
Peter Paul Rubens, Anaa sa publikong dominyo, pinaagi sa Wikimedia Commons: Panguna – Gipasiugda
Hulyo 31: San Ignacio de Loyola, Pari—Handumanan
1491–1556
Santos nga Patron sa Kapunongan ni Jesus (mga Heswita), sa Espirituwal nga mga Ehersisyo, sa mga sundalo, ug sa mga rekoleksiyon
Gikanonisar ni Papa Gregorio XV niadtong Marso 12, 1622
Kolor sa Liturhiya: Puti
Bersiyon: Kompleto – Mubo
Paminaw sa Iningles
Mga channel sa podcast:
Apple – Spotify – iHeart – Audible
Kinutlo:
Ang tawo gilalang aron sa pagdayeg, pagtahod, ug pag-alagad sa Dios nga atong Ginoo, ug pinaagi niini maluwas ang iyang kalag. Ug ang ubang mga butang sa nawong sa yuta gilalang alang sa tawo aron makatabang kini kaniya sa pagkab-ot sa katuyoan diin siya gilalang. Busa, ang tawo angay mogamit niini kutob sa ilang ikatabang kaniya sa pagkab-ot sa iyang katuyoan, ug angay niyang biyaan kini kutob sa ilang pagkababag kaniya niini. Alang niini, kinahanglan nga dili kita magpihig ngadto sa bisan unsang butang nga gilalang, sa tanang butang nga gitugot nga pilion sa atong gawasnong kabubut-on ug wala gidili niini; aron, sa atong bahin, dili nato palabihon ang maayong panglawas kay sa sakit, ang bahandi kay sa kakabos, ang dungog kay sa kaulawan, ang taas kay sa mubong kinabuhi, ug ingon usab sa tanan pang uban; nga magtinguha ug magpili lamang sa labing makatabang kanato sa pagkab-ot sa katuyoan diin kita gilalang. ~Prinsipyo ug Pundasyon sa Espirituwal nga mga Ehersisyo ni San Ignacio
Pamalandong: Si Íñigo López de Oñaz y Loyola (Ignatius sa Latin) natawo sa Kastilyo sa Loyola sa lungsod sa Azpeitia, sa gitawag karon og Gipuzkoa, Espanya. Siya ang kamanghoran sa napulog tulo ka mga anak. Wala madugay human sa iyang pagkatawo, namatay ang iyang inahan, ug giatiman siya sa usa ka babaye sa maong dapit nga ginganlag Maria. Sa pito pa siya ka tuig, namatay ang iyang amahan, ug gipapuyo siya uban sa usa ka lokal nga halangdong pamilya diin nag-alagad siya isip usa ka batan-ong sulugoon, nga nakapaila kaniya sa pagkakabalyero ug pag-alagad sa kasundalohan. Tungod niini, si Ignacio nahimong madasigong tawo nga nagdamgo nga mahimong bantog nga opisyal sa kasundalohan. Nadani sa mga hunahuna sa kalibotanong dungog ug himaya, nahimo siyang sundalo sa mga napulog pito ka tuig ang panuigon. Sulod sa misunod nga napulog duha ka tuig, nakig-away siya sa daghang mga gubat ug misaka sa ranggo. Niadtong 1521, sa edad nga trenta, nasamdan si Ignacio sa gubat ug naglubog sa higdaanan sulod sa pipila ka bulan samtang nagaayo ang iyang nasamdan nga bitiis. Tungod sa iyang kalaay, nangayo siya og mga basahon. Naglaom siya nga makadawat og pipila ka mga basahon mahitungod sa pagkakabalyero ug gugma aron malingaw, apan walay ingon niana nga mga basahon sa balay diin siya nagpaayo. Hinuon, gihatagan siya sa Ang Kinabuhi ni Kristo ni Ludolfo sa Sajonia, usa ka mongheng Kartuhano, ug sa Mga Bulak sa mga Santos. Samtang gibalikbalik niya pagbasa kining duha ka basahon, nagsugod siyang madasig ug naghanduraw sa iyang kaugalingon nga nagkinabuhi nga balaan.
Si Ignacio usab migahin og daghang panahon sa paghanduraw mahitungod sa gugma, pagkakabalyero, ug uban pang kalibotanong mga panglimbasog. Apan sanglit kining duha lamang ka basahon ang anaa kaniya, ang iyang handurawan magbalhinbalhin tali sa duha: si Kristo ug ang mga santos, dayon ang gugma ug pagkakabalyero. Apan adunay kalainan. Namatikdan ni Ignacio nga bisan og kining duha ka dagan sa panghunahuna nakapadasig kaniya, ang kalibotanong mga hunahuna sa ulahi nagbilin kaniya og pagbati sa pagkauga ug kasubo, samtang ang mga hunahuna mahitungod kang Kristo ug sa mga santos nagbilin kaniya nga dinasig ug madasigon bisan dugay nang nahuman ang iyang paghanduraw. Kini nga pagkaamgo mao ang unang nagtukmod kaniya sa pagpalalom sa iyang pagkakabig, ug kini nga pagsabot maoy mitultol sa dakong bahin sa kaalam nga sa ulahi iyang ibilin sa iyang mga sumusunod ug sa Simbahan.
Human siya maulii, gitinguha ni Ignacio nga moadto sa Balaang Yuta isip usa ka peregrino. Sa wala pa siya molarga alang nianang panaw, miadto una siya sa lungsod sa Montserrat. Duha ka butang nga dakog impluwensiya kaniya niadtong panahona mao ang iyang mga buhat sa penitensiya ug ang iyang hingpit nga pagkumpisal. Isip penitensiya, nagsul-ob siyag bisti nga bagis ug dili komportable, naghigot og pisi ubos sa iyang tuhod, ug usa ra ka sapatos ang iyang gisul-ob. Gigugol niya ang dakong panahon sa pag-ampo ug nakigsulti sa atong Ginoo ug sa atong Mahal nga Inahan samtang nagluhod ug nagtindog sulod sa tag-as nga mga yugto sa panahon. Samtang didto sa Montserrat, migugol siyag tulo ka adlaw sa pagpangandam alang sa kinatibuk-ang pagkumpisal sa mga sala sa tibuok niyang kinabuhi. Atol sa iyang pagkumpisal, gipadayag usab ni Ignacio sa unang higayon ngadto sa pari nga iyang gikumpisalan ang iyang tuyo nga ihalad ang tibuok niyang kinabuhi sa pag-alagad sa Dios. Human sa iyang pagkumpisal, gikonsagrar niya ang iyang kaugalingon ngadto sa atong Ginoo ug sa atong Mahal nga Inahan, ug gigugol ang tibuok gabii sa pag-ampo. Sa ingon, gisugdan ni Ignacio ang usa ka panaw nga nangayo og dakong kausaban padulong sa usa ka kinabuhi sa pagkabalaan.
Human sa iyang mubo nga pagpuyo sa Montserrat, mipanaw si Ignacio ngadto sa lungsod sa Manresa ug mipuyo didto gikan sa Marso 25, 1522, hangtod sa tunga-tunga sa Pebrero 1523. Ang iyang mga bulan sa Manresa maoy mga bulan sa lawom nga pagkakabig. Migugol siyag daghang tag-as nga mga oras sa pag-ampo, mitambong sa adlaw-adlaw nga Misa, naghimo og bug-at nga mga penitensiya, nangitag espirituhanong tambag, ug nagtuon sa mga Ebanghelyo. Gigugol niya ang dakong panahon sa kahilom ug pag-inusara, ilabina sa usa ka langob nga kanunay niyang adtoan. Wala tagda ni Ignacio ang iyang pisikal nga panagway ug ang iyang gitinguha mao lamang ang pagpatahom sa iyang kalag.
Kining yugtoa sa sulodnong pag-umol adunay lawom nga epekto kang Ignacio, ug nagsugod siya sa pagsinati og lawom nga espirituhanong mga pagsabot ug mga paghupay gikan sa Dios. Apan, wala madugay human moabot kining mga paghupay, nagsugod usab siya sa pagsinati og bug-at nga sulodnong mga pagsulay nga nakapabalaka kaniya ug nakapalisod sa iyang pakigbisog. Nagsugod kining mga pakigbisog sa dihang nabati niya nga ang daotan nag-ingon kaniya nga dili gayod niya mapadayon kining kinabuhing puno sa kusog, kadasig, ug penitensiya. Gisulayan sa daotan nga dad-on siya ngadto sa pagduhaduha ug pagkawalay paglaom, apan sa kataposan nailhan ni Ignacio ang tingog sa daotan ug gibadlong ang mga bakak niini, nga nagpahinumdom sa daotang espiritu nga wala kiniy ikatanyag kaniya nga adunay bili. Sa kataposan, kining mga pagsulay nahimong usa ka gasa tungod kay nakapahimo kini kang Ignacio nga mas molalom pa gayod sa iyang hugot nga tinguha sa pagpangita ug pagsunod sa kabubut-on sa Dios alang sa iyang kinabuhi samtang nagsalikway sa mga bakak sa daotan.
Niining panahona, nag-antos usab si Ignacio sa hilabihang pagkabalaka sa konsensiya. Kanunay niyang mahinumdoman ang nagkalainlaing mga sala nga iyang nahimo nga gikahadlokan niyang wala pa gayod niya ikakumpisal. Kining pakigbisog sa hilabihang pagkabalaka sa konsensiya nakapahinabog dakong sulodnong pag-antos. Sa pagkatinuod, sa usa ka higayon, hilabihan ka grabe ang iyang mga kabalaka sa konsensiya nga sa makadiyot nahunahuna niya ang paghikog. Sa kataposan, gipahigawas sa Dios si Ignacio aron mailhan niya nga ang iyang dili makataronganong panghunahuna dili gikan sa Dios kondili gikan sa daotan. Sa dihang nasabtan niya kini, gibadlong ug gisalikway ni Ignacio kining mga hunahuna nga puno sa walay basihanan nga kabalaka sa konsensiya ug kasaypanan, ug gipahigawas siya sa Dios gikan niining palas-ana.
Samtang didto sa Manresa, nagpadayon si Ignacio sa hilabihang mga pagpuasa (sa usa ka higayon wala siya mokaon ni moinom sulod sa pito ka adlaw), naglatigo sa iyang kaugalingon tulo ka beses kada adlaw, ug migugol og pito ka oras kada adlaw sa pag-ampo. Ang atong Mahal nga Inahan ug si Jesus kanunay nga nakigsulti kaniya, nga nagpadayag ngadto sa iyang kalag og lawom nga espirituhanong mga kamatuoran. Didto sa Manresa nagsugod si Ignacio sa pagsulat sa usa ka buhat nga nahimong usa sa bantogang espirituhanong mga klasiko sa Simbahan: Mga Espirituhanong Ehersisyo.
Mga Espirituhanong Ehersisyo dili kaayo usa ka libro kondili usa ka giya alang sa usa ka katloan ka adlaw nga ritiro nga adunay tinong han-ay. Ang labing maayong paagi sa paghimo niini mao nga ang tawo magpabilin sa kahilom ug pag-inusara sulod sa katloan ka adlaw ubos sa paggiya sa usa ka maayong pagkabansay nga espirituhanong magtutultol nga makahimo sa paggiya kaniya subay sa han-ay nga gilatid ni San Ignacio. Kini nga han-ay naghatag og mga panudlo kon unsay angay buhaton kada adlaw sa nagritiro, ubos sa paggiya sa espirituhanong magtutultol, ingon man og mga lagda nga gamiton sa magtutultol sa paggiya sa iyang gitultolan ngadto sa pag-ila sa kabubut-on sa Dios.
Human niining yugtoa sa pag-ampo ug sa pagkahuman sa unang burador sa iyang mga ehersisyo, gigugol ni Ignacio ang misunod nga pipila ka tuig sa pagtuon sa Barcelona, Alcalá, ug Salamanca, diin nagsugod usab siya sa pagpakaylap sa iyang bag-ong mga ideya. Apan, gisusi pag-ayo sa Inkisisyon sa Espanya ang iyang mga sinulat, ug pipila ka higayon siyang napriso sa mubo nga panahon sa wala pa siya mapawalay-sala sa sumbong nga erehiya. Human niini, mibalhin siya sa Paris aron makakuha og masterado sa teolohiya, ug didto niya nahimamat si Francisco Javier ug si Pedro Fabro, nga silang duha sa ulahi mahimong mga santos.
Sa 1537, si Ignacio ug ang iyang mga kauban mibalhin sa Venice ug giordinahan nga mga pari. Dayon sa 1540, si Ignacio, Francisco, ug Pedro hiniusang nagtukod sa sa ulahi mailhang Kapunongan ni Jesus, o mga Heswita. Sa misunod nga tuig, napili si Ignacio isip unang superyor, usa ka katungdanan nga iyang gihuptan hangtod sa iyang kamatayon. Sulod sa misunod nga duha ka dekada, ang mga Heswita midaghan ngadto sa gibanabanang 1,000 ka miyembro, nag-alagad sa mga katloan ug lima ka tulunghaan nga ilang gitukod, ug nahimong mga misyonaryo ngadto sa dili-Kristohanong mga teritoryo. Sulod sa misunod nga siglo, ang mga Heswita adunay mahinungdanong papel sa Katolikong Kontra-Repormasyon, nga nahimong lig-on nga mga tigpanalipod sa matuod nga pagtulon-an sa pagtuo ug sa Santo Papa.
Si San Ignacio de Loyola usa sa labing makapadasig nga mga tawo sa kasaysayan sa Simbahan. Nagbilin siya og usa ka espirituhanong klasiko pinaagi sa Mga Espirituhanong Ehersisyo, mitabang sa pagtukod sa mga Heswita nga nahimong usa sa mga orden sa relihiyoso nga adunay labing dakong epekto sa Simbahan, ug nagbilin og uban pang mga sinulat, lakip ang gibanabanang 7,000 ka sulat nga puno sa iyang kaalam. Samtang atong gipasidunggan si San Ignacio, pamalandongi ang iyang unang pagkakabig nga misangpot sa daghan kaayong maayong bunga. Namatikdan niya nga ang kabubut-on sa Dios nagdala og kalipay ug kalinaw nga nagpabilin, sukwahi sa kalibotanong kahinam nga dali rang molabay ug mosangpot sa espirituhanong pagkauga. Kana nga pagsabot nakatultol sa dili maihap nga mga tawo sa pag-ila sa kabubut-on sa Dios alang sa ilang kinabuhi pinaagi sa paggamit sa pamaagi ni Ignacio. Pamalandongi karon ang kabubut-on sa Dios alang sa imong kinabuhi. Samtang imo kining buhaton, pagkat-on gikan kang San Ignacio ug pangitaa ang dalan nga motultol ngadto sa dakong kalipay ug sa nagpadayong espirituhanong kalinaw ug paghupay.
Pag-ampo: San Ignacio de Loyola, ang samad sa imong bitiis nakahatag og higayon sa Dios nga makigsulti kanimo samtang nag-antos ka ug nagpaayo. Namati ka ug nakaila sa tawag sa Dios kanimo ngadto sa usa ka kinabuhi sa pag-alagad nga walay paghunahuna sa kaugalingon. Palihog iampo ako, aron magpabilin akong matinagdanon sa tingog sa Dios ug mahibalo kon unsaon pag-ila sa Iyang kabubut-on. Sama kanimo, nag-ampo ako nga itugyan ko ang akong kaugalingon sa bug-os ngadto lamang sa pag-alagad sa Dios alang sa iyang himaya ug sa kaluwasan sa mga kalag. San Ignacio de Loyola, iampo ako. Jesus, misalig ako Kanimo.
Gikuha sa bahin gikan sa Pagsusi sa Kahiladman, Unang Bahin, Unang Kapitulo nga makita sa www.mycatholic.life/Ignatius
Usa ka maayong basahon aron matabangan ka sa pag-ampo ug pag-ila sa kabubut-on sa Dios sumala sa mga pamaagi ni San Ignacio:
Pagsusi sa Kahiladman:
Mga Pagtulon-an ug mga Pagpalandong Sumala kang San Ignacio
Gihan-ay Sumala sa Tuig Liturhiko
Dugang nga Basahon:
Espirituwalidad ni San Ignacio
Tanang Santos alang Karong Adlawa
Tanang Santos alang sa Tuig Liturhiko
(Mubo nga Bersiyon)
Hulyo 31: San Ignacio de Loyola, Pari—Handumanan
1491–1556
Santos nga Patron sa Kapunongan ni Jesus (mga Heswita), sa mga Espirituhanong Ehersisyo, sa mga sundalo, ug sa mga espirituhanong retiro
Gikanonisar ni Papa Gregorio XV niadtong Marso 12, 1622
Si Íñigo López de Oñaz y Loyola (Ignatius sa Latin) natawo sa Kastilyo sa Loyola sa Azpeitia, sa dapit nga karon mao ang Gipuzkoa, Espanya. Human mamatay ang iyang mga ginikanan, ang mga katungdanan ni Ignacio isip batan-ong alagad sa usa ka halangdong pamilya nakapadasig sa iyang pangandoy nga mahimong bantog nga opisyal sa kasundalohan. Nahimo siyang sundalo sa edad nga napulog pito, nakig-away sa daghang gubat ug misaka sa ranggo sulod sa misunod nga dose ka tuig. Nasamdan niadtong 1521, si Ignacio naghigda lamang sa higdaanan sulod sa pipila ka bulan samtang nag-ayo ang iyang bitiis. Nagtinguha siya og mga basahon mahitungod sa mga kabalyero ug gugma aron mapapas ang kalaay, apan ang gihatag hinuon kaniya mao ang Ang Kinabuhi ni Cristo ug Mga Bulak sa mga Santos. Ang balikbalik nga pagbasa niining duha ka basahon mitultol kaniya sa paghanduraw nga magkinabuhi nga balaan. Samtang ang iyang hunahuna magbalhinbalhin gikan kang Cristo ug sa mga santos ngadto sa gugma ug sa mga kabalyero, iyang namatikdan nga ang kalibotanong mga hunahuna nagbilin kaniya nga mobati og pagkauga sa espiritu ug kasubo, apan ang iyang mga hunahuna mahitungod kang Cristo ug sa mga santos nagdasig ug nagpadasig sa iyang kadasig bisan dugay nang natapos ang iyang paghanduraw.
Human siya mamaayo, si Ignacio mipanaw ngadto sa lungsod sa Montserrat. Sulod sa tulo ka adlaw, nangandam siya alang sa usa ka kinatibuk-ang pagkumpisal sa mga sala sa tibuok niyang kinabuhi. Atol sa iyang pagkumpisal, gipadayag ni Ignacio ang iyang tuyo nga igahin ang iyang kinabuhi sa pag-alagad sa Dios. Human sa iyang pagkumpisal, iyang gikonsagrar ang iyang kaugalingon ngadto sa atong Ginoo ug sa atong Mahal nga Inahan, ug gigahin ang tibuok gabii sa pag-ampo.
Dayon mipanaw si Ignacio ngadto sa lungsod sa Manresa diin iyang gigahin ang daghang panahon sa kahilom ug pag-inusara, naggahin og taas nga mga oras sa pag-ampo, mitambong sa adlaw-adlaw nga Misa, naghimo og higpit nga mga penitensiya, nangayo og espirituhanong tambag, ug nagtuon sa mga Ebanghelyo. Nakasinati si Ignacio og lawom nga espirituhanong mga pagsabot ug mga paghupay gikan sa Dios, nga gisundan sa grabeng mga pagsulay sa iyang kinasuloran nga nakapabalisa ug nakapalisod kaniya. Taliwala sa iyang mga pakigbisog, iyang nabati nga ang daotan nag-ingon nga dili gayod niya mapadayon ang iyang balaang kinabuhi. Gisulayan sa daotan nga dad-on siya ngadto sa pagduhaduha ug pagkawalay paglaom, apan sa kataposan gisalikway ni Ignacio ang mga bakak niini ug mihukom nga sundon ang kabubut-on sa Dios. Nag-antos usab si Ignacio sa sobra ug dili makataronganong kabalaka sa konsensiya, nga nahinumdom sa mga sala nga iyang nabuhat ug gikahadlokan nga wala pa gayod niya ikumpisal. Kining grabeng pakigbisog nakapahunahuna kaniya sa makadiyot sa paghikog. Sa kataposan, gitabangan sa Dios si Ignacio sa pag-ila nga ang iyang dili makataronganong panghunahuna gikan sa daotan, ug gipalingkawas siya gikan nianang palas-anon.
Sa Manresa, si Ignacio nagpuasa ug kanunay nga nakigsulti kang Maria ug kang Jesus, nga nagpadayag og lawom nga mga kamatuoran ngadto sa iyang kalag, ug misugod sa pagsulat sa usa ka klasiko nga espirituhanong sinulat sa Simbahan: Ang mga Espirituhanong Ehersisyo. Ang mga Espirituhanong Ehersisyo usa ka giya alang sa usa ka retiro nga adunay tinong han-ay. Sa labing maayong kahimtang, ang usa ka tawo mosulod sa kahilom ug pag-inusara sulod sa katloan ka adlaw. Usa ka espirituhanong magtutudlo mogiya sa maong tawo pinaagi sa han-ay ni San Ignacio nga naghatag sa nagretiro og adlaw-adlaw nga mga panudlo ug mga lagda aron makatabang sa pag-ila sa kabubut-on sa Dios.
Human niining panahon sa pag-ampo ug sa paghuman sa unang sinulat nga porma sa iyang mga ehersisyo, si Ignacio migahin og pipila ka tuig sa pagtuon sa Espanya ug sa Paris diin iyang nahimamat sila Francisco Javier ug Pedro Fabro, nga sa ulahi mahimong mga santos. Niadtong 1537, si Ignacio ug ang iyang mga kauban mibalhin ngadto sa Venice ug giordenahan nga mga pari. Niadtong 1540, ang tulo hiniusang mitukod sa Kapunongan ni Jesus, o mga Heswita. Sa misunod nga tuig, si Ignacio napili nga superyor, usa ka katungdanan nga iyang huptan hangtod sa iyang kamatayon. Sulod sa misunod nga duha ka dekada, ang mga Heswita midaghan ngadto sa 1,000 ka mga miyembro, nag-alagad sa katloan ug lima ka eskuylahan nga ilang gitukod, ug nahimong mga misyonaryo. Sulod sa misunod nga siglo, dako ang ilang papel sa Katolikong Kontra-Repormasyon, nga lig-ong nanalipod sa hustong pagtuo ug sa papa.
San Ignacio de Loyola, ang Dios nakigsulti kanimo samtang nagpaayo ka sa samad sa imong bitiis. Namati ka sa Iyang tawag ngadto sa usa ka kinabuhi sa pag-alagad nga walay paghunahuna sa kaugalingon. Palihog iampo nga magpabilin akong matinagdanon sa tingog sa Dios ug makaila sa Iyang kabubut-on. Hinaot itugyan ko ang akong kaugalingon ngadto sa pag-alagad sa Dios alang sa iyang himaya ug sa kaluwasan sa mga kalag. San Ignacio de Loyola, iampo ako. Jesus, misalig ako Kanimo.
