“Mímọ́ Fúránsísì de Sales àti Joanna Francis ti SantÌtumọ̀ Yorùbá: ’Alto” Láti ọwọ́ Valentin Metzinger & Flickr
Ọjọ́ 24 Oṣù Ṣẹ́rẹ́: Mímọ́ Fúránsísì de Sales, Bíṣọ́ọ̀pù àti Olùkọ́ Ńlá ti Ìjọ—Ìrántí
1567–1622
Mímọ́ Alágbàwí àwọn akọ̀wé ìwé, àwọn oníròyìn, àwọn òǹkọ̀wé, àwọn adití, àwọn olùkọ́ni
Póòpù Alexander VII kéde rẹ̀ ní Mímọ́ ní Ọjọ́ 8 Oṣù Ìgbé, 1665
Póòpù Pius IX kéde rẹ̀ ní Olùkọ́ Ńlá ti Ìjọ ní 1877
Àwọ̀ fún Ìjọsìn: Funfun
Ẹ̀dà: Kíkún Ìtumọ̀ Yorùbá: – Kúkúrú
Àwọn ìkànnì àgbéjáde ohùn:
Apple – Spotify – iHeart – Audible
Ọ̀rọ̀ Àyọlò:
Níkẹyìn, ọmọ mi ọ̀wọ́n, mo fi gbogbo ohun mímọ́ ní ọ̀run àti ní ayé bẹ̀ ọ́, mo fi Batisimu tìrẹ fúnra rẹ bẹ̀ ọ́, mo fi ọmú tí Jésù mu bẹ̀ ọ́, mo fi Ọkàn onífẹ̀ẹ́ tí Ó fi fẹ́ ọ bẹ̀ ọ́, mo sì fi àánú jíjinlẹ̀ tí o ní ìrètí nínú rẹ̀ bẹ̀ ọ́—dúró ṣinṣin, kí o sì máa forí tì í nínú ìgbìyànjú alábùkún jù lọ yìí láti gbé ìgbésí ayé ìfọkànsìn… ~“Ìgbésí Ayé Ìfọkànsìn,” Mímọ́ Fúránsísì de Sales
Àṣàrò: A bí Mímọ́ Fúránsísì de Sales ní àádọ́ta ọdún lẹ́yìn tí àlùfáà kan nínú Ẹgbẹ́ Ajẹ́jẹ̀ẹ́ Augustinian, tí orúkọ rẹ̀ ń jẹ́ Fádà Martin Luther, dá Àtúnṣe Pùròtẹ́sítáǹtì sílẹ̀, àti ní ọdún mẹ́ẹ̀ẹ́dọ́gbọ̀n péré lẹ́yìn tí àwọn ẹ̀kọ́ John Calvin tó lòdì sí ìgbàgbọ́ Kátólíìkì tàn dé Geneva, ní Switzerland. A bí Fúránsísì sí ìdílé ọlọ́lá ní Agbègbè Abẹ́ Dúùkù Savoy, ní France òde òní, tí kò jìnnà sí Geneva. Nítorí ìran ọlọ́lá ìdílé rẹ̀ àti ipa tí baba rẹ̀ ní láwùjọ, Fúránsísì gba ẹ̀kọ́ tó dára gan-an, ó sì gba oyè dókítà nínú òfin ìlú àti ẹ̀kọ́ nípa Ọlọ́run níkẹyìn. Baba rẹ̀ ti yan obìnrin kan láti ìdílé ọlọ́lá fún Fúránsísì láti fẹ́. Ó tún ti ṣètò pé kí ọmọ rẹ̀ tí ó ní ẹ̀bùn yìí wọ inú òṣèlú, ṣùgbọ́n a darí Fúránsísì sí ọ̀nà mìíràn.
Ní 1586, nígbà tí ó pé ọmọ ọdún mọ́kàndínlógún, Fúránsísì lọ sí ìdánilẹ́kọ̀ọ́ àwọn ọmọlẹ́yìn Calvin kan lórí yíyan kádàrá tẹ́lẹ̀, èyí tí ó mú kí ó gbà pé a ti yàn án fún ọ̀run àpáàdì. Èyí dà á láàmú gidigidi, ó sì fi ọ̀pọ̀ oṣù bá èrò náà jìjàkadì. Níkẹyìn, nípasẹ̀ àdúrà alágbàwí Ìyá wa Alábùkún àti àdúrà Rántí, a dá Fúránsísì sílẹ̀ kúrò nínú àṣìṣe yìí, ó sì yí àfiyèsí rẹ̀ sí ìfẹ́ mímọ́ sí Ọlọ́run. Lẹ́yìn tí ó ti fúnra rẹ̀ rí ipa tí ẹ̀kọ́ àṣìṣe nípa Ọlọ́run lè ní lórí ènìyàn, Fúránsísì ya ara rẹ̀ sí mímọ́ fún ìgbésí ayé àìgbéyàwó, ó sì bẹ̀rẹ̀ sí í lépa ìfẹ́-ọkàn tí Ọlọ́run fi sínú rẹ̀ láti di àlùfáà. Bí baba rẹ̀ tilẹ̀ kọ́kọ́ lọ́ra láti gbà, ó wá fara mọ́ gbígba ọmọ rẹ̀ sí ipò àlùfáà níkẹyìn, ó sì ràn án lọ́wọ́ láti rí i pé a yàn án sí ipò pàtàkì kan nínú Díọ́sísì Geneva.
Nítorí pé Geneva wà lábẹ́ àkóso àwọn ọmọlẹ́yìn Calvin, Fádà de Sales ń wàásù, ó sì ń gbé ní kàtídírà kan tí ó wà ní nǹkan bí ogún máìlì sí gúúsù Geneva. Gẹ́gẹ́ bí àlùfáà tí a ṣẹ̀ṣẹ̀ yàn, ó bẹ̀rẹ̀ sí í di ẹni tí a mọ̀ káàkiri. Ó ń fi ìwà ọmọlúàbí wàásù, ó sì ń fi ọ̀wọ̀ ńlá hàn sí àwọn tí kò fara mọ́ ọn. Kò yẹra rí fún àwọn òtítọ́ ẹ̀kọ́ nípa Ọlọ́run tí àwọn àṣìṣe Àtúnṣe náà ń gbógun tì. Ó yẹra fún awuyewuye àti àríwísí, ó sì gbájú mọ́ àwọn ìwà rere, àdúrà, ìjẹ́mímọ́ àti bí a ṣe lè borí ẹ̀ṣẹ̀ dípò bẹ́ẹ̀. Láìka ìwà rere rẹ̀ àti ọ̀nà onífẹ̀ẹ́ tí ó ń gbà bá àwọn ènìyàn lò sí, ọ̀pọ̀ àwọn ará agbègbè náà tí wọ́n lòdì sí ìgbàgbọ́ Kátólíìkì hùwà ìkà sí i, àwọn kan lára wọn sì tilẹ̀ halẹ̀ mọ́ ẹ̀mí rẹ̀.
Ní 1602, nígbà tí ó pé ọmọ ọdún márùndínlógójì, a yàn Àlùfáà de Sales sí ipò Bíṣọ́ọ̀pù Geneva, ìtara rẹ̀ fún ìkéde Ìhìnrere sì túbọ̀ lágbára gidigidi. Ète rẹ̀ ni láti mú àwọn ará Geneva padà sínú Ìjọ Kátólíìkì. Ọ̀pọ̀lọpọ̀ ti fi Ìjọ sílẹ̀ láti tẹ̀ lé ẹ̀kọ́ Calvin. Ní ọdún méjì àkọ́kọ́, Bíṣọ́ọ̀pù de Sales kò ṣàṣeyọrí púpọ̀ nínú mímú ọ̀pọ̀ ènìyàn padà sí ìgbàgbọ́. Ṣùgbọ́n díẹ̀díẹ̀, bí ó ṣe ń mú ẹnì kọ̀ọ̀kan padà, ó bẹ̀rẹ̀ sí í ṣàṣeyọrí. Ọ̀nà pàtàkì tí ó gbà ṣàṣeyọrí ni fífi àwọn àlàyé ìgbàgbọ́ tí ó kọ sílẹ̀ sábẹ́ ilẹ̀kùn ilé àwọn ènìyàn, láti pè wọ́n padà sínú Ìjọ Kátólíìkì. Ìwàásù rẹ̀ ṣe kedere, ó kún fún ọ̀wọ̀, òtítọ́ àti ìfẹ́. Ọ̀rọ̀ àṣàyàn rẹ̀ ni pé, “Ẹni tí ó bá fi ìfẹ́ wàásù, ń wàásù lọ́nà tí ń so èso.”
Bíṣọ́ọ̀pù de Sales jẹ́ ẹni tí ó mọ bí a ṣe ń fi ẹ̀kọ́ sí ìṣe, pàápàá nínú ẹ̀kọ́ rẹ̀ nípa Ọlọ́run. Ó gbà pé kì í ṣe àwọn tó wà ní ilé àwọn ajẹ́jẹ̀ẹ́ ọkùnrin tàbí obìnrin nìkan ni a yà ìwà mímọ́ sí fún. Ó gbà pé gbogbo ènìyàn, láìka ipò wọn nínú ìgbésí ayé tàbí iṣẹ́ tí wọ́n ń ṣe sí, ni a pè sí ìgbésí ayé mímọ́. Ìdánilójú yìí hàn kedere jù lọ nínú ìwé rẹ̀ tí ó lókìkí jù lọ lára àwọn tí a tẹ̀ jáde, Ìṣáájú sí Ìgbésí Ayé Ìfọkànsìn. Ìwé yìí jẹ́ àkójọpọ̀ lẹ́tà tí ó ti fi ránṣẹ́ sí àwọn tí ó ń darí nípa tẹ̀mí láti ọ̀pọ̀ ọdún sẹ́yìn. Ó bẹ̀rẹ̀ pẹ̀lú ìmọ̀ràn tó ṣe kedere, tí a sì lè fi sí ìṣe, nípa bí ó ṣe ṣe pàtàkì tó láti di mímọ́ kúrò nínú ẹ̀ṣẹ̀ àti láti jáwọ́ nínú dídì mọ́ àwọn àṣà ẹ̀ṣẹ̀. Lẹ́yìn náà, ó kọ́ni bí a ṣe lè dàgbà nínú ìwà rere, pàápàá ìrẹ̀lẹ̀; bí a ṣe lè kojú ìdánwò; àti bí a ṣe lè borí àníyàn àti ìbànújẹ́. Ó tún pèsè àwọn ìṣe láti tún ìgbésí ayé ìfọkànsìn ẹni sọ di tuntun; ìfọkànsìn yìí kò sì túmọ̀ sí ohun mìíràn ju fífi ìgbésí ayé ẹni fẹ́ràn Ọlọ́run àti ṣíṣe ohun tí ó wù Ú lọ. Ìwé yìí, pẹ̀lú àwọn ìwé mìíràn tí ó kọ, mú ọ̀pọ̀ ènìyàn wá sínú ìgbàgbọ́. Ní 1610, ó ran ọ̀kan lára àwọn tí ó ń darí nípa tẹ̀mí lọ́wọ́, Jane de Chantal, tí yóò di Ẹni Mímọ́ ní ọjọ́ iwájú, láti dá Ẹgbẹ́ Ajẹ́jẹ̀ẹ́ Obìnrin ti Ìbẹ̀wò Màríà Mímọ́ sílẹ̀. Àwọn lẹ́tà ìmísí tí ó kọ sí i di orísun ìdàgbàsókè tẹ̀mí fún àwọn obìnrin inú ẹgbẹ́ ajẹ́jẹ̀ẹ́ rẹ̀ tí ó ṣẹ̀ṣẹ̀ dá sílẹ̀.
Lẹ́yìn tí ó kọ àwọn àǹfààní láti gòkè sí ipò gíga nínú Ìjọ, Bíṣọ́ọ̀pù de Sales yàn dípò bẹ́ẹ̀ láti lo àkókò àti agbára rẹ̀ fún ìgbàlà àwọn ènìyàn inú díọ́sísì rẹ̀. A sọ pé Bíṣọ́ọ̀pù de Sales mú àwọn Kátólíìkì tó ti di ọmọlẹ́yìn Calvin padà tó 40,000. Lẹ́yìn ọdún mẹ́sàn-án gẹ́gẹ́ bí àlùfáà àti ogún ọdún gẹ́gẹ́ bí bíṣọ́ọ̀pù, àrùn ẹ̀gbà kọlu Bíṣọ́ọ̀pù de Sales, ó sì kú láìpẹ́ lẹ́yìn náà. A gbà pé ọ̀kan lára àwọn ohun ìkẹyìn tí ó kọ ni àwọn ọ̀rọ̀ náà, “Ìrẹ̀lẹ̀, ìrẹ̀lẹ̀, ìrẹ̀lẹ̀,” ìyànjú rẹ̀ sí àwọn àgùntàn rẹ̀ bí ó ti ń kú lọ.
Bí a ṣe ń bọlá fún bíṣọ́ọ̀pù mímọ́ yìí, gbìyànjú láti fojú inú wo bí ì bá ti rí bí ó bá jẹ́ olùṣọ́ àgùntàn rẹ. Ì bá ti fi ọwọ́ pàtàkì mú ìpè rẹ sí ìwà mímọ́. Ì bá ti rọ̀ ọ́ láti borí ẹ̀ṣẹ̀ nípa jíjẹ́wọ́ gbogbo ẹ̀ṣẹ̀ rẹ nínú Sakramenti, kí o sì dàgbà nínú ìwà rere lẹ́yìn náà, pàápàá ìrẹ̀lẹ̀. Ì bá ti ràn ọ́ lọ́wọ́ láti kọ́ àti láti gba gbogbo òtítọ́ tí Ọlọ́run fi hàn nípasẹ̀ Ìjọ Kátólíìkì Rẹ̀ gbọ́, àti láti wá gbogbo ọ̀nà tó ṣeé lò tí o lè ronú lé lórí, nípa àdúrà àti àṣàrò ojoojúmọ́, kí o lè di ẹni mímọ́. Ì bá ti máa rán ọ létí déédéé pé kì í ṣe ajẹ́jẹ̀ẹ́ ọkùnrin nìkan ni a yà ìwà mímọ́ sí fún. Ìwọ náà ni a pè, nínú ipò tí o wà nínú ìgbésí ayé. Dáhùn gẹ́gẹ́ bí ọ̀kan lára àwọn àgùntàn rẹ̀, kí o sì pinnu pẹ̀lú ìdúróṣinṣin láti tẹ̀ lé ọ̀nà tí Ọlọ́run ti pèsè fún ọ, ní wíwá bí o ṣe lè fẹ́ràn Rẹ̀ kí o sì fi ìgbésí ayé rẹ yìn Ín lógo.
Àdúrà: Ẹni Mímọ́ Faráńsísì de Sales, o di olùṣọ́ àgùntàn tòótọ́ fún àwọn àgùntàn rẹ, o ń wàásù ìgbàgbọ́ fún wọn láìkáàárẹ̀, o ń pè wọ́n sí ìrònúpìwàdà, o ń rọ̀ wọ́n láti tẹ́wọ́ gba ìgbésí ayé àdúrà àti ìwà rere, o sì ń ràn wọ́n lọ́wọ́ láti fẹ́ràn Ọlọ́run ní kíkún sí i nípa ṣíṣe ìfẹ́ Rẹ̀ nínú ìgbésí ayé wọn. Jọ̀wọ́ gbàdúrà fún mi, kí èmi náà lè dáhùn sí ìwàásù rẹ, kí n sì máa sapá láti di ẹni mímọ́ nínú ìpè tí a ti fi fún mi. Ẹni Mímọ́ Faráńsísì, gbàdúrà fún mi. Jésù, mo gbẹ́kẹ̀ lé Ọ.
A mú àṣàrò yìí láti inú:
Àwọn Ẹni Mímọ́ àti Àwọn Ọjọ́ Àjọ̀dún Ọdún Ìsìn
Ìwé Kìíní–Kẹrin
Àwọn Ìwé Míràn Láti Kà:
Ìṣáájú sí Ìgbésí Ayé Ìfọkànsìn Ìtumọ̀ Yorùbá: – PDF
tí Ẹni Mímọ́ Faráńsísì de Sales kọ
Gbogbo Àwọn Ẹni Mímọ́ fún Ọdún Ìjọsìn
(Ẹ̀dà Kúkúrú)
Ọjọ́ 24 Oṣù Ṣẹ́rẹ́: Mímọ́ Fúránsísì de Sales, Bíṣọ́ọ̀pù àti Olùkọ́ Ńlá ti Ìjọ—Ìrántí
Ní àádọ́ta ọdún péré lẹ́yìn tí Ìṣàtúnṣe Pùròtẹ́sítáǹtì bẹ̀rẹ̀ ní Yúróòpù, a bí Faráńsísì de Sales, tí yóò di Ẹni Mímọ́ ní ọjọ́ iwájú, sínú ìdílé ọlọ́lá ní ilẹ̀ Savoy tí duku kan ń ṣàkóso, ní ilẹ̀ Faransé òde òní. Ó gba ẹ̀kọ́ tó dára gan-an nínú òfin ìlú àti ẹ̀kọ́ nípa Ọlọ́run, ṣùgbọ́n ẹ̀kọ́ kan tí ó lọ gbọ́ nígbà tí ó pé ọmọ ọdún mọ́kàndínlógún, nípa èrò àwọn ọmọlẹ́yìn Calvin pé a ti pinnu àyànmọ́ ènìyàn tẹ́lẹ̀, kó ìdààmú bá a gidigidi. Nípasẹ̀ àdúrà sí Màríà, ó bọ́ lọ́wọ́ èrò àṣìṣe pé a ti yàn án láti lọ sí ọ̀run àpáàdì. Ó pinnu láti lépa ipò àlùfáà pẹ̀lú ìrètí pé òun yóò lè ran àwọn mìíràn tí a ń kọ́ ní ẹ̀kọ́ àṣìṣe nípa Ọlọ́run lọ́wọ́.
Lẹ́yìn tí a yàn Faráńsísì sí ipò àlùfáà, bàbá rẹ̀ ṣètò kí a yàn án sí ipò pàtàkì kan ní Díọ́sísì Geneva, ní Switzerland. Geneva wà lábẹ́ àkóso àwọn ọmọlẹ́yìn Calvin nígbà náà, nítorí náà Àlùfáà de Sales ń gbé ní ogún máìlì sí gúúsù rẹ̀. Ìwàásù rẹ̀ dá lórí ìwà rere, àdúrà, ìwà mímọ́ àti bí a ṣe lè borí ẹ̀ṣẹ̀.
Ní 1602, nígbà tí ó pé ẹni ọdún márùndínlógójì, a yàn Fádà de Sales sí ipò Bíṣọ́ọ̀pù Geneva, ó sì fi ara rẹ̀ fún mímú àwọn ará Geneva padà sí Ìjọ Kátólíìkì. Ní mímú ọkàn kan padà lẹ́ẹ̀kọ̀ọ̀kan, ó bẹ̀rẹ̀ sí í ṣàṣeyọrí. Ó máa ń fi àwọn àlàyé ìgbàgbọ́ tí ó kọ sílẹ̀ sí abẹ́ ilẹ̀kùn àwọn ènìyàn, ó sì ń pè wọ́n láti padà sí Ìjọ Kátólíìkì. Ìwàásù rẹ̀ ṣe kedere, ó kún fún ọ̀wọ̀, òtítọ́ àti ìfẹ́. Ọ̀rọ̀ àkọ́sọ rẹ̀ ni pé, “Ẹni tí ó bá fi ìfẹ́ wàásù ń wàásù lọ́nà tí ó ń so èso.”
Bíṣọ́ọ̀pù de Sales gbà pé kì í ṣe fún àwọn tó wà ní ilé àwọn ajẹ́jẹ̀ẹ́ ìnìkàngbé ọkùnrin tàbí obìnrin nìkan ni ìwà mímọ́ wà, ṣùgbọ́n pé a pe gbogbo ènìyàn, láìka ipò wọn ní ayé tàbí iṣẹ́ tí wọ́n ń ṣe sí, sí ìgbésí ayé mímọ́. Nínú Ìṣáájú sí Ìgbésí Ayé Ìfọkànsìn, àkójọpọ̀ àwọn lẹ́tà tí ó ti fi ránṣẹ́ sí àwọn tí ó ń tọ́ sọ́nà nípa tẹ̀mí láti ọ̀pọ̀ ọdún sẹ́yìn, ó fún wọn ní ìmọ̀ràn tí ó ṣe kedere, tí ó sì ṣeé lò nípa bí ó ti ṣe pàtàkì láti di mímọ́ kúrò nínú ẹ̀ṣẹ̀ àti ìfaramọ́ àwọn àṣà ẹ̀ṣẹ̀. Ìwé náà kọ́ni bí a ṣe lè dàgbà nínú ìwà rere, pàápàá jù lọ ìrẹ̀lẹ̀; bí a ṣe lè kojú ìdánwò; àti bí a ṣe lè borí àníyàn àti ìbànújẹ́. Ó tún pèsè àwọn ìṣe fún bí ènìyàn ṣe lè sọ ìgbésí ayé rẹ̀ di tuntun nípa fífẹ́ Ọlọ́run àti ṣíṣe ohun tí ó wù Ú. Ní 1610, ó ran ọ̀kan lára àwọn tí ó ń tọ́ sọ́nà nípa tẹ̀mí, Jane de Chantal, tí yóò di ẹni mímọ́ ní ọjọ́ iwájú, lọ́wọ́ láti dá Ẹgbẹ́ Àwọn Obìnrin Ajẹ́jẹ̀ẹ́ Ìnìkàngbé ti Ìbẹ̀wò Màríà Mímọ́ sílẹ̀. Àwọn lẹ́tà rẹ̀ sí i, tí ó ń fúnni ní ìmísí, di orísun ìdásílẹ̀ nípa tẹ̀mí fún àwọn obìnrin inú ẹgbẹ́ tí ó ṣẹ̀ṣẹ̀ dá sílẹ̀ náà.
Bíṣọ́ọ̀pù de Sales mú àwọn Kátólíìkì tí wọ́n ti di ọmọlẹ́yìn Calvin padà tó 40,000. Lẹ́yìn ọdún mẹ́sàn-án gẹ́gẹ́ bí àlùfáà àti ogún ọdún gẹ́gẹ́ bí bíṣọ́ọ̀pù, àrùn rọpárọsẹ̀ kọlù ú, ó sì kú láìpẹ́ lẹ́yìn náà. Ọ̀kan lára àwọn ohun ìkẹyìn tí ó kọ sílẹ̀ ni àwọn ọ̀rọ̀ náà, “Ìrẹ̀lẹ̀, ìrẹ̀lẹ̀, ìrẹ̀lẹ̀,” ìyànjú rẹ̀ fún àwọn àgùntàn rẹ̀ bí ó ti ń kú lọ.
Gẹ́gẹ́ bí bíṣọ́ọ̀pù rẹ, Francis de Sales Mímọ́ ìbá máa rán ọ létí déédéé pé kì í ṣe fún ajẹ́jẹ̀ẹ́ ìnìkàngbé nìkan ni ìwà mímọ́ wà; a pe ìwọ náà. Ìbá ti gbà ọ níyànjú láti jẹ́wọ́ àwọn ẹ̀ṣẹ̀ rẹ, láti dàgbà nínú ìwà rere, láti gba gbogbo òtítọ́ tí Ọlọ́run ti ṣí payá nípasẹ̀ Ìjọ Kátólíìkì Rẹ̀ gbọ́, àti láti wá ọ̀nà láti di ẹni mímọ́ nípasẹ̀ àdúrà àti àṣàrò ojoojúmọ́. Dáhùn gẹ́gẹ́ bí ọ̀kan lára àwọn àgùntàn rẹ̀, kí o sì pinnu láti tẹ̀ lé ọ̀nà tí Ọlọ́run ti pèsè fún ọ, ní wíwá ọ̀nà láti fẹ́ràn Rẹ̀ àti láti fi ìgbésí ayé rẹ yin Òun lógo.
Francis de Sales Mímọ́, o wàásù ìgbàgbọ́ fún àwọn àgùntàn rẹ láìrẹ̀wẹ̀sì, o ń pè wọ́n sí ìrònúpìwàdà, o ń gbà wọ́n níyànjú láti tẹ́wọ́ gba ìgbésí ayé àdúrà àti ìwà rere, o sì ń ràn wọ́n lọ́wọ́ láti fẹ́ràn Ọlọ́run ní kíkún sí i nípa mímú ìfẹ́ Rẹ̀ ṣẹ nínú ìgbésí ayé wọn. Jọ̀wọ́ gbàdúrà fún mi, kí n lè wá ọ̀nà láti di ẹni mímọ́ nínú ìpè tí a ti fún mi. Francis Mímọ́, gbàdúrà fún mi. Jésù, mo gbẹ́kẹ̀ lé Ọ.