्याचे समोरासमोर दर्शन घेण्यास लगेच तयार नसतात. आपल्या आत्म्यातून प्रत्येक पाप आणि पापाबद्दलची प्रत्येक आसक्ती पूर्णपणे नाहीशी झाली, तरच हे शक्य आहे. स्वर्गाच्या शाश्वत वैभवात प्रवेश करण्यासाठी आपल्या अंतःकरणात केवळ देवावरील व शेजाऱ्यावरील निर्मळ प्रेमच जिवंत असले पाहिजे. पण अशा अवस्थेत किती जण मरण पावतात?

ख्रिस्तसभेने आपल्या सुज्ञतेने आणि पावित्र्याने शतकानुशतके स्पष्टपणे शिकवले आहे की, कमी गंभीर पापाची आसक्ती अजूनही असताना एखादी व्यक्ती या जगातून परलोकी जाते, तेव्हा स्वर्गात प्रवेश करण्यासाठी तिचे पूर्ण शुद्धीकरण होणे आवश्यक असते. हीच शुद्धिस्थानाची अवस्था होय. कॅथलिक ख्रिस्तसभेचा धर्मशिक्षणग्रंथ सांगतो: “जे सर्व जण देवाच्या कृपेत आणि त्याच्याशी मैत्रीच्या नात्यात मरण पावतात, पण ज्यांचे शुद्धीकरण अजून पूर्ण झालेले नसते, त्यांच्या शाश्वत तारणाची खात्री असते. मात्र, स्वर्गीय आनंदात प्रवेश करण्यासाठी आवश्यक असलेले पावित्र्य प्राप्त व्हावे म्हणून मृत्यूनंतर त्यांचे शुद्धीकरण होते. निवडलेल्यांच्या या अंतिम शुद्धीकरणाच्या अवस्थेला ख्रिस्तसभा ‘शुद्धिस्थान’ असे नाव देते. हे शुद्धीकरण नरकवासाची शिक्षा झालेल्यांच्या शिक्षेपेक्षा पूर्णपणे वेगळे आहे” (#1030–31a).

काहींना शुद्धिस्थानाचा विचार भयावह, किंबहुना गोंधळात पाडणारा वाटू शकतो. देव आपल्या असीम दयेने, त्याच्या मार्गाने चाललेल्या आपल्या सर्व प्रियजनांना सरळ स्वर्गात का नेत नाही? उत्तर सोपे आहे. तो त्यांना स्वर्गात नेतोच! आणि त्यांना स्वर्गात नेणारा मार्ग म्हणजे देवाच्या अद्भुत दयेने होणारे त्यांचे अंतिम शुद्धीकरण.

आपल्या आत्म्यातील पापाची सर्व आसक्ती दूर होणे, ही आपल्या कल्पनेपलीकडची दया आहे. या अंतिम शुद्धीकरणाद्वारे देव मृत्यूनंतर पवित्र आत्म्यांना अनंतकाळच्या आनंदासाठी तयार करतो. पण हे शुद्धीकरण आवश्यक आहे, कारण देवाचे आपल्यावर इतके प्रेम आहे की कोणत्याही आत्म्याने पापाची अगदी थोडीशी आसक्ती घेऊनही अनंतकाळ जगावे, अशी त्याची इच्छा नाही. आपण सर्वांनी मुक्त व्हावे, अशी देवाची इच्छा आहे. खरे तर, आपल्या आत्म्यावरील प्रत्येक पाप, अगदी लहानात लहान पापसुद्धा, आपल्याला स्वर्गात प्रवेश न मिळण्यास पुरेसे आहे. म्हणून शुद्धिस्थानाकडे आपण देवाच्या दयेचे अंतिम वरदान म्हणून पाहिले पाहिजे. परिपूर्ण प्रेमापासून आपल्याला दूर ठेवणारे शेवटचे ओझेही देव तिथे दूर करतो, जेणेकरून आपण अनंतकाळ पूर्ण स्वातंत्र्य आणि परम आनंद अनुभवू. आपण सदैव केवळ निर्मळ प्रेमाने भरलेले असावे, अशी देवाची इच्छा आहे. म्हणून मृत्यूनंतर प्रत्येक लहान पापापासून मुक्त होण्यासाठी अंतिम आणि तीव्र शुद्धीकरणातून जाण्याची कृपा आपल्याला मिळते. अशा रीतीने, जेव्हा आपण देवाला त्याच्या संपूर्ण वैभवात पाहू, तेव्हा ज्या परिपूर्णतेसाठी त्याने आपल्याला बोलावले आहे, त्या परिपूर्णतेने आपण त्याला पाहू. शुद्धिस्थान हे एक वरदान आहे, एक कृपा आहे, देवाच्या दयेची देणगी आहे. कोणत्याही पापावर मात करताना जशा वेदना होतात, तशाच वेदना या शुद्धीकरणातून जातानाही होतील. पण पापातून मुक्तीचे जे चांगले फळ मिळते, त्यापुढे अंतिम शुद्धीकरणाच्या सर्व वेदना सहन करणे शंभरपटीने, किंबहुना त्याहूनही अधिक, सार्थ ठरते.

तुम्ही संत व्हावे, अशी देवाची इच्छा आहे, या आध्यात्मिक सत्यावर आज चिंतन करा. सर्व पापांपासून पूर्णपणे शुद्ध झालेल्या अवस्थेत ज्यांना मृत्यू येतो, अशा मोजक्या लोकांपैकी तुम्ही असाल, तर खात्री बाळगा की शुद्धिस्थानात होणारे शुद्धीकरण तुमच्या बाबतीत या पृथ्वीवरच पूर्ण झाले आहे. पण मृत्यूच्या वेळी पापाची थोडीशी आसक्ती अजूनही टिकून असलेल्या अनेकांमध्ये तुम्ही किंवा तुमचे प्रियजन असाल, तर आनंद करा, कारण देवाचे कार्य अजून संपलेले नाही. पुढे होणाऱ्या अंतिम शुद्धीकरणाची मनापासून कृतज्ञतेने वाट पाहा आणि त्या शुद्धीकरणातून शेवटी मिळणाऱ्या मुक्तीची आनंदाने अपेक्षा करा.

हे माझ्या दयाळू प्रभू, माझा आत्मा आणि तुझ्या सर्व विश्वासू जनांचे आत्मे प्रत्येक पापापासून, अगदी लहानात लहान अपूर्णतेपासूनही शुद्ध व्हावेत, अशी तुझी इच्छा आहे. शुद्धिस्थानाद्वारे तू दाखवलेल्या दयेबद्दल मी तुझे आभार मानतो आणि इथे व आताच त्या शुद्धीकरणासाठी मी सतत प्रयत्न करत राहावे, अशी प्रार्थना करतो. माझ्याआधी या जगातून गेलेल्या आणि ज्यांना अजूनही शुद्धीकरणाच्या अग्नीची गरज आहे, अशा सर्वांसाठीही मी प्रार्थना करतो. त्यांच्यावर तुझ्या दयेचा वर्षाव कर, म्हणजे त्यांची गणना स्वर्गातील संतांमध्ये होईल. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.


आपल्या प्रभूने दिलेला धक्का

रोममधील लातेरान बॅसिलिकाच्या समर्पणाचा सण, 9 नोव्हेंबर

येशूने त्यांना उत्तर दिले, “हे मंदिर पाडा, आणि तीन दिवसांत मी ते पुन्हा उभे करीन.” यहुदी म्हणाले, “या मंदिराचे बांधकाम सेहेचाळीस वर्षे चालू आहे, आणि तुम्ही ते तीन दिवसांत उभे करणार?” पण तो आपल्या देहरूपी मंदिराविषयी बोलत होता. योहान 2:19–21

आज आपण रोममधील लातेरान बॅसिलिकेचा उत्सव साजरा करतो. ती संपूर्ण रोमन कॅथलिक चर्चची मातृमंदिर आहे. चौथ्या शतकात ती रोमच्या बिशपांना देण्यात आली. कालांतराने ती मोडकळीस येत असताना संत पेत्रांची बॅसिलिका बांधण्यात आली. तोपर्यंत लातेरान बॅसिलिका हे पोपांचे मुख्य निवासस्थान होते. तरीही लातेरान बॅसिलिका आजही जगातील सर्वांत महत्त्वाचे भावमंदिर आहे, कारण ते रोमचे अधिकृत कॅथेड्रल आहे.

या देवळाचा सन्मान करताना आपण केवळ एका इमारतीचा सन्मान करत नाही. लातेरान बॅसिलिका हे येशू ख्रिस्ताच्या एकमेव खऱ्या ख्रिस्तसभेचे प्रतीक आहे. या देवळाच्या आतील भागाचे सौंदर्य पाहून मन थक्क होते. हे सौंदर्य आपले लक्ष ख्रिस्ताचा गूढ देह असलेल्या ख्रिस्तसभेच्या कल्पनेपलीकडील सौंदर्याकडे वेधते.

आजच्या शुभवर्तमानात येशू मंदिरात प्रवेश करतो आणि चाबकाने पैसे बदलणाऱ्यांना व ते नफ्यासाठी विकत असलेल्या जनावरांना बाहेर हाकलतो. असे करताना तो मोठ्याने म्हणतो, “हे येथून घेऊन जा, आणि माझ्या पित्याच्या घराचा बाजार करू नका.” त्यानंतर स्तोत्र 69 मधील हे वचन उद्धृत केले आहे: तुझ्या घराविषयीचा आवेश मला ग्रासून टाकील.

येशू आपल्या चर्चवर स्वतःच्या देहाप्रमाणे प्रेम करतो, कारण चर्च खरोखरच त्याचा देह आहे. त्याच्या देहाचे अवयव म्हणून चर्चच्या सदस्यांना तो बोलावतो आणि आपली साधने म्हणून कार्य करण्यासाठी व आपल्या तारणकार्यामध्ये सहभागी होण्यासाठी पाठवतो. आज आपण केवळ एखाद्या भावमंदिराचा नव्हे, तर खुद्द चर्चचा सन्मान करतो. म्हणजेच, तुम्ही ख्रिस्ताच्या देहाचे अवयव आहात, त्या नात्याने आपण तुमचाही सन्मान करतो. आजच्या उत्सवासाठी दिलेले शुभवर्तमान आपल्याला आठवण करून देते की आपले चर्च शुद्ध करण्यासाठी प्रभूच्या अंतःकरणात किती आवेश आहे.

चर्च शुद्ध कसे होते? त्याच्या सदस्यांच्या शुद्धीकरणाने ते शुद्ध होते. याचा अर्थ असा की येशूला पूर्ण आवेशाने तुमच्या आत्म्यातून प्रत्येक पाप हाकलून द्यायचे आहे. त्याच्या देहाचे अवयव म्हणून तुमची अत्यावश्यक भूमिका पार पाडण्याच्या आड येणारा सगळा मळ त्याला धुऊन टाकायचा आहे.

कधीकधी शुद्ध होण्याचा आपला निश्चय ढिला पडतो. आपण करत असलेल्या पापांची आपल्याला सहज सवय होऊ शकते, आणि मग त्या सवयी मोडणे कठीण जाते. असे घडते तेव्हा मंदिराच्या शुद्धीकरणाच्या या प्रसंगावर चिंतन करणे आणि त्यातून येशूला आपलाही आत्मा शुद्ध करायचा आहे हे ओळखणे उपयोगी ठरते. कधीकधी आपल्या प्रभूच्या अंतःकरणातील अढळ आवेशाने आपल्याला हादरवून जागे करावे, आपल्यासमोर आव्हान उभे करावे, आपल्याला सत्याला सामोरे जायला लावावे आणि धीर द्यावा, याची आपल्याला गरज असते.

येशू मंदिर शुद्ध करत आहे, या प्रभावी दृश्यावर आज चिंतन करा. चिंतन करताना हा प्रसंग तुमच्या स्वतःच्या जीवनाशी जोडून पाहा. येशूचा आवेश आणि त्याची कृती पाहून मंदिरात खरेदी-विक्री करणाऱ्यांना धक्का बसला असेल. तुम्ही स्वतःच्या पापांबद्दल बेफिकीर झाला असाल, तर या पवित्र धक्क्याने तुम्हालाही जागे व्हायला मदत होऊ द्या. आपल्या प्रभूच्या आवेशाला तुमच्या अंतःकरणाला स्पर्श करू द्या. तो तुम्हाला शुद्ध करण्यासाठी जे काही करतो, ती त्याच्या प्रेमाची कृती आहे, हे लक्षात ठेवा. आपल्या पवित्र चर्चचे सदस्य म्हणून तुमची भूमिका अधिक पूर्णपणे पार पाडता यावी, यासाठी तुम्हाला मुक्त करण्याची त्याची इच्छा आहे.

हे माझ्या प्रभू, मला आणि तुझ्या सर्व लेकरांना पापापासून शुद्ध करण्याची उत्कट इच्छा तुझ्या हृदयात जळत आहे. तुझ्या या तळमळीतून तुझे गाढ प्रेम दिसून येते. तुझा देह असलेल्या ख्रिस्तसभेशी मी तिचा एक अवयव म्हणून अधिक पूर्णपणे एकरूप व्हावे, यासाठी शक्य ते सर्व करण्याची तुझी तयारीही त्यातून दिसते. हे प्रिय प्रभू, तुला जे काही मला सांगायचे आहे ते ऐकण्यासाठी माझे मन खुले कर आणि ते स्वीकारण्यास माझी इच्छाशक्ती तयार कर. माझ्या जीवनात तू करत असलेल्या शुद्धीकरणाच्या कार्याला प्रतिसाद देण्याची कृपा मला दे. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.


अपरिमित आशीर्वादांबद्दल कृतज्ञता

कृतज्ञता दिन, संयुक्त राज्ये (अमेरिका)

“दहा जण शुद्ध झाले होते, नाही का? मग बाकीचे नऊ कुठे आहेत? या परदेशीयाशिवाय देवाचे आभार मानायला दुसरा कोणीच परत आला नाही का?” मग येशू त्याला म्हणाला, “ऊठ आणि जा; तुझ्या श्रद्धेने तुला तारले आहे.” लूक 17:17–19

कृतज्ञता व्यक्त करण्यातून त्याची श्रद्धा दिसून आली आणि त्या श्रद्धेने त्याचे तारण झाले! आज ‘थँक्सगिव्हिंग’ हा राष्ट्रीय सुट्टीचा दिवस साजरा करताना मनन करण्यासारखी ही किती सुंदर गोष्ट आहे!

‘थँक्सगिव्हिंग’ हा खास चर्चचा पवित्र दिवस नसला, तरी आपल्या ख्रिस्ती श्रद्धेत कृतज्ञतेला केंद्रस्थानी स्थान आहे. आजच्या शुभवर्तमानात येशूने दहा कुष्ठरोग्यांना बरे केले, त्या प्रसंगातून हे दिसून येते. त्या दहा जणांनी कसा प्रतिसाद दिला, हे लक्षात घेण्यासारखे आहे. त्यांच्यापैकी नऊ जण बरे झाले आणि आपापल्या कामाला निघून गेले. ज्याने त्यांना बरे केले, त्याचे आभार मानायला ते परत आले नाहीत. पण एक जण परत आला. क्षणात कुष्ठरोगातून मुक्त झालेला तो मनुष्य येशूकडे परत आला, त्याने येशूचा गौरव केला, त्याच्या चरणी पडला आणि त्याचे आभार मानले. हा मनुष्य परदेशी होता, एक शोमरोनी होता. पण त्याने अशी श्रद्धा दाखवली की आपण सर्वांनी तिचे अनुकरण करण्याचा प्रयत्न केला पाहिजे. बरे होण्याच्या कृपेबद्दल मनात कृतज्ञता असणे पुरेसे नाही, तर ती व्यक्तही केली पाहिजे, याची त्याला जाणीव होती. यातूनच त्या शोमरोन्याची श्रद्धा दिसून आली.

‘थँक्सगिव्हिंग’ साजरा करताना आपल्याला याची आठवण होते की ज्या अनेक गोष्टींबद्दल आपण कृतज्ञ असले पाहिजे, त्यांत देवाने आपल्याला दिलेल्या अपार कृपादानांबद्दल त्याचे आभार मानणे सर्वांत महत्त्वाचे आहे. पण देवाच्या आशीर्वादांना आपण कसा प्रतिसाद देतो, हे किती महत्त्वाचे आहे, याकडे किती सहज दुर्लक्ष होते, ते या प्रसंगातून स्पष्ट होते. त्या कुष्ठरोग्यांपैकी केवळ दहा टक्के जणांनी अशा रीतीने कृतज्ञता व्यक्त केली. म्हणून आपण कोणकोणत्या कारणांसाठी कृतज्ञ असले पाहिजे, याचा आज विचार करणे आणि ती कृतज्ञता देवापुढे व्यक्त करण्याचा प्रयत्न करणे उपयुक्त ठरेल.

पहिली गोष्ट म्हणजे, देवाने प्रेमापोटी आपल्याला निर्माण केले. ही काही लहान देणगी नाही. त्याने आपल्याला दिलेली ही पहिली देणगी आहे, आणि आपण ती अनेकदा गृहीत धरतो. देवाला आपल्याला निर्माण करण्याची गरज नव्हती. तुम्हालाही निर्माण करण्याची त्याला गरज नव्हती. तरीही त्याने तुम्हाला निर्माण केले. जीवनाची आणि अमर आत्म्याची ही देणगी आपण कधीही नजरेआड करू नये; उलट तिचा सदैव आनंद मानावा.

तिसरी नव्हे, दुसरी गोष्ट म्हणजे, धन्य कुमारी मरियेच्या गर्भात देहधारण करून देव आपल्या पतित अवस्थेत सहभागी झाला. त्यामुळे आपल्या पतित मानवी स्वभावाला यापूर्वी कधीही लाभला नव्हता इतका उच्च मान लाभला. देहधारी देवपुत्र आणि मानवपुत्र या एकाच व्यक्तीमध्ये मानवी आणि दैवी स्वभाव एकत्र आले. आपल्या कोणत्याही योग्यतेशिवाय मिळालेल्या या विस्मयकारक देणगीबद्दल आपण कृतज्ञ असले पाहिजे.

तिसरी गोष्ट म्हणजे, पुढे काय घडले हे आपल्याला माहीत आहे. देहधारी पुत्राच्या व्यक्तीत देवाने दुःख सोसले, मृत्यू स्वीकारला आणि तो पुन्हा उठला. अशा रीतीने त्याने आपले प्रत्येक पाप पुसले जाणे शक्य केले. त्याच्याबरोबर मरताना आपल्याला त्याच्याबरोबर पुन्हा उठण्याचे आमंत्रण मिळते. आणि त्याच्याबरोबर उठताना स्वर्गातील त्याच्या गौरवात सहभागी होण्याचे आमंत्रण आपल्याला मिळते.

शेवटी, आपल्यापैकी प्रत्येकाला रोज असंख्य कृपादाने मिळतात. पण लाडावलेल्या मुलांप्रमाणे आपण अनेकदा या आशीर्वादांकडे दुर्लक्ष करतो आणि ते गृहीत धरतो. इथे केवळ काही उदाहरणे देऊन भागणार नाही. आपले हृदय कृतज्ञ व्हावे असे वाटत असेल, तर हे आशीर्वाद स्वतःच्या जीवनात ओळखायला शिकणे आवश्यक आहे. आपले लक्ष अनेकदा आपल्या झगड्यांवर आणि दुःखांवरच खिळून राहते. पण आशीर्वाद विपुल आहेत. आपण जितक्या पूर्णपणे स्वतःला प्रभूच्या हाती सोपवून त्याच्याकडे वळतो, तितके अधिक आशीर्वाद आपल्याला लाभतात.

देवाने तुम्हाला दिलेल्या अनेक आशीर्वादांकडे तुम्ही कोणत्या वृत्तीने पाहता, यावर आज मनन करा. देवाने आपल्याला निर्माण केले आणि प्रेमाने आपल्या तारणासाठी जे केले, त्या मूलभूत आशीर्वादांपासून सुरुवात करा. मग देव कितीतरी छोट्या छोट्या मार्गांनी तुमच्यासोबत कसा राहिला, त्याने तुम्हाला कसे मार्गदर्शन केले, बळ दिले आणि भरभरून आशीर्वाद दिले, याचा विचार करा. हे आशीर्वाद तुम्हाला स्पष्टपणे दिसत नसतील, तर आज जाणीवपूर्वक देवाचे ऐकण्यासाठी वेळ द्या, म्हणजे तो ते तुम्हाला दाखवू शकेल. आपल्याला लाभलेले आशीर्वाद ओळखल्यावर त्या एका कुष्ठरोग्याप्रमाणे प्रतिसाद द्या. येशूकडे वळा, त्याचा गौरव करा, प्रार्थनेत त्याच्या चरणी पडा आणि त्याचे आभार माना. असे केल्याने त्या कुष्ठरोग्याला लाभलेल्या तारणदायी श्रद्धेने तुमचेही हृदय भरून जाईल.

हे माझ्या परम उदार प्रभू, तू मला माझ्या कल्पनेपलीकडचे आशीर्वाद दिले आहेत. तू माझ्याशी किती चांगुलपणाने वागला आहेस, हे मला कधीच पूर्णपणे समजणार नाही, आणि माझी कृतज्ञताही मला कधीच पुरेशी व्यक्त करता येणार नाही, याची मला जाणीव आहे. माझे हृदय कृतज्ञतेने भरून टाक. माझ्या जीवनात तू करत असलेले कार्य मला दिसू दे आणि त्या एका कुष्ठरोग्याप्रमाणे तुला प्रतिसाद देण्यास मला मदत कर. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.


आपल्या प्रभूचे डोळे

30 नोव्हेंबर, संत आंद्रे प्रेषित यांचा सण

येशू गालिल समुद्राच्या किनाऱ्याने चालत असताना, त्याने दोन भावांना पाहिले. पेत्र म्हणत त्या शिमोनाला आणि त्याचा भाऊ आंद्रेय याला त्याने समुद्रात जाळे टाकताना पाहिले; ते मच्छीमार होते. तो त्यांना म्हणाला, “माझ्यामागे या, आणि मी तुम्हाला माणसे पकडणारे मच्छीमार करीन.”  मत्तय 4:18-19

आज आपण प्रेषितांपैकी एक असलेल्या संत आंद्रेयांचा सन्मान करतो. आंद्रेया आणि त्यांचा भाऊ पेत्र हे दोघे मच्छीमार होते; पण लवकरच ते एका वेगळ्या प्रकारची मासेमारी करणार होते. येशूने म्हटल्याप्रमाणे, ते लवकरच ‘माणसे धरणारे’ होणार होते. पण प्रभूने त्यांना या कार्यासाठी पाठवण्यापूर्वी त्यांनी त्याचे अनुयायी होणे आवश्यक होते. आणि तसे घडले, कारण प्रभूनेच प्रथम मच्छीमाराप्रमाणे या दोघांना आपल्याकडे ओढले.

या शुभवर्तमानात लक्षात घ्या की येशू तिथून सहज चालला होता आणि त्याने या दोघा भावांना आपल्या कामात मेहनत करताना ‘पाहिले.’ येशूने आधी त्यांना ‘पाहिले’ आणि मग त्यांना बोलावले. आपल्या प्रभूच्या या दृष्टीवर चिंतन करावे असे आहे.

या गहन सत्याचा विचार करा: आपला प्रभू दैवी प्रेमाने सतत तुमच्याकडे पाहत आहे आणि तुमचे लक्ष त्याच्याकडे वळेल त्या क्षणाची वाट पाहत आहे. त्याची दृष्टी अखंड तुमच्यावर असते आणि ती तुमच्या अंतःकरणापर्यंत पोहोचते. त्या नजरेत एक तळमळ आहे: तुम्ही इतर सर्व काही सोडून त्याचे प्रेमळ आमंत्रण ऐकावे आणि त्याच्या मागे यावे. इतकेच नव्हे, तर तुम्ही पुढे जाऊन इतरांनाही श्रद्धेच्या वाटेवर येण्याचे आमंत्रण द्यावे, अशी त्याची इच्छा आहे.

या आगमनकाळाच्या प्रारंभी आंद्रेया आणि पेत्र यांना मिळालेली हाक ही आपल्यालाही दिलेली हाक आहे, हे आपण मनापासून स्वीकारले पाहिजे. येशू आपल्याकडे पाहतो, आपण खरे कोण आहोत हे ओळखतो, आपल्याविषयीचे सर्व काही जाणतो आणि मग आपल्याला आमंत्रण देतो, याकडे आपण लक्ष दिले पाहिजे. तो तुम्हाला म्हणतो, ‘माझ्यामागे या…’ हे आमंत्रण तुमच्या जीवनाच्या प्रत्येक अंगात भिनले पाहिजे. येशूच्या ‘मागे येणे’ म्हणजे बाकी सर्व मागे सोडून आपल्या प्रभूचे अनुसरण करणे हेच आपल्या जीवनाचे एकमेव ध्येय बनवणे.

दुःखाची गोष्ट अशी की अनेक जण आपल्या जीवनात या हाकेकडे फारसे लक्ष देत नाहीत. प्रभूचे बोलणे ऐकणारे थोडेच असतात; त्याला प्रतिसाद देणारे त्याहून कमी, आणि आपले संपूर्ण जीवन त्याला समर्पित करून प्रतिसाद देणारे तर त्याहूनही कमी असतात. आगमनकाळाची सुरुवात ही आपल्या प्रभूच्या हाकेला आपण कसा प्रतिसाद देत आहोत, हे पुन्हा एकदा तपासून पाहण्याची संधी आहे.

आज येशू हे शब्द तुम्हाला उद्देशून बोलत आहे, यावर चिंतन करा. सर्वप्रथम स्वतःला विचारा: मी माझ्या आत्म्याची सारी शक्ती एकवटून त्याला ‘हो’ म्हटले आहे का? मग, या वाटचालीत सामील होण्यासाठी तुम्ही कोणाला आमंत्रण द्यावे, अशी आपल्या प्रभूची इच्छा आहे, याचा विचार करा. आमंत्रण देण्यासाठी येशू तुम्हाला कोणाकडे पाठवत आहे? तुमच्या जीवनातील कोण जण त्याची हाक ऐकून तिला प्रतिसाद देण्यास तयार आहेत? तुमच्याद्वारे येशू कोणाला आपल्याकडे ओढू इच्छितो? या प्रेषितांचे अनुकरण करा. प्रभूला ‘हो’ म्हणण्यात काय काय सामावले आहे हे त्यांना लगेच उमगले नाही, तरीही त्यांनी त्याला ‘हो’ म्हटले. आज तुम्हीही ‘हो’ म्हणा आणि श्रद्धेच्या या गौरवशाली वाटचालीत पुढे जे काही करावे लागेल, ते करण्यास तयार आणि राजी राहा.

हे माझ्या प्रिय प्रभू, आज मी तुला खरोखर ‘हो’ म्हणतो. तुझी हाक मला ऐकू येते. पूर्ण उदारतेने आणि तुझ्या पवित्र व परिपूर्ण इच्छेला स्वतःला पूर्णपणे समर्पित करून मी त्या हाकेला प्रतिसाद देण्याचे ठरवतो. माझ्या जीवनात तू दिलेल्या दैवी हाकेला प्रतिसाद देताना माझे सर्वस्व तुला अर्पण करण्यासाठी लागणारे धैर्य आणि शहाणपण मला दे. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.

अनुक्रमणिका


चारही खंड मऊ मुखपृष्ठाच्या छापील पुस्तकांच्या & ई-पुस्तकांच्या स्वरूपात उपलब्ध आहेत!

अ‍ॅमेझॉन – गूगल प्ले – आयट्यून्स – बार्न्स अँड नोबल