चारही खंड मऊ मुखपृष्ठाच्या छापील पुस्तकांच्या & ई-पुस्तकांच्या स्वरूपात उपलब्ध आहेत!
नीतिमत्त्वाची परिपूर्णता
सामान्य liturgical काळातील सहावा रविवार (वर्ष अ)
येशू आपल्या शिष्यांना म्हणाला, “मी तुम्हांला सांगतो, तुमचे नीतिमत्त्व शास्त्री आणि परुशी यांच्या नीतिमत्त्वापेक्षा अधिक नसेल, तर तुम्ही स्वर्गाच्या राज्यात प्रवेश करणार नाही.” मत्तय 5:20–22
शास्त्री आणि परुशी जुन्या नियमशास्त्राचे जाणकार होते. आता मशीहा आला होता, तरी जुन्या करारातील शिकवणीचा अधिक खोल अर्थ समजून घेऊन तिच्याविषयीच्या आपल्या समजुतीच्या पलीकडे जाण्याची त्यांची तयारी नव्हती. त्या शिकवणीचाही ते अनेकदा विपर्यास करत असत. शतकानुशतके चालत आलेली, प्रत्येक गोष्ट सरसकट योग्य किंवा अयोग्य ठरवणारी त्यांची नीतिविषयक दृष्टी त्यांना सोयीची वाटत होती. येशूने त्यांना नव्या आणि अधिक उंच ध्येयाकडे बोलावले, तेव्हाही त्यांना बदलायचे नव्हते.
आजच्या शुभवर्तमानात येशूचे डोंगरावरील प्रवचन पुढे चालू राहते. या प्रवचनाची सुरुवात धन्यवचनांनी झाली होती. आजच्या भागात येशू आपल्याला राग, व्यभिचार आणि शपथ यांविषयी शिकवतो. प्रत्येक बाबतीत तो जुन्या करारात शिकवलेल्या नियमाचा उल्लेख करतो आणि मग तो नियम एका नव्या उंचीवर नेतो. वर उद्धृत केलेले वचन स्पष्ट करते की येशूची ही नवी शिकवण स्वीकारण्याचा एकमेव मार्ग म्हणजे शास्त्री आणि परुशी यांच्या “नीतिमत्त्वाच्या” पलीकडे जाणे. त्यांचे नीतिमत्त्व ओलांडले नाही, तर त्याचा गंभीर परिणाम म्हणजे स्वर्गाचे राज्य गमावणे.
येशू प्रथम जुन्या करारातील आज्ञेची आठवण करून देतो: “तू खून करू नकोस.” पण मग तो त्या आज्ञेचा अर्थ अधिक खोलवर उलगडत म्हणतो, “जो कोणी आपल्या भावावर रागावतो, तो न्यायास पात्र ठरेल.” अर्थात, खून करणे हे गंभीर पाप आहेच. पण येशू आता स्पष्ट करतो की मनात राग बाळगणे हेही पाप आहे, मग तो राग कृतीत उतरला नसला तरी. यानंतर तो व्यभिचार आणि शपथ घेणे यांविषयीही अशाच प्रकारे शिकवतो.
ही नवी शिकवण समजून घेण्यासाठी शास्त्री आणि परुशी जुन्या कराराकडे कोणत्या दृष्टीने पाहत होते, हे लक्षात घेणे उपयुक्त ठरते. याविषयी येशू म्हणतो, “नियमशास्त्र किंवा संदेष्ट्यांची शिकवण रद्द करायला मी आलो आहे, असे समजू नका. मी रद्द करायला नव्हे, तर पूर्णत्वाला न्यायला आलो आहे.” म्हणून शास्त्री आणि परुशी यांची मुख्य अडचण ही नव्हती की त्यांनी जुन्या करारातील नियमशास्त्र नीट शिकवले नाही. मुख्य अडचण अशी होती की मशीहा आला होता आणि त्याने नियमशास्त्राच्या पूर्तीचे व नीतिमत्त्वाचे नवे युग सुरू केले होते, तरी त्याचा सखोल अर्थ समजून घेण्याची आणि देवाच्या नियमशास्त्राची ही पूर्ती स्वीकारण्याची त्यांची तयारी नव्हती. पवित्रतेत वाढण्याची आणि पूर्वी शिकवलेल्या सर्व गोष्टींची झालेली पूर्ती स्वीकारण्याची त्यांची इच्छा नव्हती.
आपल्या प्रभूच्या नव्या आणि गौरवशाली शिकवणीतून तुम्हांला जे आवाहन केले आहे, त्यावर आज चिंतन करा. आपल्या प्रभूचे शुभवर्तमान खरोखर स्वीकारायचे असेल आणि त्याच्या कृपेच्या नव्या नियमाप्रमाणे जगायचे असेल, तर विश्वासाच्या मुळाशी जाण्याची, त्याप्रमाणे तडजोड न करता जगण्याची आणि देवाला तुमच्या जीवनाच्या प्रत्येक अंगाचे रूपांतर करू देण्याची तयारी ठेवा. हा नवा नियम म्हणजे प्रेम, दया, समर्पण, उत्कटता, मनपरिवर्तन आणि जीवनाचे रूपांतर यांची परिपूर्णता आहे. शास्त्री आणि परुशी यांच्या जुन्या आणि मर्यादित नीतिमत्त्वाच्या पलीकडे जाण्याचा निश्चय करा. मग देव तुमच्या जीवनात गौरवशाली कार्ये करील.
हे सर्व कृपेच्या प्रभू, तू आलास आणि पवित्रतेची उंची आम्हांला केवळ शिकवली नाहीस, तर स्वतः तसे जगून दाखवलेस. तुझ्या प्रत्येक सद्गुणाचे अनुकरण करण्यासाठी आम्हांला जे काही आवश्यक आहे, ते सर्व तू दिले आहेस. मला तुझ्या दयेने आणि सामर्थ्याने भरून टाक, म्हणजे प्रेमाच्या परिपूर्णतेतून उमलणारे नवे नीतिमत्त्व मला जगता येईल. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.
समाजात पुन्हा स्थान
सामान्य काळातील सहावा रविवार (वर्ष ब)
एक कुष्ठरोगी येशूकडे आला. त्याच्यासमोर गुडघे टेकून तो विनवणी करू लागला, “तुझी इच्छा असेल, तर तू मला शुद्ध करू शकतोस.” त्याला पाहून येशूला दया आली. त्याने हात पुढे करून त्याला स्पर्श केला आणि म्हटले, “हो, माझी इच्छा आहे. शुद्ध हो.” मार्क 1:40–41
जुन्या करारातील लेवीय 14 या अध्यायात देवाने मोशेला कुष्ठरोगातून बरे झालेल्यांसाठी शुद्धीकरणाचा विधी सांगितला. अनेक दिवस चालणाऱ्या या सविस्तर विधीद्वारे कुष्ठरोगातून बरे झालेल्या व्यक्तीला पुन्हा समाजात सामावून घेतले जात असे. आजच्या शुभवर्तमानात येशूने कुष्ठरोग्याला बरे केल्यावर त्याला आज्ञा दिली, “जा, याजकाला स्वतःला दाखव आणि तुझ्या शुद्धीकरणासाठी मोशेने सांगितलेले अर्पण कर. ते त्यांच्यासाठी पुरावा ठरेल.” अशा रीतीने येशूने त्या माणसाला केवळ बरे केले नाही, तर आता त्याला पुन्हा समाजात स्थान मिळू शकते, हेही सांगितले.
त्या काळी कुष्ठरोग हा एक भयंकर आजार होता. त्याचे शरीरावर होणारे परिणाम तर भयंकर होतेच, पण कुष्ठरोग झालेल्या व्यक्तीलाही समाजात राहण्याची परवानगी नसे. कारण कुष्ठरोग बराच संसर्गजन्य होता. ज्यांना हा आजार झाला होता, त्यांना वेगळे ठेवल्याने तो इतरांना तितक्या सहजपणे पसरत नसे.
येशूने या माणसाला बरे केले, या प्रसंगावर चिंतन करताना, त्या माणसाला आजारामुळे झालेल्या वेदनांचीच नव्हे, तर विशेषतः त्याला एकटे पाडल्यामुळे झालेल्या दुःखाची कल्पना करा. त्या काळी अर्थातच फोन नव्हते, व्हिडिओवरून बोलण्याची सोय नव्हती, आणि दूरवरून संपर्क साधण्याचे कोणतेही साधन नव्हते. त्यामुळे समाजापासून वेगळे राहावे लागणे म्हणजे कुटुंबीयांशी आणि मित्रांशी असलेला संबंध पूर्णपणे तुटणे, तसेच आपली पूर्वीची उपजीविका, घर आणि आपल्या जीवनाचा भाग असलेले सारे काही गमावणे.
आध्यात्मिक दृष्टीने पाहता, येशूने बरे केलेले विविध आजार काही अंशी पापाची प्रतीके आहेत. कुष्ठरोगाकडे आपण मरणपातकाच्या परिणामांचे प्रतीक म्हणून पाहिले पाहिजे. देवाच्या क्षमेने मरणपातकातून मुक्ती मिळाली नाही, तर ते माणसाला कृपेच्या जीवनापासून पूर्णपणे तोडते. त्याचे देवाशी असलेले नाते तुटते आणि ख्रिस्तकेंद्रित असलेली इतर सर्व नातीही तुटतात. एखादी व्यक्ती मरणपातक करते आणि त्यातच राहते, तेव्हा तिच्या जीवनातून सर्व कृपा नाहीशी झाल्यामुळे ती खरे प्रेम करू शकत नाही. त्यामुळे तिची नाती स्वकेंद्रित होतात, त्यांत इतरांकडून अवाजवी अपेक्षा निर्माण होतात आणि त्यांचे पावित्र्य हरवते.
मरणपातकात पडलेल्यांसाठी हा कुष्ठरोगी त्यातून बाहेर पडण्याचा मार्ग दाखवतो. प्रथम तो येशूकडे आला आणि त्याच्यासमोर गुडघे टेकून बसला. आपल्या आजारावर येशूच उपाय आहे, हे मान्य करून तो आपल्या प्रभूसमोर नम्र झाला. मग त्याने येशूकडे मदतीची याचना केली. पण त्याने ज्या रीतीने याचना केली, तीही बोलकी आहे: ‘मला बरे कर’ असा आग्रह त्याने धरला नाही; येशू आपल्याला बरे करू शकतो, एवढाच विश्वास त्याने व्यक्त केला. मग तो भरवशाने आणि आशेने तिथेच गुडघे टेकून राहिला. गंभीर पापाशी झुंज देताना आपल्या प्रभूकडे कसे जावे, याचा उत्तम मार्ग हा कुष्ठरोगी आपल्याला शिकवतो.
आज या कुष्ठरोग्याच्या प्रसंगावर चिंतन करा. तो किती एकटा पडला होता आणि त्याने काय काय गमावले, हे समजून घेण्याचा प्रयत्न करा. त्याची नम्रता आणि श्रद्धा समजून घ्या. तो जसा आपल्या प्रभूकडे आला, तसेच आपणही प्रभूकडे जाण्याचा प्रयत्न करा. आपली पापे आणि इतर गरजा मान्य करताना देवासमोर नम्र व्हायला भिऊ नका. त्याच्या सर्वशक्तिमान सामर्थ्यावर आणि प्रेमावर आपली श्रद्धा व्यक्त करा आणि दयाळू प्रेमाने तो तुम्हाला सांभाळील, या भरवशाने स्वतःला त्याच्या हाती सोपवा. तो तुम्हाला निराश करणार नाही.
हे परम दयाळू प्रभू, तुझ्याशी आणि तुझ्या लोकांशी असलेल्या ऐक्यापासून तुझ्या सर्व लेकरांना दूर ठेवणाऱ्या अनेक पापांपासून त्यांना मुक्ती मिळावी, अशी तुझी इच्छा आहे. तुझ्यासमोर मला नेहमी नम्र होता यावे म्हणून मला आवश्यक ती श्रद्धा आणि तुझ्यावरचा भरवसा दे, म्हणजे तुझी कृपा पुन्हा लाभावी ही माझी उत्कट इच्छा पूर्ण होईल. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.
धन्यवचने आणि धिक्कारवचने
सामान्य काळातील सहावा रविवार (वर्ष क)
“पण तुम्हा श्रीमंतांचा धिक्कार असो, कारण तुमचे सांत्वन तुम्हाला मिळाले आहे. आता तृप्त असलेल्यांनो, तुमचा धिक्कार असो, कारण तुम्ही भुकेले व्हाल. आता हसणाऱ्यांनो, तुमचा धिक्कार असो, कारण तुम्ही शोक कराल आणि रडाल. जेव्हा सर्व जण तुमच्याविषयी चांगले बोलतात, तेव्हा तुमचा धिक्कार असो, कारण त्यांच्या पूर्वजांनी खोट्या संदेष्ट्यांनाही अशीच वागणूक दिली.” लूक 6:24–26
मत्तयच्या शुभवर्तमानात आढळणाऱ्या डोंगरावरील प्रवचनाचे संक्षिप्त रूप लूक 6:20–49 मध्ये आपल्याला दिसते. लूकच्या शुभवर्तमानात हे प्रवचन एका मैदानावर, म्हणजे “सपाट जमिनीच्या एका पट्ट्यावर,” दिले जाते. दोन्ही शुभवर्तमानांतील प्रवचनांची लांबी वेगवेगळी असली, तरी त्यांतील शिकवण बरीच सारखी आहे. लूकने धन्यवचनांच्या शिकवणीत वर उद्धृत केलेली ‘तुमचा धिक्कार असो’ ही वचनेही समाविष्ट केली आहेत. ती मत्तयच्या शुभवर्तमानात आढळत नाहीत.
प्राचीन ख्रिस्तसभेतील धर्मपिता संत बीड म्हणतात की, संत लूकची ‘धिक्कारवचने’ अशा श्रोत्यांसाठी आहेत ‘ज्यांना अजून शिकवण मिळालेली नाही’; कारण ‘त्यांना आधी भीती दाखवून सत्कर्मांकडे वळवावे लागते.’ ते पुढे म्हणतात की धन्यवचनांचा पहिला भाग, म्हणजे ‘आशीर्वाद’, ‘परिपूर्ण’ लोकांसाठी आहे; कारण शिक्षेची भीती दाखवण्याऐवजी ‘त्यांना प्रतिफळाचे आश्वासन देऊन आमंत्रण दिले तरी पुरेसे असते.’ संत लूकने पापी आणि संत अशा दोघांसाठी शिकवण दिली आहे. यावरून आपल्या आध्यात्मिक जीवनात या दोन्ही मार्गांचा आपल्याला लाभ होऊ शकतो, हे लक्षात येते.
तुमचे आध्यात्मिक जीवन दृढ असेल आणि तुम्ही सातत्याने गंभीर पाप टाळत असाल, तर धन्यवचनांतील आशीर्वादांवर नियमित चिंतन करणे अधिक उपयुक्त ठरू शकते. पवित्र जीवनाचे प्रतिफळ मिळावे, ही तुमची आशा बनते आणि ती तुम्हाला अधिक परिपूर्णतेकडे नेते.
तुमचे आध्यात्मिक जीवन कमकुवत असेल आणि तुम्ही अधिक गंभीर पापांशी वारंवार झुंजत असाल, तर धन्यवचनांसोबत दिलेल्या धिक्कारवचनांवर चिंतन करणे अधिक उपयुक्त ठरू शकते. त्या पापांच्या परिणामांची भीती तुम्हाला ज्या पापचक्राशी तुम्ही झुंजत आहात, त्यापासून दूर राहण्यास मदत करेल.
शेवटी, ‘धन्य’ म्हणणारी वचने आणि त्यांनंतर येणारे ‘धिक्कार असो’ हे इशारे आपल्याला अंतर्मुख होऊन आपल्या हृदयातील इच्छा ओळखायला लावतात. आपले मन कोणत्या विचारांत आणि इच्छांत गुंतलेले आहे, याची जाणीव आपल्याला अधिकाधिक व्हायला हवी. अंतिमतः श्रीमंती किंवा गरिबी, भूक किंवा तृप्ती, जगाकडून मिळणारी प्रशंसा किंवा छळ यांना महत्त्व नाही. महत्त्वाचे हे आहे की या प्रवचनात दाखवून दिलेल्या इच्छांची आसक्ती आपल्या हृदयातून दूर व्हावी, जेणेकरून जीवनात आपण कोणत्याही परिस्थितीत असलो, तरी केवळ देव आणि त्याची पवित्र इच्छा यांचीच ओढ आपल्याला अधिकाधिक लागावी.
आज आपल्या आध्यात्मिक आणि नैतिक जीवनावर चिंतन करा. सर्वप्रथम विचार करा: संतांच्या जीवनाचे अधिक जवळून अनुकरण करण्याचे भाग्य तुम्हाला लाभले आहे का, की पापी माणसाचा पापाशी चाललेला कठीण संघर्षच तुमच्या जीवनात अधिक वेळा दिसून येतो? त्यानंतर, कोणत्या प्रकारच्या शिकवणीची तुम्हाला सर्वाधिक गरज आहे, हे ठरवण्याचा प्रयत्न करा. पवित्रतेत आणखी वाढण्यासाठी, जीवनात अधिक धन्यता साधण्याच्या प्रयत्नाचे काय फळ मिळते, यावर चिंतन करण्याची तुम्हाला गरज आहे का? की ज्या पापाच्या चक्रातून सुटण्यासाठी तुम्ही झगडत आहात, त्यातून मुक्त होण्यास येशूने स्पष्ट शब्दांत केलेल्या निषेधाची तुम्हाला गरज आहे? तुमच्या आध्यात्मिक जीवनात सध्या काय सर्वांत उपयुक्त ठरेल, हे नम्रपणे ओळखा आणि स्वर्गराज्याकडे वाटचाल करताना येशूच्या या संपूर्ण प्रवचनाचे साहाय्य घ्या.
हे पवित्रतेच्या प्रभू, तुझ्या मार्गाने चालावे आणि खरोखर पवित्र व्हावे, अशी माझी मनापासून इच्छा आहे. मला माझ्या पापातून मुक्त कर, म्हणजे त्या पापांचे परिणाम मला टाळता येतील. पवित्रतेची शिखरे गाठण्याची ओढही माझ्या मनात जागव, म्हणजे स्वर्गातील संतांना तू देऊ केलेले महान प्रतिफळ मलाही लाभेल. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.
अंतःकरणाच्या गाभ्यातून
सामान्य काळातील सहाव्या आठवड्याचा सोमवार
परुशी पुढे आले आणि येशूशी वाद घालू लागले. त्याची परीक्षा पाहण्यासाठी त्यांनी त्याच्याकडे स्वर्गातून एखादे चिन्ह मागितले. त्याने अंतःकरणाच्या गाभ्यातून एक दीर्घ उसासा टाकला आणि म्हटले, “ही पिढी चिन्ह का मागते? आमेन, मी तुम्हाला सांगतो, या पिढीला कोणतेही चिन्ह दिले जाणार नाही.” मार्क 8:11–12
येशूने अनेक चमत्कार केले होते. त्याने आजाऱ्यांना बरे केले, आंधळ्यांना पुन्हा दृष्टी दिली, बहिऱ्यांना पुन्हा ऐकू येण्याची शक्ती दिली आणि मोजके मासे व थोड्या भाकरींनी हजारो लोकांना जेवू घातले. पण एवढे सगळे घडल्यानंतरही परुशी येशूशी वाद घालायला आले आणि त्यांनी स्वर्गातून एखादे चिन्ह दाखवण्याची मागणी केली.
येशूची प्रतिक्रिया अगदी आगळी होती. “त्याने अंतःकरणाच्या गाभ्यातून एक दीर्घ उसासा टाकला…” परुश्यांच्या अंतःकरणाच्या कठोरपणामुळे येशूला जे पवित्र दुःख झाले, ते या उसाशातून व्यक्त झाले. त्यांच्याकडे श्रद्धेची दृष्टी असती, तर त्यांना आणखी एका चमत्काराची गरज भासली नसती. आणि येशूने त्यांच्यासाठी “स्वर्गातून एखादे चिन्ह” दाखवले असते, तरी त्याचाही त्यांना काही उपयोग झाला नसता. म्हणून त्या क्षणी जे एकच करणे त्याला शक्य होते ते त्याने केले—त्याने उसासा टाकला.
कधीकधी अशी प्रतिक्रियाच योग्य असते. इतर लोक आपल्याशी कठोरपणे वागतात आणि हट्टाने आपल्या भूमिकेला चिकटून राहतात, असे प्रसंग आपल्या सर्वांच्याच आयुष्यात येऊ शकतात. अशा वेळी त्यांच्याशी वाद घालण्याचा, त्यांचा निषेध करण्याचा किंवा आपलेच बरोबर आहे हे त्यांना पटवून देण्याचा मोह आपल्याला होतो. पण कधीकधी दुसऱ्याच्या अंतःकरणाचा कठोरपणा पाहून खोल, पवित्र दुःख अनुभवणे ही आपल्या सर्वांत पवित्र प्रतिक्रियांपैकी एक ठरू शकते. आपणही आपल्या अंतःकरणाच्या गाभ्यातून “उसासा टाकला” पाहिजे.
एखाद्याचे अंतःकरण कठोर झाले असेल, तर त्याच्याशी तर्काने बोलण्याचा किंवा वाद घालण्याचा फारसा उपयोग होत नाही. अंतःकरणाच्या या कठोरपणालाच आपण परंपरेने “पवित्र आत्म्याविरुद्धचे पाप” असे म्हणतो. हे हेकेखोरपणाचे आणि हट्टीपणाचे पाप आहे. अशा स्थितीत सत्य स्वीकारण्याची तयारी फार कमी असते किंवा मुळीच नसते. दुसऱ्या एखाद्या व्यक्तीच्या जीवनात तुम्हाला असे दिसले, तर मौन राखणे आणि अंतःकरणात दुःख अनुभवणे हीच अनेकदा सर्वोत्तम प्रतिक्रिया असते. त्या व्यक्तीचे अंतःकरण मृदू होण्याची गरज आहे. तुमचे खोल दुःख करुणेने व्यक्त करणे हा खरोखर फरक घडवू शकणाऱ्या मोजक्या मार्गांपैकी एक असू शकतो.
आज तुमच्या जीवनातील अशा एखाद्या व्यक्तीचा विचार करा, जिच्याशी तुमचा वारंवार वाद होतो, विशेषतः श्रद्धेच्या बाबतीत. तुम्ही त्या व्यक्तीशी कसे वागता हे तपासून पाहा आणि तुमच्या वागण्यात बदल करण्याचा विचार करा. तिच्या तर्कहीन युक्तिवादांकडे लक्ष देऊ नका. येशूचे दैवी अंतःकरण जसे एका पवित्र उसाशातून प्रकट झाले, तसेच तुमचेही अंतःकरण त्या व्यक्तीला दिसू द्या. तिच्यासाठी प्रार्थना करा, आशा बाळगा आणि तुमच्या दुःखाला अगदी हट्टी अंतःकरणही पाझरायला मदत करू द्या.
हे माझ्या करुणामय येशू, परुश्यांविषयी तुझे हृदय अपार करुणेने भरले होते. त्याच करुणेतून त्यांच्या हट्टीपणाबद्दल तुला वाटणारे पवित्र दुःख तू व्यक्त केलेस. हे प्रिय प्रभू, तुझ्यासारखे हृदय मला दे, म्हणजे केवळ इतरांच्या पापांबद्दल नव्हे, तर माझ्या स्वतःच्या पापांबद्दलही मला दुःख वाटेल, विशेषतः जेव्हा माझे मन हट्टी होते. हे प्रिय प्रभू, माझे हृदय मृदू कर आणि ज्यांना या कृपेची गरज आहे, त्यांच्यापर्यंत तुझे पवित्र दुःख पोहोचवण्याचे साधन मलाही बनव. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.
स्वर्गाची रहस्ये समजून घेणे
सामान्य काळातील सहाव्या आठवड्याचा मंगळवार
“तुम्हाला अजूनही समजत नाही का? याचा अर्थ तुम्हाला अजूनही उमगत नाही का? तुमची अंतःकरणे कठोर झाली आहेत का? डोळे असूनही तुम्हाला दिसत नाही का? कान असूनही तुम्हाला ऐकू येत नाही का?” मार्क 8:17–18
येशूने आपल्या शिष्यांना विचारलेले हे प्रश्न तुम्हालाच विचारले असते, तर तुम्ही काय उत्तर दिले असते? आपल्याला अजूनही समजत नाही, अर्थ उमगत नाही, आपले अंतःकरण खरोखरच कठोर झाले आहे आणि देवाने जे काही प्रकट केले आहे ते सर्व पाहण्यात व ऐकण्यात आपण कमी पडतो, हे मान्य करायला नम्रता लागते. अर्थात, या अडचणी कमी-अधिक प्रमाणात असू शकतात. तुम्हाला त्या फार गंभीर प्रमाणात भेडसावत नसतील, अशी आशा आहे. पण काही प्रमाणात तरी तुम्हाला या अडचणी आहेत, हे तुम्ही नम्रपणे कबूल करू शकलात, तर त्या नम्रतेमुळे आणि प्रामाणिकपणामुळे तुम्हाला विपुल कृपा लाभेल.
परुश्यांच्या आणि हेरोदाच्या खमिराविषयी चाललेल्या चर्चेत येशूने आपल्या शिष्यांना हे प्रश्न विचारले. या नेत्यांचा “खमीर” इतरांना बिघडवणाऱ्या खमिरासारखाच काम करतो, हे त्याला ठाऊक होते. त्यांचा अप्रामाणिकपणा, गर्व, मान-सन्मानाची लालसा आणि अशा इतर वृत्तींचा लोकांच्या श्रद्धेवर गंभीर दुष्परिणाम होत होता. म्हणून हे प्रश्न विचारून येशूने आपल्या शिष्यांना तो दुष्ट खमीर ओळखण्याचे आणि नाकारण्याचे आव्हान दिले.
संशयाची आणि संभ्रमाची बीजे आपल्या सभोवताली पसरलेली आहेत. आजकाल लौकिक जग ज्या गोष्टींना चालना देते, त्यांपैकी जवळजवळ प्रत्येक गोष्ट कोणत्या ना कोणत्या प्रकारे देवाच्या राज्याच्या विरोधात आहे, असे वाटते. तरीही शिष्यांना परुश्यांचा आणि हेरोदाचा दुष्ट खमीर दिसला नाही, तसेच आपल्या समाजातला दुष्ट खमीरही अनेकदा आपल्याला दिसत नाही. उलट, अनेक चुकीच्या समजुतींमुळे आपण गोंधळून जातो आणि त्यांना आपल्याला लौकिकतावादाच्या वाटेने नेऊ देतो.
यातून आपण एक गोष्ट शिकली पाहिजे: समाजात एखाद्या व्यक्तीला काही अधिकार किंवा सत्ता आहे, एवढ्यानेच ती व्यक्ती सत्यनिष्ठ आणि पवित्र नेती ठरत नाही. दुसऱ्याच्या अंतःकरणाचा न्याय करणे हे आपले काम नाही. तरीही, आपल्या जगात चांगल्या म्हणून मिरवल्या जाणाऱ्या अनेक चुकीच्या गोष्टी ओळखण्यासाठी आपल्याकडे “ऐकणारे कान” आणि “पाहणारे डोळे” असलेच पाहिजेत. देवाचे नियम “समजून घेण्याचा आणि त्यांचा अर्थ उलगडून घेण्याचा” आपण सतत प्रयत्न केला पाहिजे आणि जगातील असत्य ओळखण्यासाठी त्यांचे मार्गदर्शन घेतले पाहिजे. हे नीट साधण्यासाठी एक महत्त्वाची गोष्ट म्हणजे सत्याप्रती आपले अंतःकरण कधीही कठीण होऊ न देणे.
आज आपल्या प्रभूने विचारलेल्या या प्रश्नांवर चिंतन करा. विशेषतः संपूर्ण समाजाचा व्यापक संदर्भ लक्षात घेऊन त्यांचा विचार करा. आपले जग आणि अधिकारपदांवर असलेले अनेक जण आपल्या शिकवणीतून जे खोटे “खमीर” पसरवतात, त्याचा विचार करा. या चुकीच्या शिकवणी नाकारा आणि स्वर्गातील पवित्र रहस्ये पूर्णपणे स्वीकारण्याचा पुन्हा निश्चय करा, जेणेकरून त्यांत प्रकट होणारी सत्येच तुमच्या दैनंदिन जीवनाला दिशा देतील.
हे माझ्या गौरवशाली प्रभू, तू सर्व सत्याचा प्रभू आहेस, म्हणून मी तुझे आभार मानतो. त्या सत्याकडे दररोज माझी दृष्टी वळवायला आणि ते लक्षपूर्वक ऐकायला मला मदत कर, म्हणजे माझ्या सभोवती पसरलेले दुष्टतेचे खमीर मला ओळखता येईल. हे प्रिय प्रभू, मला ज्ञान आणि विवेकबुद्धीची देणगी दे, म्हणजे तुझ्या पवित्र जीवनाच्या रहस्यांत मला खोलवर शिरता येईल. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.
देवाचे सर्वसामर्थ्य
सामान्य liturgical काळातील सहाव्या आठवड्याचा बुधवार
येशू आणि त्याचे शिष्य बेथसैदा येथे पोहोचले, तेव्हा लोकांनी एका अंध माणसाला त्याच्याकडे आणले आणि येशूने त्याला स्पर्श करावा अशी विनंती केली. येशूने त्या अंध माणसाचा हात धरला आणि त्याला गावाबाहेर नेले. मार्क 8:22–23
गालील समुद्राच्या अगदी उत्तरेला असलेल्या ज्या नगरांत येशूने उपदेश केला, त्यांपैकी बेथसैदा हे एक नगर होते. पुढे आपल्या सार्वजनिक सेवाकार्यात येशूने बेथसैदाचा निषेध केला, कारण तेथील लोकांनी मनपरिवर्तन केले नाही. “बेथसैदा, तुझा धिक्कार असो! कारण तुमच्यामध्ये घडलेली सामर्थ्याची कृत्ये सोर आणि सिदोन येथे घडली असती, तर तेथील लोकांनी गोणपाट नेसून व अंगावर राख घालून केव्हाच पश्चात्ताप केला असता” (मत्तय 11:21).
कदाचित तेथील लोकांच्या श्रद्धेच्या अभावामुळे आणि त्यांच्या अनैतिक आचरणामुळे येशूने त्या अंध माणसाला बरे करण्यापूर्वी नगराबाहेर नेले असावे. ज्या लोकांनी त्या अंध माणसाला येशूकडे आणले, त्यांनी त्याला गाढ श्रद्धेपोटी नव्हे, तर कुतूहलापोटी आणले, असे दिसते. याच कारणामुळे कदाचित येशूने त्या माणसाला बरे केल्यावर, “गावातसुद्धा जाऊ नकोस,” असे सांगून त्याला घरी पाठवले. या चमत्कारामुळे बेथसैदातील लोकांच्या अंतःकरणात श्रद्धा जागणार नाही, हे येशूला माहीत होते. म्हणून त्याने त्या माणसाला तिथे परत जाऊ नकोस असे सांगितले.
देव सर्वसमर्थ आहे. त्याला जे करायचे आहे ते, जेव्हा करायचे आहे तेव्हा, तो निःसंशय करू शकतो. तरीही, तो अनेकदा आपले सर्वसामर्थ्य केवळ ज्यांची त्याच्यावर आधीपासून श्रद्धा आहे, किंवा निदान ज्यांनी अजून त्याला नाकारलेले नाही, अशांच्याच उपस्थितीत प्रकट करण्याचे निवडतो. ज्यांनी येशूचा उपदेश ऐकला आहे, पण तरीही ज्यांच्या मनात श्रद्धा निर्माण झालेली नाही, असे लोक त्याला भेटतात तेव्हा तो त्यांच्या उपस्थितीत कोणताही चमत्कार करण्यास नकार देतो.
यावरून आपल्याला कळते की श्रद्धा प्रथम असली पाहिजे; मग देवाचे सर्वसामर्थ्य मुक्तपणे कार्य करते. अर्थात, देवाच्या वचनाची कृपा नेहमीच सर्वांना दिली जाते. देवाच्या पवित्र वचनाचे बीज सर्वांना सदैव उपलब्ध असते. पण देवाने सुवार्तेचे पवित्र वचन पाठवणे आणि परिवर्तन घडवणारे आपले सर्वसामर्थ्य प्रकट करणे यांतील फरक समजून घेणे महत्त्वाचे आहे. हे परिवर्तनकारी सामर्थ्य प्राप्त होण्याचा एकमेव मार्ग म्हणजे प्रथम त्याच्या वचनाचा स्वीकार करणे. आपण त्याचे वचन ऐकले, स्वीकारले आणि त्यावर श्रद्धा ठेवली, तरच त्याच्या परिवर्तनकारी सामर्थ्याची कृपा आपल्याला लाभेल.
हे खरे असले, तरी देवाचे ‘सर्वसामर्थ्य’ केवळ चमत्कारांपुरते मर्यादित नाही, हेही आपण समजून घेतले पाहिजे. येशू पृथ्वीवर वावरत होता त्या काळी देहाशी संबंधित चमत्कार जितक्या मोठ्या प्रमाणात घडत होते, तितके ते आज घडत नाहीत, हे आपणा सर्वांना माहीत आहे. पण त्याचे सर्वसामर्थ्य आजही कार्यरत आहे, आणि येशू पृथ्वीवर वावरत होता त्या काळापेक्षाही अधिक महान रीतीने ते कार्य करते. आज तो आपल्या सामर्थ्याने आपल्याला कृपेची परिपूर्णता आणि पवित्र आत्म्याचे दान देऊन आपले अंतःकरण बदलतो. देवाचे वचन ऐकून आपण त्याला खऱ्या श्रद्धेने प्रतिसाद दिल्यावर हाच खरा चमत्कार घडावा अशी आस आणि अपेक्षा आपण नेहमी बाळगली पाहिजे.
आज आपल्या श्रद्धेवर आणि आपले जीवन बदलण्यासाठी आपल्याला देवाच्या सामर्थ्याची किती गरज आहे यावर मनन करा. तुमच्यात श्रद्धा जिवंत आहे असे तुम्हाला दिसते का? तसे असेल, तर तुमच्या जीवनात देवाच्या सामर्थ्याचा आणि पवित्र आत्मा घडवून आणत असलेल्या परिवर्तनाचा अनुभव तुम्हाला नक्कीच येईल. देवाची कृपा तुमच्यात कार्य करत असल्याचे आणि तुमचे अंतःकरण बदलत असल्याचे तुम्हाला दिसत नसेल, तर एका आंधळ्या माणसावर आपले सामर्थ्य प्रकट करण्यासाठी येशू त्याला नगराबाहेर घेऊन जात आहे, या दृश्यावर मनन करा. सर्वप्रथम श्रद्धा जोपासा. कारण तुमच्यात श्रद्धा असेल, तर आपल्या प्रभूला तुमच्या जवळ राहता येईल आणि तो तुमच्या आत्म्यात चमत्कार घडवील.
हे सर्वसमर्थ प्रभू, तू पाठविलेल्या शुभवर्तमानाचा स्वीकार करून ज्यांनी तुझ्यावर श्रद्धा ठेवली आहे, त्यांच्यावर तू आपले सर्वसामर्थ्य प्रकट करतोस. तुझे वचन ऐकण्यासाठी माझे कान उघड. ते ऐकून मी मनपरिवर्तनाचा आणि तुझ्यावर श्रद्धा ठेवण्याचा निर्णय घेईन आणि अशा रीतीने तुझ्या विपुल कृपेने माझे अंतःकरण बदलून घेण्यास तयार होईन. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.
समजून घ्या, स्वीकारा आणि मनापासून आपलेसे करा
सामान्य काळातील सहाव्या आठवड्याचा गुरुवार
येशू आणि त्याचे शिष्य कैसरिया फिलिप्पीच्या परिसरातील गावांकडे निघाले. वाटेत त्याने आपल्या शिष्यांना विचारले, “मी कोण आहे, असे लोक म्हणतात?” मार्क 8:27
या प्रश्नाला उत्तर देताना शिष्यांनी येशूला सांगितले की काहींना तो “बाप्तिस्मा देणारा योहान” वाटत होता, तर इतरांना “एलिया” किंवा “संदेष्ट्यांपैकी एक” वाटत होता. पण मग येशूने शिष्यांना विचारले की त्यांच्या मते तो कोण आहे. तेव्हा पेत्राने उत्तर दिले, “तू ख्रिस्त आहेस.”
येशू आणि त्याच्या शिष्यांमधील या संवादावर मनन करताना, आपला प्रभू तुम्हालाही तोच प्रश्न विचारत आहे असे ऐकण्याचा प्रयत्न करा: “पण तुम्ही मला कोण म्हणता?” बुद्धीने या प्रश्नाचे उत्तर देणे बहुधा तुम्हाला सोपे वाटेल, पण घाईने उत्तर देऊ नका. याचा विचार करा. तुमच्या अंतरात्म्यात येशूविषयी तुमची नेमकी काय श्रद्धा आहे?
पेत्राचे उत्तर बरोबर असले, तरी त्याचा खरा अर्थ काय आहे, यावर मनन करणे महत्त्वाचे आहे. ख्रिस्त म्हणून आपले कार्य काय आहे हे येशू सांगू लागताच पेत्राला ते स्वीकारता आले नाही, यावरून हे विशेष स्पष्ट होते. येशूने पेत्राला आणि इतर शिष्यांना सांगितले की ख्रिस्त म्हणून त्याला “खूप दुःख सहन करावे लागेल, वडीलजन, मुख्य याजक आणि शास्त्री त्याचा धिक्कार करतील, त्याला ठार मारले जाईल आणि तीन दिवसांनंतर तो पुन्हा उठेल.” दुसऱ्या शब्दांत, आपल्या कार्याचा गाभा शिष्यांना समजावा अशी येशूची इच्छा होती. त्याचे कार्य हेच होते की त्याने बलिदानासाठी अर्पण केले जाणारे देवाचे कोकरू व्हावे आणि आपल्या पापांसाठी मृत्यू पत्करावा. पण हे सर्व लगेच समजून घेणे, स्वीकारणे आणि कृतज्ञतेने आपलेसे करणे शिष्यांना फार कठीण गेले.
येशूचे हे मुख्य कार्य तुम्हाला समजते का? तुम्ही ते स्वीकारता आणि मनापासून आपलेसे करता का? तुम्ही स्वतः केलेल्या पापांमुळे तुम्हाला एका तारणाऱ्याची गरज आहे, हे तुम्हाला समजते का? तुमच्या पापांचा परिणाम मृत्यू आहे, हे तुम्हाला समजते का? तोही सार्वकालिक मृत्यू? आणि सर्व पापांचा व मृत्यूचा नाश केवळ येशूच्या मृत्यूमुळेच होतो, हेही तुम्हाला समजते का?
कधीकधी आपण असा चुकीचा समज करून घेतो की येशू म्हणजे केवळ आपल्याला कसे जगावे हे शिकवणारी एक प्रेरणादायी व्यक्ती आहे. तो आपल्याला कसे जगावे हे शिकवतो, हे खरे आहे; पण येशू त्याहीपेक्षा कितीतरी अधिक आहे. स्वर्गाकडे नेणारा तो एकमेव मार्ग आहे. त्याच्या मृत्यू आणि पुनरुत्थानाशिवाय आपल्याला स्वर्ग प्राप्त होऊ शकत नाही. तो एकमेव तारणारा आहे. तो आपल्या पापांसाठी वधलेले कोकरू आहे. सार्वकालिक मुक्तीचा तो एकमेव उगम आहे. स्वर्ग आणि मानवजात यांना जोडणारा तो एकमेव सेतू आहे. हे सत्य तुम्हाला बुद्धीने काही प्रमाणात समजत असेल; पण त्यावरील तुमची श्रद्धा तुमच्या आत्म्यात खोलवर रुजली पाहिजे. तरच तुम्ही या सत्यावर खरोखर श्रद्धा ठेवाल आणि त्याने दिलेले सार्वकालिक तारणाचे दान तुमच्या अंतरात्म्याच्या गाभ्यात आपलेसे कराल. येशूच्या जीवनाचे दान खऱ्या अर्थाने प्राप्त करून घ्यायचे असेल, तर ते मुळापासून समजून घेऊन, पूर्णपणे स्वीकारून, सर्वस्वाने आपलेसे करावे लागते.
आपल्या प्रभूच्या या प्रश्नाला तुम्ही काय उत्तर द्याल, यावर आज मनन करा: “तुम्ही स्वतः मला कोण म्हणता?” या प्रश्नाचे योग्य उत्तर द्यायचे असेल, तर आपल्या प्रभूचे तारणकार्य सतत अधिक खोलवर समजून घेतले पाहिजे आणि ते अधिकाधिक पूर्णपणे स्वीकारून मनापासून आपलेसे केले पाहिजे. ही आयुष्यभर चालणारी वाटचाल आहे. तरीही या दैवी रहस्यात आणि दानात अधिकाधिक खोलवर प्रवेश करण्याचा प्रयत्न आपण कधीही थांबवू नये. अशा रीतीने जो देवाचा ख्रिस्त आहे, त्याच्या जीवनाने, मृत्यूने आणि पुनरुत्थानाने आपले संपूर्ण परिवर्तन होईल.
हे तारणाऱ्या प्रभू, आज आणि माझ्या आयुष्यातील प्रत्येक दिवशी माझे मन आणि हृदय तुझ्यासाठी अधिकाधिक खुले कर. माझी श्रद्धा सतत अधिक खोल होत जावो आणि तुला व तुझ्या तारणाच्या दैवी कार्याला मी अधिकाधिक समजून घेऊ दे. या वाटेवर माझ्यात अधिकाधिक परिवर्तन घडव, म्हणजे मला देण्यासाठी तू जे काही घेऊन आलास, ते सर्व स्वीकारण्यास माझे अंतःकरण अधिक पूर्णपणे तयार होईल. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.
खरी परिपूर्ती
सामान्य काळातील सहाव्या आठवड्याचा शुक्रवार
“सारे जग मिळवून आपले जीवन गमावले, तर मनुष्याला काय लाभ?” मार्क 8:36
हा छोटासा, थेट प्रश्न सखोल मनन करण्यासारखा आहे. मार्कच्या शुभवर्तमानात येशू आपला शिष्य होण्यासाठी काय आवश्यक आहे हे शिकवत असताना हा प्रश्न विचारतो. ख्रिस्त म्हणून स्वतःला दुःख सहन करावे लागेल आणि मरण पत्करावे लागेल, हे येशूने स्पष्टपणे शिकवण्यास सुरुवात केल्यानंतर हा प्रश्न येतो.
वर दिलेल्या प्रश्नाचा विचार करा. त्याच्या पहिल्या भागापासून सुरुवात करा: “सारे जग मिळवून … मनुष्याला काय लाभ?” तुम्हाला सारे जग मिळवावेसे वाटते का? बहुतेकांना ही शक्यता फार मोहक वाटते. “सारे जग मिळवणे” म्हणजे हे जग जे काही देऊ शकते ते सर्व मिळवणे. कल्पना करा की या जगातली अमाप संपत्ती तुम्हाला मिळू शकते. आजवर कोणत्याही लॉटरीत ठेवलेल्या सर्वांत मोठ्या बक्षिसापेक्षाही जास्त रक्कम तुम्ही जिंकलात, तर? जगभर तुमचे सुंदर वाडे असतील, स्वतःचे खासगी विमान असेल, सर्व आधुनिक सोयी असतील, सर्वांत महागड्या गाड्या असतील आणि उरलेले आयुष्य मनाला येईल ते करता येईल, तर? हे मोहक वाटते का? वरवर पाहता नक्कीच. पण हा मोह फार फसवा आहे, कारण या सगळ्याने तुम्ही आज आहात त्यापेक्षा अधिक सुखी किंवा समाधानी होणार नाही.
या प्रश्नाच्या दुसऱ्या भागाचे उत्तर देणेही सोपे आहे. तुम्हाला आपले जीवन गमवावेसे वाटेल का? नक्कीच नाही. अशा रीतीने येशू एकाच वाक्यात दोन परस्परविरोधी गोष्टी मांडतो. बहुतेकांना सारे जग मिळवावेसे वाटेल, पण आपले जीवन गमवावेसे कधीच वाटणार नाही. हा विरोध दाखवून येशू आपल्याला अगदी स्पष्टपणे सांगतो की एका गोष्टीची इच्छा करणे म्हणजे दुसरीही निवडणे. दुसऱ्या शब्दांत, तुमच्या मनाला या जगातील संपत्तीची ओढ असेल, तर ज्या प्रमाणात तुम्ही त्या इच्छेला वश होता, त्या प्रमाणात तुम्ही आपले जीवनच गमावता. याउलट, तुम्ही आपल्या आत्म्याचे तारण निवडले, तर या जगातील संपत्तीची आणि मोहक गोष्टींची लालसा सोडली पाहिजे. या दोन्हींची इच्छा धरून दोन्ही निवडणे शक्य नाही.
असे असले तरी, एखादी विरळाच व्यक्ती अशी असू शकते की जिच्याजवळ या जगात पुष्कळ काही आहे, पण त्यातल्या कशाचीही तिला आसक्ती नाही. अशी व्यक्ती जगातील वस्तूंमध्ये मन न गुंतवता जगते. तिला खरे समाधान केवळ देवामध्ये आणि त्याच्या पवित्र इच्छेत मिळते; आपल्याजवळ कोणत्या भौतिक वस्तू आहेत, याला ती महत्त्व देत नाही. अर्थात, पुष्कळ संपत्ती जमवलेल्या व्यक्तीला अशी अंतःकरणाची अवस्था प्राप्त होणे फार कठीण असते.
याउलट, या जगात असेही लोक आहेत की ज्यांच्याजवळ फार थोडे आहे. ते शब्दशः गरीब आहेत. तरीही ते संपत्तीची स्वप्ने पाहण्यात दिवस घालवतात आणि आपल्याजवळ नसलेल्या प्रत्येक गोष्टीचा लोभ धरतात. दुःखाची गोष्ट अशी की, अशी गरीब व्यक्तीही भौतिक गोष्टींत तितकीच गुंतलेली असते, जितकी संपत्ती मिळवणे हेच आपल्या जीवनाचे ध्येय आणि केंद्र मानणारी व्यक्ती असते. मनातली ही आसक्ती आध्यात्मिक जीवनाची मोठी हानी करेल.
आज येशूच्या या प्रश्नावर मनन करा: “सारे जग मिळवून आपले जीवन गमावले, तर मनुष्याला काय लाभ?” हा प्रश्न तुमच्या प्रार्थनेचा, मननाचा आणि आत्मपरीक्षणाचा विषय होऊ द्या. आपल्या इच्छांकडे प्रामाणिकपणे पाहण्याचा प्रयत्न करा. संपत्तीची दिवास्वप्ने पाहण्यात आपला बराच वेळ जातो असे लक्षात आले, तर या प्रश्नाकडे विशेष लक्ष द्या. अशा इच्छांनी किंवा त्या पूर्ण झाल्याने जीवनाची परिपूर्णता कधीच लाभत नाही. केवळ देवच जीवनाला परिपूर्णता देतो. इतर सर्व गोष्टींपेक्षा देवाचा शोध घेण्याला पहिले स्थान द्या. मग तुम्हाला उमगेल की हे जग जे काही देऊ शकते, त्यापैकी कशाचीही तुलना देवाच्या राज्यातील संपदेशी होऊ शकत नाही.
हे प्रभू, तूच, केवळ तूच, जीवनाच्या परिपूर्णतेचा स्रोत आहेस. माझ्या इच्छा शुद्ध कर, म्हणजे अखेरीस माझी एकच इच्छा उरेल: तू आणि तुझी पवित्र इच्छा. जीवनातील प्रत्येक फसवणुकीपासून आणि खोट्या मोहापासून मला मुक्त कर, म्हणजे मला केवळ तुझ्यातच समाधान मिळेल. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.
त्याचे ऐका
सामान्य काळातील सहाव्या आठवड्याचा शनिवार
येशूने पेत्र, याकोब आणि योहान यांना आपल्याबरोबर घेतले आणि इतरांपासून दूर एका उंच डोंगरावर नेले. त्यांच्यासमोर त्याचे रूपांतर झाले आणि त्याची वस्त्रे लखलखीत पांढरी झाली. पृथ्वीवर कपडे धुणारा कोणीही ती इतकी पांढरी करू शकला नसता. मार्क 9:2–3
येशूच्या रूपांतराचा संदेश आपल्यापैकी प्रत्येकाच्या अंतःकरणात आयुष्यभर खोल आशा जागवणारा संदेश ठरला पाहिजे. या घटनेत देवाचा महिमा प्रकट झाला, मोशेच्या व संदेष्ट्यांच्या शिकवणीला पुष्टी मिळाली आणि पित्याने आपल्याला समजून घेण्याची गरज असलेला एकमेव संदेश दिला: “हा माझा प्रिय पुत्र आहे. त्याचे ऐका.” हे सत्य आपण समजून घेतले आणि ही आज्ञा पाळली, तर रूपांतरात प्रकट झालेल्या गौरवात आपण सदासर्वकाळ सहभागी होऊ.
सुरुवातीला या गोष्टीचा विचार करा: या प्रकटीकरणात येशूच्या मानवी देहाचा पडदा दूर झाला आणि पेत्र व इतर शिष्य पवित्र विस्मयाने भरून गेले. रूपांतरित प्रभूबरोबर त्या डोंगरावरच कायमचे राहावे, अशी पेत्राची इच्छा होती. याच्या उलट, येशूला अटक झाली तेव्हा पेत्र पळून गेला आणि नंतर आपण येशूला ओळखतदेखील नाही, असे त्याने सांगितले. येशूच्या बलिदानाला सुरुवात होताना पाहून तो पळून गेला आणि लपला. पण इथे येशूचे वैभव पाहून त्याला त्याच्याबरोबर सदैव राहावेसे वाटते.
या उताऱ्यातून आपल्याला मिळणारा पहिला धडा असा की, बलिदान स्वीकारण्यापेक्षा वैभव स्वीकारणे कितीतरी सोपे असते. ज्यामुळे भीती आणि संभ्रम निर्माण होतो, त्यापेक्षा जे सांत्वन देते ते निवडणे कितीतरी सोपे असते. पतित मानवी स्वभाव लक्षात घेतला तर हे समजण्यासारखे आहे. तरीही, पेत्राने अखेरीस आपल्या जीवनात ही वृत्ती सुधारली, तसे आपणही आपल्या आध्यात्मिक जीवनात ती सुधारण्याचा नक्कीच प्रयत्न केला पाहिजे.
पित्याने या शिष्यांना त्यागमय जीवन स्वीकारण्याचे आमंत्रण दिले होते. पुढे त्या वाटेवर त्यांना आधार मिळावा, हाही त्यांना येशूचे रूपांतर दाखवण्यामागचा एक हेतू होता. कालांतराने त्यांना आपापल्या क्रूसांना सामोरे जावे लागणार होते आणि ते क्रूस प्रेमापोटी स्वीकारायचे की नाही, हे त्यांना ठरवावे लागणार होते. त्याग म्हणजे नेमके हेच: प्रेमापोटी दुःख स्वीकारणे. त्यागातून कोणते फळ मिळते हे कळले, तर त्यागमय प्रेमाची निवड करणे सोपे जाते. येशूच्या रूपांतराने शिष्यांना हीच जाणीव दिली. रूपांतराच्या वेळी येशूचे वैभव पाहिल्यामुळे, येशूने ज्याविषयी आधीच सांगितले होते ते बलिदान अखेरीस त्याला शाश्वत वैभवाकडे नेईल, हे पेत्र, याकोब आणि योहान यांना कालांतराने मनाने आणि अंतःकरणाने उमगले.
रूपांतराच्या वेळी प्रकट झालेले येशूचे वैभव स्वतःच्या डोळ्यांनी पाहण्याचा अनुभव तुम्हाला बहुधा आला नसेल. तरी अनेकांना जीवनात वेगवेगळ्या वेळी आध्यात्मिक सांत्वन मिळाले आहे. असे सांत्वन लाभले की ते टिकून राहावे, असे आपल्याला वाटते. पण ते क्वचितच टिकते. त्याऐवजी देव आपल्याला आपल्या वैभवाची केवळ एक झलक दाखवतो, जेणेकरून आपण ती आठवण जपून ठेवावी आणि जेव्हा तिची सर्वाधिक गरज असेल तेव्हा तिचा आधार घ्यावा. आपण पित्याची वाणी ऐकून त्याची आज्ञा पाळू, तेव्हा अशा प्रसंगांनाही आपल्याला सामोरे जावे लागेल. “हा माझा प्रिय पुत्र आहे. त्याचे ऐका.”
आज या गोष्टीवर चिंतन करा: आता वैभवात असलेला येशू हाच या पृथ्वीवर वावरलेला येशू आहे. पवित्र शास्त्रात ज्याची शिकवण नोंदवली आहे तो हाच येशू. ज्याने अन्याय सहन केला तोही हाच येशू. आणि जो विजयी होऊन मृतांतून उठला तोही हाच येशू. येशूच्या जीवनाप्रमाणेच आपले जीवनही नानाविध अनुभवांनी भरलेले आहे. म्हणून आपल्या जीवनातील सर्व अनुभवांना एकत्र जोडण्याचा एकच मार्ग आहे: पित्याची आज्ञा पाळणे. “त्याचे ऐका.” तारणाऱ्याची वाणी ऐका. त्याच्यामागे सांत्वनाच्या डोंगरावर चढा. प्रत्येक दुःखात आणि प्रत्येक क्रूसाला सामोरे जाताना त्याच्याबरोबर राहा. तो जे काही शिकवतो ते सर्व ऐका. असे केलेत तर एक दिवस त्याच्याबरोबर वैभवात सदैव राहण्याचे आमंत्रण तुम्हाला नक्कीच मिळेल.
हे रूपांतरित प्रभू, पेत्राप्रमाणे मलाही तुझ्याबरोबर सदैव राहावेसे वाटते. तू मला कुठेही नेलेस तरी तुझ्याबरोबर सदैव राहण्यासाठी मला आवश्यक ती कृपा दे. मला अर्पण करण्यास सांगितलेल्या प्रत्येक त्यागात, मी सहन करत असलेल्या प्रत्येक दुःखात आणि माझ्या जिवाला लाभणाऱ्या प्रत्येक सांत्वनात मी तुझ्याबरोबर राहू दे. मी सदैव तुझे ऐकावे आणि तुझ्या पवित्र वचनाचे पालन करावे. हे येशू, माझा तुझ्यावर विश्वास आहे.
चारही खंड मऊ मुखपृष्ठाच्या छापील पुस्तकांच्या & ई-पुस्तकांच्या स्वरूपात उपलब्ध आहेत!
अॅमेझॉन – गूगल प्ले – आयट्यून्स – बार्न्स अँड नोबल

