संदर्भ: हे ज्ञानी पुरुष “पूर्वेकडून” आले होते. ते बहुधा पारस देशातले असावेत आणि ताऱ्यांचा अभ्यास करणाऱ्या ज्योतिषविद्येत पारंगत असावेत. ते यहूदी नव्हते, पण आपापल्या श्रद्धा ते निष्ठेने पाळत होते. एक गोष्ट मात्र स्पष्ट आहे: या ज्ञानी पुरुषांना (परंपरेनुसार ते तिघे होते) एका नवजात राजाच्या शोधात इस्राएलच्या परक्या भूमीत जाण्याची प्रेरणा देवाने दिली होती.
ते प्रथम येरुशलेमला आले आणि त्या बाळाविषयी लोकांकडे चौकशी करू लागले. ते आले आहेत आणि चौकशी करत आहेत, ही बातमी हेरोद राजाच्या कानावर गेली. त्याने त्यांना बोलावून त्यांची विचारपूस केली. ख्रिस्ताचा जन्म बेथलेहेममध्ये होणार आहे, हे यहूदी मुख्य याजक आणि शास्त्री यांच्याकडून खात्रीने कळल्यावर हेरोदाने त्या ज्ञानी पुरुषांना ही माहिती दिली. त्याने त्यांना जणू स्वतःचे “शोधक” म्हणून पुढे पाठवले आणि बाळ सापडल्यावर परत येऊन आपल्याला कळवायला सांगितले. या नव्या राजाची आराधना करायला आपल्यालाही जायचे आहे, असे हेरोद म्हणाला; पण त्या बाळाचा जीव घेणे हाच त्याचा हेतू होता.
बेथलेहेमला पोहोचल्यावर त्या ज्ञानी पुरुषांना बाळ सापडले आणि त्यांनी त्याची आराधना केली. त्यांनी तीन भेटी अर्पण केल्या: राजासाठी सोने; जो स्वतः देव आहे त्याच्यासाठी ऊद; आणि ज्याला मृत्यू येणार होता त्याच्यासाठी गंधरस. नंतर स्वप्नात त्यांना हेरोदाकडे परत जाऊ नये, असा इशारा मिळाला. म्हणून ते येरुशलेमला परत न जाता दुसऱ्या वाटेने निघून गेले.
या प्रसंगातील सर्वांत महत्त्वाची गोष्ट ही आहे की देव त्या परदेशी पुरुषांच्या अंतःकरणाच्या गाभ्यात त्यांच्याशी बोलला. त्यांनी त्याचे ऐकले आणि प्रतिसाद दिला. हे बाळ राजा होणार आहे, हे त्यांनी श्रद्धेने जाणले. त्यांना पवित्र शास्त्राची ओळख नव्हती, आणि मशीहाची वाट पाहणारे यहूदी श्रद्धावंतही ते नव्हते. तरीही या बाळाचा शोध घेऊन त्याला वंदन केले पाहिजे, हे त्यांना उमगले होते.
पवित्र शास्त्राचे वाचन: मत्तय 2:1–12
चिंतन: देव पहिल्यांदा त्या ज्ञानी पुरुषांच्या अंतःकरणाच्या गाभ्यात त्यांच्याशी बोलला, तो क्षण डोळ्यांसमोर आणा. तो पहिला अनुभव त्यांना कसा वाटला असेल, याचा विचार करा. (मौन चिंतन)
या प्रवासाला निघण्याचा विचार करताना त्यांच्या मनात कोणते प्रश्न उभे राहिले असतील, याची कल्पना करा. एका बालराजाच्या शोधात परक्या देशात जाण्यास त्यांना कशाने प्रवृत्त केले असेल? (मौन चिंतन)
हेरोद राजाचा विचार करा. एका नव्या राजाचा जन्म झाला हे ऐकताच तो मत्सराने इतका पछाडला की या जगातली आपली सत्ता टिकवण्यासाठी त्या बाळाचा जीव घ्यावा, एवढीच त्याची इच्छा उरली. अशी प्रवृत्ती तुम्हाला स्वतःच्या जीवनात दिसते का? हेवा? मत्सर? लोभ? कपट? (मौन चिंतन)
ते ज्ञानी पुरुष अखेर मरिया आणि योसेफ यांच्या घरी पोहोचले, तो प्रसंग डोळ्यांसमोर आणा. त्या दृश्यावर चिंतन करा. त्या ज्ञानी पुरुषांपैकी प्रत्येकाचा विचार करा. आपली धन्य माता मरिया आणि संत योसेफ यांच्या प्रतिक्रिया कशा असतील, याचाही विचार करा. (मौन चिंतन)
सोने: ही पहिली भेट आपल्याला या बाळाचे राजा म्हणून चिंतन करण्यास प्रवृत्त करते.
ऊद: जो स्वतः देव आहे त्याच्यासाठी.
गंधरस: मृत व्यक्तीच्या दफनासाठी. (मौन चिंतन)
नाताळकाळातील ध्यानांची प्रस्तावना
- जगाच्या तारणकर्त्याचा जन्म
- नम्र मेंढपाळ
- मंदिरात बाल येशूचे समर्पण
- पूर्वेकडील ज्ञानी पुरुष
- इजिप्तकडे पलायन आणि पवित्र निरपराध बालकांचे हत्याकांड
- येशूचे गुप्त जीवन आणि मंदिरात त्याचा शोध लागणे
मुख्य चित्र: यान बूकहोर्स्ट – ज्ञानी पुरुषांकडून बाल येशूची आराधना
