የፓዱዋው ቅዱስ አንጦንዮስ

ጁን 13፦ የፓዱዋው ቅዱስ አንጦንዮስ፣ ካህንና የቤተ ክርስቲያን መምህር—መታሰቢያ

1195–1231
እጅ ወይም እግር የተቆረጠባቸው ሰዎች፣ እንስሳት፣ ፖስታ፣ ፈረሶች፣ ነፍሰ ጡር እናቶች፣ ዓሣ አጥማጆች፣ መከር፣ የጠፉ ዕቃዎች፣ ጀልባ ነጂዎችና መንገደኞች፣ እንዲሁም አረጋውያን፣ ጭቆና የደረሰባቸው፣ ድሆችና በረሃብ የሚሰቃዩ ሰዎች ጠባቂ ቅዱስ
በርዕሰ ሊቃነ ጳጳሳት ጎርጎርዮስ ዘጠነኛ በ30 ሜይ 1232 በቅዱሳን ተርታ ተመዘገበ
በርዕሰ ሊቃነ ጳጳሳት ፒዮስ አሥራ ሁለተኛ በ1946 ወንጌልን የሚያበስር የቤተ ክርስቲያን መምህር ተብሎ ታወጀ
የቅዳሴ ቀለም፦ ነጭ
ቅጂ፦ ሙሉ – አጭር

ጥቅስ፦
በመንፈስ ቅዱስ የተሞላ ሰው በልዩ ልዩ ቋንቋዎች ይናገራል። እነዚህ ልዩ ልዩ ቋንቋዎች እንደ ትሕትና፣ ድህነት፣ ትዕግሥትና ታዛዥነት ያሉ ለክርስቶስ የመመስከር የተለያዩ መንገዶች ናቸው፤ እነዚህን በጎ ምግባሮች በራሳችን ሕይወት ለሌሎች ስንገልጥ፣ በእነዚህ ቋንቋዎች እንናገራለን። ተግባር ከቃላት ይበልጥ ጎልቶ ይናገራል፤ ቃላችሁ ያስተምር፣ ተግባራችሁም ይናገር። በቃላት የተሞላን ነን፣ ከተግባር ግን ባዶ ነን፤ ስለዚህም በጌታ ተረግመናል። እርሱ ራሱ በለሲቱ ላይ ቅጠል ብቻ እንጂ ፍሬ ባላገኘ ጊዜ ረግሟታልና። ~ከፓዱዋው ቅዱስ አንጦንዮስ ስብከት

ማሰላሰያ፦ የፓዱዋው ቅዱስ አንጦንዮስ በካቶሊካዊት ቤተ ክርስቲያን ውስጥ እጅግ ከሚከበሩ ቅዱሳን አንዱ ነው። በፖርቱጋል፣ በሊዝበን ተወለደ፤ ፈርናንዶ ማርቲንስ ደ ቡልዮንስ የሚል ስምም ተሰጠው። ወላጆቹ ሀብታም መኳንንት ስለነበሩ፣ በወጣትነቱ ጥሩ ትምህርት እንዲያገኝ አድርገውለታል፤ የተማረውም ምናልባት በሊዝበን በሚገኘው የካቴድራሉ ትምህርት ቤት ሳይሆን አይቀርም። ፈርናንዶ በአሥራ አምስት ዓመቱ ወደ ገዳማዊ ሕይወት ለመግባት ወሰነ፤ ከቤቱም ብዙም በማይርቅ ቦታ፣ በቅዱስ አውግስጢኖስ ሥርዓተ ገዳም የሚኖሩትን ቀሳውስት ማኅበር ተቀላቀለ። ከእነዚህ ቀሳውስት ጋር በቆየባቸው ሁለት ዓመታት፣ በትምህርቱና በጸሎቱ የላቀ ሆነ። ሆኖም ከቤቱ እጅግ ቅርብ መሆኑ ቤተሰቦቹና ወዳጆቹ ደጋግመው እንዲጎበኙት አድርጎ ነበር። ይህም ፈርናንዶ ጥሪውን በበለጠ ጥልቀት ለመቀበል የበለጠ ብቸኝነትን እንዲመኝ አደረገው። የሳንታ ክሩዝን ገዳም ለመቀላቀል፣ ከሊዝበን በስተሰሜን ከ100 ማይል ጥቂት በላይ ርቀት ወዳለችው ኮይምብራ ተዛወረ። በሳንታ ክሩዝ፣ ፈርናንዶ ለዘጠኝ ዓመታት እጅግ ጥሩ የሆነ የገዳማዊ ሕይወት ሥልጠና አገኘ፤ እያጠና፣ እየጸለየና በበጎ ምግባር እያደገ ኖረ። በ1220 ሥልጠናውን ካጠናቀቀ በኋላ፣ ፈርናንዶ ካህን ሆኖ ተሾመ።

በኮይምብራ የገዳማዊ ሕይወት ሥልጠና በወሰደባቸው ዘጠኝ ዓመታት፣ አዲስ ከተመሠረተው የፍራንቸስካውያን ማኅበር የመጣ አንድ አነስተኛ ቡድን፣ በግብፃዊው ቅዱስ አንጦንዮስ ስም በተሰየመ ጎጆ ውስጥ በአቅራቢያው መኖር ጀመረ። ፈርናንዶ እነዚህን መነኮሳት ተዋወቀ፤ ቀላል አኗኗራቸው፣ ድህነታቸው፣ ትሕትናቸውና ለክርስቶስ ያላቸው ፍጹም ራስን መስጠትም እጅግ ነካው። ኮይምብራ ከመድረሳቸው ከአሥራ አንድ ዓመታት በፊት ብቻ በአሲዚው ቅዱስ ፍራንቸስኮ የተመሠረቱት ፍራንቸስካውያን፣ በቤተ ክርስቲያን ውስጥ አዲስና በፍጥነት እያደገ የነበረ ማኅበር ነበሩ። ከትላልቅ የመሬት ይዞታዎች በሚገኝ ገቢ ሳይሆን፣ በእግዚአብሔር እንክብካቤ ተማምነው ከቦታ ወደ ቦታ እየተጓዙ የሚሰብኩ ሰዎች ነበሩ። ከሚለብሱት አንድ ልብስ በስተቀር ምንም ንብረት አልነበራቸውም።

አንድ ቀን፣ አምስት ፍራንቸስካውያን ሚስዮናውያን በሞሮኮ በሙስሊሞች እጅ ሰማዕት መሆናቸውን የሚገልጽ ወሬ ኮይምብራ ደረሰ። የፖርቱጋል ንጉሥ የቤዛ ገንዘብ ከፍሎ አስከሬኖቻቸውን አስመለሰ፤ ከዚያም ለቀብር በክብር ሰልፍ ወደ ኮይምብራ ተወሰዱ። የእነዚህ ሰማዕታት ድፍረት፣ ከወንድሞቻቸው መነኮሳት የሕይወት ምስክርነት ጋር ተዳምሮ፣ ፈርናንዶን በጥልቅ ስለነካው፣ በገዳማዊ ደንብ የሚኖሩ ካህናትን ማኅበር ለቅቆ ፍራንቸስካውያንን ለመቀላቀል ፈቃድ ጠየቀ፤ ፈቃዱንም አገኘ። በኮይምብራ የነበረው የመነኮሳቱ ቤት ጠባቂ ቅዱስ በነበረው በግብጹ ቅዱስ እንጦንስ ስም፣ አንጦንዮስ የሚለውን ስም ወሰደ።

አባ አንጦንዮስ የእነዚህን አምስት ሰማዕታት ፈለግ ለመከተል በመፈለግ፣ ለሙስሊሞች ለመስበክ በመርከብ ወደ ሞሮኮ ሄደ። ሆኖም ብዙም ሳይቆይ በጠና ታመመ፤ ሕክምናም ስላስፈለገው ወደ ፖርቱጋል ለመመለስ ጉዞ ጀመረ። አውሎ ነፋስ መርከቡን ከመንገዱ ስላስወጣው ግን፣ በፖርቱጋል ፋንታ ሲሲሊ ደረሰ። አባ አንጦንዮስ ከሕመሙ ካገገመ ጥቂት ጊዜ በኋላ፣ ቅዱስ ፍራንቸስኮ በአሲዚ ታዋቂውን «የሰሌን ጉባኤ» ጠራ። ከአዲሶቹ አባሎቻቸው አንዱ የሆነውን አባ አንጦንዮስን ጨምሮ፣ አብዛኞቹ ፍራንቸስካውያን መነኮሳት በጉባኤው ተሳተፉ።

በ1209 ቅዱስ ፍራንቸስኮ ማኅበሩን በአሥራ ሁለት አባላት መሠረተ። በ1221 የፍራንቸስካውያን መነኮሳት ቁጥር ወደ 5,000 ገደማ አድጎ ነበር። እንዲህ ያለው ፈጣን እድገት ቅንዓትንና ጉጉትን ብቻ ሳይሆን፣ ከእድገት ጋር የሚመጡ ችግሮችን፣ መከፋፈሎችንና ጉዳዮችን ግልጽ የማድረግ አስፈላጊነትንም አመጣ። በሰሌን ጠቅላላ ጉባኤ፣ ቅዱስ ፍራንቸስኮ ከማኅበሩ መሪነት ለቆ፣ ከእርሱ ይልቅ ብቃት አላቸው ብሎ ላሰባቸው ሰዎች አመራሩን አስረከበ። እርሱ ግን በበለጠ ትሕትና፣ ድህነት፣ ቀላልነትና ጸሎት መኖርን መረጠ። አባ አንጦንዮስና ወንድም ፍራንቸስኮ ለመጀመሪያ ጊዜ የተገናኙት በዚያ ጉባኤ ላይ ሳይሆን አይቀርም። ከዚያ ብዙም ሳይቆይ፣ አባ አንጦንዮስ በፎርሊ ወደሚገኘው የሞንቴ ፓኦላ የብሕትውና መኖሪያ ተመደበ።

አንጦንዮስ በፎርሊ ያሳለፈው የመጀመሪያው ጊዜ በብቸኝነት፣ በጥናትና በጸሎት የተሞላ ነበር። አንድ ቀን፣ በዶሚኒካውያንና በፍራንቸስካውያን መካከል በተፈጠረ አለመግባባት ምክንያት፣ በአካባቢው ቤተ ክርስቲያን ለሚከበር የአንድ ካህን የመጀመሪያ ቅዳሴ የሚሰብክ ሰው አልተመደበም ነበር። በመጨረሻው ሰዓት፣ አባ አንጦንዮስ እያመነታም ቢሆን ለመስበክ ተስማማ። ስብከቱን የሰሙት ምእመናን፣ በልዩ የስብከት ጸጋው፣ በጥልቅ የመጽሐፍ ቅዱስ እውቀቱና በቅድስናው ጥልቀት እጅግ ተደነቁ። ከዚያን ጊዜ ጀምሮ፣ አባ አንጦንዮስ ታዋቂና ብዙዎች የሚፈልጉት ሰባኪ ሆነ። ትሑት፣ ቀላልና ሕይወትን የሚነካ፣ ሆኖም በሥነ መለኮት የጠለቀ ስብከቱ የብዙዎችን ሕይወት ለወጠ። ከጥንት ቅዱሳን የጥበብ ክምችት ይቀዳ ነበር፤ ነገር ግን ራሱን በኩራት ወይም በትዕቢት ፈጽሞ አያቀርብም ነበር። በምሳሌያዊ ትርጓሜ የሚሰብክበት ዘዴ፣ የጽሑፉን ምሳሌያዊና የተሰወሩ ትርጉሞች ከሰዎች ሕይወት ጋር በሚገናኝ መንገድ ለማውጣት ያለመ ነበር። ስብከቱና ትሕትና የተሞላበት ጥበቡ፣ የቅዱስ ፍራንቸስኮንም ትኩረት ሳቡ። ፍራንቸስኮ የላቀ ትምህርት ወደ ትዕቢት ሊያመራና የማኅበሩን ተልዕኮ ሊያዳክም ይችላል ብሎ በመፍራት፣ መነኮሳቱ ከፍተኛ ትምህርት ስለመማራቸው ያሳስበው ነበር። በአባ አንጦንዮስ ግን ሊታመንበት የሚችል ሰው አገኘ፤ ለክህነት ሹመት የሚዘጋጁትን መነኮሳት የሥነ መለኮት ሥልጠና እንዲመራም ኃላፊነት ሰጠው።

አባ አንጦንዮስ በሠላሳ አምስት ዓመቱ እስከሞተበት ጊዜ ድረስ፣ ለቀጣዮቹ በርካታ ዓመታት በብዙ አካባቢዎች እየተዘዋወረ መስበኩን ቀጠለ። አንድ ቀን ለርእሰ ሊቃነ ጳጳሳቱና ለካርዲናሎቹ እንዲሰብክ እንኳን ተጋበዘ። በዚያ ስብከት ጊዜ፣ አባ አንጦንዮስ የልሳናት ጸጋ ተሰጠው፤ በዚያ የነበረ እያንዳንዱ ሰውም በአፍ መፍቻ ቋንቋው እርሱን መረዳት ቻለ። ርእሰ ሊቃነ ጳጳሳት ጎርጎርዮስ IX አንጦንዮስ የነበረውን ጥልቅ የመጽሐፍ ቅዱስ ግንዛቤ እጅግ ስላደነቁ፣ «የቃል ኪዳኑ ታቦት» ብለው ጠሩት። ርእሰ ሊቃነ ጳጳሳቱ፣ አባ አንጦንዮስ ለሥርዓተ አምልኮ ዓመቱ እሑዶችና በዓላት ስብከቶችን እንዲያዘጋጅ ጠየቁት። እርሱም የስብከት እቅዶችና የመጽሐፍ ቅዱስ ማብራሪያዎች በማዘጋጀት ይህን ፈጸመ። ከጊዜ በኋላ «ወንጌል ሰባኪ መምህር» በሚለው ልዩ መጠሪያ የቤተ ክርስቲያን መምህር ተብሎ እንዲሰየም ያደረጉትም እነዚሁ ስብከቶች ናቸው።

ስለ አባ አንጦንዮስ ስብከትና ተአምራት ሌሎች ብዙ አፈ ታሪኮችም ይነገራሉ። አንድ ቀን፣ በመናፍቅነት ውስጥ የነበሩ የከተማው ነዋሪዎች እርሱን በናቁበት ጊዜ፣ ለዓሦች እንደሰበከ ይነገራል። ዓሦቹ በትኩረት ለማዳመጥ ራሳቸውን ከውኃው አውጥተው ሲያዩ፣ ሰዎቹ ወደ እውነተኛው እምነት ተመለሱ። በዚህ ምክንያት፣ ብዙ ጊዜ «የመናፍቃን መዶሻ» ተብሎ ይጠራል። የጠፉ ነገሮች ጠባቂ ቅዱስ ተብሎም ይታወቃል። ምክንያቱም አንድ ቀን አንድ መነኩሴ ከአባ አንጦንዮስ የወንጌል መጽሐፍ ሰረቀ፤ አባ አንጦንዮስም መጽሐፉ እንዲመለስ በጸለየ ጊዜ፣ መነኩሴው በልቡ እጅግ ተወቅሶ መጽሐፉን መለሰ፣ ንስሐም ገባ።

ቅዱስ አንጦንዮስ ብዙ ጊዜ ሕፃኑን ኢየሱስን ታቅፎ ይሣላል። ይህ አሣሣል፣ አንድ መነኩሴ አንጦንዮስን በጥልቅ ጸሎት ውስጥ ሆኖ ከሕፃኑ ክርስቶስ ጋር ሲነጋገር አይቶታል ከሚለው ትረካ የመነጨ ነው። ስለ መጽሐፍ ቅዱስ የነበረውን ጥልቅ እውቀት ለማመልከት፣ በሥዕሎቹ ላይ መጽሐፍ ቅዱስም በተደጋጋሚ ይታያል። ድህነቱንና ንጽሕናውን የሚያመለክቱ የሱፍ አበባዎችም በብዙ ሥዕሎቹ ላይ ይገኛሉ።

ቅዱስ አንጦንዮስ የኖረው ሠላሳ አምስት ዓመት ብቻ ቢሆንም፣ እግዚአብሔር በእርሱ በኩል ታላላቅ ሥራዎችን ሠርቷል። ሕይወቱም የሕይወት ጥራት ከዘመን ርዝመት እንደሚበልጥ ይመሰክራል። የሕይወት «ጥራት» ሊገኝ የሚችለው በጸጋ ብቻ ነው፤ ቅዱስ አንጦንዮስም በሕይወቱ የተትረፈረፈ ጸጋ ተቀብሏል። በሕይወት ውስጥ በተቻለ መጠን በቅድስና ለማደግ መጣር ምን ያህል አስፈላጊ እንደሆነ ማሰላሰል ይገባል። ብዙ ጊዜ ከቅድስና ይልቅ ረጅም ዕድሜን እንፈልጋለን። ሆኖም ቅዱስ አንጦንዮስን ጨምሮ ብዙ ታላላቅ ቅዱሳን በዚህ ምድር ላይ የኖሩት ለአጭር ጊዜ ብቻ ነበር። ይህን ታላቅ ቅዱስ ስናከብር፣ እግዚአብሔር በምድር ላይ የቀረንን ጊዜ ሁሉ በቅድስና ለማደግና ቅዱስ ፈቃዱን ለማገልገል እንድንሰጥ እንደሚፈልግ እናስታውስ። እንዲህ ማድረጋችን ለሕይወታችን ከዕድሜ ርዝመት ብቻ እጅግ የሚበልጥ ጥራት ይሰጠዋል።

ጸሎት፦ ቅዱስ አንጦንዮስ ሆይ፣ ወደ ጥናትና ጸሎት ሕይወት የተሳብክ ብቻ ሳትሆን፣ እግዚአብሔርን ማክበርንና ነፍሳትን ማዳንን ብቻ የምትሻ ትሑትም ነበርክ። በምድር ላይ የነበረህ ጊዜ አጭር ቢሆንም፣ እግዚአብሔር በአንተ በኩል ታላላቅ ሥራዎችን ሠርቷል። እባክህ፣ ከራሴ ነፍስ ጀምሮ ለነፍሳት ድኅነትና ለእግዚአብሔር ክብር የሚሰጠኝን ጸጋ ሁሉ በመቀበል፣ የቀረውን ሕይወቴን ቅድስናን ለመሻት እንድሰጥ ጸልይልኝ። የፓዱዋው ቅዱስ አንጦንዮስ ሆይ፣ ጸልይልኝ። ኢየሱስ ሆይ፣ በአንተ እታመናለሁ።

ማሰላሰያው የተወሰደው ከ፦

የሥርዓተ አምልኮ ዓመቱ ቅዱሳንና በዓላት
ከመጀመሪያው እስከ አራተኛው ቅጽ

ለተጨማሪ ንባብ፦

የካቶሊካዊት ቤተ ክርስቲያን ቅዱሳን & በዓላት

ርእሰ ሊቃነ ጳጳሳት ቤነዲክቶስ 16ኛ

የቅዱሳን ሕይወት ታሪክ በበትለር

ካቶሊካዊ ባህል

ካቶሊክ ኤክስቼንጅ

የካቶሊክ ዜና ወኪል

ኮሙኒዮ

ካቶሊካዊ ኢንሳይክሎፒዲያ

የቅዱሳን መታሰቢያ ቀናት

የፍራንሲስካውያን ሚዲያ

ዊኪፔዲያ

የዛሬ ቅዱሳን ሁሉ

ቅዱሳን በፊደል ቅደም ተከተል

የሥርዓተ አምልኮ ዓመቱ ቅዱሳን ሁሉ