Cebuano

San Juan Bosco


Mga hulagway: gikan sa Wikimedia Commons & Adobe Stock

Enero 31: San Juan Bosco, Pari—Handumanan

1815–1888
Santos nga Patron sa mga nagbansay sa usa ka hanapbuhay, mga batang lalaki, mga editor, mga mamumuo, mga salamangkero, mga estudyante
Giproklamar nga santos ni Papa Pio XI niadtong Abril 1, 1934
Kolor sa Liturhiya: Puti
Bersiyon: Tibuok – Mubo

Paminaw sa Iningles

Mga channel sa podcast:
Apple – Spotify – iHeart – Audible

Kinutlo:
Mga anak ko, sa akong taas nga kasinatian, kanunay gayod akong kinahanglang makombinsir niining dakong kamatuoran. Mas sayon ang masuko kay sa magpugong sa kaugalingon, ug ang manghulga sa usa ka batang lalaki kay sa magdani kaniya. Oo, sa pagkatinuod, mas angay nga magmakanunayon kita sa pagsilot sa atong kaugalingong pagkadili mapailubon ug garbo kay sa pagtul-id sa mga batang lalaki. Kinahanglan nga lig-on kita apan maluloton, ug magmapailubon kanila. Siguroha nga walay makakita nga ang nagpalihok kaninyo mao ang pagkamadali-dalion o pagkagahi ug ulo. ~Sulat ni San Juan Bosco

Pamalandong: Si Juan Bosco, ang kamanghoran sa tulo ka managsoong lalaki, natawo sa usa ka kabos nga pamilya sa gamayng balangay sa Becchi sa amihanan-kasadpang Italya. Ang iyang amahan, usa ka trabahante sa uma sa usa ka silingang pamilya, namatay sa dihang dos anyos pa lamang si Juan. Ang iyang inahan mipadayon sa pagpadako sa iyang mga anak uban sa dakong gugma ug pagmahal.

Hangtod sa edad nga dose anyos, gigahin ni Juan ang kadaghanan sa iyang panahon sa pagpaningkamot nga makatabang sa pagsustento sa pamilya pinaagi sa pagtrabaho isip magbalantay sa mga karnero ug trabahante sa uma sama sa iyang amahan. Tungod sa kakabos sa iyang pamilya, nalisdan siya sa pagbaton ug maayong edukasyon. Ang iyang nakat-onan naggikan sa iyang kaugalingong kasinatian, sa kinabuhi sa panimalay, ug sa mga wali sa simbahan nga iyang gipaminawan pag-ayo.

Sa edad nga nuybe anyos, si Juan nakasinati sa una sa daghang mga damgo nga makahatag ug dakong impluwensiya kaniya. Sa iyang damgo, nasugatan niya ang usa ka pundok sa mga batang lalaki nga bagis ug nag-istoryahanay ug namalikas. Nasuko si Juan kanila ug giisa ang iyang mga kumo aron hulgaon sila tungod sa ilang pagpamalikas. Sa kalit, mipakita sa iyang damgo ang usa ka lalaki nga masanagon sama sa adlaw. Miingon ang lalaki kang Juan, “Dauga ang mga kasingkasing niining imong mga higala, dili pinaagi sa kapintasan kondili pinaagi sa gugma. Sugdi dayon. Tudloi sila sa kadaotan sa bisyo ug sa kahalangdon sa hiyas.” Sa dihang gipangutana ni Juan ang lalaki kon kinsa siya, mitubag ang lalaki, “Ako ang Anak sa babaye nga Akong ipadala aron mahimong imong magtutudlo.” Niadtong higayona, mipakita sa damgo ang Mahal nga Inahan ug misugod sa pagtudlo kang Juan mahitungod sa iyang umaabot nga misyon sa pag-atiman sa mga batang lalaki uban sa kalulot.

Gisugdan ni Juan ang iyang “ministeryo” sa dihang diyes anyos pa lamang siya. Motan-aw siya sa mga pasundayag sa mga tiglingaw nga maglabay-labay ug magsalo ug mga butang, magpasundayag ug mga salamangka, ug mag-akrobatika. Gitun-an ni Juan ang ilang mga pasundayag ug unya gisulayan niya ang pagsundog niini alang sa ubang mga batang lalaki, nga kanunayng naglakip sa mga pag-ampo sulod sa pasundayag ug sa mga leksiyon nga iyang nakat-onan gikan sa mga wali sa Dominggo.

Sama sa kasagaran sa daghang mga batang lalaki, si Juan ug ang iyang igsoong lalaki kanunayng mag-away. Usa kini sa mga hinungdan nga nakahukom si Juan sa pagbiya sa ilang panimalay sa edad nga dose anyos aron mangitag trabaho. Pipila ka tuig sa ulahi, si Juan namatikdan sa usa ka bag-ong naordinahang pari ug umaabot nga santos, si Padre Jose Cafasso, kinsa nakakita sa iyang mga hiyas sa salabutan ug mitabang kaniya sa iyang edukasyon. Sa dihang baynte anyos na si Juan, si Padre Cafasso, uban sa tabang sa pipila ka salapi gikan sa inahan ni Juan, mitabang kaniya sa pagpalista sa seminaryo. Human sa unom ka tuig nga pagtuon, sa edad nga baynte sayis, si Juan giordinahan nga pari.

Human sa ordinasyon, si Padre Juan miuban sa iyang magtatambag, si Padre Cafasso, sa Turin aron mopadayon sa iyang pagtuon sa Instituto ni San Francisco nga gidumala ni Padre Cafasso. Ang duha nag-alagad usab sa mga kabos ug mga binilanggo, nag-atiman sa mga batang babaye sa usa ka eskwelahan nga may pinuy-anan, ug mitabang sa mga parokya sa kabanikanhan. Didto sa mga bilanggoan naamgohan ni Padre Juan ang kadaghan sa mga batang lalaki nga nanginahanglan ug tabang. Mahitungod niining kasinatiana, sa ulahi iyang gisulat sa iyang Mga Handumanan, “Nakita ko ang daghang batan-ong lalaki nga nag-edad gikan sa 12 ngadto sa 18, mga batan-ong maayog lawas, abtik ug salabutan, apan ang pagkakita kanila nga nagpunay lang didto nga walay gibuhat, gipuno sa mga kuto, kulang sa pagkaon alang sa lawas ug kalag, nakapakurat kanako pag-ayo. Ang kaulawan atubangan sa katawhan, ang pagkawala sa dungog sa pamilya, ug ang personal nga kaulawan makita diha niadtong mga alaot.” Naghunahuna siya sa iyang kaugalingon, “Kinsay nasayod?…kon kining mga batan-ona adunay higala sa gawas nga moatiman kanila, motabang kanila, motudlo kanila sa relihiyon…mahimo silang mapahilayo sa kalaglagan…” Daghan kanila ang balikbalik nang nakalapas sa balaod, ug natandog ang kasingkasing ni Padre Juan sa pagtabang kanila. Ang iyang damgo sa dihang nuybe anyos pa siya misugod sa pagkatuman samtang naningkamot siya sa pagtudlo kanila, pagdasig kanila, pagpaminaw kanila, ug pagpakighigala kanila isip usa ka magtatambag ug espirituhanong amahan.

Ang laraw ni Padre Juan mao ang pagtukod ug usa ka oratoryo aron mahatagan ug kahapsay ug katuyoan ang kinabuhi niining mga batang lalaki. Gitabangan niya silang makakitag trabaho pinaagi sa pagtudlo kanila ug mga kahanas sa panginabuhian. Sa samang higayon, gihatagan niya sila ug pagkaon ug kapuy-an, gitudloan sa katekismo, ug gihatagan ug moral nga giya ug paglaom. Sulod sa napulo ka tuig, si Padre Juan nagtabang na sa mokabat ug 800 ka batang lalaki nga nanginahanglan.

Wala pay usa ka dekada ang milabay, niadtong 1861, pipila sa mga batang lalaki nga gigiyahan ni Padre Juan buot mosunod sa iyang mga tunob ug motabang sa ubang mga batang lalaki. Busa, gitukod ni Padre Juan ang Katilingban ni San Francisco de Sales uban sa usa ka pari, mga seminarista, ug usa ka batang lalaki nga nagtungha sa sekundarya. Ang Orden sa mga Salesiano pormal nga giaprobahan sa Vaticano niadtong 1869. Niadtong 1871, gipalapdan ni Padre Juan ang iyang misyon pinaagi sa pagtukod ug usa ka Salesianong relihiyosong orden sa mga babaye nga gitawag ug mga Anak ni Maria nga Tabang sa mga Kristiyano aron moatiman sa mga batang babaye. Sa kataposan, niadtong 1874 iyang gitukod ang mga Kooperador nga Salesiano, usa ka organisasyon sa mga layko nga nakigtambayayong sa mga Orden sa mga Salesianong lalaki ug babaye.

Nakita ni San Juan Bosco ang usa ka panginahanglan sa dihang nahimamat niya ang mga batang lalaki nga may mga suliran, nabilanggo, kabos, ilo, apan may maayong kasingkasing. Gisunod niya ang iyang inspirasyon nga dili magmapintas kanila, kondili hatagan sila ug mahigugmaong disiplina, pakighigala, edukasyon, mga kahanas aron makasustento sa ilang kaugalingon, ug usa ka pamilya sulod sa iyang oratoryo. Kining mahigugmaong pag-atiman sa mga batang lalaki miawas ngadto sa mga kasingkasing sa daghan pang uban, ug gigamit sa Dios kining balaang tawo aron luwason ang mga kalag sa daghan pinaagi sa pagpatungha ug usa ka panon sa mga mamumuo aron moatiman kanila.

Pamalandongi ang mga tawo sa imong kinabuhi nga nabalaka, gibiyaan, nawad-an og dungog, o naglisod sa ubang paagi. Paningkamoti ang pagsundog kang San Juan Bosco pinaagi sa pagtan-aw sa maayo diha kanila ug pagtabang nga mapadayag kana nga kaayo aron makakaplag sila og paglaom taliwala sa ilang pakigbisog sa kawalay paglaom.

Pag-ampo: San Juan, maluluy-on ang imong kasingkasing, ug natandog kini sa kahimtang sa daghang nag-antos nga mga batang lalaki nga nagpuyo sa kakabos ug pagkabilanggo. Gihigugma mo sila uban sa kasingkasing ni Kristo ug gihatagan mo sila og paglaom. Palihog, iampo ako aron makita ko si Kristo diha sa tanang tawo, nga dili gayod mokondenar o mohukom, kondili maningkamot sa pagpalig-on kanila isip mahigugmaong alagad sa maluluy-ong kasingkasing sa Dios. San Juan Bosco, iampo mo ako. Hesus, misalig ako Kanimo.

Pamalandong nga gikuha gikan sa:

Mga Santos ug mga Kapistahan sa Tuig Liturhiko
Mga Tomo Usa–Upat


Dugang nga Basahon:

Catholic Saints & Feasts

Sanctoral

Catholic Encyclopedia

Catholic Culture

CatholicSaints.info

Catholic News Agency

National Catholic Register

Wikipedia

Tanang Santos alang Karong Adlawa

Tanang Santos alang sa Tuig Liturhiko